National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-12-24T09:47:08.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Najważniejszy kościół katolicki na świecie kryje wiele sekretów. To tu pochowany jest Jan Paweł II
items: Polak odkrył średniowieczny kościół obok najstarszej piramidy świata. A to wszystko nawet bez wykopalisk
items: Tajemnice wzgórza Montmartre – dlaczego bazylika Sacré‑Cœur budziła kontrowersje, zanim jeszcze powstała
items: Remont ambony ujawnił zamurowane przejście. Znalezisko w XIII-wiecznym kościele w Płocku
items: Nie został kanonizowany, ale ludzie i tak uznali go za świętego. Archeolodzy odkryli jego szczątki w krypcie
items: To jeden z najważniejszych symboli chrześcijaństwa w Europie. Eksperci mówią o rekordzie frekwencji
items: Prawosławny proboszcz z Podlasia mówi wprost o swoich wiernych. „Mamy inne podejście”
items: Zobaczyłem skarb, o który walczyła Katedra Notre Dame. Znajduje się w Gnieźnie
items: Kości dzieci zakopane pod wejściem do kościoła. Odkryto je w Bytomiu
items: Szklana trumna w poznańskim kościele. Niezwykłe odkrycie sprzed 150 lat
items: Nowa twarz Matki Bożej poruszyła Hiszpanię. Wierni mówią o nieudanej operacji plastycznej
items: Ostrów Tumski skrywa więcej niż katedrę. Co archeolodzy znaleźli pod ziemią?
items: Po 80 latach milczenia „Mikołaj” wraca do Gdańska. To świadek historii miasta
items: Właśnie tutaj kryje się jeden z cudów Polski. I nikt nie spodziewa się tego, co zobaczy
items: Polska za granicą. Żurawia czy Archikatedrę Oliwską zobaczysz nie tylko w Gdańsku
items: Urokliwe miasteczko z 700-letnią tradycją. Znajdziesz je w niewielu przewodnikach
items: Czy Bolesław Chrobry został świętym? Wiemy, dlaczego tak mało się o tym mówi
items: Zaskakujące skarby pod podłogą kościoła. Wśród nich figurka… małpy
items: Za serialem „Świt Ameryki” kryje się prawdziwa historia. Masakra w Mountain Meadows była makabryczna
items: Największy kościół świata jest kopią Bazyliki św. Piotra. Nie znajduje się jednak w Europie
items: Takiego odkrycia jeszcze nie było. W kościele św. Mikołaja znaleziono sarkofag
items: Opactwo westminsterskie jest jedną z najważniejszych budowli w Anglii. To tam koronowani są brytyjscy władcy
items: Archeolodzy odkryli najstarszy kościół w Armenii. Naukowcy mówią o sensacji
items: Czy chrześcijaństwo było początkowo religią zdominowaną przez kobiety? Znamy odpowiedź
items: Tak wyglądała rodzina królewska w Sudanie tysiąc lat temu. Powstały rekonstrukcje szat

Najważniejszy kościół katolicki na świecie kryje wiele sekretów. To tu pochowany jest Jan Paweł II
type: item
date: 2025-12-24T09:46:18.000Z
creator: Artur Białek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: katolicy
subject: kościół katolicki
subject: kościoły
subject: rzym
subject: watykan
subject: zabytki
description: Bazylika św. Piotra na Watykanie, ze swoją potężną fasadą, górującą nad nią kopułą, lśniącymi marmurami i złotem, stanowi centrum katolickiego świata. Ściany monumentalnego kościoła skrywają długą historię, sięgającą skromnego grobu rybaka. To właśnie na miejscu pochówku pierwszego z apostołów wzniesiono najwspanialszą ze wszystkich świątyń. W tym artykule zgłębiamy jej tajemnice.
encoded: Spis treści: Jak powstała najwspanialsza świątynia chrześcijańskiego świata? Bazylika św. Piotra na Watykanie robi niesamowite wrażenie Mariaż sztuki i świętości Zwiedzanie bazyliki św. Piotra Trudno wskazać drugie miejsce, w którym głęboka wiara milionów ludzi, artystyczny i architektoniczny geniusz oraz dzieje chrześcijaństwa i współczesnego świata splatają się w spójną całość. Bazylika św. Piotra to coś więcej niż tylko kościół – miejsce codziennych mszy i modlitw. Jest trwającym świadectwem ludzkiej zdolności do tworzenia rzeczy wielkich. Jak powstała najwspanialsza świątynia chrześcijańskiego świata? Miejsce, w którym wzniesiono bazylikę św. Piotra, Wzgórze Watykańskie, nie zostało wybrane przypadkowo. To właśnie tam, w I wieku naszej ery, w pobliżu cyrku wzniesionego przez Kaligulę i Nerona Szymon Piotr poniósł męczeńską śmierć. Około 64 roku n.e., w czasie brutalnych prześladowań chrześcijan, został on ukrzyżowany, a jego ciało pochowano na pobliskim pogańskim cmentarzu. To właśnie ten skromny grób stał się duchowym fundamentem wszystkiego, co miało nadejść. Od grobu apostoła do bazyliki Konstantyna Przez niemal 250 lat miejsce to było celem pielgrzymek wiernych, chcących złożyć hołd pierwszemu biskupowi Rzymu. Dopiero w IV stuleciu, gdy Konstantyn Wielki zalegalizował chrześcijaństwo, uczczono jego pamięć w sposób godny wielkiego imperium. Około 324 roku nad grobem św. Piotra wzniesiono monumentalną bazylikę. Ogromna, pięcionawowa świątynia z transeptem przez około tysiąc lat pełniła funkcję najważniejszego sanktuarium zachodniego chrześcijaństwa. To właśnie tam, 25 grudnia 800 roku, papież Leon III koronował Karola Wielkiego na cesarza Świętego Cesarstwa Rzymskiego, a niezliczone rzesze pielgrzymów przybywały tam, by modlić się przy grobie najwyższego z apostołów Chrystusa. Narodziny nowej świątyni Po dwunastu wiekach chwały i wojen, wspaniała bazylika znalazła się w opłakanym stanie. Monumentalna budowla nie tylko utraciła swój dawny blask, ale groziła też…

bazylika-sw.-piotra-e72efdd.jpg
width: 2813
height: 1875

Polak odkrył średniowieczny kościół obok najstarszej piramidy świata. A to wszystko nawet bez wykopalisk
type: item
date: 2025-12-22T15:01:53.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: architektura
subject: chrześcijaństwo
subject: kościoły
subject: odkrycia archeologiczne
subject: starożytny egipt
description: W samym sercu słynnej egipskiej nekropolii Sakkara, gdzie znajdują się faraońskie piramidy, zespół Tomasza Herbicha z Instytut Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk namierzył obszerną konstrukcję, prawdopodobnie kościół sprzed 1300 lat. Takiego odkrycia nikt się nie spodziewał.
encoded: Sakkara jest jednym z ważniejszych punktów programu dla turystów zwiedzających okolice Kairu. Głównie dlatego, że znajduję się tu pierwsza egipska piramida wzniesiona przez architekta Imhotepa dla faraona Neczericheta (Dżosera). Ale historia tego miejsca jest zdecydowanie dłuższa. Sakkara była tysiące lat później nekropolą zwykłych ludzi. A w czasach chrześcijańskich powstał tu klasztor św. Jeremiasza (Apa Jeremias). Okolice tego terenu postanowili przeszukać naukowcy w ramach The Leiden-Turin Archaeological Expedition to Saqqara (Wspólnej ekspedycji muzeów w Lejdzie i Turynie do Sakkary). Dokonano niespodziewanego odkrycia, które opisano w czasopiśmie „Rivista Del Museo Egizio”. Technologia, która widzi przez piach Podczas sezonów badawczych w 2022 i 2023 roku zespół pod kierunkiem Tomasza Herbicha z Instytutu Archeologii i Etnologii PAN przeprowadził szeroko zakrojone badania magnetyczne w południowo-wschodniej części nekropolii. Metoda magnetyczna to bezinwazyjna technika badawcza, która pozwala na precyzyjne obrazowanie struktur ukrytych pod ziemią bez konieczności prowadzenia wykopalisk. Działa ona poprzez pomiar subtelnych zmian w natężeniu ziemskiego pola magnetycznego za pomocą specjalistycznego urządzenia zwanego magnetometrem W warunkach egipskich jest ona szczególnie skuteczna, gdyż muł nilowy wykorzystywany do budowy różnych konstrukcji zawiera tlenki żelaza, które wykazują reaktywność magnetyczną. Dzięki temu archeolodzy mogą tworzyć dokładne mapy podziemnych murów i budowli skrywających się pod piaskiem. Tak też było i tym razem. Architektura wyczytana z magnetycznych map Celem badań było zlokalizowanie zasięgu nekropolii z okresu Nowego Państwa, czyli czasów, w których władali tacy władcy jak Ramzes II czy Hatszepsut. Jednak najbardziej spektakularnym efektem tych prac było zlokalizowanie ogromnego kompleksu otoczonego murem - i nie miał on nic wspólnego z faraonami. Centralnym punktem tego znaleziska jest budowla wzniesiona z wypalonej cegły, którą b…

