National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-10-26T07:32:08.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Na tej wyspie miał się narodzić Zeus – jeździmy tam na najpiękniejsze plaże w Europie
items: Grecja z rekordową liczbą pasażerów. Nawet najmniejsze wyspy przeżywają oblężenie
items: Polacy o sytuacji pożarowej na Krecie. „Serce nam pęka”
items: Polscy turyści ewakuowani z hoteli na Krecie. Mamy komentarz biura podróży
items: Pożar na Krecie wymknął się spod kontroli. Polscy turyści są zagrożeni [Artykuł aktualizowany]
items: To miejsce z ponurą historią. Wyspa trędowatych jest dostępna dla zwiedzających
items: Hersonissos to jeden z najwspanialszych kurortów na Krecie. Atrakcji tam nie brakuje
items: Na Krecie odkryto zagadkową bramę. Zbudowała ją najstarsza cywilizacja w Europie
items: Polska ekspedycja bada „kreteńskie Machu Picchu”. Miejsce to jest kluczem do poznania kresu wielkiej cywilizacji
items: Przypomina lądowisko dla helikopterów. Archeolodzy odkryli monumentalną konstrukcję na Krecie
items: Pierwsze cywilizacje – jak się kształtowały i co im zawdzięczamy?
items: To od niej zaczęła się kultura europejska. Cywilizacja minojska powstała ponad 5 tys. lat temu
items: Starożytne języki: 7 wciąż nieodczytanych systemów pisma. Kto je rozszyfruje?
items: To jedno z najpiękniejszych miast na Starym Kontynencie. Czym zachwyca Chania?
items: Pałac w Knossos: fakty i mity
items: Ucz się diety od mieszkańców Krety
items: "Ani słowa o tym, że na górskich plantacjach miejscowi uprawiają marihuanę". Poznaj inne oblicze Krety
items: Trzęsienia ziemi u wybrzeży Grecji. Władze apelują o spokój
items: Kreta całą paczką: moje wielkie greckie wakacje
items: Grecja: w krainie olimpijskich bogów
items: Emeryci kamperem zwiedzają świat
items: Tyniecka Grupa Rowerowa zdobyła Gavdos, południowy skraj Europy!
items: Tyniecka Grupa Rowera w Grecji

Na tej wyspie miał się narodzić Zeus – jeździmy tam na najpiękniejsze plaże w Europie
type: item
date: 2025-10-26T07:31:30.000Z
creator: Radosław Żydonik
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: grecja
subject: kreta
subject: podróże
subject: traveler
description: Kreta – wyspa mitów, walk i pieśni. Tu historia nie zamyka się w muzealnych gablotach. Słychać ją w trzasku liry, w okrzykach „opa!”, w stukocie butów na rozgrzanym kamieniu. Unosi się z dymem jagnięciny i słodyczą rakomelo. Zamiast podręcznika – kieliszek wina. Zamiast wykładu – taniec pamięci. Na tej wyspie każda cywilizacja zostawiła swój cień, a każdy Kreteńczyk nosi go w sobie.
encoded: Spis treści: Panigiria – święto w Anogii Taneczne wspomnienie historii Cienie wielkich cywilizacji Na ścieżkach mitu i rzeczywistości Osnute mitem antyczne ruiny, weneckie twierdze, tureckie minarety, dzikie plaże i niknące w chmurach górskie wioski. Kreta fascynuje historią i surowym pięknem pejzażu. – Co tam trzymasz pod pachą? Historię Krety? Pokaż no – Janis wychyla kieliszek ognistej raki i bierze w dłonie opasły tom. – Rany! Taką cegłą można zabić – roześmiane oczy przebiegają po zadrukowanych stronach. – Co my tu mamy: kultura minojska, Grecja klasyczna, Rzymianie, Bizancjum, Arabowie, potem Wenecja, Turcja, aż w końcu niepodległość. Zwariować można! – zapala kolejnego papierosa. – Kreta! Ileż potęg połamało na niej zęby? I czego przetoczono tu więcej: krwi czy wybornego wina? Jeszcze kropelkę rakomelo? Kieliszki na nowo zaczynają połyskiwać słomkowymi refleksami. – Jamas! („na zdrowie”). I wyrzuć tę książkę! Na Krecie historię poznaje się inaczej. Zaraz wszystko zrozumiesz. Niech tylko ksiądz wypuści ludzi z kościoła! Panigiria – święto w Anogii Dziś w leżącej na zboczu masywu Psiloritis wiosce Anogia wielki dzień. Panigiria! Doroczne święto ku czci Matki Boskiej. Spoglądam na ryneczek zamknięty w pierścieniu bielonych domów. Wyczekujące mieszkańców stoły uginają się pod naporem wina, gemisty, jagnięciny i kociołków z favą. Zapach obezwładnia. Wabi amatorów łatwego życia. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2025/09/GettyImages-1423835421-0b1f758.jpg" width="6000" height="4000" alt="Urokliwa uliczka w wiosce Anogia na Krecie, w regionie Rethymno – tradycyjna zabudowa i donice z kwiatami tworzą malowniczy, grecki klimat/tatakis/Getty Images" title="Urokliwa uliczka w wiosce Anogia na Krecie, w regionie Rethymno – tradycyjna zabudowa i donice z kwiatami tworzą malowniczy, grecki klimat/tatakis/Getty Images" /> Z zastygłych w upale uliczek wylewają się zastępy wiecznie głodnych kotów. Doskonałe wyczucie czasu! Bo oto drgają liny…

kreta-fa3bc81.jpg
width: 2813
height: 1875

Grecja z rekordową liczbą pasażerów. Nawet najmniejsze wyspy przeżywają oblężenie
type: item
date: 2025-08-19T12:38:54.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: grecja
subject: kreta
subject: loty samolotem
subject: popularne kierunki
subject: wyspy
subject: wyspy greckie
description: Nowe dane pokazują, że Grecja w 2025 roku notuje wyjątkowy wzrost ruchu lotniczego. Coraz więcej podróżnych wybiera nie tylko największe kurorty, ale też mniej znane wyspy, które jeszcze niedawno pozostawały poza głównymi szlakami turystycznymi.
encoded: Mimo że w ostatnich tygodniach Grecja zmaga się z niszczycielskimi pożarami w różnych regionach kraju, jej popularność wśród turystów nie słabnie. Tysiące podróżnych wciąż wybiera greckie wyspy jako miejsce letniego wypoczynku, nie zrażając się doniesieniami o trudnych warunkach pogodowych czy akcjach ewakuacyjnych. Wzrost ruchu lotniczego na greckich lotniskach Nowe dane jednoznacznie pokazują, że Grecja pozostaje jednym z najpopularniejszych kierunków wakacyjnych w Europie. Od stycznia do lipca 2025 roku na 39 komercyjnych lotniskach w całym kraju obsłużono łącznie 44,7 mln podróżnych – o ponad 2 mln więcej niż w tym samym okresie rok wcześniej. Oznacza to wzrost o 4,7%, który odzwierciedla niesłabnące zainteresowanie zarówno dużymi ośrodkami turystycznymi, jak i mniejszymi wyspami. Największą dynamikę zanotowano na 24 portach lotniczych zarządzanych przez Urząd Lotnictwa Cywilnego, gdzie liczba pasażerów zwiększyła się o 6,5%. Dotyczy to zarówno dużych lądowisk (jak Heraklion na Krecie czy Kalamata na Peloponezie), ale też tych mniejszych (np. Astypalaia, Milos czy Naxos). Łącznie te lotniska obsłużyły ponad 6,6 mln podróżnych w pierwszych siedmiu miesiącach 2025 roku, co oznacza, że nawet mniej znane zakątki kraju przyciągają coraz więcej odwiedzających. Równolegle wzrosła także liczba operacji lotniczych. W ciągu siedmiu miesięcy odnotowano 342 828 lotów, w porównaniu z 330 932 w analogicznym okresie roku 2024, co daje wzrost o 3,6%. Większa liczba lotów oznacza nie tylko lepszą dostępność regionów turystycznych, lecz także rosnącą presję na infrastrukturę lotniskową, która musi sprostać zwiększonemu zapotrzebowaniu. Rekordowe wyniki na regionalnych lotniskach w Grecji W lipcu 2025 roku największe greckie lotniska odnotowały wyraźny wzrost liczby podróżnych. Sam port lotniczy w Heraklionie na Krecie obsłużył ponad 1,69 mln pasażerów, czyli o 4,7% więcej niż w tym samym miesiącu rok wcześniej. Co istotne, rekordowy przyrost odnotowały jednak nie największe, lecz…

