Muppet z Ulicy Sezamkowej pod wodą. Nowo odkryty gatunek włochatej ryby wygląda jak kultowy bohater
Wśród tętniącego życiem Morza Koralowego naukowcy natrafili na niezwykłą istotę, która zdaje się pochodzić nie z podręcznika do biologii, a z planu „Ulicy Sezamkowej”. Nowo odkryty gatunek ryby o jaskrawopomarańczowym kolorze i charakterystycznym „owłosionym” ciele zyskał nazwę, która nie pozostawia złudzeń co do inspiracji badaczy: Solenostomus snuffleupagus.
Niezwykłe stworzenie jest przedstawicielem igliczniokształtnych i przez lata skutecznie unikało oficjalnej klasyfikacji – wszystko przez doskonałe maskowanie się wśród koralowców. Choć nurkowie i fotografowie od dawna uwieczniali te ryby na zdjęciach przesyłanych na platformy takie jak iNaturalist, powszechnie mylono je z pokrewnym gatunkiem Solenostomus paegnius. Dopiero wnikliwe analizy dr. Davida Harastiego oraz Grahama Shorta, opublikowane w Journal of Fish Biology, pozwoliły odkryć prawdziwą tożsamość morskiego muppeta. Czy to prawdziwy Pan Snuffleupagus? Mistrz kamuflażu o tajemniczej genetyce Ryby z rodziny Solenostomidae to bliscy krewni koników morskich, którzy znani są ze swoich niemal nadprzyrodzonych zdolności stapiania się z otoczeniem. Wykształcają one na skórze specyficzne nitki i wypustki, które naśladują glony lub fragmenty koralowców. Aby udowodnić, że Solenostomus snuffleupagus to rzeczywiście osobny gatunek, a nie odmiana kolorystyczna znanej już wcześniej ryby, naukowcy musieli posłużyć się zaawansowaną analizą DNA. Porównanie mitochondrialnego DNA wykazało aż 22-procentową różnicę genetyczną między nowym gatunkiem a jego najbliższym krewnym. Dla porównania – w świecie ssaków to przepaść, która oddziela od siebie bardzo odległe ewolucyjnie grupy. To nie wszystko. Skanowanie micro-CT i wykorzystanie tomografii komputerowej o wysokiej rozdzielczości pozwoliło stworzyć trójwymiarowe modele szkieletu bez uszkadzania okazów. Gwiazdy zaszyte w skórze i dodatkowe kręgi Badania anatomiczne ujawniły detale, których nie dałoby się zauważyć gołym okiem pod wodą. Nowa ryba posiada 36 kręgów, podczas gdy jej krewniacy mają ich zazwyczaj od 32 do 34. Najbardziej fascynującym odkryciem były jednak wyjątkowe, gwiaździste struktury kostne ukryte bezpośrednio w skórze zwierzęcia. W porównaniu do innych przedstawicieli swojej rodziny, Solenostomus snuffleupagus cechuje się bardziej krępą, masywną budową ciała. To właśnie ta sylwetka w połączeniu z długim pyszczkiem sprawiła, że badaczom natychmiast skojarzyła się z postacią słoniowatego Pana Snuffleupagusa. Dlaczego wcześniej ta niezwykła ryba umykała naukowcom? To, że gatunek o tak wyrazistym wyglądzie został opisany dopiero teraz, jest dowodem na potęgę ewolucyjnej mimikry. W Wielkiej Rafie Koralowej barwy i kształty przenikają się w nieskończoność, a „owłosiona” tekstura ryby sprawia, że dla drapieżników (i przez lata dla naukowców) wyglądała ona do tej pory jak dryfujący fragment koralowca. Dzięki temu odkryciu możemy uświadomić sobie potęgę tzw. nauki obywatelskiej (ang. citizen science). Dzięki setkom zdjęć wrzucanych przez nurków-amatorów na facebookowe grupy badacze mogli dostrzec powtarzające się różnice morfologiczne u ryb występujących w różnych częściach Pacyfiku. Pamiętajmy, że nawet najlepiej przebadane ekosystemu świata, takie jak Wielka Rafa Koralowa, wciąż skrywają niespodzianki. Co jest jeszcze do odkrycia? Źródło: Journal of Fish Biology Nasz autor Jonasz Przybył Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.
Koralowce to geniusze chemii. Właśnie odkryto ich „supermoc” na zmiany klimatu
Mamy dobrą wiadomość z oceanów: okazuje się, że koralowce potrafią przystosować się do zmian klimatycznych. Według nowych badań zakwaszanie się oceanów nie wpłynęło na ich zdolności do budowy szkieletów. Naukowcy są optymistyczni, choć podkreślają, że potrzeba długoterminowych obserwacji.
Koralowce to fundament bioróżnorodności oceanów. Jednak są organizmami wyjątkowo wrażliwymi, szczególnie na skutki zmian klimatycznych – ocieplanie i zakwaszanie się wód. Najnowsze badanie sugeruje jednak, że są bardziej odporne, niż sądziliśmy. Supermoc koralowców – co odkryli naukowcy? Jessica Hankins, badaczka z University Colorado Boulder (USA), wykazała, że mimo wzrostu zakwaszenia oceanów w ciągu ostatnich 200 lat niektóre koralowce potrafią nadal budować twarde wapienne szkielety. – Zauważyliśmy, że korale potrafią regulować mechanizm odpowiedzialny za tworzenie i utrzymanie szkieletów, mimo coraz kwaśniejszych wód – powiedziała Hankins. Jej praca ukazała się właśnie w prestiżowym czasopiśmie naukowym „Science Advances”. Podwodni chemicy: jak korale budują szkielet? Koralowce tworzą swoje szkielety niczym wybitni inżynierowie chemicy. Potrafią wytrącić z wody węglan wapnia w specjalnym płynie kalcyfikacyjnym pomiędzy miękkim zewnętrznym ciałem a twardym szkieletem. W sprzyjających warunkach wykorzystują węglan wapnia do maksimum, rosnąc szybciej i wytrącając z wody nawet inne związki, które także wbudowują w szkielety. Koral reguluje skład chemiczny płynu kalcyfikacyjnego, by zapewnić idealne warunki do łączenia rozpuszczonych w wodzie jonów w węglan wapnia. Jednak ilość tych jonów spada w wyniku zakwaszania się oceanicznych wód. Od czasów rewolucji przemysłowej kwasowość oceanów wzrosła o 40 proc. Proces ten jest wynikiem pochłaniania dwutlenku węgla, co prowadzi do szeregu reakcji chemicznych. Dwustuletnie koralowce to prawdziwi twardziele Przewidywano, że zakwaszanie spowoduje osłabienie szkieletów koralowców i stopniowo wywoła u nich swoistą „osteoporozę”. Szkielety powinny stawać się mniej gęste i bardziej podatne na uszkodzenia. Jednak wyniki badań były niejednoznaczne. Zespół Jessiki Hankins postanowił zbadać szkielety korali długowiecznych za pomocą spektroskopii Ramana. To metoda analizy laserowej pozwalająca poznać skład chemiczny i strukturę molekularną materiałów. Można nią badać na przykład skały, dzieła sztuki i białka. Przebadano dwa bardzo stare okazy z Wielkiej Rafy Koralowej i Morza Koralowego. Wiekowe koralowce miały odpowiednio 200 i 115 lat. Okazało się, że oba utrzymały zdolność regulowania płynu kalcyfikacyjnego i wciąż produkowały węglan wapnia. Wygląda więc na to, że procesy regulacji płynu są bardziej złożone, niż sądzono. Co dalej? Potrzebne dalsze badania Nie wiadomo jeszcze, czy te zdolności mają różne gatunki korali oraz ich populacje w innych rejonach świata. Naukowcy podkreślają, że choć odkrycie daje nadzieję, konieczne są dalsze, długoterminowe badania. Jednak nawet gdyby tak było, zakwaszenie wód to niejedyny problem koralowców. Cierpią także z powodu stresu termicznego, który powoduje tzw. blaknięcie (lub bielenie). Wynika ono ze śmierci glonów żyjących w symbiozie z koralowcami. Od 2023 r. do połowy maja 2024 r. odnotowano masowe bielenie korali w co najmniej 62 krajach i terytoriach. – Ocean może wydawać się odległy, ale nie jest odizolowany. Wszystkie systemy Ziemi są ze sobą połączone – to, co dzieje się z rafami koralowymi, oddziałuje daleko poza wybrzeżami – podkreśla Jessica Hankins. Źródło: Science Advances Nasza autorka Magdalena Rudzka Dziennikarka „National Geographic Traveler" i „Kaleidoscope". Przez wiele lat również fotoedytorka w agencjach fotograficznych i magazynach. W National-Geographic.pl pisze przede wszystkim o przyrodzie. Lubi podróże po nieoczywistych miejscach, mięso i wino.