klasztor-194ed19.jpg
width: 1575
height: 1050

Tajemnice wzgórza Montmartre – dlaczego bazylika Sacré‑Cœur budziła kontrowersje, zanim jeszcze powstała
type: item
date: 2025-12-21T08:56:40.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: architektura
subject: francja
subject: kościoły
subject: paryż
subject: zabytki
description: Sacre Coeur to jeden z najbardziej wyjątkowych obiektów na mapie Paryża. Z jednej strony, mówimy tu o miejscu nieustającej modlitwy, które od ponad stu lat gromadzi wiernych, natomiast z drugiej – o świątyni zbudowanej na narodowej traumie i ideologicznej wojnie, która na dziesięciolecia podzieliła kraj. Jest symbolem wiary, ale także zaciętych bitew, które ukształtowały nowoczesną Francję.
encoded: Spis treści: Ponad 100-letnia historia Sacre Coeur Powstała niezwykła budowla Zwiedzanie Sacre Coeur Niektórzy paryżanie nazywają ten kościół „bezą”, co odnosi się do kształtu kopuły i koloru kościelnych murów. Faktem jest, że bazylika Sacre Coeur wzbudzała ogromne kontrowersje jeszcze przed rozpoczęciem prac budowlanych i to nie zmieniło się do dziś. Mówimy tu jednak o świątyni, którą każdego roku odwiedza około 11 milionów osób. Pod względem popularności wśród zabytków sakralnych, wyżej w Paryżu plasowała się jedynie katedra Notre-Dame (przed pożarem). Co poza niezwykłą, całkowicie „nieparyską” architekturą ma do zaoferowania to niezwykłe miejsce? Niezwykłą historię. Ponad 100-letnia historia Sacre Coeur Historia bazyliki Sacre Coeur jest nierozerwalnie związana z jednym z najbardziej burzliwych okresów w dziejach Francji, kiedy kraj pogrążył się w chaosie po przegranej wojnie z Prusami. Góra Męczenników i artystów Wybór miejsca pod budowę bazyliki nie był przypadkowy. Wzgórze Montmartre, czyli „Góra Męczenników”, od wieków było przesycone duchowym znaczeniem. Jak głosi legenda, to właśnie tam, w III wieku, wraz ze swoimi towarzyszami został stracony św. Dionizy, pierwszy biskup Paryża i patron Francji. Przez stulecia miejsce to było celem pielgrzymek. Na wzgórzu wzniesiono też potężne opactwo benedyktynek, które zostało zniszczone podczas Rewolucji Francuskiej. W XIX stuleciu Montmartre przeszło istotną transformację. Wiejski charakter tego miejsca, gdzie nie brakowało winnic i lokali z niskimi czynszami, zaczął przyciągać artystyczną bohemę. Wąskie, brukowane uliczki stały się domem i pracownią dla takich artystów jak Pablo Picasso, Vincent van Gogh, Henri de Toulouse-Lautrec czy Amedeo Modigliani. Tym samym, wzgórze stało się synonimem artystycznej wolności. Tak oto powstało unikatowe tło dla projektu, który miał na zawsze odmienić oblicze wzgórza. „Ślub narodowy” W 1871 roku Francja poniosła druzgocącą klęskę w wojnie z Prusami. Upadek cesarza Napoleona III, o…

Sacre-Coeur-23fec09.jpg
width: 2010
height: 1340

Remont ambony ujawnił zamurowane przejście. Znalezisko w XIII-wiecznym kościele w Płocku
type: item
date: 2025-12-02T12:47:21.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: architektura
subject: kościoły
subject: mazowsze
subject: odkrycia archeologiczne
description: Remont w kościele pw. św. Dominika w Płocku przyniósł zaskakujące efekty. Pod współczesnymi warstwami tynku odsłonięto zamurowane przejście oraz symbole na ścianach. Czego jeszcze nie wiemy o tej jednej z najstarszych ceglanych budowli na Mazowszu?
encoded: Ta świątynia z pewnością skrywa wiele zagadek. Kościół pw. św. Dominika w Płocku (tzw. kościół „na Górkach”) powstał w XIII wieku. Budynek wzniesiono z cegły. Do naszych czasów zachowały się najstarsze części murów od strony północnej w prezbiterium i w portalu. Być może jest to najstarsza zachowana ceglana budowla na Mazowszu. Czas na remont! Zabytkowe budowle podlegają ochronie konserwatorskiej. W ostatnim czasie w kościele pw. św. Dominika prowadzono prace techniczne przy ambonie. Pochodzi ona z późniejszej, bo późnobarokowej fazy istnienia świątyni. W czasie remontu oczyszczono powierzchnię ambony, uzupełniono ubytki oraz odtworzono brakujące elementy. Jednak nawet przy tak niewielkim zakresie prac w obiektach zabytkowych dochodzi często do ciekawych odkryć. Tak też było i tym razem. Zamurowane przejście – jedno ze „znalezisk” „Warto wspomnieć, że w trakcie prowadzonych prac doszło do kilku odkryć. Podczas demontażu współczesnych stopni prowadzących na ambonę odkuto fragmenty tynku, pod którym ukazał się wątek ceglany sugerujący zamurowane przejście na ambonę. Kolejnym odkryciem były znajdujące się na fragmentach pierwotnego tynku znaki wykonane czarnym konturem” – czytamy w mediach społecznościowych Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Ten kościół z pewnością warto odwiedzić. Wewnątrz zobaczymy nie tylko ołtarz i ambonę w stylu rokokowym z połowy XVIII w., ale też krucyfiks z XVIII w. Uwagę zwraca również marmurowa chrzcielnica z 1. połowy XVIII wieku wykonana w stylu barokowym. Z kolei drewniana dzwonnica położona obok kościoła powstała po II wojnie światowej. Za jej wzór posłużyła konstrukcja, która stałą w tym miejscu 200 lat wcześniej. Do podobnych, zagadkowych odkryć dochodzi często w czasie remontów zabytkowych budowli. Kilka tygodni temu w czasie prac związanych z naprawą zapadającej się posadzi w Kolegiacie Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Kłodzku natknięto się na pochówek czeskiego arcybiskupa Arnoszta z Pardubic, który, choć nie …

ambona-019e36c.png
width: 1575
height: 1050

Nie został kanonizowany, ale ludzie i tak uznali go za świętego. Archeolodzy odkryli jego szczątki w krypcie
type: item
date: 2025-11-21T06:59:44.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: czechy
subject: kościoły
subject: krypta
description: Otwarta po 140 latach krypta w Kłodzku ukazała niezwykłe znalezisko – szczątki czeskiego arcybiskupa. Arnoszt z Pardubic, choć nie został oficjalnie świętym, był uważany za wyjątkową postać. Dlaczego chciał być pochowany właśnie w Kłodzku? Archeolodzy i historycy próbują rozwikłać tę zagadkę.
encoded: Kłodzko uznawane jest za jedno z najpiękniejszych i najstarszych miast Dolnego Śląska. Na jego historię składają się złożone dzieje nie tylko Polski, ale też Niemiec czy Czech. Znakiem rozpoznawczym miasta i jego wielką atrakcją jest górująca nad nim twierdza, położona na Wzgórzu Zamkowym. Nie powinno zatem dziwić to, że archeolodzy i historycy co i rusz napotykają w tym miejscu na ciekawe pozostałości po historii. Zagadkowa krypta Najnowsze badania dwumetrowej krypty w Kolegiacie Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Kłodzku nie były naukową fanaberią, ale koniecznością. Posadzka nad nimi zaczęła się zapadać, dlatego niezbędne były prace remontowe, by nie doszło do katastrofy. Rozpoczęły się badania archeologiczne. Ze strony polskiej prowadził je dr Paweł Duma z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego. Z Czech była też spora reprezentacja naukowa z Uniwersytetu Pardubickiego, Uniwersytetu Południowoczeskiego w Czeskich Budziejowicach oraz z Muzeum Narodowego w Pradze. Skąd taka duża liczba badaczy zza naszej południowej granicy? Otóż było wiadomo, że w krypcie spoczywają szczątki ważnej osobistości – duchownego Arnoszta z Pardubic (1297–1364), który prawdopodobnie pochodził z Kłodzka. Ten duchowny studiował na uniwersytetach w Padwie i Bolonii. Po powrocie do Czech został pierwszym arcybiskupem praskim. Odgrywał znaczącą rolę polityczną w regionie. Zgodnie z jego wolą pochowano go w Kłodzku, w ufundowanym przez niego kościele Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny. Szczątki w skrzynce „Kilka dni temu po odsłonięciu kamiennej płyty krypty, archeolodzy natrafili na metalową skrzynkę zachowaną wraz z oryginalnymi pieczęciami z XIX wieku. W jej wnętrzu znajdowały się ludzkie szczątki owinięte w tkaniny, prawdopodobnie jedwabne, szklany pojemnik oraz fragmenty tkanin i metalowych ozdób” – czytamy w relacji Uniwersytetu Wrocławskiego w mediach społecznościowych. Co dalej ze szczątkami? Teraz polsko-czeski zespół przeprowadzi specjalistyczne analizy – m.in. ba…

arnoszt-2166f82.jpg
width: 1688
height: 1125

To jeden z najważniejszych symboli chrześcijaństwa w Europie. Eksperci mówią o rekordzie frekwencji
type: item
date: 2025-11-16T11:15:50.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: francja
subject: katedra notre dame
subject: kościoły
subject: paryż
subject: turyści
description: Katedra Notre Dame zbliża się do pierwszej rocznicy wielkiego ponownego otwarcia po katastrofalnym pożarze z 2019 roku. Dziś, po latach intensywnej odbudowy, obiekt znów przyciąga tłumy jak nigdy dotąd, a eksperci przewidują, że bieżący rok zakończy z rekordową frekwencją.
encoded: Kiedy w kwietniu 2019 roku płomienie ogarnęły dach i iglicę katedry Notre Dame, świat obserwował dramat paryskiej świątyni z niedowierzaniem. W następnych miesiącach uruchomiono międzynarodowe zbiórki i rozpoczęto zakrojone na szeroką skalę prace ratunkowe, które dla wielu stały się symbolem walki o zachowanie europejskiego dziedzictwa. Proces odbudowy śledzono niemal na bieżąco – od pierwszych zabezpieczeń konstrukcji, po rekonstrukcję zniszczonych elementów. Gdy świątynia ponownie otworzyła swoje drzwi dla zwiedzających, zainteresowanie przerosło wszelkie oczekiwania. Odbudowa katedry po pożarze Renowacja katedry Notre Dame po pożarze w 2019 roku stała się jednym z największych projektów konserwatorskich współczesnej Europy. Tragiczne wydarzenia z 15 kwietnia 2019 roku doprowadziły do zawalenia się dachu, iglicy oraz części sklepienia. Ogień poważnie uszkodził wnętrze świątyni, obejmując również elementy konstrukcyjne uznawane za arcydzieła średniowiecznej inżynierii. Katedra, której budowę rozpoczęto w 1163 roku i kontynuowano blisko dwa stulecia, przez wieki była modyfikowana oraz restaurowana, pozostając jednym z najważniejszych symboli chrześcijaństwa w Europie. Po pożarze zespoły konserwatorskie musiały odtworzyć nie tylko strukturę budynku, lecz także całe wyposażenie liturgiczne – w tym nowy ołtarz, chrzcielnicę i siedziska. Ocalono i wyeksponowano również relikwiarz z koroną cierniową Chrystusa. Jak podkreśla Philippe Picaud, odbudowa wnętrza była dopiero pierwszym etapem, gdyż w kolejnych latach renowacja obejmie także zewnętrzną część świątyni, w tym łuki przyporowe, gargulce i nowe witraże. Mimo trwających prac katedra pozostaje dostępna dla turystów i wiernych. – Dostosowujemy liczbę odwiedzających w zależności od tego, czy w danym momencie trwa nabożeństwo – wyjaśnia Picaud. Obecnie cały proces przebiega już sprawnie, choć z miesiąca na miesiąc liczba odwiedzających wyraźnie rośnie. Rekordowe zainteresowanie turystów po ponownym otwarciu Notre Dame Za…

