National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2024-08-26T15:17:40.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Od zawsze był szykowany na przejęcie władzy. Święty Kazimierz jednak nie zasiadł na tronie
items: Kazimierz Wielki od młodych lat był obiektem kampanii oszczerstw. Krzyżacy oskarżali go o tchórzostwo
items: Atleta Chrystusowy kontra Polacy. Czy rzeczywiście za króla Olbrachta wyginęła szlachta?
items: Bolesław Śmiały naraził się możnowładcom. Porywczy król Polski musiał uciekać z kraju
items: Ciekawostki o Elżbiecie II. Wszystko, co warto wiedzieć o brytyjskiej monarchini
items: Monarchie na świecie. W jakich krajach nadal rządzi król?
items: Archeolodzy odnaleźli pozostałości sali królewskiej pierwszych królów Anglii Wschodniej
items: Mosuo. W tym królestwie panuje matriarchat
items: Zapierające dech w piersiach ujęcia zwierząt i wspaniała Puszcza Białowieska! Zobacz „Królestwo” w zaciszu własnego domu
items: Puszcza Białowieska na dużym ekranie. Robi wrażenie!
items: Tajlandia – podzielone królestwo
items: National Geographic dla najmłodszych: Rafy – królestwo kolorów

Od zawsze był szykowany na przejęcie władzy. Święty Kazimierz jednak nie zasiadł na tronie
type: item
date: 2024-08-04T12:23:19.000Z
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: historia
subject: historia polski
subject: królestwo
subject: królowie
subject: krzyżacy
subject: litwa
subject: polska
subject: religie
description: Święty Kazimierz najpierw miał rządzić Węgrami. Potem szykowano go na króla Polski. Skończył jako patron Litwy.
encoded: W tym artykule: Młodość św. Kazimierza Święty Kazimierz – wykształcenie Sytuacja w Europie Plany dotyczące Czech i Węgier Nieudana wyprawa Kazimierza na Węgry Kandydat na króla Polski Pierwsza wizyta na Litwie Śmierć św. Kazimierza Starania o kanonizację Dziedzictwo świętego Kazimierza Kiedy 8 września 1514 r. wojska polsko-litewskie rozbiły pod Orszą armię moskiewską, mówiono o cudzie. Nie tylko dlatego, że zwyciężono liczniejsze siły wroga, lecz również ze względu na wstawiennictwo królewicza Kazimierza Jagiellończyka – zmarłego trzydzieści lat wcześniej. Według relacji części rycerstwa, w krytycznym momencie bitwy książę objawił się na niebie, zagrzewając Polaków i Litwinów do walki. Podobna sytuacja miała wydarzyć się cztery lata później podczas bitwy pod Połockiem. Rycerze dowodzeni przez Olbrachta Gasztołda, Jerzego Radziwiłła i Jana Boratyńskiego opowiadali przejęci, że Kazimierz objawił im się na koniu. Wskazał dogodne brody, dzięki którym udało im się przeprawić przez Dźwinę. Tym sposobem Polacy i Litwini odparli atak wojsk moskiewskich. Król Zygmunt Stary nie potrzebował więcej dowodów na nadprzyrodzone wstawiennictwo przedwcześnie zmarłego brata. Jeszcze tego samego roku wysłał do Rzymu poselstwo, by prosić o rozpoczęcie procesu kanonizacyjnego. Młodość św. Kazimierza Królewicz Kazimierz urodził się 3 października 1458 r. w Krakowie jako drugi syn Kazimierza IV Jagiellończyka i Elżbiety Rakuszanki. Starszy od niego był Władysław, młodsi: Jan Olbracht, Aleksander, Zygmunt i Fryderyk. Pierwsze lata spędził u boku matki, która oczarowała go opowieściami o św. Jadwidze Śląskiej i Władysławie Warneńczyku (do końca życia będzie żywił dla nich podziw). Para królewska była głęboko religijna: codziennie uczestniczyła we mszy, fundowała też kościoły i jeździła z dziećmi na pielgrzymki na Jasną Górę. Królewicz od małego wzrastał więc w atmosferze szczególnej troski o rozwój duchowy. W porównaniu z większością braci i sióstr, którzy znani byli z temperamentnych chara…

od-zawsze-byl-szykowany-na-przejecie-wladzy-swiety-kazimierz-jednak-nie-zaznal-wladzy-na-polskim-tronie-4f1515f.png
width: 1200
height: 630