Nowe najsłodsze zwierzę świata nie jest futrzane i nie ma wielkich oczu. Zostało wyłowione z oceanu przypadkiem
W sierpniu zeszłego roku naukowcy badający Zatokę Meksykańską natrafili na nietypowe zwierzę. Na plastikowej torbie z próbkami korali znaleźli małego pasażera na gapę. Różowy skorupiak został niedawno pokazany w sieci. I stał się viralem.
Spis treści: Nowe najsłodsze zwierzę świata Czy to jednak naprawdę krab? Dlaczego natura wytwarza kraby? Mały miłośnik jazdy na gapę Wygląda trochę słodko, trochę głupio, a przede wszystkim bardzo śmiesznie. Ma trzy pary odnóży oraz czwarte – ze szczypcami. A także kolce na całym ciele. Mimo to niewielkie zwierzątko raczej nikogo nie wystraszy. Jego czarne oczka i różowe ciałko wyglądają niewinnie. Intuicja podpowiada, że ich właściciel nas nie ugryzie, nie ukąsi ani nie opluje jadem. Poznaliśmy go dzięki badaczom z ekspedycji naukowej NOAA Fisheries. Jej celem było m.in. opracowanie metod ochrony koralowców w Zatoce Meksykańskiej. W ramach badań biolodzy morscy zbierali próbki koralowców z dna morskiego. Na powierzchnię transportowali je w plastikowych torbach. Na jednej siedziało pokazane wyżej stworzenie. Nowe najsłodsze zwierzę świata Kolczaste zwierzątko nie jest niespodzianką dla naukowców. To najprawdopodobniej młodociany osobnik z gatunku Neolithodes agassizii, żyjącego na Zachodnim Atlantyku. Skorupiaki te występują na różnych głębokościach – od 200 aż do 1900 m. Dorosłe zwierzęta dorastają do 12 cm (licząc bez odnóży), jednak ten powyżej ma zaledwie szerokość palca. Maleńki skorupiak natychmiast podbił sieć. Wpierw naukowcy z NOAA Fisheries pokazali go na portalu X, gdzie od razu zrobił furorę. Wideo, na którym widać go siedzącego na fioletowej rękawiczce, ma w tej chwili ponad 10 mln wyświetleń. Było też wielokrotnie repostowane, a wizerunek kolczastego zwierzątka ma szanse stać się memem. Czy to jednak naprawdę krab? Neolithodes agassizii należy do rodziny skorupiaków nazywanych po angielsku królewskimi krabami. Na pierwszy rzut oka nazwa pasuje jak ulał. Zwierzę ma głowotułów, pancerz zwany karapaksem, pierwszą parę odnóży zakończoną szczypcami. Na pozór idealny krab. Diabeł jednak tkwi w szczegółach. W przypadku kolczastego słodziaka jest nim liczba odnóży. Zwierzę ma ich trzy plus czwarte ze szczypcami. Kraby zaś – formalnie: zwierzęta zaliczane do infrarzędu Brachyura – mają o jedną parę odnóży więcej. Ten szczegół jest niezwykle istotny. Pokazuje, że różowy malec, wbrew wyglądowi i nazwie, wcale krabem nie jest. Należy do infrarzędu miękkoodwłokowców (Anomura). Jego i krabów ostatni wspólny przodek żył w oceanach 250 mln lat temu. Dlaczego natura wytwarza kraby? Zwierzątko stanowi podręcznikowy przypadek karcynizacji. Tym słowem określa się zaskakujące zjawisko, polegające na tym, że wśród skorupiaków w wyniku ewolucji często pojawiają się zwierzęta podobne do krabów. Czyli mające zbliżoną budowę ciała, choć z krabami jedynie daleko spokrewnione. Karcynizacja to z kolei efekt działania ewolucji zbieżnej (albo konwergencji). Powoduje ona, że na świecie mogą w różnych okresach i w różnych miejscach pojawiać się organizmy o podobnych cechach lub wyglądzie. I nie są wcale swoimi kuzynami. Ich podobieństwo to efekt zajmowania podobnych nisz ekologicznych i działania takiej samej presji selekcyjnej. Przykłady? I ptaki, i owady mają skrzydła. A rekiny (ryby) i delfiny (ssaki) – podobny plan budowy ciała. Mały miłośnik jazdy na gapę Młodziutki przedstawiciel Neolithodes agassizii najprawdopodobniej trafił na statek naukowców przez pomyłkę. Ale nie ludzką, tylko własną. Wcześniej zdarzało się, że skorupiaki te widywano na strzykwach z rodzaju Scotoplanes. Scotoplanes bywają określane jako morskie świnie (nie mylić ze świnkami morskimi, czyli gryzoniami). Morskie świnie to przydenne zwierzęta z półprzezroczystym ciałem. Padlinożercy, którzy spędzają całe dnie na morskim dnie, szukając resztek pożywienia. Neolithodes żyją na tych samych pustych, podwodnych równinach, pozbawionych naturalnych kryjówek. Dobrą strategią przetrwania, szczególnie gdy nie jest się jeszcze dorosłym osobnikiem, jest schowanie się pod nieszkodliwą strzykwę. I przejażdżka na jej brzuchu na gapę. Być może więc złapany przez NOAA słodziak po prostu pomylił plastikową torbę naukowców ze strzykwą? – zastanawia się autorka artykułu na portalu ScienceAlert. I stał się gwiazdą naszego internetu przez przypadek? Źródła: ScienceAlert, NOAA Nasza autorka Magdalena Salik Dziennikarka i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Autorka powieści z gatunku fantastyki naukowej, ostatnio wydała „Płomień” i „Wściek”. Więcej: magdalenasalik.wordpress.com
Rozwiązano zagadkę „znikającego plastiku”. W oceanach jest coś, co pochłania go na potęgę
Większość plastiku, który trafia do oceanów, po pewnym czasie w tajemniczy sposób znika. Naukowcy odkryli, że mogą być za to odpowiedzialne koralowce. Nowy metoda wykrywania mikroplastiku doprowadziła badaczy do wniosku, że koralowce prawdopodobnie magazynują mikroplastik tak samo, jak drzewa dwutlenek węgla.