notre-dame-GettyImages-1076561642-be430f8.jpg
width: 8256
height: 5504

Prawosławny proboszcz z Podlasia mówi wprost o swoich wiernych. „Mamy inne podejście”
type: item
date: 2025-10-22T07:09:00.000Z
creator: Barbara Żukowska
subject: Historia
subject: Lifestyle
subject: cerkwie
subject: kościoły
subject: Kultura
subject: prawosławie
subject: religie
subject: Społeczeństwo
subject: Travel
subject: Wolny czas
subject: wschód
subject: zachód
description: Kościół prawosławny w Polsce to nie tylko cerkwie, ikony i Wielkanoc w innym terminie. W niektórych regionach wyznawcy prawosławia stanowią większość, a ich duchowni otwarcie mówią o różnicach z katolikami.
encoded: Spis treści: Prawosławna Grabarka – miejsce kultu i spotkań dwóch tradycji Dogmaty, różnice i sporne kwestie między Wschodem a Zachodem Sakramenty, życie monastyczne i różnice obyczajowe Relikwie św. Gabriela wrócą do rodzinnej wsi Prawosławie w Polsce – od Kazimierza Wielkiego po współczesność Między symbolem rusyfikacji a walką o niezależność Kościoła Unia brzeska, rozbiory i walka o niezależność Kościoła prawosławnego Liturgia i ikona – serce prawosławnej duchowości Autokefalia, wojna i odbudowa. Prawosławie we współczesnej Polsce Liturgia, języki i kalendarze – co różni prawosławie od katolicyzmu? Ikony – sztuka, kanon i duchowość Prawosławie codzienne – między muzeum a Olchówką Ekumenizm na Podlasiu – wspólne modlitwy i wspólna ziemia Polska jest krajem zdominowanym przez katolików, ale istnieją miejsca, gdzie to wierni prawosławni stanowią większość. W takich regionach, jak województwo podlaskie czy południowo-wschodnia część Lubelszczyzny, duchowni prawosławni pełnią ważną rolę w życiu lokalnych społeczności. Choć religie chrześcijańskie mają wspólne korzenie, ich rytuały, kalendarze liturgiczne i architektura świątyń bywają zupełnie inne. Prawosławna Grabarka – miejsce kultu i spotkań dwóch tradycji W Polsce, gdzie 95 proc. wierzących obywateli to katolicy, oczywiste wydaje się, że pątnicy wędrują na Jasną Górę. Ale szlak grupki ludzi z krzyżem wiedzie z Warszawy na Podlasie, gdzie wznosi się święta Góra Grabarka, zwana „prawosławną Częstochową”. Najważniejsze w Polsce prawosławne sanktuarium stało się znane z powodu tysięcy krzyży wotywnych otaczających cerkiew pw. Przemienienia Pańskiego. Pielgrzymi przynoszą je przez cały rok, ale najwięcej przybywa ich 18 sierpnia, czyli w wigilię święta Przemienienia. Latem na Grabarkę codziennie przyjeżdża po kilka autokarów z turystami z kraju i zagranicy. – Ludzie są zaskoczeni niewielkimi rozmiarami świątyni i panującą w niej atmosferą skupienia i modlitwy. Tutaj tradycja harmonijnie łączy się z przyrodą – siostra J…

kosciol-prawoslawny-w-polsce-GettyImages-2151097123-2991f1b.jpg
width: 7736
height: 5160

Zobaczyłem skarb, o który walczyła Katedra Notre Dame. Znajduje się w Gnieźnie
type: item
date: 2025-08-08T14:12:54.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: gniezno
subject: katedra notre dame
subject: kościoły
description: Zabytki z Gniezna skrywają wiele tajemnic. Wśród nich są srebrne lichtarze sprzed 300 lat. Były przedmiotem starań słynnej Katedry Notre Dame. Skusiły też szajkę złodziei. Poznajcie ich niezwykłą historię.
encoded: Spis treści: Skarby w muzeum Zmagania z Notre Dame Lichtarze pożądania Gniezno to miasto z niezwykłą historią. Pierwsza stolica Polski byłą areną licznych ważnych wydarzeń na przestrzeni stuleci. Odzwierciedlają to zarówno zabytki architektury, ale również obiekty przechowywane w muzeach. Około 2 tysiące zabytków można zobaczyć w Muzeum Archidiecezji Gnieźnieńskiej. Taka liczba może przytłoczyć. Warto skupić się na kilku wybranych i poznać ich historię. Dzieje niektórych obiektów są naprawdę fascynując i zaskakujące, o czym przekonałem się w czasie ostatniej wizyty w Gnieźnie. Skarby w muzeum Po muzeum oprowadza mnie dyrektor placówki, Bartosz Przybyła. Gdy pytam go o najciekawsze zabytki z kolekcji, nie jest w stanie się zdecydować, bo za każdym z nich kryje się jakaś opowieść. Można też obejrzeć skarbiec katedry gnieźnieńskiej. – Ten skarbiec nie jest największy w Polsce, bo większe są jeszcze w Krakowie i Częstochowie, nasz plasuje się na trzeciej pozycji, natomiast jest skarbcem najstarszym – mówi mi szef muzeum. Niektóre obiekty pochodzą z X wieku, wśród nich jest kielich św. Wojciecha. – To jest chyba najcenniejsza rzecz – przyznaje Przybyła. Zmagania z Notre Dame Moją uwagę przykuwa jednak zestaw innych zabytków, zdecydowanie późniejszych – kilku srebrnych lichtarzy, czyli dużych świeczników ołtarzowych. Niespecjalnie rzucają się w oczy, ale staję przy nich jak wryty. Stało się to, gdy dyrektor muzeum mówi, że te obiekty chciały wypożyczyć władze słynnej Katedry w Notre Dame. Od razu zamieniam się w słuch. I pytam, co było tego przyczyną. Słyszę następującą opowieść: Arcybiskup gnieźnieński Michał Radziejowski (1645-1705) r. zamówił m.in. te lichtarze jako wystrój ołtarza do Katedry Gnieźnieńskiej z okazji ingresu, czyli uroczystego objęcia władzy nad diecezją. Ich wykonawcą był paryski złotnik Jacob Guillaume. Wystrój ołtarzowy wykonywał w latach 1705-1706. Zbiegło się to w czasie ze śmiercią zleceniodawcy. Po ich wykonaniu lichtarze umieszczono w jednej z k…

lichtarz-bd19e33.png
width: 900
height: 600

Kości dzieci zakopane pod wejściem do kościoła. Odkryto je w Bytomiu
type: item
date: 2025-07-31T10:10:05.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: kości
subject: kościoły
subject: średniowiecze
description: Podczas wykopalisk archeologicznych na terenie kościoła św. Wojciecha w Bytomiu badacze odnaleźli zakopane szkielety czworga dzieci. Szczątki pochodziły z okresu średniowiecza.
encoded: Spis treści: Groby dzieci pod wejściem do kościoła w Bytomiu Niespodzianka w ostatniej chwili Zabytkowy kościół św. Wojciecha w Bytomiu Podczas ostatnich wykopalisk związanych z remontem na placu Klasztornym, gdzie znajduje się kościół św. Wojciecha, archeolodzy dokonali kolejnego niezwykłego odkrycia. Pod głównym wejściem do świątyni natrafili na ludzkie szczątki. Wstępna analiza wykazała, że szkielety pochodziły z okresu średniowiecza. W sumie zidentyfikowano kości czworga dzieci. Groby dzieci pod wejściem do kościoła w Bytomiu W miejscu, gdzie znajdowały się dziecięce groby, badacze znaleźli ozdoby z miedzi oraz brązu, ceramikę z XIII lub XIV w., a także konstrukcję z bloków kamiennych i warstwę spalenizny. – Szczegółowe badania antropologiczne oraz pobranych próbek zaprawy i tynku powinny dać nam odpowiedź, z jakiego okresu pochodzą szkielety, ale również z jakiego surowca są bloki kamienne – mówi Jarosław Święcicki, archeolog ze Stowarzyszenia Naukowego Archeologów Polskich oraz Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu, który prowadzi nadzór nad wykopaliskami. Dalsze badania mają rzucić światło na to, kto dokładnie został pochowany w miejscu zabytkowego kościoła i dlaczego dzieci pogrzebano właśnie w tym rejonie. Ponadto analiza ma zawęzić okres, z którego pochodzą szczątki. Już teraz wiadomo jednak, że archeolodzy dokonali bardzo interesującej obserwacji szkieletów. – Zauważyliśmy relikty ozdoby głowy najprawdopodobniej w formie siateczki lub ozdobnej chusty. Tego jeszcze nie wiemy, ponieważ koniec dnia przyniósł nam taką niespodziankę – przekazał National Geographic Polska Jarosław Święcicki. Niespodzianka w ostatniej chwili – Mamy robocze hipotezy czekające na konsultacje. Będziemy mieli dalsze robocze spotkanie z historykiem architektury i kolejny dzień „gorącej linii” z antropologiem – dodał badacz. Dużo może się zatem wyjaśnić w ciągu najbliższych kilku dni. Nieoficjalnie uczeni spekulują, że odkrycie może okazać się sensacją, jeśli potwierdzi się, że konstrukcje …