Kazimierz Wielki od młodych lat był obiektem kampanii oszczerstw. Krzyżacy oskarżali go o tchórzostwo
type: item
date: 2024-07-28T12:30:55.000Z
creator: Marek Teler
subject: Historia
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: królestwo
subject: królowie
subject: krzyżacy
subject: polska
subject: wojna
description: Kazimierz Wielki już od najmłodszych lat musiał toczyć bitwy. Krzyżacy robili wszystko, aby ukazać go jako tchórza i niepohamowanego lubieżnika. Podobnie traktowali potem Władysława Jagiełłę.
encoded: W tym artykule: Proces z Krzyżakami Bitwa pod Płowcami Czy Kazimierz uciekł przed Krzyżakami? Kazimierz zdobywa Kościan Kontakty z pogańską Litwą Zarzut gwałtu Krzyżacy dbali o swój wizerunek Wyroki korzystne dla Polski Czy Kazimierz Wielki był analfabetą? Traktat pokojowy z Krzyżakami Król Polski Kazimierz Wielki pozostawił po sobie wśród Polaków opinię silnego monarchy, który „zastał Polskę drewnianą, a zostawił murowaną”. Ceniono go przede wszystkim za zwiększenie obronności kraju i traktaty pokojowe z dotychczasowymi wrogami Królestwa Polskiego. A także za założenie Akademii Krakowskiej. Pierwsze lata panowania monarchy upłynęły jednak pod znakiem konfliktu zbrojnego z zakonem krzyżackim. W jego oczach król Kazimierz uchodził za kobieciarza, bezbożnika i tchórza. W krytycznym momencie zbiegł z pola bitwy pod Płowcami, a także układał się przeciw Krzyżakom z władcą pogańskiej Litwy Giedyminem. Na ile plotki rozsiewane przez zakon były prawdziwe? Czy znalazły oddźwięk na arenie międzynarodowej? Proces z Krzyżakami Zajęcie Pomorza Gdańskiego przez Krzyżaków w latach 1308–1309 rozpoczęło ich wieloletni spór z księciem Władysławem I Łokietkiem. Ten jednak dopiero w trakcie starań o koronację na króla Polski rozpoczął aktywne działania na rzecz odzyskania utraconego terytorium. W 1319 r. oskarżył Krzyżaków przed trybunałem papieskim o bezprawne zagarnięcie Pomorza. Proces polsko-krzyżacki w Inowrocławiu, w którym sędziami byli arcybiskup gnieźnieński Janisław, biskup poznański Domarat i opat mogileński Mikołaj, ruszył w 1320 r., czyli roku koronacji Łokietka na króla. W procesie zeznawało 25 świadków. Wśród nich znaleźli się m.in. książęta kujawscy Leszek i Przemysł oraz książę płocki Wacław. W lutym 1321 r. wyrok sądu papieskiego w Inowrocławiu nakazał zakonowi zwrócenie Pomorza Gdańskiego Polsce, zapłacenie 30 tysięcy grzywien srebra jako rekompensatę za pobierane dochody i pokrycie kosztów procesu. Mimo nakazu Krzyżacy pozostali jednak nieugięci i oskarżali sędziów…

krzyzacy-za-wszelka-cene-chcieli-go-upokorzyc-kazimierz-wielki-nie-mial-latwo-7a9150b.jpg
width: 820
height: 650