Ile plastiku wyrzucamy każdego roku? Nowe metody badawcze Koralowce – gąbki na mikroplastik Co się dzieje z górami plastiku lądującymi rokrocznie w oceanach? Z tym pytaniem wiąże się pewna zaskakująca i mało znana zagadka. Otóż mimo gór plastikowych odpadów dryfujących na falach Pacyfiku czy Atlantyku, największe zbiorniki wody na Ziemi wydają się w jakiś sposób radzić sobie z tego rodzaju odpadami. Efekt jest zaskakujący. Określono go jako „problem znikającego plastiku”. Jak szacują naukowcy, aż 70 proc. plastikowych śmieci, które są wyrzucane do oceanów, po pewnym czasie znika. Zupełnie jakby w akwenach wodnych istniało coś, co pochłania albo rozkłada plastik. Tak, że materiał ten zostaje usuwany ze środowiska – albo przynajmniej z radaru badaczy – w sposób trwały. Ile plastiku wyrzucamy każdego roku? Plastik – a szczególnie mikroplastik, czyli mikroskopijne kawałki tego materiału – to zmora oceanów, od powierzchni po najgłębsze, kilometrowe rowy oceaniczne. Kawałki plastiku odkrywano w żołądkach żółwi i wielorybów, a także morskich ptaków. Według Ocean Conservacy dotychczas udokumentowano obecność plastiku w ciałach ponad 1300 morskich gatunków. Łącznie w oceanach może być między 75 a 200 mln ton plastiku (dane World Economic Forum), zaś cząstki mikroplastiku liczone są już w biliardach. Niestety liczby te cały czas rosną. Co roku do oceanów trafia kolejne 5–12,7 mln ton plastikowych odpadów. Jednym z największych „emitentów” plastiku są kraje Azji Południowo-Wschodniej. Odpowiadają one za produkcję aż jednej trzeciej plastikowych śmieci na świecie. I właśnie w Azji narodziła się nowa inicjatywa naukowa, która doprowadziła do ciekawego odkrycia. Japońscy i tajlandzcy naukowcy związani z utworzonym dwa lata temu Center for Ocean Plastic Studies doszli do wniosku, że w oczyszczaniu oceanów z plastiku ważną rolę mogą odgrywać koralowce. Nowe metody badawcze By zbadać wpływ mikroplastiku na rafę koralową, badacze udali się na rafę w pobliżu wyspy Ko Sichang w Zatoce Tajlandzkiej. Stamtąd pozyskali próbki kilku gatunków koralowców. Następnie wykorzystali nowo opracowaną technikę wykrywania mikroplastiku w ciałach tych zwierząt. – Koral ma trzy główne części anatomiczne: śluz na powierzchni, stanowiący zewnętrzną część ciała koralowca, tkanki będące wewnętrzną częścią koralowca i szkielet, czyli wytwarzane przez te zwierzęca złogi węglanu wapnia – opowiada Suppakarn Jandang, japoński badacz z Uniwersytetu Kiusiu. – Naszym pierwszym krokiem było opracowanie sposobu ekstrakcji i identyfikacji mikrodrobin plastiku z próbek koralowców. Badacze po kolei rozpuszczali kolejne warstwy koralowców i odfiltrowywali z nich mikroplastik. Dopiero po skończeniu z jedną warstwą przechodzili do kolejnej. Koralowce – gąbki na mikroplastik Okazało się, że ciała koralowców są pełne mikroplastiku. W sumie naukowcy zbadali 27 próbek pobranych z czterech gatunków koralowców. Znaleziono w nich średnio 174 cząstki mikroplastiku, w większości mających miedzy 100 a 200 mikrometrów (czyli tysięcznych części milimetra). 38% wykryto w śluzie, 25% w tkankach, zaś 37% w szkielecie koralowców. Głównymi rodzajami plastyku były nylon, PET – politereftalan etylenu – oraz poliacetylen. Zdaniem badaczy, odkrycie może stanowić rozwiązanie „problemu znikającego plastiku”. – Nasze wyniki sugerują, że to koralowce mogą odpowiadać za brakujący plastik – mówi Jandang. – Ponieważ szkielety koralowców pozostają po ich śmierci nienaruszone, uwięzione w nich drobinki mikroplastiku mogą potencjalnie przetrwać setki lat. Podobne do komarów w bursztynie – dodaje badacz. Innymi słowy, koralowce mogą usuwać plastik z oceanów tak jak drzewa sekwestrują dwutlenek węgla – pochłaniając go i magazynując na stulecia. Jednak opisane badania przeprowadzono tylko w jednym miejscu i na niedużej rafie. By więc stwierdzić, czy podobny efekt zachodzi na wszystkich rafach, potrzebna jest dalsza praca badaczy, prowadzona na znacznie większą, najlepiej globalną skalę. Źródło: phys.org, Science of the Total Environment, Ocean Conservacy, WEF. Nasza autorka Magdalena Salik Dziennikarka naukowa i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Autorka powieści z gatunku fantastyki naukowej, ostatnio wydała „Płomień” i „Wściek”. Więcej: magdalenasalik.wordpress.com
Dlaczego koralowce głębinowe świecą w ciemnościach? Naukowcy mają nowe, zaskakujące wyjaśnienie
Te koralowce, które żyją głęboko pod powierzchnią wody, mają niekiedy zdolność fluorescencji. Zdaniem badaczy zielona i żółta poświata, którą emitują, pomaga im przyciągnąć więcej zooplanktonu – czyli jest wabikiem dla potencjalnych ofiar.
W tym artykule: Czym żywi się podwodny koralowiec? Dlaczego koralowce świecą w ciemnościach? Koralowce – zwierzęta, które tworzą przepiękne rafy, jeden ze skarbów naturalnych Ziemi – mają prostą budowę. Ich ciało ma formę polipa przytwierdzonego do dna. Na górze znajduje się otoczony czułkami otwór gębowy, który prowadzi do jamy chłonąco-trawiącej. Koralowce odżywiają się zooplanktonem – czyli drobnymi organizmami żyjącymi w morzach i oceanach – który zagarniają do otworu gębowego z pomocą czułków. Mogą pochłaniać również skorupiaki oraz drobne ryby. To wszystko jednak nie zawsze jest wystarczające. Koralowce weszły więc w symbiozę z fotosyntezującymi glonami z rodzaju Zooxanthellae. Dostarczają one koralowcom energii powstałej w procesie fotosyntezy oraz nadają im intensywne kolory, które podziwiamy na zdrowych, nieblaknących rafach koralowych. Do fotosyntezy glony potrzebują światła – dlatego większość raf koralowych znajduje się w płytkich wodach przybrzeżnych. Czym żywi się podwodny koralowiec? Oprócz koralowców żyjących blisko powierzchni istnieje jednak również wiele gatunków tych zwierząt, które na miejsce życia wybrały głębiny mórz i oceanów. Bywają nazywane koralowcami zimnych wód, a występują od 100 m do nawet kilku tysięcy metrów pod powierzchnią. W miejscach, gdzie temperatura wody może wynosić tylko kilka stopni Celsjusza. Koralowce głębinowe odżywiają się inaczej niż gatunki tworzące tropikalne rafy koralowe. Nie współpracują z glonami. Jedynym ich pokarmem jest dryfujący plankton. Zdaniem badaczy z Izraela to przyczyna, dla której niektóre gatunki głębinowych koralowców wykształciły zdolność fluorescencji. Fluorescencja to emitowanie światła pod wpływem promieniowania elektromagnetycznego o określonej długości fali, czyli np. ultrafioletu. Praca na ten temat ukazała się w czasopiśmie naukowym „Communications Biology”. Dlaczego koralowce świecą w ciemnościach? – Wiele koralowców wyświetla kolorowe wzory, które otaczają ich otwór gębowy i pojawiają się na czułkach – mówi ekolog morski i główny autor pracy, Yossi Loya z Uniwersytetu Tel Awiwu. Wraz z kolegami postawił tzw. hipotezę pułapki świetlnej. Według niej głębinowe koralowce reagują na docierające głęboko pod wodę niebieskie światło i pod jego wpływem świecą. W ten sposób przyciągają więcej planktonu niż te, które nie mają zdolności fluorescencji. Część koralowców potrafi przystosować się do cieplejszej wody w oceanach. To za mało, żeby przetrwać kilkaset lat Od ponad roku głównym tematem w mediach na całym świecie jest pandemia koronawirusa, przez co na dalszy plan zeszły inne palące problemy współczesnego świata, jak chociażby kryzys klimaty... By udowodnić tę teorię, naukowcy przeprowadzili kilka testów. W pierwszym, zrobionym w laboratorium, ustalili, że słonaczek (Artemia salina) – niewielki słonowodny skorupiak – chętniej podpływa do celu podświetlonego na żółto lub zielono niż do celów jednokolorowych, matowych albo obijających światło. Takie same wyniki naukowcy uzyskali podczas eksperymentów przeprowadzonych w Zatoce Akaba w północnej części Morza Czerwonego. Wykazali, że za pomocą wabików fluorescencyjnych łatwiej przyciągnąć zamieszkującego tamtejsze wody skorupiaka Anisomysis marisrubri, niż gdy próbuje się go skusić wabikami odbijającymi światło. W ostatnim eksperymencie naukowcy wyłowili z wody koralowiec z gatunku Euphyllia paradivisa. Jego zdolność fluorescencji przejawia się emitowaniem zielonego lub żółtego światła. Przeprowadzając test w laboratorium, naukowcy wykazali, że zielone formy Euphyllia paradivisa w ciągu 30 minut przyciągnęły więcej słonaczków niż żółte osobniki tego gatunku. – W naturalnym środowisku Zatoki Akaba żółta forma E. paradivisa była najmniej liczna – napisali w pracy izraelscy naukowcy. – Teraz można to wyjaśnić tym, że ich kolor jest najmniej atrakcyjny dla potencjalnych ofiar – podsumowali. Źródło: Communications Biology. Nasz ekspert Magdalena Salik Dziennikarka naukowa i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Pasjami czyta i pisze, miłośniczka literatury popularnonaukowej i komputerowych gier RPG. Więcej: magdalenasalik.wordpress.com
Budowa lotniska na Malediwach może zniszczyć koralowce. Z pomocą dla rafy ruszyli Polacy
Fundacja Coral Mission powstała z myślą o ochronie i ratowaniu raf koralowych na Malediwach. Polscy wolontariusze zbierają środki na przesadzenie 1800 koralowców, które wkrótce mogą zostać zniszczone przez usypanie lądu pod nowe lotnisko.
