National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-02-26T10:00:10.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Jedzenie decyduje o kierunku wakacji? Ten trend podróżowania podbija serca Polaków
items: Wszystkie pączki świata. Ten słodki przysmak robi furorę nie tylko w tłusty czwartek i nie tylko w Polsce
items: Maskotka „pieroguszka” z Katowic rozpala emocje na igrzyskach. Pierogi stają się naszym symbolem narodowym
items: Kuchnia Słowian bez mitów. Małgorzata Krasna-Korycińska zdradza szczegóły – nowy wideopodcast
items: Gdzie zjeść najlepszą pizzę na świecie? Międzynarodowy ranking ukazuje niespodziewanych triumfatorów
items: Te rasy psów są najmądrzejsze. Psychologowie opracowali zaskakujący ranking
items: Miasto cesarzy da się zwiedzić w dwa dni. Zaplanuj idealny weekend w Wiedniu
items: To miasto właśnie zostało kulinarną stolicą globu. Wyprzedziło światowych gigantów
items: Polska kuchnia wśród najlepszych na świecie. Wyprzedzamy USA, Koreę i Europę Wschodnią
items: Ta potrawa zawiera toksynę silniejszą niż cyjanek. Ludzie wciąż chcą jej spróbować
items: Przewodnik Michelin wskazał kulinarne hity 2026 roku. Wyróżnił polskie miasto
items: Tani opał, ale wysoka cena dla zdrowia. „Spadek funkcji poznawczych w kilku obszarach mózgu”
items: Polskie miasto podbiło serce dziennikarki „The Guardian”. Zachwyciła ją wegańska scena kulinarna
items: Filiżanka kawy za kilkaset złotych? – czy najdroższa kawa świata jest warta swojej ceny?
items: Tradycyjna kuchnia włoska nie istnieje! Dlaczego tak właśnie twierdzi profesor Grandi z Parmy?
items: Dlaczego jemy karpia w Wigilię? Zaskakujące fakty, które obalają popularny mit
items: Stolica najbiedniejszego kraju Europy to wyjątkowa mieszanka bałkańskiego szaleństwa i postsowieckiego porządku
items: Prawdziwek w polskich lasach, czyli jak rozpoznać borowika szlachetnego
items: Ten kraj tworzy 10 malutkich wysepek. Każda jest jak zupełnie inny świat
items: Wielu uważa, że to najsmaczniejszy grzyb. Można znaleźć go w Polsce
items: Czym zajadał się Mieszko I – archeolodzy odtworzyli posiłki pierwszych Piastów
items: Glutaminian wraca do łask. Ale czy naprawdę kiedykolwiek trzeba było się go bać?
items: Wielki sukces polskiej kuchni. Nowe restauracje wyróżnione w przewodniku Michelin 2025
items: Piekarnia w Turcji piecze chleb sprzed 5000 lat. Pomogli archeolodzy i burmistrzyni
items: Obrotowa jadalnia i potrawy z móżdżków bażancich. Tak stołowali się starożytni Rzymianie

Jedzenie decyduje o kierunku wakacji? Ten trend podróżowania podbija serca Polaków
type: item
date: 2026-02-26T10:00:02.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: city break
subject: jedzenie
subject: Kuchnia
subject: kuchnie świata
subject: slowfood
subject: street food
subject: trendy
subject: zwiedzanie
description: Podróżowanie już dawno przestało ograniczać się wyłącznie do zwiedzania zabytków czy relaksu na plaży. Coraz więcej osób wybiera kierunki i planuje wyjazdy z myślą o doświadczeniach, które angażują wszystkie zmysły. „Foodie travel” staje się jednym z najważniejszych trendów we współczesnej turystyce – również wśród Polaków, którzy coraz częściej traktują kulinaria jako centralny element podróży.
encoded: Od ulicznych stoisk z jedzeniem, przez rodzinne bistro, aż po restauracje wyróżnione w przewodniku Michelin – kuchnia staje się dziś jednym z najważniejszych narzędzi poznawania kultury danego regionu. Turyści poszukujący autentycznych doznań kulinarnych, określani mianem „foodies”, traktują smak, zapach, teksturę i sposób podania potraw jako integralną część podróżniczego doświadczenia. W efekcie coraz częściej zapisują się na warsztaty gotowania, odwiedzają lokalne targowiska, winnice czy tradycyjne gospodarstwa rolne, aby lepiej zrozumieć pochodzenie produktów i techniki przygotowywania potraw. Takie doświadczenia pozwalają nie tylko na głębszy kontakt z lokalną kulturą, lecz także sprawiają, że po powrocie z podróży wielu turystów próbuje odtworzyć poznane receptury we własnej kuchni, przenosząc fragment odwiedzanego miejsca do codziennego życia. Foodie travel rośnie w siłę. Kulinarne podróże napędzają turystykę Podróże kulinarne należą dziś do najszybciej rozwijających się segmentów globalnej turystyki, co potwierdzają zarówno analizy rynkowe, jak i preferencje samych podróżnych. Z raportu Grand View Research wynika, że wyjazdy skoncentrowane na doświadczeniach gastronomicznych oraz zakupach lokalnych produktów będą w latach 2025-2030 rosły w tempie sięgającym 9,5% rocznie. Równocześnie badanie Marriott International „New Luxe Landscapes” pokazuje, że aż 88% zamożnych turystów uznaje możliwość odkrywania nowych smaków i kulinarnych tradycji za istotny element planowania podróży. Jak zauważają specjaliści, rosnące zainteresowanie takimi formami wyjazdów wynika m.in. z popularności międzynarodowych programów kulinarnych i podróżniczych, które inspirują turystów do poznawania świata poprzez smak i lokalne tradycje. Z kolei badanie World Food Travel Association wskazuje, że dla 83% respondentów doświadczenia związane z jedzeniem i napojami pozostawiają trwałe, pozytywne wrażenie na temat odwiedzanego miejsca, często silniejsze niż zwiedzanie klasycznych atrakcji tu…

GettyImages-2210129958-7f10853.jpg
width: 5500
height: 3669

Wszystkie pączki świata. Ten słodki przysmak robi furorę nie tylko w tłusty czwartek i nie tylko w Polsce
type: item
date: 2026-02-12T09:15:00.000Z
creator: redakcja
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: karnawał
subject: Kuchnia
subject: Lifestyle
subject: polska
subject: tradycje
description: Pączki to coś więcej niż słodka przekąska – to światowy fenomen. W tłusty czwartek sprawdzamy, kto jeszcze je uwielbia i jakie wersje królują poza Polską. Niektóre wariacje naprawdę zaskakują.
encoded: W tym artykule: Historia pączków Pączki na świecie Ciekawostki o pączku Polskie pączki robi się z ciasta drożdżowego i te tradycyjne smaży na smalcu. Idealny pączek po zgnieceniu powinien wrócić do swojego kształtu, musi mieć ładną złocistą skórkę, być lekki i nadziany konfiturą, najlepiej różaną, posypany cukrem pudrem lub polany lukrem z kandyzowaną skórką pomarańczy. Ale nie wszędzie ten popularny w okresie karnawału przysmak jest serwowany na słodko. Historia pączków Starożytni Rzymianie też jedli pączki. Nie miały one jednak zbyt wiele wspólnego z naszymi łakociami. Pączki starożytnych Rzymian były tłuste i wytrawne. Ciasto chlebowe formowano w kulki i nadziewano słoniną, a następnie smażono i maczano w sosie rybnym. Na słodką wersję pączków wpadli Arabowie – smażone ciasto drożdżowe polewali miodem. Niemcy z kolei w XV wieku faszerowali je grzybami i mięsem, zaś Polacy pączkami zajadali się podczas Ostatków. Do Ameryki dotarły one wraz z holenderskimi emigrantami, którzy nadziewali je konfiturami z jabłek lub śliwek. Podobno ich kształt zawdzięczamy berlińskiemu cukiernikowi, który, ze względu na słabe zdrowie, nie mógł służyć w pruskiej armii, więc dla niej gotował. I zaczął z ciasta formować kule na wzór kul armatnich. W Polsce pączki są przyrządzane na słodko od XVI wieku. Wcześniej ciasto było nadziewane słoniną. Polacy mają tłusty czwartek, a Brytyjczycy – Pancake Day. Kto może wziąć udział w wyścigu z patelnią? Pancake Day to angielski odpowiednik tłustego czwartku. Zamiast pączków Brytyjczycy pochłaniają jednak naleśniki. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/polacy-maja-tlusty-czwartek-a-brytyjczycy-pancake-day-kto-moze-wziac-udzial-w-wyscigu-z-patelnia-0e171e8.jpeg" width="938" height="500" alt="Polacy mają tłusty czwartek, a Brytyjczycy Pancake Day. Kto może wziąć udział w wyścigu z patelnią?" title="Polacy mają tłusty czwartek, a Brytyjczycy Pancake Day. Kto może wziąć udział w wyścigu z patelnią?" /> Pączki n…