Atleta Chrystusowy kontra Polacy. Czy rzeczywiście za króla Olbrachta wyginęła szlachta?
type: item
date: 2024-06-23T12:26:20.000Z
creator: Adam Węgłowski
subject: Historia
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: królestwo
subject: królowie
subject: polska
subject: wojna
description: Stwierdzenie „za króla Olbrachta poginęła szlachta” to przesada. Przepadła raczej szansa na odzyskanie przez Jagiellonów wpływów nad Morzem Czarnym. Mołdawia, cel wyprawy, długo była strategicznie ważnym celem.
encoded: W tym artykule: Klęska bukowińska Sprzeczne interesy Polski i Mołdawii Stefan Wielki. Wielki polityk Rozejm i zasadzka Święty okrutnik Zwycięstwo nad Turkami Prestiżowy tytuł Symbole pogromu Polaków Kontratak Stefana Stracona szansa Polski Przysłowiowy już zwrot „za króla Olbrachta poginęła szlachta” to początek „Pieśni o klęsce bukowińskiej”. Zacytował ją w kronice Marcin Bielski, opisując z perspektywy kilkudziesięciu lat tragiczny odwrót polskich wojsk z Mołdawii w 1497 r. Jednak tak jak niewiele więcej wiemy o samej pieśni, tak i nie pamiętamy o okolicznościach „klęski bukowińskiej”. W tym o ambitnym mołdawskim władcy, który nam ją zadał, choć wcześniej bardzo chciał być polskim sojusznikiem: o Stefanie III Wielkim. Klęska bukowińska „Już były wozy królewskie i insze ciężary rysunków wojennych w pół lassa przyszły, gdy oto Wołochowie chłopstwo piesze, ze wszystkich stron wyrwawszy się zdradliwie i z jaskiń leśnych na obóz królewski uderzyli, naszych sieką, kolą, mordują, zabić! zabić! krzyczą, wozy rozbijają, rozmiatają, łupią, a nadto drzewa wielkie, które byli umyślnie podcinali, snadnie obalają, drogi zawalają – pisał o zasadzce w lasach bukowińskich inny polski kronikarz Maciej Stryjkowski w 2. poł. XVI w. – Bardzo wiele szlachty polskiej i ruskiej zginęło, częścią pobitych, częścią pojmanych. I dziś jeszcze na tym miejscu widziałem sam mogiłę bardzo wielką i kości spróchniałe, roku 1574”. Wygląda to na straszliwą klęskę, na dodatek zadaną przez o połowę mniejsze siły przeciwnika! „Właściwie trudno nazwać to bitwą, bo działania były jednostronne – wyjaśnia prof. Ilona Czamańska, bałkanistka z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. – Pogrom to chyba najlepsze określenie. Straty były ogromne, zwłaszcza w sprzęcie wojennym. Co do ludzi, to zdania są podzielone. Historycy wojskowości najczęściej są zdania, że największe straty były wśród służby. Faktem jest jednak, że takiej armii, jaką przygotował Jan Olbracht na wyprawę mołdawską, nie zdołał już odbudo…

atleta-chrystusowy-kontra-polacy-czy-rzeczywiscie-za-krola-olbrachta-wyginela-szlachta-6aa9003.png
width: 1200
height: 630

Bolesław Śmiały naraził się możnowładcom. Porywczy król Polski musiał uciekać z kraju
type: item
date: 2024-01-01T13:18:01.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: historia
subject: historia polski
subject: królestwo
subject: królowie
subject: średniowiecze
subject: Wolny czas
description: Bolesław Śmiały, określany też jako Bolesław Szczodry, był w gorącej wodzie kąpany, ale historycy wskazują na jego męstwo, energię i talent. Był bardzo aktywny na arenie międzynarodowej, dbał też o rozbudowę organizacji kościelnej. Jednak jego reakcja na bunt możnych zmusiła go do ucieczki z kraju.
encoded: W tym artykule: Polityka Bolesława Śmiałego Z czego zasłynął Bolesław Szczodry? Bolesław Śmiały i pochodzenie jego przydomku Dlaczego Bolesław Śmiały musiał uciekać z kraju? Gdzie jest pochowany Bolesław Śmiały? Bolesław II Śmiały był synem księcia Kazimierza Odnowiciela, który władał Polską w latach 1034–1058. Jego matką była Dobroniega – ruska księżniczka z dynastii Rurykowiczów. Za jego czasów w Europie trwał konflikt między papieżem Grzegorzem VII i cesarzem Henrykiem IV. Dzięki temu, że stanął po stronie Stolicy Apostolskiej, mógł koronować się na króla Polski. Stało się to w roku 1076. Polityka Bolesława Śmiałego Bolesław aktywnie uczestniczył w europejskiej polityce. Angażował się też w działania militarne. Zgodnie z polityką swojego ojca, starał się wzmacniać kraj wewnętrznie i budować pozycję Polski w środkowej Europie. Wspierał Kościół. Odnowił arcybiskupstwo w Gnieźnie, gdzie rozpoczął odbudowę znajdującej się tam archikatedry. Utworzył też nowe biskupstwo w Płocku. Wspierał opactwo benedyktyńskie. Sporo energii spożytkował na działania zagraniczne. Ingerował w walkę o tron węgierski. Poparł kandydaturę Beli, co wciągnęło go w konflikt z Niemcami, którzy optowali za Salomonem. Mniej więcej w tym samym czasie walczył z Czechami, bo odmówił płacenia trybutu za Śląsk. Jednocześnie przyjął księcia Jaromira, który był przeciwnikiem panującego w Czechach Wratysława. Wojnę zakończyło porozumienie. Wratysław ożenił się z siostrą Bolesława, Świętosławą. Działał też na wschodzie. Wyprawił się na Ruś w 1069 roku. Wówczas zajął Kijów i osadził na tronie Izjasława, ale przy okazji brał stamtąd cenne łupy. Wojska Bolesława stacjonujące na Rusi nie wzbudzały jednak entuzjazmu wśród miejscowej ludności. Na oczach poddanych Izjasława Bolesław wytargał nowemu władcy brodę, co nie przysporzyło mu sympatii. Szczodry zarządził odwrót. Niejako przy okazji, w czasie powrotu, przyłączył do Polski Grody Czerwieńskie. Z czego zasłynął Bolesław Szczodry? Bolesław Śmiały znany jest …