W tym artykule: Rafy koralowe na całym świecie są w coraz gorszym stanie Polacy założyli fundację, która ratuje rafy koralowe Celem programu jest odbudowa rafy na Malediwach Przesadzenie 1800 koralowców to duże i bardzo kosztowne przedsięwzięcie Rafy koralowe to niezwykle różnorodne ekosystemy, które są domem dla setek tysięcy stworzeń. Niestety, koralowce są niezwykle podatne na zmiany klimatyczne i szkodliwą działalność człowieka. Od lat pięćdziesiątych XX wieku liczebność raf koralowych na całym świecie zmniejszyła się aż o połowę. Rafy koralowe na całym świecie są w coraz gorszym stanie Pod koniec ubiegłego roku naukowcy obliczyli, że jeżeli nie powstrzymamy postępującego globalnego ocieplenia, za 50 lat rafy koralowe w zachodniej części Oceanu Indyjskiego ulegną całkowitej degradacji. Uczeni w swoim badaniu wykazali, że ze względu na wzrost temperatury wody dochodzi do tzw. blaknięcia koralowców. To bardzo niebezpieczne zjawisko, które powoduje wymieranie kolonii nawet w 100%. Rekordowe fale upałów uderzyły jednocześnie w Arktykę i Antarktykę. To skutki zmian klimatu W tym tygodniu i w Arktyce, i w Antarktyce odnotowano rekordowo wysokie temperatury. I choć ta zbieżność jest prawdopodobnie przypadkowa, to pokazuje, że dramatyczne skutki katastrofy klimatyc... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/rekordowe-fale-upalow-uderzyly-jednoczesnie-w-arktyke-i-antarktyke-to-skutki-zmian-klimatu-fot-nsf-josh-landis-employee-1999-2001-wikimedia-commons-public-domain-49180a2.jpeg" width="875" height="700" alt="Rekordowe fale upałów uderzyły jednocześnie w Arktykę i Antarktykę. To skutki zmian klimatu (fot. NSF/Josh Landis, employee 1999-2001, Wikimedia Commons, public domain)" title="Rekordowe fale upałów uderzyły jednocześnie w Arktykę i Antarktykę. To skutki zmian klimatu (fot. NSF/Josh Landis, employee 1999-2001, Wikimedia Commons, public domain)" /> Mówiąc eufemistycznie, światowe rządy nie zawsze radzą sobie z ochroną naszej planety. Właśnie dlatego na całym świecie działają organizacje ekologiczne i pozarządowe, które robią to, o czym politycy zazwyczaj jedynie głośno mówią. To często i tak mała kropla w wielkim oceanie, ponieważ problemów Ziemi od początku rewolucji przemysłowej jest coraz więcej. Na szczęście ludzi dobrej woli wciąż jest równie dużo. Polacy założyli fundację, która ratuje rafy koralowe Maria Sotek to podróżniczka, freediverka i współzałożycielka Coral Mission. Kilka lat temu zakochała się w Malediwach i tamtejszych rafach koralowych. – Kilka lat temu przyjechałam po raz pierwszy na Malediwy. Od pierwszego momentu pokochałam to miejsce i jego mieszkańców. Zafascynowała mnie ich kultura, tradycje, wierzenia, sposób życia. Oczywiście zachwyciła mnie również natura. Szczególnie to, co jest pod wodą – mówi w rozmowie z National Geographic. Niewątpliwie zagraniczne wyjazdy dostarczają niesamowitych wrażeń i przygód, warto jednak pamiętać o świadomym i odpowiedzialnym podróżowaniu. Przed wycieczką do danego miejsca warto zadać sobie pytanie, jakie problemy ma dany kraj, jego społeczność i przyroda. Celem programu jest odbudowa rafy na Malediwach Na to pytanie odpowiedziała sobie Maria Sotek – Zrozumiałam, że nie chcę już tylko brać (m.in. rozrywki, przyjemności, pieniędzy). Chcę dać coś od siebie światu. Temu miejscu, które jest dla mnie wyjątkowo ważne i tym ludziom, którzy przyjęli mnie do swojej społeczności – mówi podróżniczka. I dodaje, że wielokrotnie nurkując na Malediwach widziała przepiękne rafy koralowe, które z czasem zmieniały się w „podwodne cmentarzyska”. Nieopodal wyspy Tahiti naukowcy odnaleźli dziewiczą rafę koralową. Jeszcze nigdy nie widziano koralowców tak głęboko U wybrzeży największej wyspy Polinezji Francuskiej, oceanografowie odkryli bardzo dużą, dziewiczą rafę koralową. Znajdowała się 35-70 metrów pod powierzchnią Pacyfiku. Naukowcy przyznaj.. – Zaczęłam zgłębiać temat i dowiedziałam się, że są na świecie miejsca, gdzie prowadzone są programy odbudowy rafy koralowej. Wtedy wiedziałam już, że na pewno chcę wdrożyć taki program na dużą skalę na Malediwach. Tak to się zaczęło – opowiada nam Maria Sotek. Tak właśnie powstała fundacja Coral Mission. Na stronie głównej coralmission.org czytamy, że „celem Coral Mission Foundation jest stworzenie i wdrożenie na szeroką skalę programu odbudowy rafy koralowej na Malediwach. Programu działającego w skali całego kraju i realizowanego przez lokalne społeczności poszczególnych wysp. Programu, który będzie na tyle ustrukturyzowany i powtarzalny, aby mógł być wdrożony w każdym innym miejscu na świecie. Działamy również na rzecz zrównoważonego rozwoju turystyki na Malediwach i zminimalizowania jej negatywnego wpływu na stan zachowania rafy." Przesadzenie 1800 koralowców to duże i bardzo kosztowne przedsięwzięcie Członkowie fundacji wraz z wolontariuszami mają dwa główne obszary działalności. Po pierwsze, jest to szkółka raf koralowych. Hodowane są w niej małe koralowce, które później mogą zostać posadzone w ich naturalnym środowisku. Zazwyczaj są to miejsca, które ucierpiały na skutek degradacji lub blaknięcia. Rafa koralowa na Florydzie walczy z groźną chorobą. Biolodzy usunęli prawie 200 kolonii Szacuje się, że ponad połowa rafy koralowej na Florydzie została dotknięta chorobą – w sumie 45 gatunków na terenie około 38 tys. hektarów. Drugi obszar to działanie zdecydowanie bardziej wymagające, czasochłonne i kosztowne. Chodzi o przesadzenie rafy koralowej z miejsca, w którym rozbudowywane jest obecnie lotnisko. – W tej chwili zaczynamy pierwszy taki projekt. Na sąsiadującej z nami wyspie Maamigili rozbudowywane jest lotnisko. W tym celu usypywana jest dodatkowa część wyspy o powierzchni 30 hektarów. Taki obszar rafy jest właśnie w tej chwili zasypywany piaskiem – mówi Maria Sotek. Budowa lotniska na Malediwach może uśmiercić prawie 2000 koralowców, fot. Coral Mission To, co jest ważne w inicjatywie Polaków, to fakt, że działania Coral Mission są prowadzone pod kierownictwem doświadczonego biologa morskiego. – Planujemy w ciągu dwóch miesięcy przenieść i posadzić na specjalnych stelażach 1800 koralowców oraz zabrać z terenu budowy tyle innych morskich stworzeń, ile tylko damy radę – mówi prezeska Coral Mission o najbliższych planach fundacji. To jednak bardzo skomplikowane i bardzo kosztowne wyzwanie. Oto 5 rzeczy, które warto zrobić na Malediwach, by przekonać się, że "rajsko" nie znaczy "nudno" Tu naprawę jest jak w folderach biur podróży! Gdy samolot obniżył lot, wszyscy jak jeden mąż, z twarzami wymalowanymi zachwytem przywarli do okien. Turkusowo-niebieskie okręgi atoli ciągn.. Do tej pory fundacja korzystała z prywatnych pieniędzy założycieli. Maria Sotek przyznaje jednak, że to nie wystarczy i przyda się każda pomoc. Koszt przesadzenia jednego koralowca to ok. 50 zł. Łączny koszt całego przedsięwzięcia może wynieść nawet 90 tys. zł. Przedstawiciele fundacji alarmują, że działać należy błyskawicznie, ponieważ budowa lotniska już trwa. A stawką jest nasza planeta. Na stronie internetowej fundacji znajduje się dobrowolna zbiórka pieniędzy. Źródło: Coral Mission.