NG-wystawki-Facebook-6--kopia-b6c54e3.png
width: 1193
height: 646

Szklana trumna w poznańskim kościele. Niezwykłe odkrycie sprzed 150 lat
type: item
date: 2025-07-18T10:49:59.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: grobowce
subject: kościoły
subject: poznań
description: Zachowaną w świetnym stanie szklaną trumnę z XIX wieku odkryto w trakcie remontu kościoła św. Marcina w Poznaniu. – Mamy do czynienia z wyjątkowym odkryciem – uważa ekspert dr Emilian Prałat.
encoded: Spis treści: Szklana trumna proboszcza Znaczenie odkrycia Przyszłość niezwykłego znaleziska Pochówki pod posadzką kościołów to normalna sprawa. Wiele świątyń skrywa podziemia, w których na przestrzeni stuleci chowano ważne osobistości, w tym duchownych. Dlatego nowe odkrycie z kościoła św. Marcina w Poznaniu nie powinno być zaskoczeniem. Pod wieloma względami jednak jest. Szklana trumna proboszcza Do znaleziska doszło w lipcu w południowej części kościoła. W szklanej trumnie spoczywa ks. Maksymilian Kamieński, proboszcz parafii św. Marcina w Poznaniu w XIX w. Pochówek pochodzi z 1870 roku. Grobowiec zinwentaryzował badacz wielkopolskich krypt i podziemi, dr Emilian Prałat, który jest też społecznym opiekunem zabytków. – Z racji wieloletniego doświadczenia w pracach w tego rodzaju miejscach byłem pierwszą osobą, która weszła do krypty, oceniła stan zachowania wnętrza, krypty i stopień zachowania samych szczątków – przekazał National Geographic Polska ekspert. Znaczenie odkrycia Czy to odkrycie jest ważne? Zdaniem dr. Prałata zdecydowanie tak i to z paru powodów. – Trumny szklane nie są częstą formą pochówku. Przeznaczane były głównie do eksponowania szczątków świętych i jako reprezentacyjne ostensoria dla prominentnych osób. Wykonanie – cyna angielska i szkło zwierciadlane, jak czytamy w zapiskach proboszcza – również nie są częste – zauważa badacz. View oEmbed on the source website Ewenementem jest też to, że trumna przetrwała czas bombardowań i zniszczenia Poznania pod koniec II wojny światowej w 1945 roku, bo kościół był zrujnowany. – Sam natomiast grobowiec i pochówek były nienaruszone – zauważa historyk sztuki. W jego ocenie uwagę też zwracają dobrze zachowane są szczątki zmarłego i tekstylia – biret, stuła, ornat, sutanna, buty. – W połączeniu z wcześniejszymi informacjami mamy do czynienia z wyjątkowym odkryciem – zaznacza dr Prałat. Szczegółowe informacje na temat grobowca będą opublikowane w drugim tomie z serii „Wielkopolskie krypty i podziemia” autorstwa d…

szklana-f6edc54.png
width: 900
height: 600

Nowa twarz Matki Bożej poruszyła Hiszpanię. Wierni mówią o nieudanej operacji plastycznej
type: item
date: 2025-06-26T08:02:11.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: andaluzja
subject: figurki
subject: hiszpania
subject: kościoły
subject: religie
description: Nowy wygląd jednej z najważniejszych figur sakralnych w Hiszpanii wywołał burzę emocji. Wierni płaczą, protestują i porównują Madonnę do ofiary nieudanej operacji plastycznej. Co poszło nie tak?
encoded: Spis treści: Nowy wygląd Maryi oburzył wiernych Duchowy symbol Sewilli W Sewilli doszło do kryzysu, który poruszył niemal całą Hiszpanię. Chodzi o jedną z najsłynniejszych figur sakralnych w kraju – XVII-wieczną Matkę Bożą Macarena, znaną także jako Nuestra Señora de la Esperanza. Po przeprowadzeniu rutynowej renowacji figura natychmiast wywołała falę protestów, łez i oburzenia. Nowy wygląd Maryi oburzył wiernych Renowacja figury trwała zaledwie pięć dni. Prace miały zapewnić „oczyszczenie” i „zachowanie wartości artystycznej i duchowej”, jednak efekt zwiódł wiele osób. Okazało się, że zmieniono odcień skóry Maryi, a na jej twarzy pojawiły się nowe, nienaturalnie długie rzęsy. Wierni uznali, że Madonna straciła swoje matczyne spojrzenie. Niektórzy porównali efekty renowacji do nieudanej operacji plastycznej. Bractwo Macarena, od wieków opiekujące się figurą, znalazło się pod ogromną presją. W nocy z poniedziałku na wtorek, po dziewięciogodzinnych obradach, opublikowano oficjalne oświadczenie z przeprosinami „za moralne i dewocyjne szkody”. W oświadczeniu podkreślono, że prace prowadził prof. Francisco Arquillo Torres z Uniwersytetu w Sewilli. To on opracował raport obejmujący 11 punktów wymagających interwencji konserwatorskiej. Zgodnie z dokumentacją, nie planowano żadnych drastycznych zmian w wyglądzie Maryi. Z powodu kontrowersji figura szybko przeszła dwie nieoficjalne „mikrorestauracje”. Najpierw skrócono rzęsy, a następnie próbowano odwrócić cieniowanie skóry. Bazylikę kilkukrotnie zamykano, by uniknąć kolejnych protestów. Pomimo starań, wielu wiernych nadal twierdzi, że Maryja „nie przypomina tej, z którą dorastali”. Duchowy symbol Sewilli Na pomoc wezwano specjalistów z Andaluzyjskiego Instytutu Dziedzictwa Historycznego (IAPH). Mają ocenić bieżący stan figury i opracować plan ewentualnej rekonstrukcji pierwotnego wyglądu. Do konsultacji nieformalnie włączono także uznanych hiszpańskich konserwatorów zabytków. Nuestra Señora de la Esperanza to dla mieszkańcó…

Nuestra-Senora-de-la-Esperanza-f8185d0.jpg
width: 900
height: 600

Ostrów Tumski skrywa więcej niż katedrę. Co archeolodzy znaleźli pod ziemią?
type: item
date: 2025-06-21T11:01:08.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: historia polski
subject: kościoły
subject: średniowiecze
subject: zabytki polski
description: Ostrów Tumski jest w Polsce niejeden. To unikatowe miejsca, które były kolebką chrześcijaństwa i państwowości. Znajdują się w kilku polskich miastach i pełne są zabytków, legend oraz znaczeń historycznych.
encoded: Spis treści: Najważniejsze Ostrowy Tumskie w Polsce Ostrów Tumski jako miejsce żywej historii i duchowości Co odkryli archeolodzy? Słowo „ostrów” pochodzi ze staropolszczyzny i oznaczało wyspę, szczególnie na rzece lub pośród mokradeł. Z kolei „tumski” to przymiotnik od „tum” – archaicznego określenia katedry. Ostrów Tumski oznacza zatem „wyspę katedralną” – miejsce, w którym zbudowano główną świątynię diecezjalną. Ostrowy Tumskie były pierwszymi ośrodkami władzy świeckiej i kościelnej w Polsce. To tu powstawały grody piastowskie, katedry i siedziby biskupów. W wielu przypadkach miejsca te były jednocześnie pierwszymi osadami miejskimi w regionie. Odgrywały kluczową rolę w chrystianizacji kraju, administracji kościelnej i obronności. Najważniejsze Ostrowy Tumskie w Polsce Nie sposób mówić o Ostrowach Tumskich, nie zaczynając od Poznania. To właśnie tutaj, według większości badaczy, Mieszko I przyjął chrzest w 966 roku. Ostrów Tumski w Poznaniu był pierwszym miejscem rezydencji Piastów i lokalizacją najstarszego biskupstwa na ziemiach polskich. Do dziś znajduje się tu monumentalna Bazylika Archikatedralna św. Piotra i Pawła, której początki sięgają końca X wieku. W jej podziemiach spoczywają szczątki Mieszka I i Bolesława Chrobrego. Warto odwiedzić także Rezerwat Archeologiczny Genius Loci, gdzie można zobaczyć relikty pałacu książęcego oraz unikatową strukturę baptysterium – miejsca chrztu Mieszka. Wrocław Ostrów Tumski we Wrocławiu to najstarsza część miasta, która zachowała swój unikatowy klimat i funkcję religijną. Od roku 1000 pełnił rolę siedziby biskupstwa. Dziś zachwyca nie tylko historycznym znaczeniem, ale też pięknem architektury. Centralnym punktem jest Archikatedra św. Jana Chrzciciela, perła gotyku z charakterystycznymi, strzelistymi wieżami. W jej wnętrzu znajdują się barokowe ołtarze, późnogotycki tryptyk i kaplica św. Elżbiety z relikwiami. Spacer po Ostrowie Tumskim to prawdziwa podróż w czasie – wąskie brukowane uliczki, stylowe latarnie gazowe i M…

