National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-10-15T06:01:13.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Pod Koloseum odkryto tajny tunel cesarzy. Można go zwiedzić po raz pierwszy w historii
items: Czy na arenach starożytnego Rzymu walczyły gladiatorki? Odpowiedź jest jasna
items: Gladiatorzy w Hollywood. Ile prawdy w filmie o rzymskich wojownikach?
items: Kontrowersyjny pomysł podzielił Rzymian. Do Koloseum wrócą walki gladiatorów
items: Osiągnięcia starożytnego Rzymu. Co pozostawili po sobie antyczni Rzymianie?
items: Budowle starożytnego Rzymu. 11 najsłynniejszych obiektów, które warto zobaczyć
items: Koloseum i Panteon stoją od prawie 2 tys. lat. Jak to możliwe?

Pod Koloseum odkryto tajny tunel cesarzy. Można go zwiedzić po raz pierwszy w historii
type: item
date: 2025-10-15T06:00:13.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: cesarstwo rzymskie
subject: koloseum
subject: odkrycia archeologiczne
subject: rzym
subject: włochy
description: Po raz pierwszy w historii turyści mogą zobaczyć korytarz, którym dwa tysiące lat temu poruszali się rzymscy cesarze. Tajny tunel pod Koloseum został odrestaurowany i udostępniony zwiedzającym. To wyjątkowa okazja, by zajrzeć w przestrzeń, która przez stulecia pozostawała niedostępna.
encoded: Koloseum to jedna z największych atrakcji turystycznych na świecie i symbol potęgi starożytnego Rzymu, który od niemal dwóch tysięcy lat zachwyca miliony zwiedzających. Mimo że większość jego przestrzeni została udostępniona dla publiczności, wiele zakątków wciąż skrywa tajemnice. Badacze od lat prowadzą prace archeologiczne w poszukiwaniu ukrytych przejść i korytarzy, które mogły służyć cesarzom. Teraz jedno z takich miejsc, czyli sekretne przejście cesarza Kommodusa, zostanie po raz pierwszy otwarte dla zwiedzających, umożliwiając wejście do strefy zarezerwowanej niegdyś tylko dla władców i ich najbliższego otoczenia. Sekretne przejście cesarzy pod Koloseum otwarte po dwóch tysiącach lat Pod powierzchnią jednej z najbardziej rozpoznawalnych budowli świata kryje się miejsce, do którego przez stulecia nie miał wstępu nikt poza władcami imperium. Odkryty tunel Kommodusa, liczący blisko dwa tysiące lat, niegdyś stanowił sekretne przejście, którym cesarze Rzymu mogli niezauważeni dostać się do swojej loży w Koloseum. Korytarz o długości około 55 metrów został zbudowany z myślą o bezpieczeństwie i prestiżu władców – prowadził bezpośrednio z pałacowego kompleksu na Palatynie do amfiteatru, omijając zatłoczone wejścia i tłumy obywateli. Swoją nazwę przejście zawdzięcza cesarzowi Kommodusowi, synowi Marka Aureliusza, który panował w latach 177–192 n.e. i którego postać przeszła do historii jako symbol dekadencji późnego imperium. To właśnie w tym tunelu władca miał cudem uniknąć zamachu, co tylko wzmocniło jego obsesję na punkcie własnego bezpieczeństwa. W popkulturze ten cesarz znany jest przede wszystkim z filmu „Gladiator”, w którym Joaquin Phoenix sportretował go jako okrutnego i próżnego tyrana. Jak przypominają źródła archeologiczne, cesarz rzeczywiście lubił występować w roli gladiatora – pojawiał się na arenie przebrany za Herkulesa, walcząc z bezbronnymi przeciwnikami, a raz nawet miał ściąć głowę strusiowi ku uciesze wiwatującego tłumu. Tunel Kommodusa odkryty na…