paczki-swiata-73ef7aa.jpg
width: 3924
height: 3024

Maskotka „pieroguszka” z Katowic rozpala emocje na igrzyskach. Pierogi stają się naszym symbolem narodowym
type: item
date: 2026-02-12T08:33:01.000Z
creator: Jan Stradowski
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: igrzyska olimpijskie
subject: Kuchnia
subject: NatGeoBN
subject: pierogi
subject: polska
subject: promocje
description: Polska maskotka „pieroguszka” z Katowic stała się hitem Zimowych Igrzysk Olimpijskich w Mediolanie i Cortinie d’Ampezzo. Pluszowa poduszka w kształcie pieroga wzbudziła zachwyt kibiców, mediów i samego Snoop Dogga. W ciągu dwóch dni wyprzedano wszystkie zapasy.
encoded: Nasz kraj wielokrotnie już próbował wykreować rozpoznawalną na świecie maskotkę narodową. Eksperymentowano z wizerunkiem orła białego, przez jakiś czas promowano czarno-biało-czerwonego bociana. Wygląda jednak na to, że nieformalnym symbolem Polski stają się pierogi. Dowodzi tego fenomen pieroguszki. Polska maskotka wzbudza emocje na całym świecie Podczas Zimowych Igrzysk Olimpijskich w Mediolanie i Cortinie d’Ampezzo reprezentacja Polski zwróciła na siebie uwagę nietypową maskotką – pluszową poduszką w kształcie pieroga, znaną jako pieroguszka. Ten polski akcent został spontanicznie zabrany na igrzyska przez jedną z łyżwiarek figurowych. Już w trakcie pierwszych występów pieroguszka pojawiła się w rękach Julii Szczetininy. Szybko została zauważona przez media i kibiców. To, co początkowo było przypadkiem, stało się prawdziwą sensacją. Zainteresowanie pieroguszką wyszło daleko poza granice Polski. Pluszowy pieróg z Katowic został pokazany w telewizji amerykańskiej, a media podkreślały jego urok i wyjątkową historię. Kibice z USA i Kanady zasypywali internet pytaniami o możliwość zakupu tej nietypowej maskotki. Największym zaskoczeniem okazało się zainteresowanie amerykańskiego rapera Snoop Dogga, który podczas relacji z igrzysk dla NBC wyraził chęć zdobycia pieroguszki. Nawet dziennikarze na miejscu pytali, z kim należy się kontaktować, aby nabyć maskotkę. Polski Związek Łyżwiarstwa Figurowego szybko zareagował, zamawiając kolejne egzemplarze dla reprezentacji. Pieroguszki szyją osoby z niepełnosprawnościami w Katowicach Pieroguszki powstają podczas warsztatów rękodzielniczych prowadzonych przez Spółdzielnię Socjalną Honolulu z Katowic. To właśnie tam, pod okiem prezesa Przemysława Sołtysika, osoby z niepełnosprawnościami ręcznie szyją maskotki. Produkcją zajmuje się pięć osób, a każdy egzemplarz powstaje w kilkadziesiąt minut. Po wybuchu popularności na igrzyskach spółdzielnia została dosłownie zasypana zamówieniami. W ciągu dwóch dni wyprzedano wszystkie zapasy. S…

pieroguszka-1-d79c50c.jpg
width: 1762
height: 1200

Kuchnia Słowian bez mitów. Małgorzata Krasna-Korycińska zdradza szczegóły – nowy wideopodcast
type: item
date: 2026-02-09T12:11:52.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: Podcasty
subject: archeologia
subject: Kuchnia
subject: słowianie
description: Co trafiało do garnków Słowian i jak naprawdę wyglądała ich codzienna dieta? Dzięki nowoczesnym badaniom archeologicznym wiemy dziś znacznie więcej niż jeszcze dekadę temu. O dawnych smakach i technikach gotowania opowiada w naszym wideopodcaście archeolog Małgorzata Krasna-Korycińska.
encoded: Archeologia nie jest nauką, którą należy kojarzyć z łopatą, pędzelkiem czy szpachelką. Dzisiaj coraz częściej przypomina laboratorium z serialu kryminalnego. Naukowcy badają przeszłość niczym detektywi analizujący ślady na miejscu zbrodni. Zamiast odcisków palców szukają biomarkerów. Są to chemiczne drobiny jedzenia uwięzione w porowatych ściankach glinianych naczyń. Każda roślina, mięso czy nabiał zostawia swój unikatowy „podpis”. Dzięki temu wiemy, co gotowano w garnku ceramicznym, nawet jeśli od ostatniego posiłku minęło tysiąc lat. Między innymi na ten temat rozmawiamy w kolejny odcinku wideopodcastu z cyklu „Wszystkie Tajemnice Słowian”. Archeolog eksperymentujący Tym razem naszym gościem jest kuchmistrzyni Małgorzata Krasna-Korycińska, która z wykształcenia jest archeologiem, historykiem kulinariów i muzealnikiem. Zajmuje się archeologią eksperymentalną; m.in. bada, praktykuje i serwuje kulinaria średniowieczne, bierze udział w licznych imprezach rekonstrukcyjnych w kraju i za granicą. Można ją zobaczyć na festiwalach organizowanych w Wolinie czy na polach Grunwaldu. Jest autorką książek „Przy słowiańskim stole, czyli kulinaria w czasach wczesnego średniowiecza” oraz „Viking and Slavic cousine”. Ogień potężniejszy niż w naszej kuchence Krasna-Korycińska zdradza tajniki słowiańskiej kuchni. Okazuje się, że słowiańska technologia kuchenna pod pewnymi względami biła na głowę nasze nowoczesne piekarniki. Archeologia eksperymentalna, wykorzystująca kamery termiczne, ujawniła niezwykłą wydajność dawnych pieców. Specjalne konstrukcje kamienne, stawiane w narożnikach domostw, potrafiły rozgrzać się do 500 stopni Celsjusza. To temperatura znacznie wyższa niż w większości domowych piekarników. Powrót do korzeni na talerzu Dzisiejsza moda na sezonowość i lokalność to tak naprawdę powrót do mądrości Słowian, którzy jedli to, co aktualnie oferowała natura. Jak wyjaśnia Krasna-Korycińska, współczesna nauka potwierdza, że ich jednogarnkowe potrawy, jedzone na gorąco o porank…

strona32-5a08915.jpg
width: 800
height: 533

Gdzie zjeść najlepszą pizzę na świecie? Międzynarodowy ranking ukazuje niespodziewanych triumfatorów
type: item
date: 2026-02-06T11:39:00.000Z
creator: Olaf Kardaszewski
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: Kuchnia
subject: nowy jork
subject: pizza
subject: ranking
description: Renomowany brytyjski magazyn „TimeOut” wybrał najlepszą pizzę na świecie. Międzynarodowy zespół spróbował przeróżnych odmian tego kultowego dania z całego globu. Werdykt – jak to zwykle bywa – na pewno nie spotka się z jednoznaczną aprobatą. Jaka jest więc najlepsza pizza na świecie?
encoded: Spis treści: Nieoczywisty zwycięzca z Nowego Jorku Rzym nad Neapolem Ekstrawagancja z Londynu i klasyka z Neapolu Pizza z całego świata Pochodzenie pizzy jest nam tylko częściowo znane. Wiemy, że swoje korzenie ta słynna potrawa ma w południowych Włoszech – pomiędzy Neapolem a Rzymem. Z biegiem lat receptura pizzy była modyfikowana, aż w końcu neapolitański piekarz Raffaele Esposito zdecydował się na dodanie do ciasta pomidorów, mozzarelli i bazylii. Te trzy składniki miały ponoć symbolizować flagę kraju z Półwyspu Apenińskiego. W ten sposób powstała „margherita”, która swoją nazwę zaczerpnęła od królowej Włoch Małgorzaty Sabaudzkiej, na której wizytę wymyślono ten placek. Wraz z popularyzacją i globalizacją pizzy oryginalna forma włoskiego dania zaczęła się zmieniać. Potrawa trafiła do najodleglejszych zakątków świata, stając się jedzeniem ulicznym, serwowanym także w lokalach typu fast food. Gdy spojrzymy na klasyczną pizzę neapolitańską i porównamy ją choćby z jej chicagowskim odpowiednikiem, otrzymamy dwie zupełnie różne potrawy. Obie jednak funkcjonują pod tą samą nazwą i obie zostały uwzględnione przy tworzeniu rankingu magazynu „Time Out”. Nieoczywisty zwycięzca z Nowego Jorku Choć mogłoby się wydawać, że pierwsze miejsce w rankingu zajmie jedna z pizzerii z Półwyspu Apenińskiego, w rzeczywistości triumfator znajduje się znacznie dalej od Europy. Najlepszą pizzą według magazynu „Time Out” okazała się ta serwowana przez niewielki lokal Mama’s TOO!, działający na nowojorskim Broadwayu. To właśnie tam powstało danie The Cacio e Pepe, które podbiło podniebienia recenzentów. Ta wyjątkowa propozycja nie jest klasycznym „trójkątem” znanym z większości włoskich restauracji. W Mama’s TOO! pizzę podaje się w kwadratowej formie, szczelnie przykrytej warstwą serów. The Cacio e Pepe składa się z ciasta, ubijanego mascarpone, dojrzewającej mozzarelli, pecorino romano oraz parmigiano reggiano. Całość doprawiona jest świeżo mielonym, gruboziarnistym pieprzem, który nadaje po…

pizza-f7b0bba.jpg
width: 2813
height: 1875

Te rasy psów są najmądrzejsze. Psychologowie opracowali zaskakujący ranking
type: item
date: 2026-02-03T10:58:08.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Przyroda
subject: Edukacja
subject: Kuchnia
subject: Lifestyle
subject: psy
subject: Travel
subject: Wolny czas
description: Wielu właścicieli intuicyjnie wyczuwa mądrość swoich pupili, ale nauka dostarcza na to dowodów. Kanadyjski psycholog przeanalizował zdolność uczenia się oraz posłuszeństwo dziesiątek popularnych ras. Wyniki badań pozwoliły wyłonić listę najmądrzejszych ras psów na świecie.
encoded: W tym artykule: Czy psy są inteligentne? Jak Stanley Coren badał inteligencję psów? Jaka jest najmądrzejsza rasa psa? 79 najmądrzejszych ras psów Prof. Stanley Coren to kanadyjski psycholog i autor badań z zakresu inteligencji psów. Jest autorem wielu publikacji na ten temat, m.in. popularnych również w Polsce książek „Tajemnice psiego umysłu" i „Jak rozmawiać z psem". Analizuje w nich zdolności poznawcze różnych ras psów. Badania prof. Corena dotyczą tematów takich jak zachowanie psów, komunikacja i więź między człowiekiem a zwierzęciem. Jako jeden z pierwszych badaczy przyjrzał się inteligencji i emocjom „najlepszego przyjaciela człowieka". Czy psy są inteligentne? Właściciele psów nie mają wątpliwości, że ich pupile są mądre, a nauka tylko potwierdza te obserwacje. Badania wykazały, że psy wykazują się niezwykłą zdolnością do nauki i rozwiązywania problemów. Nierzadko ich potencjał umysłowy porównywany jest do poziomu intelektualnego małych dzieci. Zdaniem prof. Stanleya Corena dorosły pies jest równie inteligentny co 2,5-letnie dziecko. Naukowiec potwierdził to w kilkunastu prowadzonych przez siebie testach. To, co szczególnie wyróżnia intelekt psów, to ich inteligencja społeczna i emocjonalna. Psy wykazują się wrażliwością na uczucia i zamiary ludzi. Pozwala im to na budowanie głębokich relacji z właścicielami. Badania wykazały, że psy potrafią interpretować ludzkie gesty i mimikę. To z kolei wskazuje na ich zaawansowany poziom umiejętności komunikacyjnych. Ponadto eksperymenty potwierdziły, że psy posiadają imponujące zdolności pamięciowe. Potrafią przypominać sobie wydarzenia z przeszłości i uczyć się na podstawie własnych doświadczeń. Co ciekawe, niektóre rasy psów wykazują pewne umiejętności, które nie rozwinęły się w przypadku innych ras. Dobrym przykładem są rasy myśliwskie, takie jak beagle, jamniki czy gończy polski, które mocniej niż inne psy rozwinęły zdolność wykrywania zapachów. Jak Stanley Coren badał inteligencję psów? Kanadyjski psycholog podziel…