ateny--64d1a9b.jpg
width: 3834
height: 2541

Polacy o sytuacji pożarowej na Krecie. „Serce nam pęka”
type: item
date: 2025-07-03T15:30:24.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: blogerzy
subject: kreta
subject: pożary
description: Pożar, który wybuchł w południowo-wschodniej części Krety, zmusił setki osób – w tym wielu Polaków – do nagłej ewakuacji. W płomieniach stanęły domy, a w sieci pojawiły się dramatyczne relacje. Mimo że władze zapewniają o opanowanej sytuacji, turyści i mieszkańcy nie kryją poruszenia.
encoded: Spis treści: Sytuacja Polaków na Krecie Alarmujące doniesienia mieszkańców Polka na Krecie o sytuacji pożarowej Od środowego popołudnia trwa pożar na Krecie, który na sile przybrał w nocy, kiedy od morza zaczął wiać silny wiatr. W najgorszej sytuacji są okolice miasta Jerapetra, ale informacje o przymusowej ewakuacji otrzymali także mieszkańcy i turyści z pięciu innych miejscowości: Agia Fotia, Achlia, Galini, Ferma i Koutsounari. Spłonęło kilkanaście domów, choć na razie ich liczba jest trudna do oszacowania przez ponad dwustu strażaków, którzy gaszą pożar. – W nocy skupiliśmy się na ratowaniu domów, bo nie mieliśmy wsparcia lotniczego. W wielu hotelach przeprowadzono ewakuację, ludzi przewieziono bezpiecznie do sali gimnastycznej w Jerapetra – mówił na antenie greckiej telewizji publicznej ERT News zastępca gubernatora Lassithi Yannis Andoulakis. Sytuacja Polaków na Krecie Obecnie wielu Polaków spędza swoje wakacje na tej popularnej greckiej wyspie. Jak poinformowało nas biuro podróży Grecos, część z nich została objęta ewakuacją. – Akcją zostało objętych 119 osób przebywających w zagrożonym rejonie. Dodatkowo 28 osób, które tego dnia przyleciały na Kretę, zostało skierowanych do innych hoteli w bezpiecznych strefach – wyjaśnił Janusz Śmigielski, Wiceprezes Zarządu Grecos Holiday. Wiadomo, że Ministerstwo Spraw Zagranicznych nie planuje na razie ewakuacji do kraju Polaków ze wschodniej Krety. Resort przypomina, że zagrożenie pożarowe jest tam duże, ale nie odradza wyjazdów do Grecji, zapewniając, że Polakom przebywającym na Krecie nie zagraża niebezpieczeństwo. – To są pożary punktowe – tłumaczył rzecznik MSZ Paweł Wroński. Alarmujące doniesienia mieszkańców Mimo niskiego stopnia zagrożenia, Polacy nie ukrywają swojego przejęcia. – W nocy dojechały posiłki z Aten, a rano samoloty gaśnicze. Szkody są bardzo duże – mówił w rozmowie z dziennikarzem RMF FM pan Krzysztof, który jest na miejscu. Z kolei autorzy strony Planetagrecja.pl na swoim Facebooku napisali: „Serce…

Projekt-bez-nazwy-46e018b.jpg
width: 2048
height: 1364

Polscy turyści ewakuowani z hoteli na Krecie. Mamy komentarz biura podróży
type: item
date: 2025-07-03T11:58:17.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: biura podróży
subject: kreta
subject: pożary
description: Pożar na południu Krety wymusił ewakuację setek osób, w tym obywateli Polski. Lokalne władze działają w trybie alarmowym, a ogień wciąż się rozprzestrzenia. Biuro podróży, które opiekuje się ewakuowanymi turystami, uspokaja: wszyscy są bezpieczni.
encoded: Spis treści: Polscy turyści ewakuowani z zagrożonego rejonu Poziom bezpieczeństwa w pozostałych rejonach Krety Na Krecie szaleje pożar, który w błyskawicznym tempie ogarnia kolejne tereny, zmuszając lokalne władze do pilnych działań. Z zagrożonych obszarów, w tym rejonu Jerapetry oraz miejscowości Agia Fotia, Achlia, Galini, Ferma i Koutsounari, ewakuowano setki osób. Wśród nich znalazła się również liczna grupa Polaków, którzy wyjechali na urlop z biurem podróży Grecos. Jak wyglądała akcja ratunkowa i co przeżyli turyści zmuszeni do nagłego opuszczenia wypoczynkowych kurortów? Polscy turyści ewakuowani z zagrożonego rejonu Władze Krety w komunikacie medialnym potwierdziły, że pożar całkowicie wymknął się spod kontroli, a dotychczasowe działania strażaków nie przynoszą oczekiwanych rezultatów. Zastępca burmistrza ds. obrony cywilnej Jerapetry przyznał: „Sytuacja jest trudna”. W związku z tym zdecydowano o rozpoczęciu prewencyjnej ewakuacji osób przebywających w rejonach szczególnie zagrożonych. – Wczoraj w godzinach popołudniowych i wieczornych, z uwagi na rozprzestrzeniający się pożar na południu Krety w rejonie Irapetry została przeprowadzona prewencyjna ewakuacja naszych klientów. Akcją zostało objętych 119 osób przebywających w zagrożonym rejonie. Dodatkowo 28 osób, które tego dnia przyleciały na Kretę, zostało skierowanych do innych hoteli w bezpiecznych strefach. Cała akcja przebiegła sprawnie, zgodnie z procedurami i bezpiecznie – nikt nie ucierpiał, a wszyscy ewakuowani goście są cali i zdrowi. Wszyscy klienci otrzymali zakwaterowanie w alternatywnych hotelach – poinformował nas Janusz Śmigielski, Wiceprezes Zarządu Grecos Holiday. Poziom bezpieczeństwa w pozostałych rejonach Krety Według władz Krety ewakuowano już ponad 1 500 osób – zarówno turystów, jak i mieszkańców – z okolic Jerapetry oraz miejscowości Agia Fotia, Achlia, Galini, Ferma i Koutsounari. W rejonie Jerapetry wystąpiły poważne problemy: brak prądu, niedziałające telefony komórkowe i utrudnion…

pozaryy-3b9f8e3.jpg
width: 5472
height: 3648

Pożar na Krecie wymknął się spod kontroli. Polscy turyści są zagrożeni [Artykuł aktualizowany]
type: item
date: 2025-07-03T08:58:18.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: kreta
subject: pożary
description: Na jednej z najchętniej wybieranych przez polskich turystów wyspie wybuchł szybko rozprzestrzeniający się pożar lasu. Ogień zajął już sporą powierzchnię, a strażacy nie mogą go powstrzymać. Wiele osób zostało ewakuowanych z zagrożonych obszarów.
encoded: Spis treści: Jakie miejscowości są zagrożone pożarem? Ewakuacja turystów na Krecie W środę po południu na Krecie rozpoczął się pożar. Choć na początku był niewielki, przybrał na sile w nocy, kiedy od morza zaczął wiać silny wiatr. Ogień zaczął się szybko rozprzestrzeniać na coraz większym terenie, szybko docierając z górskich lasów do wybrzeża. Lokalne władze rozpoczęły ewakuacje setek mieszkańców i turystów. Jakie miejscowości są zagrożone pożarem? Pożar wybuchł na południowo-wschodnim wybrzeżu Krety, ogarniając okolice miasta Jerapetra. Trudne warunki atmosferyczne uniemożliwiły służbom opanowanie żywiołu. W rozmowie z portalem creta24.gr zastępca burmistrza ds. obrony cywilnej Jerapetry podkreślił, że sytuacja jest trudna, gdyż walkę z ogniem utrudnia silny wiatr. Pożar stanowi poważne zagrożenie dla domów oraz hoteli, które musiały zostać pilnie opuszczone. W niektórych przypadkach konieczna była ewakuacja drogą morską – plażowiczów zabierano łodziami z rejonów objętych ogniem, co najlepiej oddaje skalę zagrożenia i tempo, w jakim rozwijała się sytuacja. Informacje o przymusowej ewakuacji otrzymali mieszkańcy i turyści z pięciu miejscowości: Agia Fotia, Achlia, Galini, Ferma i Koutsounari. Wśród ewakuowanych znalazło się również ponad 80 obywateli Polski. Jak dowiedzieli się dziennikarze RMF FM, Ministerstwo Spraw Zagranicznych nie planuje jednak – jak na razie – ewakuacji do kraju Polaków ze wschodniej Krety. Resort zaleca turystom śledzenie najnowszych komunikatów i dopasowywanie się do tego, co robią służby. Ewakuacja turystów na Krecie W gaszeniu pożaru bierze udział aż 145 strażaków. Do ich dyspozycji oddano 25 wozów strażackich oraz cztery śmigłowce gaśnicze. Grecki rząd w Atenach zdecydował o wysłaniu na wyspę dodatkowych sił i sprzętu. Działania ratunkowe trwają całą dobę, a priorytetem pozostaje ograniczenie strat materialnych i – przede wszystkim – ochrona ludzkiego życia. Wszystkie szpitale na wyspie zostały postawione w stan gotowości. Pomocy udzielo…