Berlin, Hamburg, Kolonia, Monachium, Drezno, Frankfurt, a może Bonn? Taki na przykład Berlin, poza luźną atmosferą i fascynującą multikulturowością, którym nie sposób się oprzeć, ma więcej muzeów – 175 – niż dni deszczowych w roku – 99. Jego Wyspa Muzeów to jeden z najważniejszych tego typu kompleksów świata wpisany na listę UNESCO. A zgromadzone tam zbiory to bezcenne eksponaty z różnych epok i niemal każdego zakątka świata, wśród nich chociażby: ołtarz pergamoński, brama Isztar czy popiersie najpiękniejszej Egipcjanki, królowej Nefertiti. Portowy Hamburg ma z kolei więcej mostów – 2,1 tys. – niż Wenecja. Katedrę w Kolonii, drugą najwyższą katedrę świata, budowano ponad 600 lat, miasto szczyci się też największym i najstarszym uniwersytetem w kraju. Monachium – poza słynnym zespołem piłkarskim oraz siedzibą znanej marki samochodów – słynie z największego piwnego festiwalu na świecie: podczas 16 dni Oktoberfestu wypija się nawet 8 mln l piwa! Tutaj też otworzono najstarsze kino. Drezno zaś to niemiecka stolica czekolady, w Bonn urodził się jeden z największych kompozytorów świata Ludwig van Beethoven, a we Frankfurcie wymyślono hot doga i wybudowano 14 z 15 najwyższych budynków w Niemczech. Ale nasz zachodni sąsiad to nie tylko miasta i urocze miasteczka z muru pruskiego, winnice, w których produkuje się wyborne rieslingi, to też wybrzeże Bałtyku z wyspami i plażami, ponad 2,1 tys. zamków, w tym Neuschwanstein, który zainspirował Walta Disneya do stworzenia logo swojej firmy. Cóż, w Niemczech warto spędzić urlop. Mamy nadzieję, że to wydanie specjalne Travelera pomoże Wam podjąć decyzję. REDAKTOR NACZELNA Agnieszka Franus
Rafy koralowe zagrożone. Naukowcy szacują, że w ciągu 50 lat może ich już nie być
Z najnowszych badań wynika, że rafy koralowe w zachodniej części Oceanu Indyjskiego są zagrożone wyginięciem. Eksperci przekonują, że może dojść do tego już w ciągu najbliższych 50 lat.
W tym artykule: Stan alarmowy Przyszłość raf koralowych Badania zostały opublikowane na łamach czasopisma Nature Sustainability. Naukowcy zbadali rafy koralowe w dziesięciu krajach zachodniej części Oceanu Indyjskiego. Podzielono je na 11 podregionów i poddano ocenie przy użyciu kryteriów Czerwonej Księgi Ekosystemów (Red List of Ecosystems), którą opracowała Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN). Stwierdzono, że we wszystkich podregionach rafy są bliskie nieodwracalnym uszkodzeniom. Badacze ocenili, że największe zagrożenie dla raf koralowych stanowi ocieplenie klimatu oraz przełowienie ryb. Stan alarmowy Najnowsza ocena stanu raf kolorowych to sygnał alarmowy dla świata. Naukowcy w swoim badaniu wykazali, że ze względu na wzrost temperatury wody dochodzi do blaknięcia koralowców. To bardzo niebezpieczne zjawisko, które powoduje nawet 100% śmiertelność kolonii. W artykule opisano, że w najgorszej sytuacji są rafy we wschodniej i południowej części Madagaskaru, u wybrzeży Komorów i Wysp Maskareńskich. Autorzy sklasyfikowano ich stan jako „krytycznie zagrożone”. - Od dłuższego czasu mamy świadomość, że rafy koralowe ulegają degradacji, ale teraz wiemy dokładnie w jakim stopniu i dlaczego. - powiedział główny autor badania, dr David Obura. - To tylko potwierdza, że musimy podjąć zdecydowane działania, które zahamują postępujące globalne ocieplenie. Kolejnym problemem do rozwiązania jest również przełowienie ryb w regionie - dodaje. Koralowce w okolicy północnych Seszelów i wzdłuż wschodniego wybrzeża Afryki zostało określone jako "podatne na zniszczenie". Według badaczy to efekt przełowienia ryb. Takie zaburzenie ekosystemu sprzyja blaknięciu raf. Dr Obura twierdzi, że ich analiza zakłada scenariusz, który jest możliwy w ciągu najbliższych pięciu dekad. Zastrzega jednak, że jeśli uda nam się sprostać wyzwaniom klimatycznym i powstrzymamy globalne ocieplenie, to jest jeszcze nadzieja. Według Obury wszystko zależy od tego, co wydarzy się w ciągu najbliższych 10 lat. Przyszłość raf koralowych Od lat pięćdziesiątych XX wieku liczebność raf koralowych na całym świecie zmniejszyła się aż o połowę. To skutek zmian klimatycznych, niezrównoważonego połowu ryb, zanieczyszczenia wód oraz niszczenia siedlisk. - Z naszych badań wynika, że w okolicy wszystkich raf, które sprawdziliśmy, dochodzi do przełowienia czołowych drapieżników. - przyznaje Mishal Dudka, współautor obserwacji. - Praca, którą wykonaliśmy udowadnia, że nie chodzi tylko o ograniczenie emisji CO2. Należy również wprowadzić zmiany w przepisach dotyczących przemysłowego rybołówstwa. W to powinny być również mocniej zaangażowane lokalne społeczności. To bardzo ważne, aby zapewnić bezpieczeństwo rafom koralowym i całemu ekosystemowi. - dodaje. Naukowcy w trakcie swoich badań przeanalizowali dane z ostatnich 35 lat, a także prognozy na najbliższych 50 lat. Skupili się na wschodnim wybrzeżu Afryki kontynentalnej od Kenii aż po Afrykę Południową oraz na wschód aż po wyspy Seszele i Mauritius. Zasięg ich analizy obejmował 5% wszystkich raf koralowych. Źródło: Nature Sustainability
Rafa koralowa na Florydzie walczy z groźną chorobą. Biolodzy usunęli prawie 200 kolonii
Szacuje się, że ponad połowa rafy koralowej na Florydzie została dotknięta chorobą – w sumie 45 gatunków na terenie około 38 tys. hektarów.