Ostrow-Tumski-skrywa-wiecej-niz-katedre-4ad2453.jpg
width: 7494
height: 4996

Po 80 latach milczenia „Mikołaj” wraca do Gdańska. To świadek historii miasta
type: item
date: 2025-06-03T09:37:39.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: gdańsk
subject: kościoły
subject: wojna
subject: zabytki
description: Barokowy dzwon „Mikołaj”, symbol zapomnianej historii i duchowej siły miasta, znów rozbrzmi w kościele św. Mikołaja. Ale zanim to się stanie, musiał przejść długą, pełną zwrotów akcji drogę.
encoded: Spis treści: Zapomniany symbol Gdańska Powrót do Polski „Mikołaj” będzie dzwonił dla gdańszczan Gdzie znajduje się serce Gdańska? Jedni wskażą pewnie Fontannę Neptuna, inna zabytkową Bramę Żuraw. Tymczasem jednym z najstarszych miejsc w mieście jest liczący ponad 800 lat kościół św. Mikołaja. I to właśnie tam znajdowało się serce barokowego dzwonu „Mikołaj”. Dzwon milczał przed 80 lat, ale po wielu dekadach nareszcie wróci do domu. Zapomniany symbol Gdańska Dzwon „Mikołaj” został odlany w 1697 roku przez gdańskiego mistrza Absaloma Wittwercka. Pierwotnie zawisł w dzwonnicy dominikańskiego kościoła św. Mikołaja. Świątynia jest związana z zakonem od XIII wieku. Słynny dzwon jest świadkiem trudnej historii Gdańska. Przetrwał wojnę, przetopienia i niemieckie parafie. XX wiek okazał się dla „Mikołaja” szczególnie dramatyczny. W 1942 roku na mocy zbrodniczej ustawy Metallspende des deutschen Volkes III Rzesza masowo rekwirowała metalowe zabytki. Następnie przetapiano je na łuski i pociski. Właśnie wtedy ważący ponad tonę dzwon „Mikołaj” został zdjęty z wieży i przewieziony do Niemiec. Dwa inne dzwony z tego samego kościoła od razu trafiły do pieców hutniczych. Nie ma jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, dlaczego Niemcy oszczędzili „Mikołaja”. Być może uratowała go artystyczna wartość. Na jego płaszczu widnieje relief fundatora, o. Justa Słowikowskiego. Mogła to być również kwestia przypadku. Powrót do Polski Po wojnie „Mikołaj” zyskał nowy dom w niemieckim Kassel. W 1952 roku zawisł na wieży kościoła Matki Bożej. Gdańszczanie nie zapomnieli jednak o swoim dzwonie. W 2017 roku rozpoczął się proces jego odzyskania. – To był czas intensywnego, ale owocnego dialogu – przyznaje o. Michał Osek, przeor gdańskich dominikanów. – Dziś możemy powiedzieć, że „Mikołaj” wraca do Gdańska na zawsze. Powrót był możliwy dzięki porozumieniu między parafiami, a także wsparciu niemieckich ministerstw spraw wewnętrznych i zagranicznych oraz konsulatu w Gdańsku. Parafia w Kassel pokryje koszty …

Kosciol-sw.-Mikolaja-24f25fc.jpg
width: 4400
height: 2933

Właśnie tutaj kryje się jeden z cudów Polski. I nikt nie spodziewa się tego, co zobaczy
type: item
date: 2025-05-25T08:01:28.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Historia
subject: 7 nowych cudów polski
subject: archeologia
subject: kościoły
subject: muzeum
subject: Świętokrzyskie
description: Wiślica to jedno z najstarszych miejsc w Polsce, a tamtejsze Muzeum Archeologiczne kryje niezwykłą zagadkę. Pod dawną świątynią znajdują się sylwetki sześciu osób. Co symbolizują i jaka jest ich przeszłość?
encoded: W tym artykule: Władca na podłodze Chrzest, którego nie było Wiślica – informacje praktyczne Muzeum Archeologiczne w Wiślicy wybrane Cudem Polski 2024 Sześć postaci z twarzami skierowanymi ku niebu. Nabożnie złożone dłonie. Wszyscy zdają się nieznacznie unosić nad ziemią. Modlą się. Łacińska inskrypcja obok głosi: „Ci pragną być podeptani, aby mogli być wzniesieni do gwiazd”. Owo „uniesienie do gwiazd” nawiązuje prawdopodobnie do idei platońskiej, według której dusze ludzkie po śmierci stają się ciałami niebieskimi. I deptani rzeczywiście byli, gdyż wizerunek ten zdobi podłogową posadzkę. To jeden z najcenniejszych zabytków polskiej sztuki romańskiej. Można go oglądać w niedawno otwartym na nowo Muzeum Archeologicznym w Wiślicy. Władca na podłodze Leżąca na ziemi sandomierskiej Wiślica jest jedną z najstarszych miejscowości w Polsce, a pierwsi osadnicy żyli tu już przynajmniej w drugiej połowie IX w. W 1146 r. rządy nad tymi terenami przejął – zgodnie z testamentem ojca, Bolesława Krzywoustego – Henryk Sandomierski. Polecił wznieść w mieście kolegiatę pod wezwaniem Najświętszej Marii Panny, budowla została jednak ukończona dopiero w drugiej poł. XII w., już za panowania Kazimierza Sprawiedliwego. Księcia Henryka pochowano w krypcie wiślickiej świątyni, a około roku 1175 władca polecił pokryć jej posadzkę dekoracją. W wylanym na podłogę gipsie anonimowi twórcy wyryli sylwetki sześciu postaci oraz otaczających je zwierząt i roślin. Wyżłobienia wypełnili zabarwioną na czarno masą gipsową. I tak od blisko 850 lat posadzkę dawnego kościoła zdobią postacie Kazimierza Sprawiedliwego z żoną Heleną Znojemską oraz synami (Bolesławem i Kazimierzem), Henryka Sandomierskiego oraz nieznanej nam osoby duchownej (niektórzy dopatrują się w niej Wincentego Kadłubka). Chrzest, którego nie było Po ponownym otwarciu w 2022 r. muzeum tworzy jeden kompleks – goście zaczynają wycieczkę od pawilonu archeologicznego, w którym znajdują się relikty wczesnoromańskiego kościoła pw. św. Mikołaja …

FABRIC-KOLAZ-32-33-c08b5cc.png
width: 900
height: 600

Polska za granicą. Żurawia czy Archikatedrę Oliwską zobaczysz nie tylko w Gdańsku
type: item
date: 2025-04-02T12:12:50.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: gdańsk
subject: II wojna światowa
subject: katolicy
subject: kościoły
subject: niemcy
subject: pomniki
description: Archikatedrę Oliwską, Długi Targ z ratuszem, a nawet słynną Bramę Żuraw – obejrzałem w czasie wizyty nie w Gdańsku, ale w zachodnich Niemczech. Jak to możliwe?
encoded: Spis treści: Gdańsk w niemieckim kościele Opowieści z krypty Biskup gdański aż po grób Gdańsk zaklęty w kamieniu i topografii Gdańska architektura jest nie do podrobienia. Liczba wiekowych budowli w tym mieście robi wrażenie. I nie sposób ich pomylić z innymi w Polsce czy w Europie. Gdańsk w niemieckim kościele – Chodź, zobaczysz Gdańsk w Düsseldorfie! – zachęcił mnie Bartosz Radojewski, znajomy pasjonat muzeów i dziedzictwa kulturowego. Od lat mieszka w Niemczech. Nie odpuścił chyba żadnego muzeum, które znalazło się w zasięgu jego wzroku. Ale jak to? Gdańsk w Düsseldorfie – w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia na zachodnich krańcach RFN? W linii prostej 900 km od Gdańska? – dziwię się. W końcu nadarzyła się okazja. Przybywam zaintrygowany do Düsseldorfu. Jest upalny letni dzień. No dobra – gdzie ten Gdańsk? – pytam Bartosza. Opowieści z krypty Bartosz prowadzi mnie do chłodnych wnętrz Bazyliki św. Lamberta. Świątynia ulegała wielu przebudowom i zniszczeniom w swojej długiej, 800-letniej historii. Ucierpiała na przykład w 1606 roku w związku z wybuchem w pobliskiej prochowni. Później – w wyniku działań w czasie II wojny światowej. Pora jednak znaleźć Gdańsk w… kościele. W pewnym momencie Bartosz z triumfem na twarzy wskazuje palcem na posadzkę i mówi – Oto i Gdańsk! Moim oczom ukazała się spora płyta nagrobna w kościelnej posadzce. Oprócz pokaźnego herbu rodowego widzę w środkowej części napis: dr Carl Maria Splett, Bischof von Danzig (17.01.1898 – 5.03.1964). A poniżej widzę pieczołowicie wykonaną panoramę Gdańska z m.in. Bramą Żuraw czy Długiem Targiem i w końcu z Archikatedrą Oliwską na pierwszym planie. Jest to miejsce pochówku niemieckiego biskupa gdańskiego, który był zmuszony do opuszczenia Polski. Biskup gdański aż po grób Kim był Carl Maria Splett? W 1938 roku został mianowany biskupem gdańskim. „Pod naciskiem gestapo, które zagroziło masowym aresztowaniem kapłanów, wprowadził oficjalny zakaz spowiadania po polsku, potajemnie nakazał jednak spowi…