pozar-05a5d7d.jpg
width: 972
height: 712

To miejsce z ponurą historią. Wyspa trędowatych jest dostępna dla zwiedzających
type: item
date: 2025-05-03T06:25:22.000Z
creator: Artur Białek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: grecja
subject: kreta
subject: wyspy
description: Spinalonga, niewielka wysepka w basenie Morza Egejskiego, dziś jest popularną atrakcją turystyczną. Na pierwszy rzut oka wygląda jak każda inna grecka wyspa, ale pozory mylą. Trzeba bowiem wiedzieć, że za tym miejscem ciągnie się wyjątkowo trudna historia. Jaka? Na to i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: Spis treści: Zaplecze Krety Historia Spinalongi jest trudna i ponura Jak wyglądało życie na wyspie? Kiedyś kolonia dla trędowatych, dziś atrakcja turystyczna Spinalonga wygląda pięknie, zwłaszcza spowita nastrojowym światłem zachodzącego słońca. Mała wyspa u wybrzeży Krety dziś jest atrakcją, którą tłumnie szturmują turyści. Wbrew pozorom, większość nie odwiedza tego miejsca ze względu na znajdujące się tam weneckie fortyfikacje, choć to właśnie historia Spinalongi czyni ją interesującą. Trzeba bowiem wiedzieć, że to właśnie to miejsce było jednym z ostatnich w Europie, gdzie przymusowo izolowano ludzi chorych na trąd. Zaplecze Krety Spinalonga znajduje się w obszarze największej greckiej zatoki – Mirabello, w odległości około 5 km od centrum Eloundy na północno-wschodnim wybrzeżu Krety. Niemal jałowa skała, porośnięta tylko skąpą roślinnością, ma powierzchnię około 34 hektarów. Kiedyś obie wyspy stanowiły całość. Spinalonga oddzieliła się najprawdopodobniej około 1500 roku przed naszą erą, w następstwie potężnego trzęsienia ziemi. Historia Spinalongi jest trudna i ponura W XVI wieku Wenecjanie wznieśli tam potężną twierdzę. Warownię chroniły potężne mury, uzbrojone w 35 dział. W 1715 roku wyspa znalazła się pod władaniem Turków, ale sam fort stawiał opór do 1730 roku. W 1830 roku Grecja odzyskała niepodległość, ale zaborcy nie spieszyli się, by oddać Spinaliongę. 51 lat później wciąż mieszkało tam 1112 Turków. Wyspa trędowatych Decyzja o utworzeniu tam leprozorium zapadła w 1903 roku. Niewielka wysepka była wystarczająco oddalona od Krety, by móc skutecznie izolować chorych na trąd, a jednocześnie znajdowała się na tyle blisko, by statki z żywnością, wodą i lekami mogły docierać tam bez większych przeszkód. Pierwszych chorych przetransportowano tam najprawdopodobniej w 1904 roku. Władze zaczęły się przygotowywać do likwidacji kolonii, gdy powstał skuteczny lek na trąd. Liczba chorych zaczęła się zmniejszać. Ci, u których zaobserwowano poprawę, byli transportowani d…

Spinalonga-9a8836b.jpg
width: 1000
height: 667

Hersonissos to jeden z najwspanialszych kurortów na Krecie. Atrakcji tam nie brakuje
type: item
date: 2025-04-20T12:30:41.000Z
creator: Artur Białek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: grecja
subject: kreta
subject: plaże w grecji
subject: wakacje w grecji
subject: zabytki
description: Hersonissos to miasto o dwóch obliczach. Z jednej strony zaspokoi oczekiwania wszystkich, którym bliskie są typowo kurortowe rozrywki. Z drugiej – jak u siebie poczują się tam także ci, którym zależy przede wszystkim na zwiedzaniu architektonicznych pozostałości z czasów starożytnych i poznaniu atrakcji przyrodniczych malowniczej Krety. Co zobaczyć w Hersonissos? Na to i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: Spis treści: Hersonissos to świetna baza wypadowa Jak wygląda Hersonissos? W miasteczku nikomu nie grozi nuda Idealne miejsce na słoneczne kąpiele Ślady historii starożytnej Hersonissos to typowy turystyczny kurort, w którego panoramie dominują plaże, bary, puby, kluby nocne, restauracje i sklepy. Należy jednak podkreślić, że historia tego miejsca sięga czasów minojskich, a to czyni je idealnym kierunkiem dla wszystkich miłośników starożytnej historii. To właśnie w pobliżu popularnego kurortu znajdują się pozostałości jednej z najwspanialszych antycznych budowli. Czy potrzeba lepszej rekomendacji dla tego magicznego miejsca? Hersonissos to świetna baza wypadowa Niewielkie, kilkunastotysięczne miasteczko znajduje się na północnym wybrzeżu Krety. Od Heraklionu, stolicy administracyjnej i największego miasta greckiej wyspy, jest oddalone zaledwie o 25 kilometrów w kierunku wschodnim. W szczycie sezonu, w niewielkim miasteczku przebywa nawet 50 tys. osób. Trudno się temu dziwić. W pobliżu Hersonissos wybudowano drogę łączącą wschodnią część wyspy z zachodnią. Łatwo stamtąd dotrzeć do większości najatrakcyjniejszych zakątków Krety, więc miasteczko doskonale sprawdza się w roli bazy wypadowej do zwiedzania innych miejsc. W pierwszej kolejności warto jednak poznać wszystkie uroki tego niezwykłego miejsca. Gwarantujemy, że atrakcji tam nie brakuje. Jak dostać się do Hersonissos? Dojazd z Heraklionu nie stanowi najmniejszego problemu. Ze stolicy Krety kursują autobusy do Hersonissos, a podróż nie trwa dłużej niż trzy kwadranse. Wielu turystów decyduje się na wynajem samochodu. To dobry pomysł, bo dysponując środkiem transportu, można łatwo dotrzeć do wszystkich atrakcji w pobliżu miasteczka i do innych zakątków Krety. Z największego miasta na wyspie prowadzi tam malownicza nadmorska droga. Dojazd potrwa najwyżej 30 minut. Jak wygląda Hersonissos? Hersonisos nie jest dużym miastem. Z jednego końca na drugi można dotrzeć w około 90 minut, utrzymując niespieszne tempo spaceru. …

Hersonissos-a3725ad.jpg
width: 1000
height: 575

Na Krecie odkryto zagadkową bramę. Zbudowała ją najstarsza cywilizacja w Europie
type: item
date: 2024-10-25T13:53:50.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: grecja
subject: kreta
subject: odkrycia archeologiczne
subject: starożytność
description: Archeolodzy prowadzili wykopaliska w starożytnej części miasta Epano Archanes na Krecie. Odnaleźli tam sanktuarium, które zbudowali Minojczycy.
encoded: Spis treści: Tajemniczy pałac na Krecie Badania przybliżają archeologów do poznania kultury minojskiej Kim byli Minojczycy? Epano Archanes to niewielka miejscowość na greckiej wyspie Krecie. Najwcześniejsze ślady osadnictwa pochodzą z IV tysiąclecia p.n.e. Minojczycy, najstarsza europejska cywilizacja, wybudowali tutaj miasto w 1900 r. p.n.e. Wykopaliska w latach 60. XX wieku ujawniły również ruiny pałacu, który pochodzi z okresu późnominojskiego. Zachowały się, niestety, jedynie podstawy dwóch kolumn, fragment posadzki oraz fragmenty ścian kilkunastu pomieszczeń. Tajemniczy pałac na Krecie Przestrzeń ta jest niedostępna dla zwiedzających, a od momentu odkrycia trwają badania, które mają na celu rzucenie światła na tę minojską konstrukcję. W tym roku zespół archeologów pod kierunkiem dr Efi Sapuna-Sakellarakisa prowadził wykopaliska w tym miejscu. Naukowcy poinformowali w oświadczeniu, że udało im się zidentyfikować enigmatyczną bramę. Badacze sugerują, że mogła mieć ważne znaczenie religijne. – Badania były prowadzone po to, aby w końcu uzyskać pełen obraz trzypiętrowego budynku, który wraz z pałacem w Knossos odegrał ważną rolę w rozwoju cywilizacji minojskiej – przekazało w komunikacie greckie Ministerstwo Kultury. „Święta brama” znajdowała się w towarzystwie czterech ołtarzy i dwóch kamiennych platform. Badacze uważają, że mogły być to części większego sanktuarium, które znajdowało się tuż za głównym wejściem do pałacu. Badania przybliżają archeologów do poznania kultury minojskiej Podczas tych samych wykopalisk archeolodzy odkryli również piramidalną podstawę, która znajdowała się na głównym dziedzińcu struktury. – Odkrycia te są kontynuacją badań, którą dr Sapouna-Sakellarakis prowadzi od kilkudziesięciu lat. To niejako kontynuacja wykopalisk i dziedzictwa Giannisa Sakellarakisa, archeologa, który w ubiegłym wieku odnalazł minojski pałac – czytamy. Okazuje się, że sam dziedziniec mógł mieć niemal 100 metrów kwadratowych. To właśnie na tym terenie miało znajdow…