najmadrzejsze-rasy-psow-ca68f84.jpg
width: 6054
height: 4036

Miasto cesarzy da się zwiedzić w dwa dni. Zaplanuj idealny weekend w Wiedniu
type: item
date: 2026-02-02T10:25:28.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: austria
subject: fakty i mity
subject: Kuchnia
subject: Kultura
subject: Lifestyle
subject: podróże
subject: Travel
subject: wiedeń
subject: Wolny czas
description: Weekend w Wiedniu i jak go zorganizować, aby w dwa dni zobaczyć najważniejsze atrakcje, nie przepłacić i uniknąć chaosu? Stolica Austrii zachwyca architekturą, kulturą i kuchnią, ale wymaga dobrego planu. W tym poradniku znajdziesz gotowy schemat zwiedzania, praktyczne informacje o dojeździe, cenach, komunikacji miejskiej, noclegach i kartach turystycznych. To kompleksowe kompendium dla osób planujących krótki, ale intensywny city break w Wiedniu.
encoded: Spis treści: Weekend w Wiedniu – czy dwa dni wystarczą? Jak dojechać do Wiednia na weekend Komunikacja miejska w Wiedniu – jak poruszać się po mieście Weekend w Wiedniu – plan zwiedzania na 2 dni Vienna Pass i Vienna City Card – czy warto je kupić? Ceny w Wiedniu – ile kosztuje weekend Co zjeść w Wiedniu – kuchnia, której trzeba spróbować Gdzie nocować w Wiedniu – najlepsze dzielnice na weekend Parkingi i parkowanie w Wiedniu – co trzeba wiedzieć Która pora roku najlepsza na weekend w Wiedniu Wiedeń łączy w sobie monumentalną historię dawnej stolicy cesarstwa z nowoczesnym stylem życia europejskiej metropolii. Miasto regularnie zajmuje wysokie miejsca w rankingach jakości życia, co przekłada się także na komfort podróżowania. Dzięki przejrzystemu układowi urbanistycznemu i rozbudowanej infrastrukturze turystycznej weekend w Wiedniu można zaplanować bardzo efektywnie, nawet przy ograniczonym czasie. Weekend w Wiedniu – czy dwa dni wystarczą? Dwa dni nie pozwolą zobaczyć wszystkiego, ale w zupełności wystarczą, by poznać esencję miasta i zrozumieć jego charakter. Wiedeń jest stosunkowo kompaktowy, a historyczne centrum wpisane na listę UNESCO obejmuje obszar, który można zwiedzać pieszo. Najważniejsze atrakcje – od katedry św. Szczepana, przez Hofburg, po Operę Wiedeńską – znajdują się w niewielkiej odległości od siebie, co znacząco oszczędza czas. Przy dobrej organizacji w weekend da się połączyć zwiedzanie zabytków, wizyty w muzeach oraz doświadczenie lokalnej kultury kawiarnianej bez poczucia pośpiechu. Charakter miasta a tempo zwiedzania Wiedeń sprzyja spokojnemu, uporządkowanemu zwiedzaniu, nawet przy napiętym planie. Miasto jest czytelne urbanistycznie, dobrze oznakowane i przewidywalne w poruszaniu się. Brak chaosu komunikacyjnego oraz wysoka punktualność transportu publicznego sprawiają, że łatwo trzymać się harmonogramu. Co istotne, wiele atrakcji nie wymaga długich dojazdów, a liczne parki i deptaki pozwalają naturalnie zwolnić tempo pomiędzy kolejnymi punkt…

wieden-GettyImages-1939806792-3f64076.jpg
width: 7789
height: 5196

To miasto właśnie zostało kulinarną stolicą globu. Wyprzedziło światowych gigantów
type: item
date: 2026-01-28T09:29:09.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: dubaj
subject: jedzenie
subject: Kuchnia
subject: londyn
subject: rzym
description: Gdy myślimy o miastach słynących ze swojej kuchni, pierwszymi skojarzeniami są zazwyczaj Rzym, Paryż czy Tokio. To właśnie te metropolie od lat uchodzą za kulinarne stolice świata. Tym razem jednak ranking przygotowany przez portal TripAdvisor przyniósł niespodziankę – tytuł najlepszego miasta pod względem jedzenia na świecie trafił do zupełnie innego miejsca, które dla wielu może być zaskoczeniem.
encoded: W zestawieniu Travellers’ Choice Awards, opartym na milionach opinii podróżnych publikowanych w internecie w ciągu ostatnich 12 miesięcy, wyłoniono listę „najlepszych z najlepszych” kierunków kulinarnych. Analizie poddano jakość restauracji, różnorodność kuchni, autentyczność smaków oraz ogólne doświadczenia gastronomiczne turystów. Tym samym na szczycie tegorocznego rankingu znalazło się miasto z Wielkiej Brytanii, wyprzedzając tradycyjnych faworytów. Jak wygląda pełne zestawienie i dlaczego właśnie to miejsce zdobyło uznanie podróżnych? Londyn z najlepszą gastronomią. Dlaczego wygrał ranking? Przez długie lata Londyn nie był pierwszym miastem, które przychodziło na myśl w kontekście światowej gastronomii. Kojarzono go raczej z klasycznym fish and chips, kuchnią pubową i popołudniową herbatą niż z kulinarną rewolucją. Dziś jednak brytyjska stolica przeszła spektakularną przemianę, a jej scena gastronomiczna stała się jedną z najbardziej dynamicznych i różnorodnych na świecie. To właśnie ta ewolucja sprawiła, że w najnowszym zestawieniu Travellers’ Choice Awards 2026 portalu TripAdvisor Londyn zdobył tytuł najlepszego kierunku kulinarnego na świecie. Serwis zwrócił uwagę na niezwykłe połączenie „lokalnych miejscówek” i kuchni z różnych zakątków globu, które współtworzą tożsamość miasta i sprawiają, że niemal każda dzielnica ma własny kulinarny charakter. Aż 46% podróżnych deklaruje, że podczas wyjazdów najbardziej ekscytuje ich możliwość odkrywania lokalnej kuchni, a Londyn daje w tej kategorii niemal nieograniczone możliwości. Od eleganckich restauracji wyróżnionych gwiazdkami Michelin, przez tętniące życiem targi street foodowe, po rodzinne lokale prowadzone przez społeczności imigrantów z Azji, Bliskiego Wschodu, Afryki czy Karaibów – kulinarna mapa miasta jest odzwierciedleniem jego wielokulturowego charakteru. To właśnie ta różnorodność sprawia, że jednego dnia można spróbować autentycznego ramenu, kolejnego – kuchni etiopskiej, a wieczorem zakończyć dzień nowo…

londyn-fe3f8b1.jpg
width: 6000
height: 4000

Polska kuchnia wśród najlepszych na świecie. Wyprzedzamy USA, Koreę i Europę Wschodnią
type: item
date: 2026-01-25T08:15:30.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Lifestyle
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: Kuchnia
subject: kuchnia regionalna
subject: kuchnie świata
subject: polska
description: Choć my, Polacy, uwielbiamy rodzimą kuchnię, raczej nie myślimy o niej jako o jednej z najlepszych na świecie. Tu do głowy przychodzą raczej takie klasyki jak kuchnia włoska, francuska czy japońska. Ale to się może wkrótce zmienić, bo nasza kuchnia jest coraz bardziej doceniana za granicą. Internetowy portal Taste Atlas opublikował właśnie ranking najlepiej ocenianych kulinarnych tradycji świata. I Polska jest w nim bardzo wysoko.
encoded: Taste Atlas specjalizuje się w rozbudowanych rankingach opartych na ogromnych ilościach danych o upodobaniach użytkowników. Portal ma ambicje bycia globalną encyklopedią produktów kulinarnych i potraw. Jego autorzy chwalą się, że zgromadzili dane o ponad 10 tysiącach potraw i napojów i wciąż opracowują kolejne. Kuchnia polska znalazła się w rankingu „100 Best Cuisines in the World” (sto najlepszych kuchni świata) na lata 2025/26. Kuchnia polska wśród najlepszych Kuchnia polska zajęła bardzo wysoką pozycję w rankingu – miejsce 14. Taste Atlas podkreśla, że do ułożenia zestawienia użyto aż 590 228 opinii użytkowników, którzy ocenili w sumie 18 912 dań, napojów i produktów. Z naszej części Europy wyprzedziła nas jedynie Serbia, której kuchnia znalazła się na 12. miejscu. Nasza kuchnia okazała się lepsza niż na przykład: wietnamska (16. miejsce), koreańska (19. miejsce), gruzińska (21. miejsce) czy węgierska (22. miejsce). Tuż za nami uplasowały się USA, a tuż przed – Indie. Obecność wśród tak znanych i kochanych światowych kuchni to dla Polski niewątpliwie powód do dumy. Najwyraźniej setki tysięcy ludzi z całego świata coraz bardziej lubią nasze jedzenie. A co doceniają najbardziej? Kuchnia polska – co świat lubi u nas najbardziej? Wizytówka kuchni polskiej na Taste Atlas jest wyjątkowo ciekawa. Wśród „must try” – produktów i potraw, których koniecznie trzeba spróbować – znajdziemy zarówno klasyki, jak i niszowe produkty regionalne konkretnych wytwórców. I tak np. truskawka kaszubska czy miód wrzosowy z Borów Dolnośląskich figurują obok pierogów. Ale mała wizytówka to dopiero początek informacji o Polsce na Taste Atlas. Wszystkim kategoriom produktów można przyjrzeć się bliżej. I tak najlepsze i najpopularniejsze polskie przysmaki to kolejno: pączki, pierogi, babka, gołąbki, sernik i szarlotka. Wśród polecanych produktów regionalnych królują napoje wyskokowe małych, rzemieślniczych producentów – ale i sery (szczególnie oscypki), kabanosy, powidła oraz kraftowe czekolad…