boleslaw-smialy-porywczy-wladca-ktory-musial-uciekac-z-kraju-6d2e5e2.png
width: 1200
height: 630

Ciekawostki o Elżbiecie II. Wszystko, co warto wiedzieć o brytyjskiej monarchini
type: item
date: 2023-09-06T13:01:33.000Z
creator: Igor Szulim
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: ciekawostki
subject: Edukacja
subject: królestwo
subject: królowa
subject: Królowa Elżbieta II
subject: Onet
subject: wielka brytania
description: Ciekawostki o Elżbiecie II z pewnością zainteresują nie tylko miłośników brytyjskiej rodziny królewskiej. Oto najważniejsze fakty z życia najdłużej panującej monarchini w historii oraz jednej z największych osobistości naszych czasów.
encoded: W tym artykule: Ciekawostki o Elżbiecie II Najważniejsze momenty panowania Elżbiety II Elżbieta II przeżyła 96 lat, z czego 70 oddała służbie narodu. Była nie tylko najdłużej panującą monarchinią w dziejach Wielkiej Brytanii, ale także najdłużej sprawującą władzę kobietą w historii świata. To zaledwie jeden z wielu rekordów, które ustanowiła w trakcie swojego wieloletniego panowania. Aby jeszcze lepiej zrozumieć fenomen Jej Królewskiej Mości, poniżej prezentujemy ciekawostki o Elżbiecie II, które z pewnością zainteresują każdego fana „royalsów”, ale nie tylko. Ciekawostki o Elżbiecie II Elżbieta II zasiadała na brytyjskim tronie przez dokładnie 70 lat i 214 dni. Pod tym względem jest absolutną rekordzistką. Co ciekawe, druga w klasyfikacji jest praprababka Elżbiety II, królowa Wiktoria, która stała na czele Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej przez 63 lata, 7 miesięcy i 2 dni. Na liście najdłużej pełniących urząd przywódców państw wszech czasów Elżbieta II plasuje się na drugim miejscu, tuż za Ludwikiem XIV. „Król Słońce” niepodzielnie rządził Francją w latach 1643–1715. Trzecią pozycję w zestawieniu zajmuje Rama IX Bhumibol Adulyadej, który sprawował władzę w Tajlandii o niespełna 100 dni krócej niż Elżbieta II. Elżbieta II była trzecią w historii Wielkiej Brytanii monarchinią sprawującą samodzielną władzę. Oprócz niej na tronie zasiadały także Anna Stuart oraz wspomniana chwilę wcześniej królowa Wiktoria. Elżbieta II była nie tylko królową Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej. Monarchini była jednocześnie głową 14 innych państw: Antigui i Barbudy, Australii, Bahamów, Belize, Grenady, Kanady, Jamajki, Nowej Zelandii, Papui-Nowej Gwinei, Saint Kitts i Nevis, Saint Lucia, Saint Vincent i Grenadyn, Tuvalu i Wysp Salomona. Do niedawna w tym gronie znajdował się również Barbados, który pod koniec 2021 roku zerwał unię personalną z Wielką Brytanią, stając się tym samym republiką. Elżbieta II w oficjalnych dokumentach p…