kreta-archanes-1-2de9613.jpg
width: 1800
height: 1349

Polska ekspedycja bada „kreteńskie Machu Picchu”. Miejsce to jest kluczem do poznania kresu wielkiej cywilizacji
type: item
date: 2024-09-11T13:31:28.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: kreta
subject: morze śródziemne
subject: odkrycia archeologiczne
subject: starożytność
description: Karfi to ruiny starożytnej osady położonej w malowniczych górach we wschodniej Krecie. Miejsce to często jest określane jako „kreteńskie Machu Picchu”. Wykopaliska w tym miejscu prowadzi zespół pod kierunkiem prof. Krzysztofa Nowickiego z Polskiej Akademii Nauk i dr Saro Wallace. Co udało się ustalić?
encoded: Spis treści: Polski archeolog na Krecie Karfi – kluczowe stanowisko archeologiczne Krety Nowe badania unikatowego stanowiska Kreta jest największą wyspą Grecji i piątą pod względem powierzchni wyspą na Morzu Śródziemnym. Jest to też cel podróży licznych wczasowiczów, również z Polski. Polski archeolog na Krecie Nie wszyscy przybywają na Kretę, by wypoczywać. Prof. Krzysztof Nowicki z Instytutu Archeologii i Etnologii PAN w Warszawie od kilku dekad bada odległą przeszłość tej fascynującej wyspy. Archeolog skupia się przede wszystkim na rozpoznawaniu pozostałości po kulturze minojskiej, której nazwa pochodzi od mitycznego władcy Minosa. Cywilizacja ta istniała na Krecie od 3000 do 1200 r. p.n.e. Cywilizację minojską cechowała wysublimowana sztuka i architektura na bardzo wysokim poziomie, porównywalnym do bliskowschodnich cywilizacji Mezopotamii czy Egiptu. Karfi – kluczowe stanowisko archeologiczne Krety W 2023 r. greckie Ministerstwo Kultury i Sportu przyznało Polskiemu Instytutowi Archeologicznemu w Atenach nowe, pięcioletnie zezwolenie na prowadzenie prac wykopaliskowych na stanowisku archeologicznym Karfi. – Jest to jeden z najważniejszych starożytnych zabytków Krety, który od wielu dziesięcioleci znajduje się w centrum naukowych dyskusji na temat upadku cywilizacji minojsko-mykeńskiej ok. 1200 r. p.n.e. – mówi National Geographic Polska szef projektu, prof. Krzysztof Nowicki. W jego ocenie ruiny osady skrywającej się w tym miejscu mogą pomóc w wyjaśnieniu przyczyn upadku cywilizacji minojsko-mykeńskiej oraz rzucić więcej światła na rozpoczynający się około 1200 roku p.n.e. tzw. okres ciemny. – Ze względu na spektakularne położenie w górach, na wysokości ponad 1100 m n.p.m. miejsce to często określane jest w przewodnikach turystycznych jako „kreteńskie Machu Picchu”. Jest chętnie odwiedzane przez turystów i filmowców dla niesamowitych widoków, jakie oferuje – opowiada archeolog. Pierwsze wykopaliska w tym miejscu prowadził brytyjski archeolog John Pendlebury w la…

Kopia--NG-wystawki-Facebook-95bf0fb.png
width: 1200
height: 630

Przypomina lądowisko dla helikopterów. Archeolodzy odkryli monumentalną konstrukcję na Krecie
type: item
date: 2024-06-13T10:00:20.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: grecja
subject: kreta
subject: odkrycia archeologiczne
subject: religie
subject: wierzenia
subject: Wolny czas
description: W czasie badań poprzedzających budowę lotniska na Krecie archeolodzy odkryli konstrukcję, której plan przypomina nieco lądowisko dla helikopterów. Jednak była to raczej świątynia sprzed 4 tysięcy lat.
encoded: W tym artykule: Nadzór archeologiczny – komplikacje dla inwestycji „Wyjątkowe znalezisko” – komunikat ministerstwa Czym była monumentalna konstrukcja? Niezwykłe ruiny znajdują się na górze Papoura, na wysokości blisko 500 m n.p.m. Miejsce to wytypowano pod budowę radaru. Miał obsługiwać powstające właśnie nowe lotnisko niedaleko Heraklionu na Krecie. Nadzór archeologiczny – komplikacje dla inwestycji Wielkie inwestycje budowlane standardowo objęte są nadzorem archeologicznym. Co to oznacza? Że przed wjechaniem na dany teren ciężkiego sprzętu na miejscu pojawiają się badacze przeszłości. Sprawdzają, czy pod ziemią nie skrywają się pradawne cmentarzyska lub inne konstrukcje. Dzięki temu w ostatnich dekadach w Polsce odkryto tysiące nieznanych stanowisk archeologicznych. Część znalezisk zmieniła postrzeganie niektórych epok na naszych ziemiach. Jeśli chodzi o Grecję, interesujące ślady po dawnej działalności człowieka odkrywa się w różnych, nawet najmniej oczekiwanych miejscach. Jedna z wysp należących do tego państwa, Kreta, obfituje w ciekawe znaleziska. „Wyjątkowe znalezisko” – komunikat ministerstwa Greckie Ministerstwo Kultury poinformowało o odkryciu starożytnych konstrukcji, do którego doszło w czasie nadzoru prowadzonego przez archeologów w obrębie przyszłego portu lotniczego. Ruiny kamiennej budowli mają koncentryczny plan o średnicy blisko 50 m i powierzchni około 1800 m kw. Budowlę tworzy 8 kamiennych pierścieni średniej szerokości 1,4 m. Zachowały się aż do wysokości 1,7 m. W centralnej części struktury znajduje się okrągły budynek średnicy 15 m. Jest on podzielony wewnątrz na cztery równe części. Taki plan przywodzi na myśl krzyż celtycki. Badania ujawniają bardzo złożone, wręcz labiryntowe rozplanowanie całej konstrukcji. Wejścia do kompleksu znajdują się w południowo-zachodniej i północno-zachodniej części zewnętrznych kręgów. Taki kompleks grecki resort kultury określił jako wyjątkowy. – Jest to unikalne odkrycie o dużym znaczeniu. (…) Priorytetem nas w…

przypomina-ladowisko-dla-helikopterow-archeolodzy-odkryli-monumentalna-konstrukcje-na-krecie-8919e6f.jpg
width: 1280
height: 853

Pierwsze cywilizacje – jak się kształtowały i co im zawdzięczamy?
type: item
date: 2023-08-20T06:53:02.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: cywilizacja
subject: historia
subject: kreta
subject: mezopotamia
subject: miasta
subject: Społeczeństwo
subject: starożytność
subject: starożytny egipt
description: Życie w wielkich skupiskach ludzkich, powszechna dostępność pożywienia, specjalizacje zawodowe, istnienie norm społecznych, prawnych i systemu władzy to zjawiska, które są dla nas całkowicie normalne. Należy jednak zdać sobie sprawę, że wszystko to, co czyni naszą cywilizację rozwiniętą, zawdzięczamy długotrwałemu procesowi historycznemu, zapoczątkowanemu tysiące lat temu przez naszych przodków. Jakie były pierwsze cywilizacje? Gdzie powstawały i jak się kształtowały? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: W tym artykule: Gdzie powstały pierwsze cywilizacje? Jakie były pierwsze cywilizacje? Jak kształtowały się pierwsze cywilizacje? Zalety i wady osiadłego trybu życia Co zawdzięczamy pierwszym cywilizacjom? Sumerowie Cywilizacja starożytnego Egiptu Cywilizacja minojska Rozwojowi człowieka towarzyszyły istotne zmiany w trybie życia. Nasi najwcześniejsi przodkowie trudnili się zbieractwem i myślistwem. Zasoby danego obszaru w końcu ulegały wyczerpaniu, co wymuszało na nich konieczność nieustannego przemieszczania się. Z czasem ludzie zaczęli obserwować przyrodę. Gdy pojawiły się dogodne ku temu warunki, nauczyli się siać i zbierać plony, udomowili zwierzęta i zaczęli wykorzystywać je do swoich celów. To wymuszało na nich konieczność stałego zamieszkiwania w pobliżu pól. Tymczasowe schronienia zaczęły ustępować miejsca trwałym domostwom. Dostępność pożywienia sprawiła, że ludzie mogli tworzyć większe grupy. Tak zaczęły powstawać wczesne społeczności, z których narodziły się najstarsze cywilizacje. Gdzie powstały pierwsze cywilizacje? Pierwsze cywilizacje zaczęły kształtować się w momencie, gdy nasi przodkowie porzucili koczowniczy tryb życia na rzecz osiadłego. Nastąpiło to pod wpływem zmian klimatycznych – cieplejszy klimat zaczął sprzyjać zakładaniu stałych osad. Proces nazywany rewolucją neolityczną rozpoczął się ok.12 tys. lat p.n.e. Zaginione cywilizacje. Po tych wielkich imperiach zostało niewiele śladów i mnóstwo tajemnic Wiemy, że w przeszłości istniały wielkie cywilizacje, które stworzyły ogromne państwa i często rozwijały niezwykle zaawansowaną technologię. Ślad po niektórych dawno zaginął, dlatego... Założenie stałych domostw nie było możliwe na każdym obszarze. Żeby móc zaspokoić najważniejsze potrzeby bytowe człowieka, teren musiał spełniać kilka warunków. Wymieniając najważniejsze, należy wskazać na dostęp do wody i obecność żyznych gleb, umożliwiających rozpoczęcie uprawy. Właśnie z tego względu pierwsze cywilizacje zaczęły kształtować się w dolinach dużyc…