kolose-03f2250.jpg
width: 4736
height: 3304

Czy na arenach starożytnego Rzymu walczyły gladiatorki? Odpowiedź jest jasna
type: item
date: 2024-12-10T14:30:11.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: Ludzie
subject: cesarstwo rzymskie
subject: kobiety
subject: koloseum
subject: starożytność
description: W filmowym hicie Ridleya Scotta „Gladiator” w krwawych walkach ku uciesze gawiedzi brały udział również kobiety. Ale nie jest to jedyna produkcja przedstawiająca taką wizję. Czy gladiatorki istniały naprawdę?
encoded: Spis treści: Kobiety na arenie przyciągały uwagę Gladiatorki z własnej woli? Jak wyglądały walki gladiatorek? Rozkwit i upadek fachu gladiatorów Trudno zliczyć książki, które poświęcono gladiatorom. Temat zawodowych wojowników w starożytnym Rzymie wzbudza bowiem wielką ciekawość. Gladiatorzy byli rekrutowani z reguły spośród niewolników lub przestępców. Ich zaciekłe walki ekscytowały tłumy na arenach rozsianych po całym imperium. Ale czy wśród nich były też kobiety? Kobiety na arenie przyciągały uwagę Naukowcy nie mają wątpliwości, że areny były zdominowane przez mężczyzn, którzy byli gladiatorami. Jednak od czasu do czasu pojawiały się na nich także kobiety. – Ich obecność była czymś nietypowym, dlatego musiały przyciągać uwagę i ściągać tłumy – powiedział serwisowi Nauka w Polsce historyk starożytności prof. Dariusz Słapek z Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. A jaka była skala tego zjawiska? Trudno jest to dzisiaj ustalić. Do naszych czasów na temat kobiet gladiatorek zachowało się niewiele informacji. Wśród dowodów na ich istnienie jest na przykład inskrypcja na grobie Hostilianusa, sędziego z Ostii z II wieku n.e. Czytamy w niej, że urzędnik ten miał być pierwszą osobą od założenia miasta, która zorganizowała zawody gladiatorów płci żeńskiej. Z kolei w Efezie, gdzie znajdował się słynny Artemizjon, na cmentarzu obok amfiteatru znajdują się groby gladiatorów obu płci. Ciekawym dowodem na istnienie gladiatorek jest grób sprzed 2 tys. lat odkryty w 2000 roku w Londynie. Jego wyposażenie było bardzo bogate, co każe sądzić, że zmarła osoba była zamożna. Grób zlokalizowany był jednak poza murami miasta, co sugeruje z kolei, że nie była to postać ciesząca się szacunkiem. Z analiz wyposażenia wynika, że był to gladiator, a w zasadzie gladiatorka zmarła w wieku około dwudziestu kilku lat. Walczyła na arenie rzymskiego Londinium. Gladiatorki z własnej woli? W 11 i 19 roku n.e. rzymski senat uchwalił prawa zakazujące kobietom wywodzącym się z klasy średniej …

Jean-LeonGeromePolliceVerso-2f7d784.jpg
width: 2425
height: 1630

Gladiatorzy w Hollywood. Ile prawdy w filmie o rzymskich wojownikach?
type: item
date: 2024-11-27T12:10:43.000Z
subject: Historia
subject: archeologia
subject: cesarstwo rzymskie
subject: koloseum
subject: rzymianie
subject: starożytność
description: W listopadzie na ekrany kin wszedł film „Gladiator 2”. To dobra okazja, by sprawdzić, jak hollywoodzka wersja przeszłości ma się do odkryć archeologów.
encoded: Spis treści: Czy gladiatorzy nosili przydomki? Nagła śmierć? A może nagłe zwycięstwo? Rekiny? W Koloseum? Czy ludność starożytnego Rzymu naprawdę była tak zróżnicowana etnicznie? Gladiatorzy to dla filmowców wymarzeni bohaterowie. Potężni wojownicy walczą w Koloseum z użyciem egzotycznie wyglądającej broni, ku uciesze cesarza i jego świty. Takie walki stały się już obowiązkowym elementem filmowych opowieści o osiągnięciach starożytnego Rzymu, znakomicie wyrażając kontrast między siłą i gwałtownością pojedynków a wymuskaną dekadencją elit. Dzięki odkryciom archeologów wiemy coraz więcej o życiu prawdziwych gladiatorów w cesarstwie rzymskim. Podwaliny pod tę opowieść położyły pierwsze wykopaliska w Koloseum, kolejne rozdziały dopisały zaś do niej niedawne odkrycia szkół gladiatorów w dolinie Dunaju i koszar do ćwiczeń w Pompejach. Archeolodzy sądzą, że występy gladiatorów były o wiele bardziej złożonym spektaklem, niż sądziliśmy. Poznają też kulisy długich przygotowań i planowania. Oto, co udało im się ustalić. Czy gladiatorzy nosili przydomki? W pierwszym „Gladiatorze” z 2000 r. grany przez Russella Crowe’a Maximus zyskuje na początku kariery wojownika przydomek „Hiszpana”. I choć nadawanie pseudonimów może wydawać się zjawiskiem zaczerpniętym raczej ze współczesnego wrestlingu, to faktycznie ma ono rzymskie korzenie. Historycy potwierdzają, że gladiatorzy kreowali sceniczne postaci, by wzbudzić zainteresowanie fanów. Wielu miało swoje firmowe ciosy i wyposażenie związane z wybranym stylem walki, nazywane armatura. Do największych gwiazd areny należał Trak Celadus – odkryte w Pompejach graffiti opiewa jego zwycięstwa i powodzenie u „dziewcząt”. Nagła śmierć? A może nagłe zwycięstwo? W kulturze popularnej utarło się przekonanie, że gladiatorzy zawsze walczyli na śmierć i życie. Jednak z badań wynika, że pojedynki do ostatniej kropli krwi urządzano dość rzadko. Owszem, wśród gladiatorów zdarzali się skazańcy i jeńcy, ale większość stanowili zawodowi atleci, kształceni …