ciekawostki-o-elzbiecie-ii-fc4b885.jpg
width: 1024
height: 728

Monarchie na świecie. W jakich krajach nadal rządzi król?
type: item
date: 2023-05-04T09:03:47.000Z
creator: Igor Szulim
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: belgia
subject: dania
subject: Edukacja
subject: holandia
subject: królestwo
subject: królowie
subject: luksemburg
subject: monako
subject: norwegia
subject: szwecja
subject: wielka brytania
description: Monarchie na świecie mają się lepiej niż myślimy. Szczególnie, gdy spojrzymy na Europę, gdzie aż w dwunastu krajach na czele stoi koronowana głowa. Tak jak w Wielkiej Brytanii, w której royalsi wciąż cieszą się dużą sympatią poddanych.
encoded: W tym artykule: Ile jest obecnie monarchii? Państwa z monarchią Monarchie w Europie Który król rządził najdłużej? Wydawałoby się, że czas monarchii już dawno dobiegł końca i należy je znieść. Nic bardziej mylnego. Tylko w Europie na czele dwunastu państw stoi koronowana głowa. Listę otwierają Wielka Brytania, Holandia, Hiszpania i kraje skandynawskie. Ale na tym jednak nie koniec. Gdzie jeszcze władza suwerenna spoczywa w rękach władcy? Szczegóły do sprawdzenia w dalszej części artykułu. Ile jest obecnie monarchii? Monarchie na świecie tworzą nie tylko królowie. Są to także książęta, cesarzowie, sułtanowie, emirowie lub jak w przypadku Watykanu – papież. Najwięcej koronowanych głów – jak już zostało wspomniane – znajdziemy na Starym Kontynencie, bo aż w dwunastych krajach. Przy okazji warto wspomnieć, że władca Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (obecnie na tronie zasiada Karol III) jest również przywódcą 14 innych państw, rozmieszczonych po różnych kontynentach: Antigui i Barbudy Australii Bahamów Belize Grenady Kanady Jamajki Nowej Zelandii Papui-Nowej Gwinei Saint Kitts i Nevis Saint Lucia Saint Vincent i Grenadyn Tuvalu Wysp Salomona Do 2021 roku zwierzchnictwo brytyjskiej monarchii uznawał Barbados. Ten wyspiarski kraj w Ameryce Środkowej, tuż przed 55. rocznicą odzyskania przez niego niepodległości, zerwał unię personalną ze Zjednoczonym Królestwem i ogłosił się republiką. Z formą rządów, w której reprezentantem narodu jest monarcha, spotkamy się również w Afryce (Maroko i Eswatin) oraz Azji, a dokładniej w Arabii Saudyjskiej, Bahrajnie, Bhutanie, Brunei, Japonii, Jordanii, Kambodży, Katarze, Kuwejcie, Malezji i Omanie. Ponadto do azjatyckich monarchii zaliczane są też Zjednoczone Emiraty Arabskie, gdzie władzę sprawuje prezydent, choć w praktyce jest on monarchą. Państwa z monarchią Andora Arabia Saudyjska Bahrajn Belgia Bhutan Brunei Dania Eswatini Holandia Hiszpania Japonia Jordan Kambodża Kuwejt Lesotho Liechtenstein Luksemburg Malezja Monako Norwegia …