mohendzo-daro-1579b47.jpg
width: 1280
height: 853

To od niej zaczęła się kultura europejska. Cywilizacja minojska powstała ponad 5 tys. lat temu
type: item
date: 2023-03-18T10:24:07.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: cywilizacja
subject: grecja
subject: historia
subject: kreta
subject: Społeczeństwo
subject: starożytność
subject: wyspy greckie
description: Zdaniem niektórych uczonych, cywilizacja minojska była „pierwszym ogniwem europejskiego łańcucha”. Jej wpływ na późniejsze ludy, nie tylko hellenistyczne, jest bezsprzeczny. W czasie swojej świetności, Minojczycy zbudowali potężne imperium gospodarcze, które mogło składać się nawet ze stu miast. Kim byli przedstawiciele kultury minojskiej? Jak wyglądało ich życie? Dlaczego cywilizacja minojska upadła przed nastaniem naszej ery? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: W tym artykule: Kiedy powstała cywilizacja minojska? Czym charakteryzowała się cywilizacja minojska? Jak wyglądało życie cywilizacji minojskiej? Architektura minojska Co wynalazła cywilizacja minojska? Kultura i religia cywilizacji minojskiej Upadek kultury minojskiej Choć o pałacach na Krecie opowiadał już Homer, kultura minojska przez długi czas pozostawała jedynie w sferze mitów. Na temat cywilizacji rozwijającej się na Krecie nie zachowały się praktycznie żadne rzetelne źródła pisane. To sprawiło, że Minojczycy na długie lata zostali pogrzebani w odmętach historii. Dopiero badania przeprowadzone na początku XX wieku przez Arthura Evansa potwierdziły słowa pierwszego znanego z imienia poety i niektóre opowieści zapisane w mitach. Kiedy powstała cywilizacja minojska? Minojczycy, których nazwa pochodzi od króla Minosa, przybyli na Kretę z południowo-zachodniej Anatolii, gdzie dziś rozpościera się terytorium południowo-zachodniej Turcji. Jedna z najpotężniejszych starożytnych cywilizacji basenu Morza Śródziemnego zaczęła kształtować się w greckiej epoce brązu, ok. 3000 r. p.n.e. Wyniki badań naukowych udowadniają, że ślady początków osadnictwa na Krecie pochodzą sprzed 9 tys. lat. Najstarsze grupy ludzkie zamieszkujące wyspę nie były jednak w stanie stworzyć zgranego organizmu państwowego. Ich osadnictwo miało charakter głównie sezonowy. Budowle starożytnej Grecji – najważniejsze wzniesione obiekty. Gdzie można je zobaczyć? Budowle starożytnej Grecji to bez wątpienia jedna z największych atrakcji tego niezwykle pięknego kraju. Które z nich należy uznać za najważniejsze? Zapraszamy na wycieczkę szlakiem prezen... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/budowle-starozytnej-grecji-najwazniejsze-wzniesione-obiekty-fot-miguel-palacios-cover-getty-images-1da8461.jpeg" width="938" height="611" alt="Budowle starożytnej Grecji - najważniejsze wzniesione obiekty (fot. Miguel Palacios/Cover/Getty Images)" title="Budowle starożytnej Grecji …

cywilizacja-minojska-jakie-byly-jej-poczatki-i-osiagniecia-fot-athanasios-gioumpasis-getty-images-b2f601f.jpg
width: 1024
height: 683

Starożytne języki: 7 wciąż nieodczytanych systemów pisma. Kto je rozszyfruje?
type: item
date: 2022-08-20T13:16:47.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: azja środkowa
subject: Edukacja
subject: historia
subject: inkowie
subject: iran
subject: język
subject: kreta
subject: starożytność
subject: tajemnice
subject: wyspa wielkanocna
description: Naukowcy od lat próbują odczytać starożytne języki z Europy, Azji i Ameryki. Rozszyfrowanie tych tajemniczych systemów pisma może przynieść odpowiedzi na wiele pytań o antyczne cywilizacje.
encoded: W tym artykule: Rongorongo (Wyspa Wielkanocna) Pismo linearne A i dysk z Fajstos (Kreta) Pismo protoelamickie (dzisiejszy Iran) Języki tocharskie (Azja Środkowa) Pismo cywilizacji Doliny Indusu Kipu (Imperium Inków) Manuskrypt Wojnicza (średniowieczna Europa) Wymyślony i używany w naszej cywilizacji alfabet, czyli pismo głoskowe, w którym kolejne symbole przedstawiają różne dźwięki ludzkiej mowy, to oczywiście nie jedyny sposób zapisywania informacji przez ludzi. W Azji choćby bardziej upowszechniło się pismo piktograficzne i ideograficzne. W nim do zapisu czynności i przedmiotów korzysta się z obrazków (piktogramów), a do zapisu idei i pojęć abstrakcyjnych – z tzw. ideogramów. Historia ludzkości zna jednak znacznie więcej systemów pisma. Niektórych z nich nadal nie potrafimy rozszyfrować. Oto 7 języków wciąż uznawanych za nieodczytane. Rongorongo (Wyspa Wielkanocna) To potoczna nazwa nierozszyfrowanego dotychczas pisma ludu Rapa Nui, rdzennie zamieszkującego Wyspę Wielkanocną. Nad jego odkodowaniem od ponad stu lat pracują lingwiści, archeolodzy, a ostatnio nawet informatycy. Do prac nad zrozumieniem tego starożytnego alfabetu zaprzęgnięto bowiem algorytmy komputerowe. Co prawda w wersji mówionej język rongorongo jest wciąż w użyciu, ale jego współczesna odmiana to mieszanka lokalnych słów z mnóstwem zapożyczeń z hiszpańskiego i francuskiego. Jednym z pierwszych odnalezionych zabytków pisma jest fragment traktatu z 1770 r., podpisanego przez starszyznę wyspy. Wówczas jednak nie zadbano o przygotowanie tłumaczenia na żaden z europejskich języków. W ten sposób zaprzepaszczono szansę na bezpośredni przekład i odczytanie pisma. Sto lat później, kiedy dokonano odkrycia większości tekstów rongorongo, jego rodzimi użytkownicy już dawno nie żyli lub zostali uprowadzeni do Europy. Pismo linearne A i dysk z Fajstos (Kreta) Cywilizacja minojska z Krety osiągnęła szczyt rozwoju 1500 lat przed naszą erą. Była jedną z najbardziej zaawansowanych kultur swoich czasów i jako jedna …

rongorongo-1f9016f.jpeg
width: 5105
height: 3456

To jedno z najpiękniejszych miast na Starym Kontynencie. Czym zachwyca Chania?
type: item
date: 2022-06-19T07:16:37.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: europa
subject: grecja
subject: kreta
subject: Travel
subject: wakacje w grecji
description: Kiedyś rządzili nią Włosi i Turcy. Dziś Chania jest najpiękniejszym miastem na Krecie, a może i w całej Europie.
encoded: W tym artykule: Chania – miasto kontrastów Chania – historia i zabytki Chania – co robić w letnie wieczory? Chania – dojazd, nocleg, jedzenie Chania – miasto kontrastów Na ulicach Chalepy, dzielnicy Chanii, zaglądam w przeszłość. Patrzę w nią, chodząc po pomieszczeniach dawnej rezydencji Eleftheriosa Venizelosa, ośmiokrotnego premiera Grecji. Mieszkał tu przez ponad pół wieku, od 1880 do 1935 r. Od tego czasu jego dom nie zmienił się ani trochę. Na półkach wciąż stoją książki, na biurku leżą używane przez polityka przedmioty, w garażu czeka samochód. W przeszłość patrzę też, zerkając na dawny pałac księcia Jerzego, okazały, pełen przepychu budynek w centrum dzielnicy. Ale dostrzegam ją także wchodząc do garbarni, w której Konstantinos Savakis pochyla się nad stołem i skrobie szerokim ostrzem po płachcie skóry. Jest jednym z ostatnich garbarzy w Chanii – drugim co do wielkości mieście Krety. Pracuje metodami sprawdzonymi przez dziesięciolecia, ufając sile własnych mięśni i rak. – Garbowaniem zajmował się już mój ojciec. Przejąłem po nim fach – mówi Savakis. – W 1950 r. działało tu 80 garbarni. Dziś zostało sześć – dodaje. Obecność w Chalepie Konstantinosa świadczy o tym, ze ta dzielnica – wbrew powszechnej opinii – nie należy wyłącznie do bogatych, dyplomatów i arystokracji. – W Chalepie zawsze żyło więcej ludzi biednych niż zamożnych – tłumaczy Savakis. – Te światy funkcjonowały obok siebie, czasem się przenikając. Charakter tego miejsca tworzyły jednak nie wille mieszczan, lecz garbarnie i skupieni wokół nich ludzie. Dzielnica zaczęła się rozbudowywać za tureckiej okupacji, gdy posiadający pieniądze mieszkańcy zaczęli uciekać z coraz bardziej przepełnionego miasta. Na przełomie XIX i XX w. odkupili od Turków na jego obrzeżach spory teren pod swoje rezydencje. Równocześnie jednak w te same okolice nadciągnęli biedniejsi mieszkańcy. Wakacje 2022: Gdzie pojechać w tym roku? Oto 10 najpopularniejszych krajów na świecie Po 2 latach ciągłych ograniczeń w podróżowaniu, na…