kuchnia-polska-d2be967.jpeg
width: 7008
height: 4672

Ta potrawa zawiera toksynę silniejszą niż cyjanek. Ludzie wciąż chcą jej spróbować
type: item
date: 2026-01-20T07:50:00.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: fugu
subject: japonia
subject: Kuchnia
subject: ryby
subject: tokio
subject: Travel
description: Ryba fugu, choć piękna i delikatna w smaku, skrywa w sobie potencjalnie śmiertelną truciznę. Od tysięcy lat budzi fascynację, strach i kulinarny podziw – to symbol japońskiej tradycji, w której smak graniczy z ryzykiem.
encoded: Spis treści: Mięso z dreszczykiem, czyli jak działa toksyna Fugu w historii – niebezpieczny przysmak sprzed 2000 lat Szkolenie kucharzy: tylko najlepsi mają prawo do noża Smak śmierci – kulinarne doznania i odwaga konsumentów Gdzie spróbować fugu? Czy warto ryzykować? Choć na pierwszy rzut oka przypomina zwykłą rozdymkę, ryba fugu od wieków uchodzi za najbardziej kontrowersyjny przysmak japońskiej kuchni. Spożywana wyłącznie po starannym przygotowaniu przez licencjonowanych mistrzów, potrafi dostarczyć kulinarnych uniesień... lub zakończyć się śmiertelnym zatruciem. Mięso z dreszczykiem, czyli jak działa toksyna W świecie natury niewiele jest przypadków tak skrajnych jak ryba fugu. Jej mięso uchodzi za wyjątkowo delikatne i pełne smaku, jednak w jej wnętrznościach kryje się coś znacznie mroczniejszego – tetrodotoksyna. Ta silna neurotoksyna jest aż 1200 razy bardziej toksyczna niż cyjanek. Zatrucie powoduje paraliż mięśni, który prowadzi do uduszenia, ponieważ ofiara zachowuje pełną świadomość aż do momentu śmierci. Na ten moment nie istnieje skuteczna odtrutka. Co ciekawe, sama ryba nie wytwarza trucizny – jej źródłem są m.in. bakterie z rodzaju Pseudomonas, które żyją w organizmach rozdymek. Najwięcej toksyny znajduje się w wątrobie i gonadach, dlatego w Japonii zgodnie z praktyką bezpieczeństwa kulinarnego zakazane jest podawanie tych części ryby fugu. Fugu w historii – niebezpieczny przysmak sprzed 2000 lat O tym, że spożycie ryby fugu ma długą tradycję, świadczą archeologiczne odkrycia z jednej z japońskich wysp, gdzie znaleziono obgryzione ości rozdymki sprzed ponad 2 tys. lat. Brak ludzkich szczątków w pobliżu sugeruje, że już w starożytnej Japonii mieszkańcy regionu potrafili ją bezpiecznie przyrządzić. Współcześnie fugu zdobyła status niemal mityczny. Była jedyną potrawą, której spożywania zabroniono cesarzowi Japonii. Mimo tego zakazu, poddani nie przestali jej jeść – dla wielu to symbol odwagi, a nawet igrania ze śmiercią. Szkolenie kucharzy: tylko najlep…

ryba-fugu-583396a.jpg
width: 2813
height: 1875

Przewodnik Michelin wskazał kulinarne hity 2026 roku. Wyróżnił polskie miasto
type: item
date: 2026-01-18T08:17:25.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: gwiazdki michelin
subject: jedzenie
subject: Kuchnia
subject: wrocław
description: Dla wielu podróżnych najbardziej ekscytujące wyprawy zaczynają się nie na lotnisku, lecz przy stole. To właśnie kuchnia coraz częściej decyduje o wyborze kierunku – od restauracji i hoteli nagradzanych gwiazdkami Michelin, po miasta, w których rodzą się nowe, autentyczne sceny kulinarne. Przewodnik Michelin, uznawany za jedno z najważniejszych globalnych źródeł opinii o jedzeniu, opublikował właśnie listę 16 najlepszych miejsc do podróży w 2026 roku dla miłośników smaków. W zestawieniu nie zabrakło polskiego miasta.
encoded: Jedzenie stało się jednym z najbardziej czytelnych barometrów zmian zachodzących we współczesnym świecie. W 2026 roku jego znaczenie w podróżowaniu widać wyraźnie – zarówno w klasycznych europejskich destynacjach (takich jak Wenecja czy Wybrzeże Amalfi, gdzie planowane są nowe luksusowe inwestycje hotelowe), jak i w miejscach dopiero budujących swoją renomę. Michelin zwraca uwagę nie tylko na renomowane restauracje, lecz także na dynamikę lokalnych rynków, kreatywność szefów kuchni i autentyczność doświadczeń. To właśnie te czynniki zdecydowały o wyborze miast, które – zdaniem ekspertów – warto odwiedzić teraz, zanim zainteresowanie turystów przełoży się na trudniejszą dostępność i wyższe ceny. Wśród rekomendacji wysoko uplasowało się również jedno z miast w Polsce. Top 3 kulinarne kierunki Michelin na 2026 rok W tegorocznym zestawieniu Michelin na pierwszym miejscu znalazła się Wenecja, która wchodzi w 2026 rok w momencie wyraźnego przełomu. Miasto, od lat zmagające się z masową turystyką i kulinarnymi pułapkami, stoi u progu hotelowego renesansu, który może na nowo ukształtować jego gastronomiczną tożsamość. Planowane otwarcia luksusowych obiektów takich marek jak Orient Express, Cheval Blanc, Rosewood czy Airelles zapowiadają napływ znanych szefów kuchni i restauracji o ambicjach wykraczających poza klasyczne menu dla turystów. Choć dziś prawdziwie autentyczne miejsca (jak rodzinne bacari ukryte w zaułkach Cannaregio) wciąż są nieliczne, zmiany mają szansę podnieść ogólny poziom sceny kulinarnej miasta. Podobny proces zapowiadany jest na wyspie Giudecca, gdzie nowe inwestycje hotelowe mogą przyciągnąć bardziej świadomych smakoszy. Michelin podkreśla też, że zimowe miesiące pozostają najlepszym momentem na wizytę – są spokojniejsze, bardziej lokalne i sprzyjające rezerwacjom w najlepszych restauracjach. Drugą pozycję zajęły Czechy, ale z wyraźnym zaznaczeniem: poza Pragą. Po raz pierwszy ogólnokrajowy przewodnik Michelin kieruje uwagę podróżnych ku regionom, które…

wroclaw-ef6f1a8.jpg
width: 5440
height: 3603

Tani opał, ale wysoka cena dla zdrowia. „Spadek funkcji poznawczych w kilku obszarach mózgu”
type: item
date: 2026-01-17T14:13:07.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Nauka
subject: dzieci
subject: Kuchnia
subject: mózg
subject: węgiel
subject: zanieczyszczenia powietrza
description: Dym z kuchni może szkodzić mózgowi, nawet po dekadach. Nowe badania wskazują, że dzieci wychowane w domach, gdzie używano węgla lub drewna do gotowania, mogą w dorosłości mieć gorszą pamięć i niższą sprawność poznawczą. Odpowiada za to zanieczyszczenie powietrza wewnątrz pomieszczeń. Potwierdza to badanie przeprowadzone wśród tysięcy osób.
encoded: W krajach o niskich dochodach ludzie nadal używają paliw stałych, takich jak węgiel, drewno i odpady roślinne, do gotowania i ogrzewania. Wynikające z tego zanieczyszczenie powietrza w pomieszczeniach naraża dzieci na działanie dymu i pyłów w kluczowych etapach rozwoju mózgu. – Prawie 30% światowej populacji, czyli około 2,4 miliarda ludzi, nadal gotuje bez użycia czystych paliw. Nasze odkrycia wskazują, że dorastanie w zadymionym domu może upośledzać zdrowie mózgu i zdolności poznawcze przez całe życie – mówi Xu Zong, badacz z Uniwersytetu Helsińskiego. Swoje wnioski opublikował właśnie na łamach „Social Science & Medicine”, wiodącego międzynarodowego czasopisma poświęconemu zdrowiu i medycynie społecznej. Szerokie badanie – tysiące Chińczyków Naukowiec zebrał dane dotyczące dużej grupy dorosłych mieszkańców Chin. Przeanalizował informacje dotyczące ponad 7 tys. osób w wieku 45 lat i starszych. Sprawdził warunki panujące w ich domach w dzieciństwie. Uczestników zapytano o to, jakich paliw używano w ich rodzinnych domach do gotowania, zanim ukończyli 17. rok życia. Porównano osoby wystawione na dym z węgla i drewna z tymi, które miały dostęp do czystej energii, np. prądu lub gazu.Aby wyniki były rzetelne, wzięto pod uwagę m.in. wiek, płeć, palenie papierosów, picie alkoholu oraz poziom wykształcenia i zarobki badanych osób. Kolejno przeprowadzono testy sprawności umysłowej. Naukowcy ocenili kondycję mózgów uczestników, badając ich pamięć epizodyczną (zdolność zapamiętywania) oraz ogólną sprawność umysłową, w tym orientację w czasie i umiejętność liczenia. Do analizy wyników wykorzystano algorytm „causal forest”, czyli metodę uczenia maszynowego, która potrafi wykryć skomplikowane i nieoczywiste związki między zanieczyszczeniem a pracą mózgu. Domowe zanieczyszczenie groźne też w przyszłości Osoby narażone w dzieciństwie na zanieczyszczenie powietrza w pomieszczeniach z paliw stałych uzyskiwały znacznie gorsze wyniki w testach poznawczych w wieku dorosłym. – Związek t…