monarchie-na-swiecie-6d20a41.png
width: 900
height: 600

Archeolodzy odnaleźli pozostałości sali królewskiej pierwszych królów Anglii Wschodniej
type: item
date: 2022-10-06T06:53:48.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: anglia
subject: brytyjczycy
subject: Edukacja
subject: historia
subject: królestwo
subject: królowie
subject: Kultura
subject: Społeczeństwo
subject: średniowiecze
subject: wielka brytania
description: Królewska sala pochodzi sprzed 1400 lat i zlokalizowana jest w hrabstwie Suffolk, w dawnej Anglii Wschodniej. Fragment budynku należał niegdyś do pierwszych władców, którzy rządzili krajem.
encoded: W tym artykule: Historia średniowiecznej Brytanii jest zawiła i pełna niejasności Archeolodzy odnaleźli salę królewską prawdopodobnie sprzed 1400 lat Beda Czcigodny był „ojcem angielskiej historii” Historia Wysp Brytyjskich przełomu starożytności i średniowiecza jest naznaczona wojnami i napaściami ze strony pogańskich plemion. W V wieku n.e., po czterystu latach względnego pokoju pod rządami Cesarstwa Rzymskiego, kraj stał się celem najazdów Anglów, Sasów i Jutów. Wobec siły i skuteczności agresorów Brytowie byli zmuszani do ucieczek ze swoich osad. Ci, którzy zostali, zasymilowali się z agresorami. Z czasem plemiona połączyły się w jeden lud, który nazywano później Anglosasami. Historia średniowiecznej Brytanii jest zawiła i pełna niejasności Okres średniowiecznej Brytanii nazywany jest heptarchią. Kraj dzielił się wówczas na 7 głównych królestw które walczyły między sobą o hegemonię. Były to: Nortumbria, Mercja, Lindsey, Anglia Wschodnia, Essex, Kent, Sussex, Wessex. System heptarchiczny doprowadził ostatecznie do zjednoczenia całej Anglii i stworzenia spójnego ustroju politycznego Anglosasów. Nastąpiło to w IX wieku, w trakcie najazdów wikingów. Za twórcę zjednoczonej Anglii uważa się króla Wesseksu Alfreda Wielkiego, znanego m.in. z serialu „Upadek Królestwa” (The Last Kingdom). Jednak wiedza o okresie wczesnośredniowiecznym nie jest dokładna, a czasem wątpliwa. To doprowadziło do powstania licznych legend, które nie zawsze są prawdziwe (jak np. ta o królu Arturze). Nowe badania wykazały, że dieta Anglosasów była głównie wegetariańska - aż do przybycia wikingów Naukowcy z Cambridge ustalili, że to wikingowie przywieźli ze sobą zwyczaj… grillowania mięsa. Według badaczy zarówno angielscy chłopi, jak i możnowładcy jedli wcześniej głównie produ... Tu z pomocą przychodzą archeolodzy, którzy dokładają wszelkich starań, aby odkrywać historię naszych przodków. W ramach projektu badawczego „Rendlesham Revealed”, który powstał z inicjatywy hrabstwa Suffolk, naukowcy pro…

ruiny-sali-krolewskiej-6331547.jpg
width: 1250
height: 800

Mosuo. W tym królestwie panuje matriarchat
type: item
date: 2020-10-27T08:22:00.000Z
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: królestwo
subject: Kuchnia
subject: moda
subject: Travel
subject: Uroda
description: Jedna z nielicznych społeczności, w których nie istnieje instytucja małżeństwa, a kobiety mogą otwarcie współżyć z dowolną liczbą partnerów, długo była nieznana. Teraz stała się tak modna wśród turystów, że zaczyna to zagrażać jej przetrwaniu. A wszystko za sprawą pewnej dziewczyny.
encoded: Nikt tak naprawdę nie wie, skąd się ten obyczaj wziął. Czy w pewnym momencie męska część populacji, która musiała polować i wypasać stada w odległych miejscach, stopniała tak bardzo, że każdy plemnik był na wagę złota? A może chodziło o jakieś spory materialne, na przykład o dziedziczenie? Tak czy inaczej, od monogamicznych małżeństw i wszelkich wynikających z nich obowiązków Mosuo wolą luźne związki nazywane „małżeństwami z doskoku” lub „przechodnimi”. W ich społeczności, żyjącej nad otoczonym górami jeziorem Lugu na granicy południowych chińskich prowincji Junnan i Syczuan, wyboru partnera dokonuje kobieta. Zalecać się do siebie i zakończyć związek mogą jednak obie strony. I obie mogą być w kilku związkach jednocześnie. Każda dorosła kobieta Mosuo ma w obrębie wspólnego domostwa, gdzie wszyscy inni członkowie rodziny śpią w jednym pomieszczeniu, odrębny drewniany domek/sypialnię, tzw. kwiatową komnatę. Wybranek zjawia się pod jej drzwiami po zmroku. Zaproszenie, które wcześniej otrzymał, miało formę umownego prezentu lub muśnięcia dłoni potwierdzającego, że zaloty zostały przyjęte. Nad ranem kochanek musi opuścić „komnatę” i wrócić do swej rodziny, najlepiej tak, by nikt go nie widział. Dlatego mężczyźni Mosuo zawsze udają się do partnerek w obszernych kapeluszach. Jeśli kobieta postanowi zakończyć związek, robi to bez ceregieli – kochanek zastaje zamknięte drzwi. Jeśli zaś pod drzwiami komnaty znajdzie parę męskich butów lub kapelusz zawieszony na drzwiach, będzie to dla niego sygnał, że jego partnerka spędza akurat noc z kim innym. Tyle teoria. – Ja tam mam stałego chłopaka i moja matka ma nawet o to pretensje, bo jej zdaniem powinnam być wierna tradycji „przechodniego małżeństwa” – zwierza się 20-letnia Fengmao, która sprzedaje napoje nad jeziorem. – Dlatego pewnie niedługo wyjedziemy do jakiegoś miasta, weźmiemy ślub i będziemy mieli z głowy ten cyrk. Główna sprawczyni owego „cyrku” nazywa się Yang Erche Namu. Jej matka też ponoć robiła jej awantury o to, że n…