chania-na-krecie-27ccb03.jpeg
width: 2309
height: 1298

Pałac w Knossos: fakty i mity
type: item
date: 2022-03-23T09:59:17.000Z
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: grecja
subject: historia
subject: kreta
subject: pałace
subject: Travel
subject: wyspy greckie
subject: zabytki
subject: zwiedzanie
description: Starożytny pałac w Knossos znajduje się na Krecie, nieopodal Heraklionu. Jest dziełem Minojczyków, twórców najstarszej cywilizacji w Europie.
encoded: W tym artykule: Pałac w Knossos - stracona szansa odkrywcy Troi Pałac w Knossos - skąd się wzięli Minojczycy Pałac w Knossos - Evans na tropie króla Minosa Pałac w Knossos nie był wcale pałacem? Cywilizacja minojska rozwijała się od około 3000 do 1100 r. p.n.e. Pozostawiła po sobie intrygujące i monumentalne zabytki. Aczkolwiek na dobra sprawę zaczęliśmy ją odkrywać... dopiero nieco ponad 120 lat temu! Pałac w Knossos - stracona szansa odkrywcy Troi Odkrywcą kompleksu w Knossos na Krecie, obejmującego około 20 tys. metrów kwadratowych, był brytyjski archeolog amator Arthur Evans (1851–1941). Niewiele jednak brakowało, aby tego epokowego dzieła dokonał Heinrich Schliemann – znany z odnalezienia ruin Troi i Myken. Skarby dla zuchwałych, czyli jak odkrywano zaginione miasta Zaginione miasta od wieków fascynują i inspirują kolejne pokolenia archeologów. Nic więc dziwnego, że co i rusz dowiadujemy się czegoś nowego na ich temat. Okoliczności były tak zadziwiające, że podziałały na wyobraźnię naukowców, turystów i ludzi pióra. Tak pisał o tym kilkadziesiąt lat temu słynny polski poeta Zbigniew Herbert w zbiorze „Labirynt nad morzem”: „Odkrycie cywilizacji minojskiej jest dziełem jednego człowieka – Arthura Evansa. Nie był on zresztą pierwszym, którego uwagę zwróciła ta tajemnicza wyspa na morzu ciemnym jak wino. Od wielu dziesiątków lat kręciło się po niej i myszkowało sporo archeologów-amatorów. Pewien konsul hiszpański rozgłaszał, że w pobliżu Knossos znajduje się zasypany pałac, długi na 180 stóp i szeroki na 140. Pod koniec lat siedemdziesiątych ubiegłego wieku [tzn. XIX – przyp. red.] odkrywca Troi, Schliemann – ten, który ufał bezgranicznie Homerowi i nie zawiódł się na nim, wdał się w skomplikowane transakcje, a przedmiotem ich były dokładnie tereny, gdzie pod warstwą ziemi, na której rosły oliwki, ukryty był od tysiącleci pałac Minosa. Ta transakcja nie doszła do skutku, bo kreteński właściciel ziemski okazał się krętaczem i oszustem, czego nie mógł tolerować soli…

palac-w-knossos-fakty-i-mity-fot-santi-visalli-getty-images-5dc6650.jpeg
width: 1024
height: 768

Ucz się diety od mieszkańców Krety
type: item
date: 2020-12-07T13:23:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: diety
subject: grecja
subject: kreta
subject: Kuchnia
subject: oliwa
subject: ser
subject: stany zjednoczone
subject: Travel
description: Kreteńczycy to niekwestionowani zwycięzcy prowadzonego przez ponad 50 lat tzw. Badania Siedmiu Krajów. Jego autorzy monitorowali stan zdrowia ponad 12 tys. mężczyzn z całego świata, w tym kilkuset z Krety.
encoded: Bez śniadania, za to z obfitym lunchem i jeszcze większą kolacją – choć sposób żywienia się mieszkańców Krety odbiega od ogólnie przyjętego pięcioposiłkowego modelu, badania archeologiczne wskazują, że na wyspie je się tak od 4 tys. lat. Efekty są zadziwiające – mieszkańcy Krety cieszą się wyjątkowo długim życiem, a choroby układu krążenia i nowotwory omijają ich szerokim łukiem. Kreteńczycy to niekwestionowani zwycięzcy prowadzonego przez ponad 50 lat tzw. Badania Siedmiu Krajów, których autorzy monitorowali stan zdrowia ponad 12 tys. mężczyzn w średnim wieku ze Stanów Zjednoczonych, Finlandii, Holandii, Włoch, Chorwacji i Serbii (oba kraje początkowo traktowano jako jeden, stąd liczba siedem w nazwie badania), Japonii oraz Grecji, w tym 700 z Krety. Skąd taka skuteczność diety? Kreteńczycy żywią się tym, co daje im ich ziemia. Nie mają jednak na co narzekać. Kreta nie jest wyspą pochodzenia wulkanicznego, a żyzne gleby w połączeniu ze śródziemnomorskim klimatem podgrzewanym dodatkowo przez niedaleki ląd afrykański czynią ją rolniczym rajem. – Kluczowymi składnikami tutejszej diety są bogate w składniki odżywcze rośliny: owoce, warzywa, strączkowe i pełnoziarniste, z oliwą z oliwek jako głównym źródłem tłuszczu – mówi Christopher Papandreou ze Szkoły Medycznej Uniwersytetu Kreteńskiego. – Zalecane jest też umiarkowane spożycie ryb, produktów mlecznych i orzechów, z ograniczoną ilością czerwonego mięsa i innych produktów pochodzenia zwierzęcego, takich jak masło czy pozostałe produkty mleczne – dodaje. Te ostatnie produkowane są na bazie mleka koziego i owczego. Na stołach króluje długo dojrzewający ser graviera z przewagą owczego. Co ciekawe, w tradycji Krety nie ma sera feta – importuje się ją na wyspę głównie dla turystów. Na koniec niespodzianka – dieta kreteńska nie może się obejść bez niskiej do średniej konsumpcji wina. – Kieliszek dziennie w przypadku kobiet, dwa w przypadku mężczyzn są wskazane jako składnik tego sposobu żywienia – mówi Papandreou.