gdansk-7795dba.png
width: 900
height: 600

Urokliwe miasteczko z 700-letnią tradycją. Znajdziesz je w niewielu przewodnikach
type: item
date: 2025-04-02T08:48:29.000Z
creator: Igor Szulim
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Go Poland
subject: kościoły
subject: polska
subject: Travel
subject: wielkopolska
description: Grodzisk Wielkopolski to jedno z najbardziej zaskakujących miasteczek w regionie. Przez wieki słynął z piwa, które podbijało serca smakoszy daleko poza granicami kraju. A czym przyciąga dziś?
encoded: W tym artykule: Historia Grodziska Wielkopolskiego Z czego słynie Grodzisk Wielkopolski? Co warto zobaczyć w Grodzisku Wielkopolskim? Wielkopolska, ze względu na swoje położenie i bogate dziedzictwo kulturowe, ma do zaoferowania naprawdę wiele. Nic więc dziwnego, że z rok na rok cieszy się coraz większym zainteresowaniem turystów. W czasie podróży po regionie, oprócz przystanków w Poznaniu, Lesznie czy Kaliszu, warto zatrzymać się także w Grodzisku Wielkopolskim. To niewielkie miasteczko zachwyci absolutnie każdego. Historia Grodziska Wielkopolskiego Mimo że początki osadnictwa w tym miejscu datuje się na okres neolitu, to pierwsze wzmianki o Grodzisku Wielkopolskim pochodzą z XIII wieku. Świadcząca o wczesnopiastowskim rodowodzie nazwa miasta zmieniała się wielokrotnie na przestrzeni kolejnych dekad. Zanim przyjęto obecną formę, Grodzisk znany był jako Grodisze, Grottische, Grodisce, Grodih, Grodziscz, Grodyscze, Grodzysko i Grodzisko. Germanizacja na ziemiach polskich w okresie zaborów spowodowała, że Grodzisk nosił niemiecką nazwę Greatz. Po pierwszej wojnie światowej dodano przymiotnik Wielkopolski, aby odróżniał się od Grodziska Mazowieckiego. Duży wpływ na rozwój miasta miało jego strategiczne położenie przy ważnym szlaku z Poznania do Gubina i dalej do Saksonii. Choć dokładny przebieg trasy nie jest znany, historycy przypuszczają, że prowadził on przez Buk – Zbąszyń lub przez Stęszew – Grodzisk i Kopanicę. Gdy Grodzisk trafił pod opiekę rodu Ostroróg, nad Letnicą coraz chętniej osiedlali się dysydenci z Czech i Europy Zachodniej, a także Żydzi, którzy pojawili się w okolicach na początku XVI wieku. Świadczą o tym dokumenty z 1505 roku. Grodzisk Wielkopolski nieraz odegrał ważną rolę w polskiej historii. W czasie insurekcji kościuszkowskiej w 1794 r. miasto stało się punktem zbornym, do którego przewożono broń. Z kolei podczas Wiosny Ludów w Grodzisku doszło do bitwy w rejonie Doktorowa, gdzie kilkuset powstańców pod dowództwem Marcusa Mossego stawiło opór żoł…

grodzisk-wielkopolski-e4cbba3.png
width: 900
height: 600

Czy Bolesław Chrobry został świętym? Wiemy, dlaczego tak mało się o tym mówi
type: item
date: 2025-03-31T08:23:32.000Z
subject: Historia
subject: Ludzie
subject: chrześcijaństwo
subject: chrzest
subject: kanonizacja
subject: kościoły
subject: królowie
subject: polska
subject: RPWNG
subject: średniowiecze
description: Bolesław Chrobry, pierwszy koronowany władca Polski podejmował kroki, które mogłyby zapewnić mu status świętego. Pomimo tych działań, jego kanonizacja nigdy nie doszła do skutku. Dlaczego Polska, w przeciwieństwie do innych europejskich krajów, nie doczekała się świętego monarchy w pierwszych wiekach swojego istnienia?
encoded: Spis treści: Znaczenie świętości w średniowieczu Bolesław Chrobry a kanonizacja – co poszło nie tak? Czy Bolesław Chrobry został zapomnianym świętym? Co Bolesław Chrobry osiągnął w świetle Kościoła? Książęta i królowie pragnęli, by ich dynastie zyskały status stirps beata, czyli świętych rodów. Jednak w pierwszych wiekach chrześcijaństwa osiągnięcie tego celu nie było łatwe. Świętość postrzegano wtedy bardzo restrykcyjnie. Kościół otaczał czcią głównie pustelników, którzy poświęcili się całkowicie wierze oraz biskupów żyjących w czystości i pokorze. Dla świeckich władców droga na ołtarze była na początku dostępna wyłącznie poprzez męczeństwo. Znaczenie świętości w średniowieczu W średniowieczu świętość władców miała ogromne znaczenie, nie tylko z perspektywy duchowej, ale także politycznej. Posiadanie w rodzie osoby wyniesionej na ołtarze (tzw. stirps beata) zwiększało prestiż dynastii oraz dawało liczne korzyści, takie jak bliższe relacje z papiestwem czy większy autorytet wśród poddanych. Świętość była zatem istotnym narzędziem władzy, które skutecznie wzmacniało pozycję rodu na arenie międzynarodowej. Kult świętych w Europie Środkowej Władcy Europy Środkowej, jak król Stefan na Węgrzech czy książę Wacław w Czechach, szybko dostrzegli potencjał świętości jako narzędzia politycznego. Węgierski król Stefan został kanonizowany za swoje zasługi w umacnianiu chrześcijaństwa, w tym zakładanie diecezji, a książę Wacław w Czechach zyskał świętość dzięki swojej pobożności. W ten sposób święci monarchowie stali się symbolami władzy duchowej i politycznej, umacniając pozycję dynastii na dworach europejskich. Święci władcy jako narzędzie polityczne Świętość była również doskonałym narzędziem politycznej propagandy. Dynastie, takie jak Merowingowie czy dynastia ottońska, doskonale opanowały sztukę wynoszenia swoich krewnych na ołtarze, co pozwalało im umocnić swoją pozycję i prestiż w Europie. Proces ten był kontynuowany przez władców nowo chrześcijańskich państw, takich jak W…

Boleslaw-Chrobry-006c69f.png
width: 1315
height: 857

Zaskakujące skarby pod podłogą kościoła. Wśród nich figurka… małpy
type: item
date: 2025-02-04T11:40:37.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: kościoły
subject: małpy
subject: monety
subject: odkrycia archeologiczne
subject: skarby
description: Kilkaset monet z różnych okresów, ale też wykonaną z brązu figurkę małpy i kości do gry sprzed setek lat, odkryli archeolodzy w czasie prac badawczych pod podłogą Kościoła Mariackiego w Gardelegen w Niemczech.
encoded: Spis treści: Skarby spod podłogi Jakie zguby znaleziono pod posadzką? Małpka i kości do gry – co się działo w kościele? Gdy w doniesieniach prasowych czytamy o archeologicznych skarbach, znalazcami coraz częściej są amatorzy, którzy przeczesują pola uprawne z pomocą wykrywaczy metali. Liczą na łut szczęścia – że niczym w stogu siana znajdą w ziemi igłę w postaci garnca pełnego monet. Są jednak pewne miejsca, które niemal zawsze skrywają cenne skarby, również w postaci monet. A mianowicie… miejskie latryny, w których często trafiają się przeróżne cenne zguby. Skarbnicą wiedzy są też oczywiście wszelkie wiekowe budowle – zamki czy kościoły. W takich lokalizacjach praktycznie każde inwazyjne działanie skończyć się może ważkim odkryciem. Skarby spod podłogi Wyjście do kościoła, szczególnie w niedziele i święta, to ważne wydarzenia dla wiernych. Już przed setkami lat ubierali się na tę okazję w najlepsze szaty, a ich skórzane mieszki wypełniały monety. W podniosłej atmosferze ludzie mniej skupiali się na przyziemnych sprawach. W takich okolicznościach łatwo było coś zgubić. Dowodów na to dostarczają choćby badania przeprowadzone ostatnio pod drewnianą podłogą gotyckiego Kościoła Mariackiego w Gardelegen w kraju związkowym Saksonia-Anhalt w Niemczech. Są one częścią szeroko zakrojonych prac renowacyjnych, których koszt wynosi ponad 1 mln euro. W trakcie robót zdemontowano łącznie 145 m kwadratowych drewnianej podłogi do głębokości 40 centymetrów. A pomiędzy deskami znaleziono w sumie blisko 1000 przedmiotów, z których najstarsze mają nawet 700 lat. Za prace odpowiadał Urząd ds. Ochrony Zabytków i Archeologii (LDA) Saksonii-Anhalt. Pierwsza niewielka świątynia stanęła w tym miejscu około 1200 roku. W XIII wieku kościół przebudowano na konstrukcję pięcionawową. Pod koniec XV wieku doszło do większych prac renowacyjnych. Jakie zguby znaleziono pod posadzką? W sumie archeolodzy i wolontariusze odkryli 679 monet, z czego część była bardzo silnie skorodowana. Przeanalizował je …

skarby-z-kosciola-d155cf1.png
width: 1200
height: 630

Za serialem „Świt Ameryki” kryje się prawdziwa historia. Masakra w Mountain Meadows była makabryczna
type: item
date: 2025-01-21T08:07:05.000Z
subject: Historia
subject: kościoły
subject: religie
subject: stany zjednoczone
subject: wojna
description: Serial Netflixa „American Primeval” przedstawia, jak napięcia między mormonami w Utah a rządem USA osiągnęły punkt kulminacyjny w latach 50. XIX wieku. Masakra w Mountain Meadows była brutalnym atakiem milicji mormonów na ponad stu osadników.
encoded: Spis treści: Konflikt mormonów z rządem USA Początek wojny w Utah Karawana Baker-Fancher przybywa do Utah Masakra w Mountain Meadows Niespokojne pogranicze. Brutalne masowe zabójstwo. Najnowszy miniserial Netflixa, „Świt Ameryki” (American Primeval) przedstawia sytuację w Utah w połowie XIX wieku. Chodzi o masakrę w Mountain Meadows – odrażający akt masowej przemocy z 1857 roku. Zginęło wówczas 120 osadników. Przedstawienie masakry w serialu jest przerażające, ale rzeczywistość była jeszcze gorsza. Dekada napięć i wzajemnej podejrzliwości między mormonami a rządem Stanów Zjednoczonych doprowadziła do tzw. wojny w Utah. To konflikt nazywany pierwszą wojną domową w historii USA. Konflikt mormonów z rządem USA Pionierzy z Kościoła Jezusa Chrystusa Świętych w Dniach Ostatnich – ruchu religijnego powszechnie znanego jako mormonizm – przybyli do Utah po raz pierwszy w 1847 r. Zależało im na wolności praktykowania swojej religii. Prześladowani mormoni uciekli z Nowego Jorku, Missouri i Illinois. Joseph Smith, założyciel religii, został zamordowany podczas rozruchów w 1844 r. Brigham Young, nowy przywódca mormonów, poprowadził swoich zwolenników w głąb Ameryki. Ich celem było Terytorium Utah – teren, który USA nabyły od Meksyku i Teksasu po wojnie amerykańsko-meksykańskiej. Mormoni próbowali założyć tam swój własny kraj. Jednak rząd federalny nie zgodził się na to. Zamiast tego ustanowił Terytorium Utah, a Brigham Young został jego pierwszym gubernatorem. Ten ruch powinien przynieść stabilizację, ale sytuacja pogorszyła się w latach 50. XIX wieku. Terytorium nękały braki w zaopatrzeniu i konflikty między białymi osadnikami a rdzennymi mieszkańcami. Brigham Young uważał, że rząd federalny ingeruje w sprawy mormonów. Gdy ich kościół ujawnił, że akceptuje poligamię, kontrowersje rozprzestrzeniły się na cały kraj. Początek wojny w Utah W 1857 r. nowo wybrany prezydent USA James Buchanan postanowił odwołać Younga ze stanowiska gubernatora. Uznał Utah za zbuntowane terytorium i z…