shutterstock2427010283-ae4eec7.jpg
width: 4817
height: 3336

Polskie miasto podbiło serce dziennikarki „The Guardian”. Zachwyciła ją wegańska scena kulinarna
type: item
date: 2026-01-13T15:15:05.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: diety
subject: jedzenie
subject: Kuchnia
subject: warszawa
description: Kuchnia roślinna przestaje być niszową ciekawostką, a dla wielu podróżnych staje się jednym z kluczowych kryteriów wyboru kierunku wyjazdu. Coraz więcej osób planuje city breaki i wakacje z myślą o dostępności wegańskich restauracji. Jak się okazuje, jedno z polskich miast pod tym względem wyprzedza dziś takie kulinarne potęgi jak San Francisco czy Kopenhaga – i zwraca uwagę zagranicznych mediów.
encoded: Polska kuchnia wciąż bywa za granicą kojarzona głównie z mięsnymi potrawami – bigosem, kiełbasą czy schabowym. Tymczasem rzeczywistość w największych polskich miastach wygląda zupełnie inaczej. Według danych serwisu HappyCow, jednego z najbardziej rozpoznawalnych przewodników po restauracjach wegańskich na świecie, Warszawa od lat utrzymuje się w ścisłej czołówce globalnych rankingów. W zeszłym roku stolica Polski zajęła 11. miejsce na świecie, wyprzedzając m.in. Bangkok, San Francisco, Madryt, Paryż, Tokio, Wiedeń i Kopenhagę, czyli miasta uznawane za liderów kuchni roślinnej. Teraz doceniła to dziennikarka „The Guardian”. Warszawa jako roślinne odkrycie zagranicznych mediów Kilka dni temu na łamach „The Guardian” ukazał się artykuł autorstwa Rachel Dixon, w którym dziennikarka opisała swoją niedawną podróż do Warszawy – miasta, które postanowiła odwiedzić wspólnie z siostrą, kierując się wyłącznie jednym kryterium: kuchnią wegańską. Jak przyznała, pomysł wyjazdu do Polski zrodził się po tym, jak latem ubiegłego roku pisała o podróżowaniu jako weganka i otrzymała od czytelników liczne rekomendacje. Część z nich zachwalała Gdańsk, inni zaś wskazywali Kraków jako roślinną niespodziankę Europy Środkowej, jednak to dane serwisu HappyCow okazały się decydujące. Według niego to właśnie Warszawa wyróżnia się dziś najbardziej rozbudowaną sceną kuchni roślinnej w kraju: 34 w pełni wegańskie restauracje, około 80 lokali wegetariańskich oferujących dania wegańskie oraz blisko 200 miejsc określanych jako „przyjazne weganom” tworzą mapę kulinarną, która – jak zauważa Dixon – nie ustępuje największym europejskim metropoliom. Autorka zwraca przy tym uwagę na kulturowy kontekst polskiej kuchni, często niesłusznie postrzeganej wyłącznie przez pryzmat potraw mięsnych. Choć schabowy i kiełbasa pozostają rozpoznawalnymi symbolami, grzyby oraz warzywa (takie jak ziemniaki, kapusta, buraki czy ogórki) od wieków zajmują centralne miejsce w tradycyjnym jadłospisie. Dziennikarka „The Guard…

vegan-7fb9e44.jpg
width: 4405
height: 2913

Filiżanka kawy za kilkaset złotych? – czy najdroższa kawa świata jest warta swojej ceny?
type: item
date: 2025-12-23T08:29:08.000Z
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: fakty i mity
subject: jedzenie
subject: kawa
subject: Kuchnia
description: Najdroższa kawa na świecie powstaje w dość kontrowersyjny sposób. Czy na pewno warto zapłacić fortunę za napar z ziaren, które wcześniej przeszły przez układ pokarmowy zwierzęcia?
encoded: Spis treści: Jak powstaje kopi luwak – sekrety produkcji najdroższej kawy świata Czy kopi luwak rzeczywiście smakuje lepiej niż inne kawy? Kontrowersje etyczne wokół kopi luwak – ciemna strona luksusowej kawy Kopi luwak – luksusowa kawa czy marketingowy mit? Kopi luwak to produkt luksusowy, który od lat wzbudza skrajne emocje – od fascynacji po obrzydzenie. Tajemniczy proces produkcji, wysokie ceny i wątpliwości etyczne sprawiają, że o tej egzotycznej kawie wciąż dużo się mówi. Czy rzeczywiście jest warta swojej ceny? Jak powstaje kopi luwak – sekrety produkcji najdroższej kawy świata Kopi luwak to kawa produkowana z wypalanych ziaren, które zostały zjedzone, przetrawione i wydalone przez niewielkie, nocne zwierzę – łaskuna palmowego (luwak). Ten proces biologiczny nie jest przypadkowy – łaskuny wybierają tylko najbardziej dojrzałe i aromatyczne owoce kawowca, co już na wstępie wpływa na wyższą jakość końcowego produktu. Po przejściu przez układ trawienny zwierzęcia, ziarna są wydalane w niemal nienaruszonej formie. Następnie przechodzą szereg etapów obróbki: są dokładnie myte, by usunąć wszelkie zanieczyszczenia, a potem suszone na słońcu i często prażone ręcznie, co pozwala zachować ich unikalny profil smakowy. Zwolennicy kopi luwak podkreślają, że enzymy trawienne łaskuna zmieniają strukturę białek w ziarnach, co skutkuje zmniejszeniem goryczy i uzyskaniem łagodniejszego, bardziej zbalansowanego smaku. Gotowy napar ma często ziemistą nutę, z wyczuwalnymi akcentami czekolady, karmelu i orzechów. W opinii wielu smakoszy, napój ten zasługuje na miano rarytasu, który warto spróbować choć raz w życiu – mimo kontrowersji i wysokiej ceny. Czy kopi luwak rzeczywiście smakuje lepiej niż inne kawy? Zdania na temat smaku kopi luwak są mocno podzielone. Część degustatorów zachwyca się jej profilem smakowym, określając go jako wyjątkowo łagodny, delikatnie czekoladowy, o niskiej kwasowości i aksamitnym finiszu. Takie opinie wynikają głównie z procesu trawienia ziaren przez ła…

najdrozsza-kawa-swiata-196036c.jpg
width: 2813
height: 1875

Tradycyjna kuchnia włoska nie istnieje! Dlaczego tak właśnie twierdzi profesor Grandi z Parmy?
type: item
date: 2025-12-21T14:19:12.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: historia
subject: Kuchnia
subject: podróże kulinarne
subject: tradycje
subject: włochy
description: Kuchnia włoska, wpisana niedawno na listę UNESCO, może wcale nie być tak „tradycyjna”, jak ją postrzegamy. Historyk Alberto Grandi twierdzi, że to mit, który skutecznie zamydla oczy nie tylko turystom.
encoded: Kuchnię włoską właśnie wpisano na listę Niematerialnego Dziedzictwa Ludzkości UNESCO, co wywołało we Włoszech falę euforii. Ta narodowa satysfakcja była w dużej mierze podyktowana chęcią dorównania Francji i Japonii, które otrzymały to wyróżnienie znacznie wcześniej. Jednak włoski historyk jedzenia, profesor Alberto Grandi uważa, że za fasadą dumy kryje się mit, który przysłania prawdziwą historię kuchni włoskiej, ukształtowaną przez głód, migrację i pomysłowość. Prawdziwe oblicze kuchni włoskiej Według źródeł przywoływanych przez Grandiego, włoska kuchnia wcale nie opiera się na historycznym, spójnym kanonie, lecz na procesach zachodzących pod koniec XX wieku, kiedy to regionalne tradycje regionalne zostały „zmontowane” na potrzeby turystyki i narodowego pocieszenia. Prawdziwe losy włoskiego jedzenia to nie sielankowe obrazy babć robiących makaron, lecz narodowa ucieczka przed głodem. Włosi, którzy emigrowali do USA czy Brazylii, nie przywozili ze sobą wykwintnych przepisów, bo w swojej ojczyźnie najczęściej cierpieli niedostatek. I to właśnie za granicą, stykając się z nieznaną wcześniej obfitością mięsa, sera i pszenicy, wymyślali nowe dania, które później powróciły do Włoch jako rzekomo „odwieczna tradycja”. Boom gospodarczy lat 50 – klucz do kulinarnej historii Włoch Kluczowy dla rodzimego rozwoju kuchni Włoch był boom gospodarczy w latach 1955–1965. W tym krótkim czasie Włochy przeszły kulinarną rewolucję – pojawienie się lodówek i supermarketów sprawiło, że mięso przestało być luksusem, a jego obfitość stała się codziennością. Współczesna pewność siebie Włochów w kwestiach kulinarnych jest w rzeczywistości efektem tamtego nagłego przejścia z biedy do dostatku. Alberto Grandi uważa, że dzisiejszy „kulinarny patriotyzm” Włochów jest nieuprawniony. Politycy domagają się ochrony czystości kuchni, choć sami dorastali na produktach przemysłowych. Według historyka włoska kuchnia tak naprawdę wynika z adaptacji i asymilacji. Jej dzisiejszy kształt wynika z podkradani…