W tym artykule: Amerykańska rafa koralowa osłabiona przez chorobę Szansa dla kolejnych pokoleń Kontynentalne Stany Zjednoczone mogą poszczycić się jedynym siedliskiem rafy koralowej u wybrzeży południowej Florydy. W ostatnim czasie koralowce te borykają się jednak z chorobą SCTLD, która objawia się utratą tkanek. Pierwsze pojedyncze przypadki zarejestrowano w 2014 r. w okolicach południowo-wschodniego wybrzeża USA. Od tamtego czasu patogeny zdążyły rozprzestrzenić się wzdłuż archipelagu Florida Keys aż do Morza Karaibskiego. Australia powoli otwiera granice, a dziobaki zapraszają do kąpieli. Ssaki wracają do Królewskiego Parku Narodowego Docelowo w przyszłym roku w Królewskim Parku Narodowym ma zamieszkać 10 osobników. Po raz ostatni te fascynujące zwierzęta widziano na terenie obiektu prawie 50 lat temu. Amerykańska rafa koralowa osłabiona przez chorobę Walka z chorobą koralowców to obecnie jeden z priorytetów amerykańskich biologów. Do tej pory usunięto prawie 200 kolonii rafy z Parku Narodowego Dry Tortugas i przetransportowano do laboratoriów. Tam są leczone w ogromnych zbiornikach ze słoną wodą, nad którymi świecą lampy imitujące światło słoneczne – w ten sposób naukowcy chcą odtworzyć środowisko naturalne koralowców. Szacuje się, że ponad połowa rafy koralowej na Florydzie została dotknięta chorobą – w sumie 45 gatunków na terenie około 38 tys. hektarów. Ratowanie amerykańskiej rafy koralowej w laboratoryjnych warunkach to część projektu zainicjowanego w 2018 r. przez National Oceanic and Atmospheric Association oraz Florida Fish and Wildlife Conservation Commission. Kiedy ponad 20 z 45 gatunków koralowców zaczęło grozić wyginięcie, naukowcy opracowali plan wydobywania całych kolonii i ich rekonwalescencji. We Florida Coral Rescue Center biolodzy leczą ponad 700 koralowców z 18 gatunków. Justin Zimmerman – dyrektor laboratorium – podkreśla, że gdyby zostały w wodzie, do 90 proc. z nich już by nie żyło. Wygląda na to, że ludzie w pierwszej kolejności udomowili „najniebezpieczniejszego ptaka na świecie” Kazuary aktywnie bronią swoich terytoriów, a trzymane w niewoli mogą być agresywne. Dwa lata temu media obiegła wiadomość o osobniku, który śmiertelnie ugodził swojego właściciela. Szansa dla kolejnych pokoleń Naukowcy badają genomy uratowanych zwierząt. Otrzymane wyniki pomogą im wyhodować nowe okazu, które będą bardziej odporne nie tylko na podobne choroby, ale też inne zagrożenia, chociażby ocieplenie klimatu czy zanieczyszczenie wód. Powodzenie lub porażka tego przedsięwzięcia może mieć ogromny wpływ na cały ekosystem oraz gospodarkę. Koralowce zapewniają schronienie ¼ zwierząt morskich. Ponadto stanowioną naturalną barierę między otwartym oceanem a lądem, przez co siła fal uderzających o wybrzeże w czasie sztormów jest mniejsza. Utrata rafy koralowej może dodatkowo osłabić przychody z ruchu turystycznego na Florydzie. Przyjezdni, którzy nurkują między koralowcami, co roku generują średnio 8,5 miliarda dolarów.
Naukowcy odkryli największy koral Wielkiej Rafy. Ma ponad 400 lat i mierzy 10 metrów średnicy
Gigantyczna kolonia koralowca, dominująca pod błyszczącymi wodami u wybrzeży australijskich Wysp Palmowych (nie mylić z tymi w Dubaju), właśnie została okrzyknięta największym koralem Wielkiej Rafy. To niezwykłe odkrycie daje nadzieję, że Wielka Rafa nie ulegnie całkowitemu zniszczeniu.
Ogromna i wciąż kwitnąca kolonia została odkryta u wybrzeży wyspy Goolboodi, zwanej też Wyspą Orfeusza lub Orfeuszem. Przez rdzennych mieszkańców – lud Manbarra – nazywana jest Muga dhambi, co oznacza po prostu „Wielki Koral”. Po raz pierwszy odkryto ją w marcu 2021 roku, podczas obywatelskiego projektu naukowego. Ukryta jest na głębokości 7,4 metra, na zboczu piaszczystej rafy. Średnica Muga dhambi wynosi rekordowe 10,4 metra. Przy wysokości 5,3 metra Wielki Koral jest też szóstym najwyższym koralowcem w Wielkiej Rafie Koralowej, jaki dotychczas zmierzono. Na podstawie wysokości kolonii naukowcy szacują, że liczy ona od 421 do 438 lat. – Koralowiec u wybrzeży wyspy Goolboodi (Orpheus) jest niezwykle rzadki i wyjątkowo odporny. Przez ponad 400 lat przetrwał blaknięcie koralowców, ataki gatunków inwazyjnych, cyklony, odpływy i działalność człowieka – mówi Adam Smith, ekolog morski z James Cook University, jeden z naukowców, którzy prowadzili pomiary Wielkiego Korala. Wielka Rafa Koralowa nie trafi na listę zagrożonego dziedzictwa. „Hańba dla australijskiego rządu” Komitet Światowego Dziedzictwa UNESCO nie umieści Wielkiej Rafy Koralowej na „zagrożonej liście”. Kolejna ocena stanu australijskich koralowców zostanie przeprowadzona w 2023 roku. Czy przetrwa kolejne 400 lat? Rekordowa kolonia została utworzona przez rodzaj koralowca zwany Porites. Szkielet zbudowany z węglanu wapnia w 70 procentach nadal jest zamieszkiwany przez polipy koralowe. To właśnie tym małym parzydełkowcom Wielki Koral zawdzięcza swoje imponujące rozmiary. Umierające polipy twardnieją tworząc szkielet, na którym wzrastają kolejne pokolenia. Niestety górna warstwa Muga dhambi została zajęta przez innych lokatorów. W posiadanie objęły ją zielone gąbki z gatunku Cliona viridis, glony, a także nowe rodzaje koralowców, które konkurują między sobą o pozostałą przestrzeń. Szczególnym zagrożeniem dla koralowego giganta jest powstała na nim kolonia gąbek. Naukowcy przewidują, że te będą się rozrastać, powoli niszcząc sam koralowiec. Kolejnym zagrożeniem są odpływy i ocieplanie się wody w oceanie. W wyniku ekspozycji na słońce (podczas odpływu) lub kontaktu ze zbyt ciepłą, ubogą w tlen wodą, niektóre fragmenty kolonii mogą obumrzeć. Taki los spotkał tysiące innych korali Wielkie Rafy, podczas niedawnych niszczycielskich epizodów blaknięcia koralowców. Pierwsza taka rafa od 120 lat odkryta w Australii. Ma wysokość dwóch Pałaców Kultury Naukowcy z Schmidt Ocean Institute odkryli na obszarze należącym do położonej u wybrzeży Australii największej na świecie Wielkiej Rafy Koralowej samodzielnie funkcjonującą masywną rafę ... Pierwsze pasma stresu pojawiły się 150 lat temu Naukowcy przyjrzeli się dokładnie Wielkiemu Koralowi i zauważyli, że jego budowa jest doskonałym historycznym zapisem warunków, w jakich przez lata wzrastał. W strukturze koralowca widoczne są tzw. „pasma stresu” – obszary o dużej gęstości, wskazujące na okresy, w których koralowiec szybciej obumierał. Pierwsze takie pasmo pojawiło się w 1877 roku – wyliczyli ekolodzy. Z czasem, w związku z postępującym globalnym ociepleniem, zaczęły pojawiać się coraz częściej. Biorąc pod uwagę smutne rokowania na przyszłość, związane z zakwaszeniem oceanów i dalszym ocieplaniem się klimatu, naukowcy sądzą, że tak odporna na zmiany kolonia, jak Wielki Koral, może dostarczyć nam cennych wskazówek na temat tego, jak chronić koralowce. Jeśli podejmiemy działania zalecane przez naukowców, wciąż jest szansa, że uda nam się utrzymać tę starożytną społeczność przy życiu jeszcze przez wiele lat. Źródło: Scientific Reports.