masakra-mountain-meadows-a7e273a.jpg
width: 1000
height: 654

Największy kościół świata jest kopią Bazyliki św. Piotra. Nie znajduje się jednak w Europie
type: item
date: 2024-12-25T12:01:24.000Z
creator: Igor Szulim
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: afryka
subject: architektura
subject: kościół katolicki
subject: kościoły
subject: watykan
description: Największy kościół świata, choć łudząco przypomina Bazylikę świętego Piotra w Watykanie, wcale nie znajduje się na Starym Kontynencie. W poszukiwaniu rekordowej świątyni należy udać się do zachodniej Afryki.
encoded: W tym artykule: Gdzie znajduje się największy kościół świata? Największy, ale czy najwyższy? Największy kościół w Polsce Najmniejszy kościół na świecie Większość osób zapytanych o największy kościół świata bez wahania wskazuje na Bazylikę św. Piotra. Rzeczywistość wygląda jednak inaczej. Mimo że watykańska świątynia imponuje zarówno swoimi rozmiarami, jak i zewnętrzną formą, to nie dzierży palmy pierwszeństwa pod względem wielkości. Ustępuje bowiem – ku zaskoczeniu wielu – swojej afrykańskiej kopii. Gdzie znajduje się największy kościół świata? Na obrzeżach Jamusukro, konstytucyjnej stolicy Wybrzeża Kości Słoniowej, wznosi się monumentalna Bazylika Matki Bożej Królowej Pokoju i to ona piastuje miano największego kościoła świata. Budowę iworyjskiej świątyni zainicjował w 1985 r. ówczesny prezydent kraju, Félix Houphouët-Boigny, który także zadecydował o jej lokalizacji. Tempo prac budowlanych pod kierownictwem architektów Pierre’a Fakhoury i Patricka d’Hauthuille’a było imponujące. Już w 1990 r. bazylika trafiła do Księgi Rekordów Guinnessa jako największy chrześcijański budynek sakralny na świecie, a rok później została pobłogosławiona przez Jana Pawła II. Ojciec Święty wybrał to miejsce także na oficjalne obchody III Światowego Dnia Chorych w 1995 r. oraz na II Międzynarodowe Spotkanie Kapłanów, zorganizowane w lipcu 1997 r. Śmiało można przyznać, że afrykański odpowiednik Bazyliki św. Piotra to kolos w świecie architektury sakralnej. Budynek ma 158 m wysokości, a jego całkowita powierzchnia wynosi 30 tys. m kw. (o 7 tys. m kw. więcej niż watykański pierwowzór). Dzięki tak ogromnej przestrzeni świątynia jest w stanie pomieścić wewnątrz aż 18 tysięcy wiernych. Na rozległym dziedzińcu przed bazyliką miejsce znajdzie kolejne 30 tys., a otaczający teren pozwala na zgromadzenie nawet 150 tys. osób jednocześnie. Rzeczywistość okazuje się zgoła inna. Frekwencja podczas nabożeństw jest wyjątkowo niska. Wynika to z faktu, że religią dominującą wśród Iworyjczyków jest islam,…

shutterstock2137148717-3f78e72.jpg
width: 3531
height: 1903

Takiego odkrycia jeszcze nie było. W kościele św. Mikołaja znaleziono sarkofag
type: item
date: 2024-12-18T09:18:45.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: grobowce
subject: kościoły
subject: odkrycia archeologiczne
description: Historia Świętego Mikołaja wciąż kryje wiele tajemnic. Od biskupa z Miry po jeden z symboli Bożego Narodzenia. Jak zmieniał się wizerunek ulubionego świętego dzieci? Ostatnie odkrycia archeologiczne rzucają nowe światło na miejsce jego pierwotnego pochówku.
encoded: Spis treści: Strój Świętego Mikołaja Prawdziwy św. Mikołaj Historyczne odkrycie w kościele św. Mikołaja Święty Mikołaj śmiało może ubiegać się o tytuł ulubionego świętego dzieci na całym świecie. Powód jest jasny: już od ponad 100 lat kojarzy się najmłodszym z prezentami. Co ciekawe, choć dziś chyba nikt nie wyobraża sobie świąt Bożego Narodzenia bez Mikołaja, jest to stosunkowo nowa postać. Przynajmniej jeśli chodzi o jego współczesne wyobrażenie – starszego pana z brzuszkiem i długą, siwą brodą. Strój Świętego Mikołaja Znany nam dziś wizerunek Świętego Mikołaja ukształtował się na przestrzeni XIX i XX wieku. W 1823 roku Clement Clarke Moore w wierszu „The Night Before Christmas” opisywał Mikołaja jako pulchnego, wesołego darczyńcę. W drugiej połowie XIX wieku ilustrator Thomas Nast stworzył serię rysunków przedstawiających świętego w czerwonym stroju, co przyczyniło się do popularyzacji takiego wizerunku. Jednak to kampanie reklamowe Coca-Coli z lat 30. XX wieku miały kluczowy wpływ na utrwalenie konkretnego wyglądu Świętego Mikołaja w powszechnej świadomości. W 1931 roku firma zleciła artyście Haddonowi Sundblomowi stworzenie serii ilustracji przedstawiających Mikołaja pijącego coca-colę. Sundblom inspirował się wcześniejszymi opisami i ilustracjami. Na ich podstawie stworzył wesołego, pulchnego staruszka z białą brodą, ubranego w czerwony strój z białymi futrzanymi wykończeniami. Kolorystyka stroju Świętego Mikołaja zgrywała się z barwami Coca-Coli, co dodatkowo wzmacniało identyfikację marki ze świętami. Bożonarodzeniowe reklamy napoju do dziś cieszą się globalną popularnością. Prawdziwy św. Mikołaj Jak każda legenda, ta o Świętym Mikołaju również ma w sobie ziarenko prawdy. Święty Mikołaj istniał naprawdę, choć wyglądał zdecydowanie inaczej niż ten skomercjalizowany. W rzeczywistości pochodził z gorącego wybrzeża Morza Śródziemnego, a dokładnie z terenów dzisiejszej Turcji. Urodził się około 300 roku n.e. w Patarze, bogatym licyjskim mieście. Był jedynym dziec…

Grobowiec-w-kosciele-sw.-Mikolaja-8e688d4.jpg
width: 1115
height: 582

Opactwo westminsterskie jest jedną z najważniejszych budowli w Anglii. To tam koronowani są brytyjscy władcy
type: item
date: 2024-11-23T11:56:31.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: anglia
subject: gotyk
subject: kościoły
subject: królowie
subject: wielka brytania
description: Opactwo westminsterskie, czyli kolegiata św. Piotra w Westminsterze, to bez wątpienia jeden z najważniejszych budynków w Anglii. Jest miejscem początku panowania brytyjskich monarchów, a dla wielu z nich klasztorne mury stały się także miejscem pochówku. Obok koronowanych głów, spoczęli tam najbardziej zasłużeni dla Wielkiej Brytanii – wybitni politycy, żołnierze, naukowcy, myśliciele i artyści. W opactwie westminsterskim swoje tablice pamiątkowe mają też ci, którzy ze względów obyczajowych nie mogli być pochowani w jednej z klasztornych krypt. Przyjrzymy się nieco bliżej kościołowi koronacyjnemu angielskich władców i władczyń.
encoded: Spis treści: Historia opactwa westminsterskiego Osoby pochowane w opactwie westminsterskim Opis opactwa westminsterskiego Zwiedzanie opactwa westminsterskiego Ciekawostki o opactwie westminsterskim Koronacja Karola III, która odbyła się 6 maja 2023 roku, była 40. ceremonią namaszczenia brytyjskiego monarchy, która odbyła się w opactwie westminsterskim. Wciąż żywy zwyczaj narodził się na początku XI wieku. Należy jednak podkreślić, że historia klasztoru, który stał się jedną z najważniejszych anglikańskich świątyń, rozpoczęła się przynajmniej sto lat wcześniej. Historia opactwa westminsterskiego Najstarsze wiarygodne źródła na temat klasztoru wybudowanego na nieistniejącej dziś wyspie Thorney na Tamizie są datowane na X wiek. Trzeba jednak wspomnieć, że według niepotwierdzonych informacji, wcześniej istniał tam klasztor związany z kultem św. Piotra. Według jednej z legend, mężczyzna łowiący ryby na Tamizie miał ujrzeć na wyspie postać pierwszego z dwunastu apostołów. Upamiętnieniem tego wydarzenia miał być klasztor. W latach 960–970 król Edgar i biskup Dustin sprowadzili tam wspólnotę benedyktynów. Mnisi wznieśli na wyspie drewniane zabudowania klasztorne. Zbudowana na planie krzyża kamienna świątynia w stylu romańskim stanęła tam sto lat później. Jej fundatorem był Edward Wyznawca. Zgodnie z życzeniem króla, klasztor miał być miejscem jego pochówku. Opactwo konsekrowano w 1066 roku, na tydzień przed śmiercią władcy. W tym samym roku prawdopodobnie w opactwie odbyła się koronacja Harolda II Godwinsona. Czas panowania Anglosasów dobiegł jednak końca wraz z inwazją Normanów na Anglię. Pod koniec 1066 roku na króla namaszczono Wilhelma Zdobywcę. To właśnie nieślubny syn Roberta I zapisał się w historii jako pierwszy król Anglii koronowany w opactwie westminsterskim. Dzieje benedyktynów w opactwie Wciąż obecni na wyspie benedyktyni zyskiwali na znaczeniu. W pobliżu klasztornych dóbr powstało miasto zamieszkiwane przez ok. 3 tysiące osób. Zakonnicy zyskiwali przywileje zi…