tradycyjna-kuchnia-wloska-9f40c60.jpg
width: 4404
height: 3320

Dlaczego jemy karpia w Wigilię? Zaskakujące fakty, które obalają popularny mit
type: item
date: 2025-12-18T11:00:07.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Historia
subject: Lifestyle
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: historia polski
subject: Kuchnia
subject: ryby
subject: wigilia
description: Czy popularne przekonanie, że karp trafił na polskie stoły w czasach PRL to prawda? A może był rybą jedzoną i hodowaną od setek lat? Sprawdzamy, jak naprawdę wyglądała kulinarna historia karpia w Polsce.
encoded: Spis treści: Skąd wziął się karp w Polsce? Karp w polskiej historii – jeden z wielu bohaterów postu PRL, czyli jak to było z „karpiem na każdym wigilijnym stole” Produkcja i konsumpcja karpia dziś Współczesne kulinarne zwyczaje wigilijne są echem wielowiekowej, chrześcijańskiej tradycji postu. W dawnej Rzeczypospolitej post był wyjątkowo długi i wyjątkowo restrykcyjny, a obowiązywał w sumie niemal przez pół roku. Głównymi gastronomicznymi bohaterami na stołach XVI- i XVII-wiecznych dworów były ryby słodkowodne. A karp zajmował wśród nich bardzo ważne miejsce. Skąd wziął się karp w Polsce? Karp (Cyprinus carpio) naturalnie występował w rzekach uchodzących do Morza Czarnego, Kaspijskiego oraz Aralskiego. Już w starożytności był cenioną rybą konsumpcyjną, nie tylko łowioną ale i udomowioną a potem hodowaną na mięso oraz dla ozdoby. Najwcześniej, bo już około V wieku p.n.e. karpie hodowali Chińczycy. Także w Chinach powstała barwna ozdobna odmiana – karp koi, dostępny dziś w całej gamie kolorów. W Europie epoki średniowiecza był często hodowany w stawach należących do klasztorów i majątków królewskich i magnackich. Takie też są początki obecności karpia w Polsce. Był rybą cenioną między innymi za swą tłustość. Karp w polskiej historii – jeden z wielu bohaterów postu Księga szafarska dworu Jana III Sobieskiego, wydana przez Muzeum Pałacu Króla Jana w Wilanowie kataloguje jadłospis królewskiego dworu w latach 1695–1696. Wśród ryb podawanych na kolację wigilijną najważniejszą rolę pełnią karp i szczupak. Oprócz tego podawano łososie, okonie, leszcze, sterlety (inaczej czeczugi – to ryby jesiotrowate), a także ryby solone z beczki. Z kolei najstarsza wydana drukiem po polsku książka kucharska – „Compendium Ferculorum” Stanisława Czernieckiego (1682) – zawiera osiem przepisów na karpia, ale dużo więcej przepisów na dowolne ryby, gdzie także można karpia wykorzystać. Uwagę zwraca potrawa z języczków karpiowych oraz dwie zupy z wykorzystaniem karpia – rosół królewski i rodzaj …

karp-wigilia-59124ea.jpeg
width: 6720
height: 4480

Stolica najbiedniejszego kraju Europy to wyjątkowa mieszanka bałkańskiego szaleństwa i postsowieckiego porządku
type: item
date: 2025-12-08T10:02:22.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Kierunki
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: Kuchnia
subject: miasta
subject: mołdawia
subject: stolica
subject: wino
description: Fantastyczne parki, gorąca plăcintă z serem i jedne z najlepszych win w Europie. Kiszyniów, stolica Mołdawii, to miasto z pogranicza kultur rumuńskiej i słowiańskiej.
encoded: Spis treści: Spacerem po Kiszyniowie Parki, jeziora i kawa po turecku Kuchnia pachnąca bryndzą Mołdawski Wersal Kiszyniów – informacje praktyczne Wysiadam w samym centrum Kiszyniowa i od razu uderza mnie żar sierpniowego powietrza. – Dziękuję, że zdecydowałeś się przyjechać do mojego kraju – woła jeszcze do mnie kierowca taksówki i odjeżdża. Ulica paruje upałem, asfalt pachnie kurzem i benzyną. Patrzę w górę: z jednej strony złota kopuła cerkwi, dalej obdrapany blok, jeszcze dalej kamienica z eleganckim gzymsem. A ja już wiem, że to miasto z pogranicza kultur rumuńskiej i słowiańskiej wciągnie mnie swoją wyjątkową mieszanką bałkańskiego szaleństwa i postsowieckiego porządku. Spacerem po Kiszyniowie W parku Katedralnym słońce rzuca jasne plamy na ławki i ścieżki. Jestem w samym sercu miasta. Neoklasycystyczna Catedrala Mitropolitană wznosi się nad placem. Świątynia powstała w latach 1830–1836 według projektu Abrahama Mielnikowa, na zlecenie księcia Michaiła Woroncowa, ówczesnego gubernatora tych ziem. Budowla z kamienia i cegły opiera się na planie krzyża greckiego, otoczona czterema portykami z sześcioma kolumnami doryckimi każda tworzy symetryczną i monumentalną bryłę. Od przechodzącego popa dowiaduje się, że charakterystyczna kopuła katedry i mosiężny krzyż to cechy nadane dopiero podczas renowacji zakończonej w 1997 r., po zniszczeniach czasów sowieckich i odbudowie dzwonnicy. Obok katedry – łuk triumfalny. Choć nie tak monumentalny i imponujący jak łuki w Paryżu czy w Bukareszcie, Arcul de Triumf jest dziś jednym z symboli Kiszyniowa. Wzniesiony w 1840 r. miał rzekomo upamiętnić rosyjskie zwycięstwo nad Turkami. W rzeczywistości wokół budowli narosło wiele legend i dziś nikt tak naprawdę nie wie, o czym miałaby przypominać ta niewielka budowla z białego kamienia. Parki, jeziora i kawa po turecku Mołdawianie mają do siebie sporo zdrowego dystansu. W jednej z lokalnych broszur przeczytałem, że „Kiszyniów to miasto tak nieciekawe, że aż interesujące”. W zasadzie tr…

kiszyniow-ff7852f.jpg
width: 2577
height: 1450

Prawdziwek w polskich lasach, czyli jak rozpoznać borowika szlachetnego
type: item
date: 2025-11-10T09:43:04.000Z
creator: Marzena Wardyn-Kobus
subject: Przyroda
subject: grzyby
subject: Kuchnia
subject: lasy
description: Borowik szlachetny, znany też jako prawdziwek, to gatunek, który nieprzypadkowo uchodzi za najbardziej cenionego jadalnego grzyba. Wyróżnia się nie tylko walorami smakowymi, ale także eleganckim wyglądem i dużą wartością odżywczą. Zarówno doświadczeni grzybiarze, jak i początkujący amatorzy lasu cenią prawdziwka za majestatyczny wygląd i niepowtarzalny aromat. Warto jednak wiedzieć, że wśród podobnych gatunków kryją się także niejadalne sobowtóry, które łatwo pomylić z borowikiem szlachetnym.
encoded: Spis treści: Wygląd – opis borowika szlachetnego Występowanie Zastosowanie i właściwości borowika szlachetnego Podobne gatunki Borowik szlachetny (Boletus edulis) to duży, masywny grzyb rurkowy o imponującym wyglądzie i harmonijnych proporcjach. W sprzyjających warunkach osiąga nawet 25 cm średnicy kapelusza, a jego mięsisty trzon może dorastać do 20 cm wysokości. To właśnie ta okazałość w połączeniu z przyjemnym, orzechowym zapachem, sprawia, że prawdziwek jest uznawany za jednego z najpiękniejszych przedstawicieli rodziny borowikowatych (Boletaceae). Wygląd – opis borowika szlachetnego Kapelusz i rurki Kapelusz borowika szlachetnego u młodych owocników jest półkolisty, z wiekiem staje się bardziej rozpostarty i lekko spłaszczony. Jego powierzchnia jest gładka, czasem delikatnie pomarszczona, w zależności od warunków pogodowych może być sucha lub lekko śluzowata po deszczu. Barwa kapelusza waha się od jasnobrązowej po ciemnokasztanową, a brzeg zazwyczaj pozostaje jaśniejszy. Od spodu kapelusza znajdują się rurki, które u młodych osobników są białe, później żółtawe, aż w końcu oliwkowozielone. Po naciśnięciu nie zmieniają koloru. Miąższ Miąższ prawdziwka jest biały, zwarty, jędrny i nie zmienia barwy po przekrojeniu. Ma łagodny, lekko orzechowy smak oraz przyjemny, charakterystyczny zapach, który nasila się podczas suszenia. U starszych egzemplarzy może być nieco gąbczasty, szczególnie w dolnej części trzonu, ale wciąż pozostaje jadalny. Trzon Trzon borowika szlachetnego jest masywny i pełny, często beczułkowaty u młodych egzemplarzy, ale z wiekiem wydłuża się i staje się bardziej cylindryczny. Powierzchnia ma jasny, kremowo-brązowy odcień i ozdobiona jest delikatną, białą lub jasnobeżową siateczką, najlepiej widoczną w górnej części. U starszych okazów siateczka staje się mniej wyraźna, ale wciąż jest widoczna gołym okiem. Występowanie Borowik szlachetny jest gatunkiem szeroko rozpowszechnionym w Europie i Ameryce Północnej (szczególnie w zachodniej części kontynen…