mosuo-395cf86.jpeg
width: 1024
height: 683

Zapierające dech w piersiach ujęcia zwierząt i wspaniała Puszcza Białowieska! Zobacz „Królestwo” w zaciszu własnego domu
type: item
date: 2017-03-24T14:28:07.000Z
creator: redakcja
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: filmy
subject: królestwo
subject: puszcza białowieska
description: "Królestwo", najnowsza superprodukcja twórców słynnego dokumentalno-przyrodniczego cyklu "Mikrokosmos" i "Makrokosmos", już od 6 kwietnia na Blu-rayu.
encoded: Twórcy „Mikro-„ i „Makrokosmosu” tym razem zabierają nas do niezwykłego świata prapuszczy. Oczami jej mieszkańców odkrywamy historię natury, naszego kontynentu i człowieka od epoki lodowcowej do czasów współczesnych. Tysiące lat temu Europa pokryta był niekończącym się lasem, w którym swoje królestwo miały łosie, żubry, wilki i jelenie. Prapuszcza rozciągała się przez cały kontynent, a jej serce tętniło w Puszczy Białowieskiej, która dzisiaj zachowała się tylko we fragmencie. W głębinie tajemniczego lasu rozgrywa się niesamowita opowieść o przyrodzie – tej dzikiej i nietkniętej ludzką ręką. Zapierające dech w piersiach ujęcia zwierząt, fenomenalne obrazy przyrody i wyjątkowa rola Puszczy Białowieskiej, jedynego miejsca, które oddaje charakter lasu w postaci, w jakiej istniał tysiące lat temu – "Królestwo" to niesamowita przygoda dla całej rodziny. Od 6 kwietnia „Królestwo” będzie dostępne na Blu-rayu. View oEmbed on the source website

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/7af2c477cf5790399f6fd576519792d41e7941da-bb09c3f.jpeg
width: 2236
height: 1491

Puszcza Białowieska na dużym ekranie. Robi wrażenie!
type: item
date: 2016-08-10T13:29:04.000Z
creator: redakcja
subject: Lifestyle
subject: National Geographic Site
subject: filmy
subject: królestwo
subject: lasy
subject: puszcza białowieska
description: Chcesz zobaczyć coś wspaniałego? Obejrzyj zapowiedź najnowszego filmu twórców „Makrokosmosu. Jego bohaterką została właśnie Puszcza Białowieska.
encoded: „W sercu pełnego tajemnic lasu rozgrywa się niezwykła opowieść o przyrodzie, tej najdzikszej, nietkniętej ludzką ręką” – zachęcają producenci „Królestwa”. Film jest najnowszą produkcją Jacques’ a Perrina. Zamyka słynny, rozpoczęty 20 lat temu ,przyrodniczy cykl, na który składają się „Mikrokosmos, „Makrokosmos” i „Oceany”. Tym razem przed obiektyw trafili mieszkańcy europejskich lasów. Na film składają się unikalne obrazy przyrody, fenomenalne ujęcia zwierząt, w sytuacjach, w których nie często mamy okazję je oglądać. Wszystko wsparte wspaniałą muzyką Bruno Coulaisa. Opowieść o pradawnej puszczy to kinowa przyjemność (jak zwykle nie można nadziwić się, skąd wzięła się tam ta kamera?!), to też niezwykle pouczające doświadczenie. W końcu to w Puszczy Białowieskiej zachowały się ostatnie fragmenty lasu o charakterze pierwotnym. Zdjęcia do filmu zrealizowano nie tylko w Polsce - w Białowieży i Osowcu-Twierdzy (ocarowa rola Puszczy!), ale również w Laponii, Francji, Holandii, Rumunii i na Węgrzech. "Królestwo" w kinach od 16 września. View oEmbed on the source website

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/c3f2bc2d4c2280de7d2a17f2e7ef5a30c810823e-8e9d69a.png
width: 1066
height: 568