Znika jeden z siedmiu cudów natury. Wielka Rafa Koralowa blaknie w zastraszającym tempie
Jeden z siedmiu cudów natury – Wielka Rafa Koralowa – straciła już ponad połowę swoich koralowców – alarmują australijscy naukowcy. Rafa drastycznie „wyblakła” w ciągu ostatnich 25 lat, a winę za to ponoszą zmiany klimatu, do których przyczyniła się działalność człowieka.
Eksperci badający stan australijskiej Wielkiej Rafy Koralowej stwierdzili, że znika on szybciej niż sądzono. Zmiany klimatyczne wywołane przez człowieka przyspieszają tak zwane epizody blaknięcia, w trakcie których koralowce tracą żywotne symbiotyczne algi i stają się białe, co ostatecznie prowadzi do ich obumierania. – Okazało się, że liczba małych, średnich i dużych koralowców na Wielkiej Rafie Koralowej spadła o ponad 50 procent od lat 90. Spadek nastąpił zarówno w płytkich, jak i głębszych wodach oraz praktycznie we wszystkich gatunkach. Największy wpływ na to miały rekordowe temperatury, które spowodowały masowe wybielanie w 2016 i 2017 roku – mówi autor badań i biolog morski Terry Hughes z University of Queensland w Australii. Badanie zmian w populacji koralowców może ujawnić cenne informacje na temat tego, jak rafa zareagowała na przeszłe stresy cieplne i jak prawdopodobnie będzie wyglądać w przyszłości. W swoich badaniach profesor Hughes udokumentował zmiany wielkości poszczególnych kolonii koralowców wzdłuż długości rafy w latach 1995-2017. – Zarówno małe, jak i duże kolonie stają się coraz rzadsze. Wskazuje to na spadek reprodukcji, potencjału odbudowy i długoterminowej odporności populacji koralowców. Tętniąca życiem populacja koralowców składa się z milionów małych, młodych koralowców, a także wielu dużych, które produkują większość „młodych”. Nasze wyniki pokazują, że zdolność Wielkiej Rafy Koralowej do regeneracji jest zagrożona – wyjaśnia współautor Andy Dietzel z ARC Centre of Excellence for Coral Reef Studies w Queensland. – Kiedyś myśleliśmy, że Wielka Rafa Koralowa jest chroniona przez sam jej rozmiar. Jednak nasze wyniki pokazują, że nawet największy na świecie i stosunkowo dobrze chroniony system raf jest coraz bardziej zagrożony i podupadający – zauważa profesor Hughes. Obecność korali jest ważna także dla innych organizmów morskich, takich jak ryby, a ich utrata doprowadzi do zmniejszenia populacji tych zwierząt, co odbije się także na ilości połowów i handlu owocami morza. Wielka Rafa Koralowa składa się z ponad 2900 pojedynczych raf i około 900 wysp i jest większa niż cała Wielka Brytania. Ten cud natury jest domem dla około 1625 gatunków ryb, 3000 mięczaków i 30 różnych gatunków wielorybów i delfinów. Kiedy temperatura oceanu jest zbyt wysoka, koralowce „zrzucają” kolorowe symbiotyczne algi, które dostarczają im pożywienia i zaczynają blaknąć. Jeśli ocean ostygnie wystarczająco szybko, porzucone glony mogą powrócić na powierzchnię koralowca. Ale jeśli woda zbyt długo pozostaje za ciepła, koralowce zaczynają umierać z głodu. Zmiany klimatyczne powodują wzrost częstości występowania podobnych „zakłóceń”, kiedy koralowce muszą zmagać się ze zbyt wysokimi temperaturami. – Nie ma czasu do stracenia, musimy jak najszybciej znacznie zmniejszyć emisje gazów cieplarnianych – ostrzega dr Dietzel.
Archipelag Raja Ampat - woda tętniąca życiem
Powiedzieć, że indonezyjski archipelag Raja Ampat odznacza się bogactwem życia, to mało. Rejon ten jawi się bowiem jako obszar raf koralowych o największej na świecie różnorodności biologicznej, oczywiście w swojej skali.
Naukowcy spenetrowali wody wokół wysp kilka lat temu, a ich odkrycia przyczyniły się do zorganizowania międzynarodowej kampanii na rzecz ochrony dziewiczego akwenu. Już krótka wyprawa rozpoznawcza potwierdziła występowanie 450 gatunków koralowców budujących rafy, w tym dziewięciu nowych dla nauki. Dla porównania – na całych Karaibach żyje zaledwie 70 gatunków. Jednym z pierwszych nurków, który podejrzewał istnienie bogactwa ukrytego pod powierzchnią tamtejszych wód, nie był wcale uczony, a poszukiwacz przygód – Max Ammer. W latach 90. XX w. przybył on z Holandii na rzadko zaludnione wyspy Raja Ampat w poszukiwaniu zatopionych samolotów z czasów II wojny światowej. W roku 1998 australijski ichtiolog Gerry Allen kilkakrotnie korzystał z jego usług jako przewodnika po podwodnym świecie. – Każde nurkowanie było miniwyprawą badawczą – mówi Gerry. Gerry wraz z pracownikami organizacji Conservation International (CI) przeprowadził ekspertyzę na miejscu. Rozpoznanie przyniosło zdumiewający rezultat – doliczono się 970 gatunków ryb. Gerry ustanowił nawet rekord w indywidualnym zliczaniu podczas jednego nurkowania – 283 gatunki. Kolejne eksploracje, koordynowane przez CI oraz Nature Conservancy, dodały do tego zestawienia następne gatunki ryb, koralowców i innych form życia morskiego. Mamy tu do czynienia nie tylko z rafami z wakacyjnych plakatów, obmywanymi przez jasne, łagodne fale. To nieokiełznane koralowe królestwo. Umocnione planktonem, który dla bujności tego ekosystemu ma kluczowe znaczenie, z wodami często mrocznymi, wzburzonymi przez prądy tak silne, że ma się wrażenie nurkowania w pralce automatycznej. Gdy przepływamy nad krawędzią rafy przy skalistej wysepce koło Kri, morze zmienia barwę z radosnego błękitu na mroczną zieleń. Purpurowe pola koralowców skórzastych marszczą się, gdy ogarnia nas prąd, niczym groźne podmuchy wiatru. Docierając pod osłonę urwiska, wpływamy do gaju pomarańczowych, czerwonych i żółtych gorgonii otoczonych żywopłotem z koralowców ośmiopromiennych. Roje pomarańczowych papużaków – ryb z rodziny strzępielowatych – unoszą się nad skrajem rwącego nurtu, podczas gdy grupa plataksów okrągłopłetwych wielkości talerza patroluje obrzeża tego koralowcowego ogrodu. Kończyło mi się powietrze, ruszyłem więc z powrotem do łodzi, wkręcając się w wartki prąd. W jednej ręce trzymałem aparaty fotograficzne, drugą chwyciłem drabinkę, niczym artysta cyrkowy trapez. Sama wysepka „wlecze za sobą” kilwater z tego prądu, który kłębi się wokół niej. Łatwo więc uwierzyć w tutejszą opowieść o tym, jak to Amerykanie zbombardowali ją podczas II wojny światowej, bo o zmierzchu wydawało im się, że jest japońską łodzią patrolową prującą przez zatokę. Co sprawia, że te wody tak tętnią życiem? – Siedlisko, siedlisko, siedlisko – mówi biolog Mark Erdmann z Indonezyjskiego Programu Morskiego CI. – Rozległe rafy przybrzeżne, urwiska bite falami, zaciszne, głębokie zatoki z prądami wynoszącymi ku powierzchni obfitość pożywienia, piaszczyste płaszczyzny, namorzyny, łąki traw morskich – wszystko to na obszarze izolowanym i wciąż w wielkiej części nienaruszonym.