ucz-sie-diety-od-mieszkancow-krety-57b6dfd.jpeg
width: 2118
height: 1416

"Ani słowa o tym, że na górskich plantacjach miejscowi uprawiają marihuanę". Poznaj inne oblicze Krety
type: item
date: 2020-12-07T11:49:52.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: atrakcje
subject: Edukacja
subject: grecja
subject: historia
subject: kreta
subject: Kuchnia
subject: Kultura
subject: Lifestyle
subject: marihuana
subject: Sport
subject: Travel
subject: Wolny czas
description: Dziennikarz Travelera wylądował na największej greckiej wyspie, by odkryć, co ma do zaoferowania prócz słynnych plaż.
encoded: Czubkiem buta zahaczam o coś twardego. Po chwili wydłubuję z ziemi fragment glinianego dzbana. Na rdzawej łupinie garncarz nakreślił rylcem prosty szlaczek. Obracam w palcach ten kawałek wypalonej gliny, mając świadomość, że być może trzymam w ręku kawałek historii sprzed kilku tysięcy lat. Dokładnie takie same naczynia widziałem parę dni wcześniej w muzeum w Heraklionie, stolicy Krety. Identyczne oglądałem na terenie archeologicznym pałacu Knossos. Co prawda gliniane dzbany były na tej wyspie stosowane jeszcze parędziesiąt lat temu, moją łupinkę znalazłem jednak na drodze prowadzącej do Karidi, górskim trakcie ułożonym przez lud minojski zamieszkujący Kretę ponad 4 tys. lat temu. Minojczycy są jednym z symboli Krety. Przybyli tu prawdopodobnie z Azji Mniejszej i zamieszkiwali wyspę na długo przed pojawieniem się Greków. Ich cywilizacja, pełna pałaców stawianych na szczytach wzniesień, zniknęła ok. XV w. p.n.e. w nie do końca jasnych okolicznościach. Być może przyczyną było tsunami napędzane wybuchem wulkanu na Santorynie – naukowcy wciąż jednak się o to spierają. Przedgrecki lud swą nazwę zawdzięcza Arthurowi Evansowi, Anglikowi, który ponad sto lat temu w Knossos, kilka kilometrów od Heraklionu, znalazł pozostałości budowli z plątaniną korytarzy i mnóstwem małych pomieszczeń. Badacz uznał ją za labirynt, w którym legendarny król Minos więził Minotaura. Przedstawicieli nieznanej dotychczas cywilizacji nazwał Minojczykami. Jak się później okazało, sami określali się oni prawdopodobnie jako Keftiu. Ilość informacji, które po sobie zostawili, jest jednak na tyle skąpa, że naukowcy w wielu kwestiach rozkładają bezradnie ręce. Nawet sam pałac Knossos pozostaje tematem sporów: czy rzeczywiście był siedzibą królewską? Jego ogrom na to wskazuje, zamurowane pomieszczenia oraz umiejscowienie największych izb w podziemiach rodzą jednak wątpliwości (czy którykolwiek król wybrałby na swoją komnatę piwnicę?). Keftiu stawiali kilkupiętrowe gmachy wsparte na drewnianych, pękatych …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/e8cf788b56005c408d8a2b04c3a9fc7b8a6b5164-eed1390.jpeg
width: 1000
height: 667

Trzęsienia ziemi u wybrzeży Grecji. Władze apelują o spokój
type: item
date: 2020-01-29T10:05:50.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: grecja
subject: kreta
subject: rodos
subject: Travel
subject: trzęsienie ziemi
description: Seria podmorskich trzęsień ziemi nawiedziła wybrzeże Grecji. Wstrząsy były odczuwalne między innymi w najsłynniejszych greckich kurortach – Rodos i Krecie.
encoded: Jak podają greckie władze, najsilniejszy wstrząs – o magnitudzie 5,4 – miał miejsce we wtorek po godzinie 18., ok. 100 kilometrów na południowy wschód od wyspy Karpatos, w pobliżu Rodos. Wstrząs był odczuwalny także na zachodzie Turcji. Trzęsienie ziemi u wybrzeży Grecji (fot. Google) Choć władze informują, że na razie nie ma żadnych danych dotyczących zniszczeń czy rannych, którzy ucierpieliby w trzęsieniu, część turystów zdecydowało się szukać schronienia w bezpieczniejszych rejonach. Grecja leży na jednym z najbardziej aktywnych sejsmicznie obszarów na świecie. Lekkie wstrząsy nie są tu więc niczym nadzwyczajnym, jednak wtorkowe trzęsienie jest o tyle niepokojące, że miało miejsce w kilka dni po silnym trzęsieniu do jakiego doszło w sąsiedniej Turcji. Tam wstrząs o sile 6,7, do którego doszło w piątek (24 stycznia), doprowadziło do wielu zniszczeń. Zawaliło się blisko 80 budynków. 41 osób zginęło, a ponad 1,5 tysiąca zostało rannych. Katarzyna Grzelak

trzesienie-ziemi-dotknelo-m-in-rodos-i-krete-fot-getty-images-4e981e6.jpeg
width: 1024
height: 680

Kreta całą paczką: moje wielkie greckie wakacje
type: item
date: 2019-08-12T08:00:00.000Z
creator: Małgorzata Grelich
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: ergo ubezpieczenia podróży
subject: konkursy
subject: kreta
subject: podróże
subject: relacje z podróży
subject: ryanair
subject: Shopping
subject: Sport
subject: tanie podróżowanie
subject: Travel
subject: ubezpieczenia
subject: ubezpieczenie erv
subject: wyprawy
description: Nasza paczka liczyła aż osiem osób. Ułożenie planu wyjazdu do łatwych nie należało, ale wyszło świetnie.
encoded: Najpierw odpowiedzieliśmy sobie na mnóstwo pytań w rodzaju „gdzie będziemy spać?” i „czym będziemy się poruszać?”, po czym przekopaliśmy strony internetowe w poszukiwaniu najtańszych opcji. Pomoc internetu okazała się jak zwykle bezcenna. Wybraliśmy lot Ryanairem, noclegi w czteroosobowych apartamentach, wypożyczenie aut, bo chcieliśmy sporo się przemieszczać, a jako wyżywienie – wszystko co greckie! W ciepły majowy wieczór wylądowaliśmy w Chanii. Odebraliśmy samochody i tak oto zaczęły się nasze wakacje. Pierwsza refleksja? Drogi są na wyspie tak kręte, że trzeba brać poprawkę na czas jazdy: wychodzi znacznie dłużej, niż się planowało. Ma to swoje zalety – widoki za oknem są wspaniałe! Kolejne dni upływały szybko, zbyt szybko. Spragnieni słońca i plaży pojechaliśmy do Ajos Nikolaos, jednej z najładniejszych nadmorskich miejscowości na Krecie. Dostarczyliśmy sobie porcji greckich mitów, zwiedzając jaskinię Zeusa oraz Knossos, gdzie był więziony potwór Minotaur. Przespacerowaliśmy się po Heraklionie. Wysunięta głęboko w morze twierdza robi ogromne wrażenie. Dopiero w Retimno po raz pierwszy rozdzieliliśmy się na grupki, żeby każdy mógł mieć chwilę dla siebie. Wieczorem ponownie zebraliśmy się na kolacji w lokalnej knajpce. Zwiedziliśmy okolice Chanii, obejrzeliśmy opuszczone klasztory i wykute w skale grobowce w Matalii. Wylegiwaliśmy się na rajskich plażach w lagunie Balos oraz na Elafonissi – wysepce otoczonej tak płytką laguną, że można ją było przejść, brodząc w krystalicznej wodzie. Po leniuchowaniu na piasku zafundowaliśmy sobie przejście wąwozem Samaria, bodaj najdłuższym suchym wąwozem Europy (ma 18 km). Na początku droga wydawała się nam łatwa, ale po kilku godzinach marszu w skwarze i po kamieniach zmieniliśmy zdanie. Bardzo zmęczeni i bardzo z siebie dumni dotarliśmy wieczorem do miejsca noclegu. Czy podobało nam się na Krecie? Bardzo! Czy będziemy ją miło wspominać? Naturalnie! Czy tam wrócimy? Nie, nie wrócimy. Przed nami jeszcze tyle miejsc do odkrycia.…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/d76ed2df9a18ca5e344c5964cd27405b10e0bc4a-bb33c47.jpeg
width: 2494
height: 1656

Grecja: w krainie olimpijskich bogów
type: item
date: 2018-03-22T06:00:00.000Z
creator: materialysponsorowaneauthor
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: grecja
subject: korfu
subject: kreta
description: Od miast-polis rozsianych po półwyspie Peloponez, po najdalej wysunięte w morze wyspy, Grecja kusi dziś nie tylko wspaniałymi krajobrazami i piękną pogodą, ale przede wszystkim bogatą kulturą i różnorodnością turystycznej oferty.
encoded: Kolebka Europy Półwysep Peloponez stanowi obowiązkowy przystanek w podróżach po Grecji kontynentalnej. To miejsce, gdzie mitologia łączy się z historią, tworząc niesamowitą opowieść o początkach europejskiej cywilizacji. Na rozległym półwyspie peloponeskim znajdziemy zarówno władane przez mitycznych władców Argos i Mykeny, jak i pełne bogatej historii znany z listów świętego Pawła, Korynt. Warto odwiedzić także miasto świątyń i katedr – Mistra, prezentujące bizantyjską potęgę. Obok starożytnych polis, wzdłuż wybrzeża ciągną się tu długie, pełne złocistego piasku plaże, więc osoby znużone zwiedzaniem mogą odpocząć i spędzić wakacje trochę mniej aktywnie. Nie sposób opisać wszystkich atrakcji Peloponezu, a i tak stanowią one jedynie część z tego, co kraj olimpijskich bogów ma nam do zaoferowania. Szczególnie, jeśli zdecydujemy się na odwiedzenie jednej z niezliczonych greckich wysp. Raj pośród górskich szczytów Oplatające wzniesienia i pagórki oraz drogowe serpentyny przypominają, że Kreta to górzysta wyspa, którą otacza przepiękne lazurowe morze. Mimo górskiego krajobrazu nie brakuje tu plaż. Miłośnicy słonecznych kąpieli docenią zapewne rajską Lagunę Balos, położoną na zachodnim krańcu Krety. Na zwiedzenie tej największej greckiej wyspy potrzebować będziemy kilku dni, warto zatem zatrzymać się przy choćby najważniejszych punktach turystycznych. Na północnym wybrzeżu będą to liczne miasteczka, o rodowodzie sięgającym starożytności (Knossos, Heraklion, Apera, Chania to tylko nieliczne z nich). Południowa część wyspy to raj dla miłośników pieszych wędrówek (Wąwóz Imbros), a na wschodzie warto zobaczyć chociażby Kournas (jedyne słodkowodne jezioro Krety). To oczywiście ledwie niewielki ułamek atrakcji jakie skrywa ojczyzna Ikara, więc jeśli szukamy miejsca na nieco krótszy wakacyjny wypad, warto zwrócić się w kierunku Kos. Wyspa Hipokratesa Położona nieopodal wybrzeża Turcji niewielka wyspa Kos to historia Grecji w pigułce. Znajdziemy tu zarówno ruiny starożytnych świąt…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/6bfd6c2e8faa669e03a0a6b741e34e1369a8bf07-ed74f13.jpeg
width: 1000
height: 667