Tajlandia – podzielone królestwo
type: item
date: 2014-08-29T11:12:00.000Z
creator: Seth Mydans
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: bangkok
subject: historia
subject: konflikty
subject: królestwo
subject: tajlandia
description: Lata politycznych waśni doprowadziły do przejęcia władzy w kraju przez wojsko. Co stoi u źródeł tego konfliktu?
encoded: Urok pieniądza potrafi poluzować nawet więzy tradycji, i to właśnie ta siła spowodowała, że 30 lat temu stary porządek społeczny Tajlandii zachwiał się w posadach. W okresie boomu ekonomicznego, który rozpoczął się w latach 80. XX w., przychód per capita potroił się w ciągu jednego pokolenia. Bangkok, stolica kraju, przeistoczył się w naszpikowaną wieżowcami metropolię, w której świątynie buddyjskie musiały walczyć o przestrzeń z coraz to nowymi centrami handlowymi. Mieszkańcy ze wsi przenieśli się do miast, co zaburzyło tradycyjny model rodziny. Około 10 proc. z 67-milionowej ludności Tajlandii obecnie mieszka w stolicy, a liczba ta byłaby znacznie wyższa, gdyby doliczyć rzesze pracowników najemnych przybyłych do Bangkoku z rolniczych terenów kraju. Bite drogi, elektryczność, motocykle i telewizory – dzięki tym i innym udogodnieniom tajscy rolnicy stali się jednymi z najzamożniejszych biednych. Naukowcy nazwali tę nową grupę społeczną „chłopstwem o średnich dochodach”. Poprawa poziomu życia paradoksalnie przyczyniła się jednak do wzrostu niezadowolenia z przepaści ekonomicznej, jaka dzieli ich od bogatych. W ostatnich latach tajskie społeczeństwo przechodziło historyczną przemianę, w której biedniejsze klasy społeczne, zachęcane przez ambitnych polityków, próbowały przejąć część władzy i środków płynących do kraju, dotąd pozostających całkowicie poza ich zasięgiem. Zmiany te nie spodobały się przedstawicielom dawnego systemu politycznego – pałacowi, biurokracji, sądownictwu i przede wszystkim wojsku. Wszystkie te siły zwarły szyki, by zachować przywileje wynikające z mocno zhierarchizowanego systemu, który określa reguły życia obywateli Tajlandii. Dynamika zmian osiągnęła apogeum 22 maja, kiedy wojsko dokonało zamachu stanu. Wraz z nim wprowadzono godzinę policyjną oraz drastyczne ograniczenia wolności słowa i prasy. Przedstawiciele obalonego rządu zostali zatrzymani, niektórzy się ukrywają. Dziennikarze, politycy i naukowcy znani z krytycznych poglądów wobec nowyc…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/8bd36d00d1ec469925690927d76e6f7e7a3a8f54-291af2a.jpeg
width: 2048
height: 1365

National Geographic dla najmłodszych: Rafy – królestwo kolorów
type: item
date: 2009-09-27T10:30:00.000Z
creator: Redaktor National Geographic
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: królestwo
description: Ci z Was, którzy mieli szczęście spędzać wakacje np. w Sharm el Sheikh w Egipcie widzieli rafy koralowe na własne oczy.
encoded: A przyznacie, że jest to piękny widok, gdyż wokół nich roi się od bajecznie kolorowych ryb tropikalnych. Są wśród nich niebieskie garbiki i amfipriony w pomarańczowe i białe pasy, czerwone, pomarańczowe i żółte ustniczki, zielone mureny i maleńkie, srebrne sardele. Na samych koralowcach rosną czerwone i zielone algi. A czym jest rafa koralowa? Choć sprawia wrażenie rośliny jest zbudowana z malutkich żyjątek, które spokrewnione są z meduzami. Koralowce, bo tak się nazywają, lubią czyste i ciepłe wody – najlepiej oceanu. Od góry mają czułki, które sprawiają wrażenie ramion. Wydzielają mineralną substancję, z której tworzy się rafa. Zresztą również ich ciała stają się z czasem jej częścią, gdyż koralowce, jak wszystkie inne stworzenia na ziemi umierają. Ale też tworzą solidne podstawy mieszkalne dla swych następców. Tekst: Agnieszka Budo

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/3479bff0095a7c4b07c8b0a21ac550a6f14e41a6-f2a644a.jpeg
width: 500
height: 334