opactwo-westminsterskie-0-35b46f6.jpg
width: 1000
height: 672

Archeolodzy odkryli najstarszy kościół w Armenii. Naukowcy mówią o sensacji
type: item
date: 2024-10-14T13:23:24.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: architektura
subject: armenia
subject: chrześcijaństwo
subject: kościoły
subject: odkrycia archeologiczne
subject: religie
subject: świątynie
description: Pozostałości nieznanego wcześniej wczesnochrześcijańskiego kościoła w starożytnym mieście Artaxata odkryli archeolodzy w Armenii. Świątynia z IV wieku jest najstarszym archeologicznie udokumentowanym kościołem w tym kraju.
encoded: Spis treści: Kościół w kształcie krzyża Jak wyglądał najstarszy kościół Armenii? Chrześcijaństwo w Armenii. Kiedy się tam rozprzestrzeniło? Najstarsze kościoły na świecie pochodzą z III i IV wieku. Jest ich niewiele i nie wszystko zachowały się w całości. Dlatego odkrycie każdego kolejnego lub pozostałości po nim jest tak ważne dla naukowców. Najnowszego odkrycia dokonano w Artaxata. Miasto to było stolicą królestwa Armenii, rządzonego przez dynastie Artaksydów i Arsacydów. Miasto rozwinęło się w ważną metropolię w okresie hellenistycznym i było stolicą Armenii przez prawie sześć wieków. Kościół w kształcie krzyża Znalezisko dokonane w Artaxata składa się z ośmiokątnego w planie budynku z przedłużeniami w kształcie krzyża. Zespół przebadał wykopaliskowo część kościoła. Resztę rozpoznał przy użyciu metod geofizycznych, które nie wymagają fizycznej ingerencji w podłoże i nie niszczą nawarstwień archeologicznych. – Budynek z IV wieku jest najstarszym archeologicznie udokumentowanym kościołem w kraju – sensacyjnym dowodem na wczesne chrześcijaństwo w Armenii – mówi profesor Achim Lichtenberger z Uniwersytetu w Münster w Niemczech, jeden z kierowników badań. – Ośmiokątne [w planie – przyp. red.] kościoły nie były tu dotąd znane. Natomiast znamy je dobrze z regionu wschodniego Morza Śródziemnego, gdzie pojawiły się po raz pierwszy w IV wieku naszej ery – dodaje dr Mkrtich H. Zardaryan z Narodowej Akademii Nauk Armenii, który prowadzi ekspedycję ze strony ormiańskiej. Wspólne badania trwają w mieście Araxata od 2018 roku. Jak wyglądał najstarszy kościół Armenii? Pod względem typologicznym znalezisko odpowiada wczesnochrześcijańskim budynkom upamiętniającym. W bocznych częściach archeolodzy odkryli pozostałości drewnianych platform. To było korzystne dla badaczy, bo materiały organiczne można wydatować z pomocą popularnej wśród archeologów metody radiowęglowej. Okazało się, że te fragmenty zabudowy pochodzą z połowy IV wieku naszej ery. Należy zaznaczyć, że jest to najstars…

NG-wystawki-Facebook-90f1604.png
width: 1200
height: 630

Czy chrześcijaństwo było początkowo religią zdominowaną przez kobiety? Znamy odpowiedź
type: item
date: 2024-10-03T12:12:19.000Z
subject: Historia
subject: bliski wschód
subject: katolicy
subject: kobiety
subject: kościół katolicki
subject: kościoły
subject: starożytność
subject: wierzenia
description: Chrześcijaństwo wyraźnie miało w pierwszych wiekach naszej ery przekaz skierowany do kobiet. Przekaz ten przynajmniej niekiedy bywał skuteczny i w niektórych środowiskach kobiety przyjmowały nową religię jako pierwsze. Czy oznacza to, że kobiety zdominowały wówczas wyznawców chrześcijaństwa?
encoded: Spis treści: Początkowa dominacja kobiet wśród chrześcijan? Tekla. Bohaterska postać kobieca chrześcijaństwa Mieszane małżeństwa to nic dziwnego Rola kobiet we wspólnotach chrześcijańskich Kobiety. Organizatorki życia publicznego? U schyłku starożytności, kiedy przytłaczająca większość ludzi w Europie i na Bliskim Wschodzie przychodziła na świat w rodzinach chrześcijańskich, liczba wyznawców tej religii obojga płci była zasadniczo taka sama. We wcześniejszym okresie jednak, gdy wciąż jeszcze trwał proces chrystianizacji, mogło to wyglądać inaczej. Początkowa dominacja kobiet wśród chrześcijan? Nie mamy wprawdzie danych statystycznych, ale w naszych źródłach nierzadko znajdujemy ślady przekonania, że chętniej niż mężczyźni chrześcijaństwo przyjmowały kobiety. Od razu zaznaczę, że wzmianki o chrześcijaństwie jako o religii kobiet nigdy nie służyły prostemu opisowi rzeczywistości. Były zawsze argumentem w sporze. Z jednej strony sięgali po niego ci, którzy z chrześcijaństwa kpili, tak jak Celsus, charakteryzujący je jako religię kobiet, dzieci i niewolników. W społeczeństwie grecko-rzymskim określenie religii jako kobiecej było dla niej w oczywisty sposób kompromitujące. Z drugiej strony wzmianka o nawróconych kobietach była argumentem dla tych, którzy starali się wywrzeć presję na ociągających się z konwersją mężczyznach. Instrumentalny charakter takich uwag nie oznacza jednak automatycznie, że były one nieprawdziwe. W społeczeństwie, w którym aktywność polityczna, ekonomiczna i społeczna kobiet była silnie ograniczona, religia stanowiła sferę, w której miały one stosunkowo dużo swobody. Zwłaszcza w początkowym okresie istnienia chrześcijaństwa, kiedy kierownictwo gmin było kolektywne i zanim wykształciła się grupa kleru, łącząca zarządzanie, nauczanie i funkcje kultowe, kobiety odgrywały w nich dosyć dużą rolę. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/10/08Maparozprzestrzenianiachrzescijanstwa-b5ad4a7.jpg" width="2500" height="1692" …

GettyImages-482194387-adec6ed.jpg
width: 982
height: 478

Tak wyglądała rodzina królewska w Sudanie tysiąc lat temu. Powstały rekonstrukcje szat
type: item
date: 2024-10-02T09:30:58.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: Lifestyle
subject: afryka
subject: archeologia
subject: chrześcijaństwo
subject: kościoły
subject: moda
subject: odkrycia archeologiczne
subject: sudan
subject: sztuka
description: Na podstawie malowideł z średniowiecznej katedry w Faras w Sudanie projektantki wspólnie z archeologami zrekonstruowali królewskie stroje. – Gdy po raz pierwszy ujrzałam modeli ubranych w zrekonstruowane przez nas stroje, miałam ciarki na całym ciele – mówi National Geographic Polska dr hab. Dobrochna Zielińska.
encoded: Spis treści: Katedra z Faras – złoty los w archeologii Poznać średniowieczną Nubię. Ale jak? Projektanci i archeolodzy. Moda wkracza do świata nauki Chrześcijaństwo z importu. Skąd się wzięło w Afryce już 1500 lat temu? Kilka dekad temu było głośno o polskich wykopaliskach w Faras w Sudanie. Odkrycie malowideł wewnątrz nubijskiej katedry sprzed tysiąca lat uznaje się czasem za jedno z największych odkryć polskiej archeologii. Dokonał jego prof. Kazimierz Michałowski – założyciel Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej UW. Katedra z Faras – złoty los w archeologii Znalezisko miało miejsce w nietypowych okolicznościach. Michałowski na początku lat 60. odpowiedział na apel UNESCO o pomoc w ratowaniu zabytków zagrożonych zalaniem wodami Nilu w związku z budową Wielkiej Tamy Asuańskiej. Wybrał miasto Faras, jedną ze stolic średniowiecznego królestwa Makurii, które istniało na terenach południowego Egiptu i północnego Sudanu pomiędzy VI a XIV wiekiem. Dziś to miejsce jest zatopione. Już w czasie pierwszej kampanii wykopaliskowej Polacy odkryli nubijską katedrę. Jej ściany były ozdobione ponad 120 malowidłami, z czego ponad 60 można podziwiać dziś w Muzeum Narodowym w Warszawie. Odkrycie szybko stało się światową sensacją. „Prasa światowa uznała, że Polacy wygrali największy los w owej »loterii« nubijskiej” – wspominał prof. Michałowski. Poznać średniowieczną Nubię. Ale jak? Archeolodzy ubolewają nad tym, że do dzisiaj zachowało się niewiele źródeł pisanych na temat średniowiecznej Nubii. Było to jednym z powodów rozpoczęcia przez badaczy pod kierunkiem dr. Karela Innemée z Wydziału Archeologii UW projektu badania ikonografii. Przedsięwzięcie sfinansowano ze środków Narodowego Centrum Nauki i unijnego grantu w ramach działania „Marii Skłodowskiej-Curie”. Naukowcy między innymi przeanalizowali stroje widoczne na malowidłach naściennych pochodzących z katedry w Faras. – Podobnie jak dziś, szaty i dekoracyjne elementy stroju należały do niewerbalnego systemu komunikacji, w któ…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/10/King2fresk1squarePaulinaMatusiakEddyWenting-a7dc53d.jpg
width: 4724
height: 4724