Emeryci kamperem zwiedzają świat
type: item
date: 2014-05-05T06:54:00.000Z
creator: Materiały prasowe
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: albania
subject: gruzja
subject: kreta
subject: ludzie
subject: porady w podróży
subject: portugalia
subject: rekreacja
subject: turcja
description: Kamperem za Koło Polarne 2014 - to kolejna karawaningowa podróż małżeństwa z Krakowa. Oboje są emerytami. Za sobą mają już wielomiesięczne podróże po Krecie, Turcji, Gruzji, Albanii, Portugalii, Wołyniu i Afryce Zachodniej
encoded: Obecna wyprawa rozpoczęła się 13 kwietnia i potrwa do końca sierpnia 2014 roku, a trasa wiodła będzie przez Litwę, Łotwę, Estonię, Rosję, Norwegię, Szwecję i Finlandię. Cele, jakie postawili przed sobą krakowscy emeryci, to: • poznanie kultury i architektury ludów północnej Europy (głównie Samów) oraz fotorelacje w tym temacie na łamach polskiej prasy karawaningowej i w internecie • zdobycie praktycznych doświadczeń w uprawianiu karawaningu za kołem podbiegunowym • poznanie możliwości uprawiania turystyki karawaningowej na terenie północnej Rosji, pomiędzy St.Petersburgiem i Murmańskiem • promowanie atrakcji i oferty turystycznej Małopolski na terenie Rosji i Skandynawii Jednak głównym zadaniem podróży „Kamperem przez Świat” jest przekonanie innych polskich emerytów, aby wzorem swoich rówieśników z innych krajów, nie siedzieli w domu, lecz ruszyli w swoje podróże życia. Bo jak widać, jest to możliwe i z całą pewnością realne.

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/76430faf1fc8ee5ed306cc5db950f421731493d9-e51bf96.jpeg
width: 1024
height: 683

Tyniecka Grupa Rowerowa zdobyła Gavdos, południowy skraj Europy!
type: item
date: 2011-10-17T07:51:00.000Z
creator: M. Liczbarski
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: kreta
subject: podróże
subject: tyniecka grupa rowerowa
description: Tyniecka Grupa Rowerowa zakończyła pierwszy etap projektu 4 krańce Europy. Wrócili do domu i zbierają siły na dalsze podróże.
encoded: 5.10.2011 r. Środa Wstajemy bardzo wcześnie, by po raz ostatni na południowym skraju Europy nacieszyć oczy widokiem wschodzącego słońca, zakosztować kąpieli w morzu i zebrać drewno na poranne gotowanie. Następnie przejeżdżamy pół wyspy (czyli około 4 km!) by dojechać do portu, gdzie musimy poczekać na prom, który z powrotem zabierze nas na Kretę. Punktualnie o 14 opuszczamy Gavdos szczęśliwi, bo udało nam się osiągnąć nasz cel i zadowoleni że prom przypłynął, a był to ostatni kurs przed naszym wylotem do Polski. Po blisko 4 godzinach dopływamy do Sougii, a stąd czeka nas jeszcze długa droga do Hani - ponad 70 kilometrów po kreteńskich górach. Na szczęście pogoda nam sprzyja - jest ciepło, a księżyc świeci na tyle jasno, że nie musimy używać lampek, niestety góry wymagają od nas dużego wysiłku, a my już przyzwyczailiśmy się do błogiego lenistwa... Mimo tego konsekwentnie jedziemy dalej, a na nocleg docieramy przed pierwszą w nocy. Nagrodą za wysiłek są pyszne, soczyste pomarańcze, które jemy jako podwieczorek. 6.10.2011 r. Czwartek Kolejny dzień w który musimy wstać równie wcześnie co słońce. Tym razem planujemy dojechać do Heraklionu, a sama trasa liczy około 150 kilometrów, a po drodze jeszcze tyle ciekawych miejsc do zobaczenia... Ku naszemu zdziwieniu północ Krety jest o wiele mniej górzysta niż południe dzięki temu udaje nam się wygospodarować trochę czasu by zwiedzić Rethymne. Miasteczko to chciało kiedyś konkurować z Chanią i Heraklionem, ale wybudowany port po pewnym czasie zaczął się zamulać co stwarzało zagrożenie dla większych jednostek. W związku z tym lokalne władze postawiły na turystykę i obecnie jest to jeden z większych kurortów turystycznych na Krecie, po jego zwiedzeniu ruszamy w dalszą drogę aby koło godziny 21 zobaczyć wreszcie nocną panoramę Heraklionu. Decydujemy, że noc lepiej będzie spędzić na obrzeżach miasta, więc zostajemy na pierwszej napotkanej plaży. 7.10.2011 r. Piątek Wjeżdżamy do Heralkionu, a po drodze na jednej ze stacji bierzemy p…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/16c4e7e2875f98e744d710b5c7ab6db6cac1141b-dc0153b.jpeg
width: 501
height: 376

Tyniecka Grupa Rowera w Grecji
type: item
date: 2011-10-06T10:42:00.000Z
creator: M. Liczbarski
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: kreta
subject: tyniecka grupa rowerowa
subject: wyspy
description: Tyniecka Grupa Rowerowa dojechała do Grecji. Zachęcamy do przeczytania relacji.
encoded: 27.09.2011 r. Opuszczamy hostel "Zeus" i udajemy się na dalsze zwiedzanie Aten. Pierwszym punktem na naszym planie jest Świątynia Zeusa, a właściwie jej pozostałości, bo do tej pory zachowało się tylko 16 ze 104 kolumn. Kolejny etap zwiedzania to Nowe Muzeum Akropolu, które zachwyca ilością zbiorów oraz innowacyjną architekturą - szklana podłoga pozwala zobaczyć fundamenty dawnych zabudowań, a z najwyższego pietra rozpościera się piękny widok na Akropol. Muzeum to cieszy się dużą popularnością wśród turystów - stanie w kolejce do kasy zajmuje 45 min. Z muzeum udaliśmy się pod Parlament na tradycyjną zmianę warty. Wokół kręciło się wielu policjantów, którzy przygotowywali się na zapowiedziane strajki związane z wprowadzeniem planu oszczędnościowego. Ostatnim punktem na naszej turystycznej mapie był Pałac Zappion, w którym Polacy podpisali traktat akcesyjny do Unii Europejskiej. Wieczorem udajemy się do Pireusu, skąd odpływamy na Kretę. 28.09.2011 r. Na Kretę przypływamy po 8 godzinach rejsu, tj. około 5 rano, dzięki temu możemy zwiedzić Chanie zanim pojawia się turyści. Wieczorem po pokonaniu blisko 1500 metrów przewyższeń docieramy do Hora Sfakion skąd chcemy w czwartek złapać prom na Gavdos. Jednak już wieczorem miejscowi gaszą nasz zapał i mówią, że promy z tej miejscowości nie pływają na Gavdos. 29.09.2011 r. Rankiem weryfikujemy pesymistyczne wieści od Kreteńczyków, które niestety okazują sie prawdą. Wobec zaistniałej sytuacji zostajemy zmuszeni do znalezienia alternatywnego rozwiązania. W biurze przewoźnika dowiadujemy się, że najbliższy prom odpływa w poniedziałek, ale z innej miejscowości. Decydujemy się tam dotrzeć. Reszta dnia upływa nam w sielankowej atmosferze - odpoczywamy na plaży. 30.09–2.10.2011 r. W piątek płyniemy promem do Ag. Roumali, gdzie będziemy musieli zostać do poniedziałku w oczekiwaniu na statek. Trzy noce spędzamy w grocie skalnej tuż nad brzegiem morza. W pobliżu naszego domostwa, znajduje się plaża nudystów. Podczas tych 3 dni nie tylko…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/b9b29c95725425482a00884b42c53bc035bcd29c-29aa901.jpeg
width: 501
height: 375