prawdziwek-811fe91.jpg
width: 2334
height: 1500

Ten kraj tworzy 10 malutkich wysepek. Każda jest jak zupełnie inny świat
type: item
date: 2025-10-17T10:06:00.000Z
creator: Marta Zaraska
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: afryka
subject: Kuchnia
subject: Travel
subject: wyspy zielonego przylądka
description: Wyspy Zielonego Przylądka urzekają różnorodnością. Są dzikie, słoneczne, pełne kontrastów. Na Oceanie Atlantyckim tworzą archipelag dziesięciu wysp, a każda z nich jest jak zupełnie inny mikroświat. To idealny kierunek na pierwsze spotkanie z Afryką.
encoded: Spis treści: Wyspa Sal – Wyspy Zielonego Przylądka Wyspa Santo Antao Wyspy Zielonego Przylądka – atrakcje Kajakiem z wulkanu Nurkowanie na Wyspach Zielonego Przylądka Kiedy jechać na Wyspy Zielonego Przylądka? Wyspy Zielonego Przylądka – na co uważać? Wyspy Zielonego Przylądka nie są tak popularne wśród turystów z Polski, jak na przykład Kreta czy Cypr, co może wiązać się z odległością. Bezpośredni lot z Polski na Sal (takie połączenia oferują biura podróży) trwa od 7 do 8 godzin. Dla rodzin z małymi dziećmi niemal 1/3 doby w powietrzu może być nie lada wyzwaniem. W końcu to podróż do zachodniej Afryki. Wyspy Zielonego Przylądka leżą na Oceanie Atlantyckim na wysokości Mauretanii i Senegalu – ok. 450 km. od linii brzegowej kontynentu. Legenda głosi, że gdy Bóg skończył tworzyć Ziemię, zatarł ręce z zadowolenia, a okruszki gliny, które wówczas spadły z boskich dłoni w Ocean Atlantycki, stały się Wyspami Zielonego Przylądka. Dziesięć okruszyn, z których najokazalsza, wyspa Santiago, jest niewiele większa od Berlina. Niewiele jest miejsc na ziemi, gdzie można z taką łatwością przeskakiwać z jednego świata w inny niczym telewidz przełączający kanały kablówki. Podróż przez Cabo Verde (tak z portugalskiego swój kraj nazywają mieszkańcy Republiki Zielonego Przylądka) to podróż przez kolory – od bladej, piaszczystej wyspy Sal, przez zieleń bujnej, zamglonej Santo Antao, po czerń wulkanicznej Fogo. Tak wyprawę na Wyspy Zielonego Przylądka wspomina dziennikarka Marta Zaraska. Wyspa Sal – Wyspy Zielonego Przylądka Sal, gdzie ląduję, na pierwszy rzut oka wydaje się przyjaźnie różnobarwna. W kurorcie Santa Maria pełno jest kwiatów i plażowiczów w kolorowych kostiumach, rumieniących swoje skory na wszelkie odcienie brązu i (niestety) czerwieni. Piasek jest czyściutki, jasny, woda błękitna. Samo miasto to nic specjalnego: dużo placów budowy i rozlazłych hoteli all inclusive. Wszystko zdaje się tu istnieć pod zagranicznego turystę: centra nurkowe, sklepiki pełne naszyjników z musze…

Wyspy-Zielonego-Przyladka-71f6ab8.jpg
width: 5464
height: 3070

Wielu uważa, że to najsmaczniejszy grzyb. Można znaleźć go w Polsce
type: item
date: 2025-10-14T12:10:12.000Z
creator: Artur Białek
subject: Przyroda
subject: grzyby
subject: Kuchnia
subject: lasy
description: Kozia broda cieszy się opinią jednego z najsmaczniejszych grzybów w Polsce. Choć przez lata znajdowała się pod ochroną, dziś można ją zbierać bez obaw. Warto jednak uważać – łatwo pomylić ją z innym (wciąż chronionym) gatunkiem.
encoded: Spis treści: Kozia broda – co to za grzyb? Gdzie występuje kozia broda? Na to trzeba uważać W 1990 roku kozia broda trafiła na listę gatunków podlegających ścisłej ochronie. Działania ochronne przyniosły dobry efekt. Na przestrzeni lat, grzyb rozprzestrzeniał się, a jego owocniki stawały się coraz częstszym widokiem w polskich lasach. Status tego gatunku został zmieniony w 2014 roku. Od tamtej pory, kozią brodę można zbierać bez przeszkód. Kozia broda – co to za grzyb? O jakim grzybie mowa? Dla wielu osób, potoczna nazwa tego gatunku może brzmieć obco. Kryje się pod nią Sparassis crispa, w Polsce znany jako siedzuń sosnowy. Ten charakterystyczny przedstawiciel rodziny siedzuniowatych wcześniej funkcjonował pod nazwą „szmaciak gałęzisty”, jednak ze względu na jej wydźwięk zastąpiono ją bardziej eleganckim ludowym określeniem. Warto wspomnieć, że w polskim piśmiennictwie mykologicznym siedzuń sosnowy pojawiał się także jako sorokop, płaskosz sorokop, siedź, sieduń i strzępiak kędzierzawy. Wygląd tak oryginalny, jak sama nazwa Jak rozpoznać kozią brodę? To grzyb zaliczany do klasy pieczarników, ale z całą pewnością nikt nie pomyli go pospolitą pieczarką. Owocnik przedstawicieli tego gatunku przypomina nieco kalafior lub jarmuż, a niektórzy porównują go nawet z mózgiem. Ma nieregularnie kulisty kształt. Ponad mięsistą bazą dzieli się na płatkowate gałązki, tworzące pozrastane struktury, po obu stronach których występuje warstwa hymenialna. Młode grzyby są białawe. Starsze okazy przybierają natomiast kremową lub jasnobrązową barwę. Nie tylko nietypowy, ale także ogromny Kozią brodę trudno przeoczyć, nie tylko ze względu na jasne ubarwienie, kontrastujące z leśnym poszyciem. Mniejsze owocniki koziej brody osiągają ok. 5 cm wysokości i 6 cm szerokości, ale okazy mierzące odpowiednio 20 i 30 cm wcale nie należą do rzadkości. To jednak jeszcze nie wszystko. W obrębie gatunku Sparassis crispa trafiają się też prawdziwe kolosy. Grzybiarze niejednokrotnie natrafiali na okazy wa…

Grzyb-kozia-broda-bf30fec.jpg
width: 4200
height: 2800

Czym zajadał się Mieszko I – archeolodzy odtworzyli posiłki pierwszych Piastów
type: item
date: 2025-08-12T13:45:21.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: jedzenie
subject: Kuchnia
subject: Piastowie
subject: słowianie
subject: średniowiecze
description: Na stołach pierwszych Piastów królowała wieprzowina, ale również ceniono ryby, w tym duże szczupaki oraz egzotyczne dziś potrawy z dziczyzny: niedźwiedzie łapy w miodzie czy zupę z ogona bobra. Odtworzenie menu sprzed tysiąca lat jest możliwe dzięki analizie niezliczonych kości ze stanowisk archeologicznych.
encoded: Spis treści: Królewska wieprzowina Ryby i świt chrześcijaństwa Nietypowe frykasy pierwszych Piastów Prof. Daniel Makowiecki Instytutu Archeologii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu przebadał dziesiątki tysięcy odpadków po spożytym mięsie w miejscach kluczowych dla państwa pierwszych Piastów: na Ostrowie Tumskim w Poznaniu i Ostrowie Lednickim. – Pół żartem, pół serio mogę powiedzieć dotykałem najprawdopodobniej kości obgryzanych i przez Mieszka I i przez Bolesława Chrobrego – powiedział prof. Makowiecki w wywiadzie dla „Academii” – magazynu Polskiej Akademii Nauk. Królewska wieprzowina Z badań prof. Makowieckiego wynika, że w Wielkopolsce w czasach pierwszych Piastów dominowała wieprzowina. „I to niezależnie od stanu: jedli ją władcy, dworzanie, duchowni, wojowie, służba i kmiecie. Już w czasach plemiennych świnie dominowały na tamtych terenach, Mieszko niczego nie zmieniał, przyjął ten model i go kontynuował” – zauważył naukowiec. Skąd takie powodzenie wieprzowiny? Prof. Makowiecki zwraca uwagę na to, że locha w jednym miocie ma od kilku do kilkunastu prosiąt. A mięso świń jest soczyste i delikatne. Świnia nie ma wysokich wymagań jeśli chodzi o hodowlę – mogła być wypasana nawet w lasach, gdzie żywiła się sama na przykład żołędziami. Natomiast w innych częściach Polski hodowano przede wszystkim bydło. Ryby i świt chrześcijaństwa A co jeśli chodzi o ryby? Z pewnością nie konsumowano karpia, bo nie widać jego obecności w odkrywanych szczątkach kostnych na stanowiskach archeologicznych. W Gnieźnie archeolodzy odkryli tylko jedną kość karpia z tego okresu, a we Wrocławiu – tylko nieliczne. „Mamy bardzo solidne podstawy, by stwierdzić, że to Krzyżacy upowszechnili karpia, przynosząc z sobą technologię, doświadczenie i zwyczaj jego hodowli w fosach zamkowych, w sztucznie przygotowywanych stawach albo uzdatnianych małych zbiornikach wodnych” – wskazuje prof. Makowiecki. Zatem jakie ryby spożywano? Naukowiec wskazuje na szczupaka. „To ryba bardzo atrakcyjna pod wzgl…

shutterstock1873513402-4b6992b.jpg
width: 5785
height: 3857

Glutaminian wraca do łask. Ale czy naprawdę kiedykolwiek trzeba było się go bać?
type: item
date: 2025-06-28T07:57:52.000Z
creator: Clarissa Wei
subject: Nauka
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: jedzenie
subject: Kuchnia
subject: kuchnie świata
subject: przyprawy
subject: żywność
description: Glutaminian przez lata miał złą opinię, wiązaną z mitycznym „syndromem chińskiej restauracji”. Dziś jednak wraca do kuchni – nie tylko tej domowej.
encoded: Spis treści: Czym jest MSG? Od cudownego proszku do kozła ofiarnego Obalanie mitów naukowych MSG a odkrycie umami Odkrywanie smaku MSG na nowo Reputacja glutaminianu sodu (MSG) poprawia się od lat. Kiedyś obwiniano go o wątpliwe problemy zdrowotne, takie jak bóle głowy, drętwienie i bóle w klatce piersiowej. Dziś składnik ten pojawia się w koktajlach, ciastkach, a nawet w kuchniach influencerów. Nie dzieje się to jednak bez kontekstu. Firma Ajinomoto – największy na świecie producent MSG – odegrała cichą, ale konsekwentną rolę w zmianie postrzegania tego dodatku. Również fala azjatyckich amerykańskich szefów kuchni i twórców treści, w tym David Chang w wystąpieniu TED z 2012 roku, aktywnie budowała dobre imię glutaminianu, przeciwstawiając się dekadom ksenofobii i dezinformacji. Czym jest MSG? MSG, czyli glutaminian sodu, po raz pierwszy został wyizolowany z kombu (wodorostów) w 1908 roku przez japońskiego chemika Kikunae Ikedę. Szybko uznano to za naukowe odkrycie – krystaliczną postać smaku umami. Rok później Ikeda pomógł założyć firmę Ajinomoto, która rozpoczęła produkcję i dystrybucję przyprawy. Popularność MSG szybko wzrosła w Azji Wschodniej i Południowo-Wschodniej. Restauracje stawiały go na stołach, a reklamy przedstawiały jako wyrafinowany, odżywczy i niezbędny składnik nowoczesnej kuchni. W USA glutaminian zyskał popularność po II wojnie światowej, gdy amerykańscy żołnierze wracający z Japonii zauważyli, że tamtejsze racje smakowały lepiej niż ich własne — częściowo dzięki obecności MSG. Przyprawa trafiła do amerykańskich kuchni w późnych latach 40. Od cudownego proszku do kozła ofiarnego W latach 50. glutaminian był standardem w kuchniach przemysłowych i gotowych produktach spożywczych – od zup w puszkach po mrożone dania. Następnie nadeszła fala krytyki. W 1968 roku amerykański lekarz chińskiego pochodzenia, Robert Ho Man Kwok, napisał list do „New England Journal of Medicine”, opisując objawy (drętwienie, osłabienie, kołatanie serca) po jedzeniu w chińs…