Udało się! Przywrócili przyrodzie zagrożony wyginięciem gatunek
Zagrożony gatunek koralowca Acropora palmata, wchodzący w skład rafy koralowej na Karaibach, udało się wyhodować w warunkach laboratoryjnych do momentu osiągnięcia przez organizmy dojrzałości płciowej. Przy okazji okazało się, że koralowce tego gatunku zyskują zdolność rozmnażania się po zaledwie czterech latach.
​Sukcesem zakończyła się hodowla w warunkach sztucznych zagrożonego gatunku koralowca. Naukowcy zastosowali nowatorską metodę zapłodnienia in vitro. Wyniki badań ogłoszona na łamach „Bulletin of Marine Science”. Koralowce reprezentują archaiczną grupę zwierząt, żyją w wodach morskich pod postacią polipów, tworząc rozległe kolonie. Z nagromadzonych szkieletów koralowców powstają rafy koralowe. Acropora palmata należy do gatunków krytycznie zagrożonych, a przy tym jest jednym z głównych koralowców budujących rafę Karaibów. Tworzy rafę na płytkich, przybrzeżnych wodach, osłaniając wybrzeża od sztormów i wysokich fal. Ze względu na swą silnie rozgałęzioną budowę, stanowi schronienie na niezliczonych gatunków organizmów morskich. W ostatnich dekadach jego liczebność w regionie dramatycznie spadła, nawet o 80-90 proc. Koralowce tego gatunku rozmnażają się raz lub dwa razy w ciągu roku, najczęściej w kilka dni po sierpniowej pełni Księżyca. Wypuszczają wtedy do wody komórki rozrodcze. Dotychczas koralowce rozmnażano poprzez wycinanie części rafy i tworzenie mniejszych ogrodów koralowych. Tym razem jednak naukowcy z międzynarodowego zespołu pobrali z wody komórki rozrodcze koralowców w specjalne delikatne „siatki”, a następnie dokonali zapłodnienia in vitro. Zarodki pojawiają się w ciągu kilku dni. Pływając w wodzie szukają gruntu, na którym mogłyby osiąść. W tym wypadku podłoże zostało specjalnie przygotowane w laboratorium. Po zagnieżdżeniu się w podłożu koralowce rosną, tworząc kolejne części kolonii. Jak zapowiadają badacze, następnym krokiem będzie analiza, w jaki sposób ten laboratoryjny sukces można zastosować do odbudowy najmocniej zdegradowanych fragmentów karaibskiej rafy. Źródło: PAP
Gorący piasek, błękitny ocean, bujna roślinność... tak wyglądają Seszele.
Info: ponad setka granitowych i koralowych wysepek o łącznej powierzchni 455 km2. Ludność: 87 tys. mieszkańców. Języki urzędowe: seszelski kreolski, francuski i angielski. Waluta: rupia seszelska (SCR); 1 euro = ok. 16 rupii. Przez cały rok średnia temperatura powietrza waha się między 24 a 30°C. Najlepiej wybrać się między marcem a majem albo między wrześniem a listopadem. Warto szukać promocji. Na Seszele latają m.in. Qatar Airways, Emirates, Air France. Bilety od ok. 3,6 tys. zł w obie strony (dwie przesiadki, np. w Paryżu lub we Frankfurcie, kolejna np. w Dubajju). Na pobyt turystyczny do 90 dni nie jest wymagana. Jeśli mamy czas, nie warto wynajmować samochodu do poruszania się po wyspach. Wszędzie dojedzie się miejscowymi autobusami. Między większymi wyspami latają samoloty; przelot z Mahé na Praslin (trwa 15 min) kosztuje ok. 60 euro w jedną stronę. Na wodolot (płynie ok. 50 min) wydamy 40 euro w jedną stronę. Łódź z Praslin na La Digue kosztuje 10 euro, podróż może być dość emocjonująca z uwagi na fale. Na La Digue warto wynająć rower. Ceny zależą od standardu – górną granicę trudno określić, dolna to ok. 60–100 euro za pokój dwuosobowy z ładnym widokiem w pensjonacie lub kreolskim domu (nie mają klimatyzacji, ale zawsze jest wiatrak). Jest czysto, obsługa miła, na łóżku czasami leżą płatki kwiatów, poza tym można się targować z właścicielami. Za pokój w hotelu o wyższym standardzie zapłacimy 150 euro. Na wyspach Mahé i Praslin ceny są zbliżone, nieco droższa jest La Digue. Ze znalezieniem tańszego noclegu może być kłopot w szczycie sezonu: grudzień–styczeń oraz podczas świąt Wielkanocy. Ulubioną potrawą Kreoli jest kat-kat de poisson z ryby, bananów i mleka kokosowego. Trzeba spróbować kreolskiej zupy z muszelek, a odważni w lokalnych restauracjach mogą zamówić danie z nietoperza (lepiej wybrać curry niż nietoperza pieczonego w całości, którego widok jest wyjątkowo przykry). Najpopularniejszym napojem alkoholowym jest piwo, ale warto choć raz skusić się na calou przygotowywane z mleka niedojrzałych kokosów. Żywiąc się w lokalnych barach, przeżyjemy za 15 euro dziennie. Jeżeli chcemy jadać w restauracjach, musimy przeznaczyć przynajmniej 40 euro na każdy dzień. W większych restauracjach i hotelach za wynajem samochodu czy wycieczkę łodzią turyści płacą w euro. Rupie można wydawać w sklepikach, kawiarniach, tańszych hotelach i na bazarach. Nie da się ich wymienić na euro. Bankomaty wydają tylko rupie, najlepiej więc wziąć na wyjazd gotówkę w euro i wymieniać małe sumy. Mieszkańcy Seszeli zwracają wielką uwagę na ochronę środowiska na wyspach i wokół nich. Należy przestrzegać zakazów, np. chodzenia po koralowcach. Na prezent można kupić likier kokosowy coco d’amour (20 euro). Poza tym nie ma wielkiego wyboru pamiątek. Mogą to być perfumy produkowane na Mahé w małej manufakturze, zwiedzanie której kosztuje 25 euro, albo kapelusz przeciwsłoneczny. Turyści kupują również niezwykle kolorowe obrazy kreolskich artystów. Nie ma polskiej placówki dyplomatycznej. Na terytorium Seszeli jest akredytowany Ambasador RP w Nairobi. www.nairobi.polemb.net Mauritius, Reunion, Seychelles – przewodnik wyd. Lonely Planet.