MSG-af27fc0.jpg
width: 6000
height: 4000

Wielki sukces polskiej kuchni. Nowe restauracje wyróżnione w przewodniku Michelin 2025
type: item
date: 2025-06-11T12:22:36.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: Kuchnia
subject: nagrody
subject: polska
subject: restauracje
description: Najbardziej prestiżowy przewodnik kulinarny świata - Michelin Guide - ogłosił najnowszy ranking polskich restauracji. Jest się z czego cieszyć – kolejny lokal odznaczono gwiazdką Michelin, a aż 7 nowych wyróżniono.
encoded: Spis treści Bottiglieria 1881 wciąż najlepszą restauracją w Polsce Czym jest wyróżnienie Bib Gourmand? Jak wygląda i ile kosztuje „gwiazdkowy” posiłek? W najnowszym wydaniu Przewodnika Michelin Polska 2025 znalazło się 108 restauracji, co świadczy o rosnącym znaczeniu Polski na kulinarnej mapie Europy. Najważniejszą wiadomością jest przyznanie nowej Gwiazdki Michelin warszawskiej restauracji hub.praga, prowadzonej przez szefa kuchni Witka Iwańskiego. To już trzecia gwiazdkowa restauracja w stolicy, obok NUTA i Rozbrat 20. Inspektorzy docenili w hub.praga wyjątkową dbałość o szczegóły, wysokiej jakości składniki, intensywność smaków i doskonałe techniki kulinarne. Bottiglieria 1881 wciąż najlepszą restauracją w Polsce Łącznie w Polsce działa obecnie siedem restauracji z gwiazdką Michelin, w tym jedyna z dwiema – Bottiglieria 1881 w Krakowie. Utrzymała ona swoje prestiżowe wyróżnienie już trzeci rok z rzędu, dzięki oryginalnej kuchni i odważnemu podejściu do smaków, sygnowanemu przez szefa Przemysława Klimę. Polskie restauracje z gwiazdkami Michelin to: Bottigileria 1881 w Krakowie, Arco by Paco Pérez w Gdańsku, Giewont w Kościelisku, Muga w Poznaniu, NUTA w Warszawie, Rozbrat 20 w Warszawie, hub.praga w Warszawie. Czym jest wyróżnienie Bib Gourmand? Ważną częścią tegorocznego przewodnika są również nowe oznaczenia Bib Gourmand, przyznawane lokalom oferującym jedzenie wysokiej jakości w przystępnej cenie. Aż 7 nowych restauracji otrzymało to wyróżnienie: we Wrocławiu: Baba, IDA kuchnia i wino, Tarasowa (to pierwsze Bib Gourmandy w tym mieście), w Krakowie: Noah, w Warszawie: Wyraj, w Poznaniu: Posto, w Zakopanem: Stary Niedźwiedź. Jak wygląda i ile kosztuje „gwiazdkowy” posiłek? Przeważnie najlepsze restauracje oferują nie poszczególne posiłki, ale menu degustacyjne, które goście kupują w całości. W hub.praga duże menu degustacyjne kosztuje 640 zł, a małe lub wegetariańskie – 490 zł. W jedynej restauracji z dwoma gwiazdkami Michelin – Bottigileria 1881 w Krakowie – me…

70832-ea8c4ed.jpg
width: 1125
height: 1062

Piekarnia w Turcji piecze chleb sprzed 5000 lat. Pomogli archeolodzy i burmistrzyni
type: item
date: 2025-05-30T12:59:00.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: archeologia
subject: chleb
subject: Kuchnia
subject: turcja
description: Kawałek spalonego chleba odkryty w centralnej Turcji zainspirował pewną piekarnię. Z pomocą archeologów i burmistrzyni miasta Eskişehir odtworzono starożytny wypiek. Po „chleb sprzed 5000 lat” ustawiają się kolejki.
encoded: Spis treści Odkrycie chleba z Kulluoby Jak odtwarzano starożytny chleb? Odżywczy superfood sprzed 5000 lat Odkrycie archeologiczne w Turcji ma nieoczekiwane konsekwencje. Pozostałości chleba sprzed 5000 lat zainspirowały piekarnię do stworzenia podobnego wypieku. Chlebek stał się lokalnym hitem. Aby go kupić, ustawiają się kolejki. Starożytny przepis okazał się strzałem w dziesiątkę. Odkrycie chleba z Kulluoby We wczesnej epoce brązu, około 3300 lat p.n.e., pod progiem nowo wybudowanego domu w dzisiejszej centralnej Turcji zakopano spłaszczony, okrągły chlebek o średnicy 12 cm. Ponad 5000 lat później, w 2024 roku, archeolodzy odkryli go podczas wykopalisk w Kulluobie, niedaleko miasta Eskişehir. Chleb zachował się w wyjątkowo dobrym stanie dzięki temu, że został zwęglony i zakopany. Według archeologa Murata Türktekiego mogło to nastąpić podczas rytuału. Odnaleziony we wrześniu 2024 roku wypiek trafił do Muzeum Archeologicznego w Eskişehir. Odkrycie odbiło się szerokim echem zarówno wśród badaczy, jak i lokalnych władz. Burmistrzyni miasta, Ayşe Ünlüce, zainspirowana znaleziskiem zaproponowała odtworzenie pradawnego chleba. Jak odtwarzano starożytny chleb? Analiza wykazała, że został przygotowany z grubo mielonej mąki z pszenicy samopszy i nasion soczewicy. Ciasto fermentowało z użyciem liścia nieokreślonej rośliny. Ponieważ samopsza nie jest już uprawiana w Turcji, zdecydowano się użyć blisko spokrewnionej, lokalnej odmiany – pszenicy kavilca, a także bulguru i soczewicy, powszechnych w kuchni tureckiej. W piekarni Halk Ekmek („Chleb Ludowy”), wspieranej przez władze miasta i oferującej pieczywo w niskich cenach, codziennie wypieka się 300 bochenków chleba Kulluoba. Każdy waży 300 gramów i kosztuje 50 lir tureckich (około 5 złotych). Chleb szybko zdobył popularność – pierwsze wypieki wyprzedały się w ciągu kilku godzin. Klienci ustawiają się w kolejkach, ciekawi jak smakuje chleb sprzed 5000 lat. Odżywczy superfood sprzed 5000 lat Według kierowniczki piekarni, Serap…

1747910117U4XP85-8f3ca68.jpg
width: 2560
height: 1706

Obrotowa jadalnia i potrawy z móżdżków bażancich. Tak stołowali się starożytni Rzymianie
type: item
date: 2025-03-31T10:26:04.000Z
subject: Historia
subject: jedzenie
subject: Kuchnia
subject: starożytność
subject: starożytny rzym
subject: żywność
description: Przeznaczeniem rzymskich pałaców były uczty, o których się nie śniło zapełniającym wielkie sale równymi rzędami sof scenografom hollywoodzkich filmów. Przyjęcia rzymskich cesarzy przyćmiewały wszystkich.
encoded: Spis treści: Jak jadali rzymscy bogacze? Jedna jadalnia to za mało Uczty w pałacu cesarza Rzymskie ucztowanie poza pałacem W rzymskiej kuchni liczył się przede wszystkim look Niemal każdy film osadzony w starożytnym Rzymie zawiera znajomą scenę bankietu: mężczyźni i kobiety (mieszane towarzystwo odróżniało Rzym od wielu innych antycznych kultur, jak i niektórych współczesnych) dość niewygodnie wyciągnięci na długich sofach, podparci na łokciach raczą się podawanymi im przez niewolników kąskami – najczęściej winogronami, czasem pieczystym. Jak jadali rzymscy bogacze? Tu akurat Hollywood nie myli się wielce, przynajmniej jeśli chodzi o bogaczy (biedota spożywała posiłki na siedząco w barze, na sofach półleżąco zaś zdarzało im się równie często, jak nam dziś wykwintne kolacje na srebrnej zastawie). Najlepiej zachowane przykłady takiego układu znajdziemy w Pompejach przykrytych w 79 r. n.e. popiołem wulkanicznym z erupcji Wezuwiusza. Niektóre malowidła ścienne ukazują tam sceny rubasznych, pijackich uczt, a wiele co większych domostw posiada charakterystyczne przestrzenie jadalne. Część z nich wykorzystywano przy ciepłej pogodzie, na skraju ogrodu pod chmurką, a składały się z trzech kamiennych sof ustawionych w podkowę każda dla trojga, w najbardziej luksusowych wersjach z fontannami i basenem. Jak się przekonamy, rzymskie elity nade wszystko ceniły sobie dobrze zjeść w sprzyjających okolicznościach przyrody i przy dźwiękach szemrzącej sadzawki. Inne jadalnie były wewnątrz. Tam stosowano drewniane sofy zwane z grecka klinai, a ich umiejscowienie – również na kształt podkowy – mogło być oznaczone na mozaikowej posadzce (dzięki czemu znamy dziś przeznaczenie niewyróżniających się inaczej pomieszczeń). Sale jadalne tego typu zwano triclinia, co dosłownie znaczy „trzy sofy”. Najbogatsi w Rzymie (i nie tylko) przewyższali lokalną elitę w Pompejach rozmachem, przepychem i oryginalnością aranżacji stref jadalnych, choć zachowywali to samo ogólne założenie. Liczne triclinia, t…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2025/03/THOMASCOUTURE-LosRomanosdelaDecadenciaMuseodeOrsay1847.Oleosobrelienzo472x772cm-e47cbfa.jpg
width: 1920
height: 1146