gladiators4-b8e1391.jpeg
width: 2560
height: 1706

Kontrowersyjny pomysł podzielił Rzymian. Do Koloseum wrócą walki gladiatorów
type: item
date: 2024-11-20T13:33:30.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: koloseum
subject: rzym
subject: turystyka
description: Airbnb oferuje turystom możliwość wcielenia się w rolę gladiatorów i stanięcia na arenie Koloseum. Choć inicjatywa jest reklamowana jako edukacyjna, budzi wiele kontrowersji wśród polityków, mieszkańców Rzymu i ekspertów.
encoded: Spis treści: Koloseum i gladiatorzy – rzymski fenomen Walki gladiatorów znów w Koloseum Gladiatorzy w popkulturze Gladiatorzy to jedna z ikon starożytnego Rzymu, która od wieków fascynuje historyków, artystów i filmowców. W rzeczywistości byli to głównie niewolnicy, jeńcy wojenni, a czasem również wolni obywatele pragnący sławy lub odkupienia swoich długów. Walczyli na arenach, takich jak Koloseum, nie tylko dla rozrywki, ale też by manifestować potęgę Rzymu. Koloseum i gladiatorzy – rzymski fenomen Gladiatorzy przechodzili rygorystyczne szkolenie w szkołach walk, gdzie uczono ich technik użycia broni, taktyki i przetrwania na arenie. Ich wyposażenie zależało od rodzaju walki, np. retiarius posługiwał się siecią i trójzębem, zaś murmillo walczył z ciężkim mieczem i tarczą. Walki gladiatorów były spektaklami, które przyciągały tysiące widzów. Choć nie zawsze kończyły się śmiercią, stanowiły brutalną rozrywkę, często połączoną z politycznymi przekazami. Władcy Rzymu wykorzystywali igrzyska, by zjednywać sobie tłumy, zapewniając darmowe widowiska i jedzenie – chleb i igrzyska. Dziś Koloseum jest jednym z najchętniej odwiedzanych zabytków na świecie. Jego symbolika jest jednak głęboko zakorzeniona w historii cierpienia i rozrywki opartej na ludzkiej tragedii. Pomysł Airbnb, by organizować w nim inscenizowane walki gladiatorów, choć nieporównywalnie mniej brutalny, w oczach krytyków budzi obawy o „komercjalizację kultury”. Walki gladiatorów znów w Koloseum Airbnb, platforma wynajmu krótkoterminowego, podpisała umowę z dyrekcją Koloseum opiewającą na 1,5 mln euro. Zgodnie z projektem, w maju 2025 roku, wieczorami, po zamknięciu Koloseum dla turystów, organizowane będą dwie tury inscenizowanych walk. Inicjatywa obejmuje również warsztaty, w których uczestnicy poznają techniki walki gladiatorów. Pomysł wywołał falę krytyki. Włoski polityk Enzo Foschi określił inicjatywę jako „zamienianie Rzymu w Disneyland”. Minister kultury nazwał projekt „utowarowieniem kultury”. Z kolei …

GettyImages-1075982446-bd53817.jpg
width: 5746
height: 3836

Osiągnięcia starożytnego Rzymu. Co pozostawili po sobie antyczni Rzymianie?
type: item
date: 2022-10-26T11:41:00.000Z
creator: Stanisław Szklarek
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: architektura
subject: cesarstwo rzymskie
subject: Edukacja
subject: imperium
subject: koloseum
subject: Kultura
subject: panteon
subject: prawo
subject: rzym
subject: Społeczeństwo
subject: starożytny rzym
description: Czy osiągnięcia starożytnego Rzymu mają wpływ na życie współczesnych ludzi? Co nasza cywilizacja zawdzięcza ideom i wynalazkom wprowadzonym dopiero przez starożytny Rzym?
encoded: W tym artykule: Znaczenie komunikacji w rozwoju cywilizacji Informacje wyczytane ze śmieci Prawo rzymskie Osiągnięcia starożytnych Rzymian w inżynierii i budownictwie Kolejne osiągnięcie starożytnego Rzymu – pismo naszych czasów Kalendarz juliański – wynalazek rzymski czy grecki? Osiągnięcia starożytnego Rzymu w punktach – podsumowanie: Bez wynalazków, pozostawionych przez starożytny Rzym, nasz świat by się rozpadł. Osiągnięcia starożytnych Rzymian stworzyły również bazę pod europejską literaturę i nowożytne kodeksy prawne. Dodatkowo współczesne języki romańskie, czyli m.in. język francuski, hiszpański i włoski są w dużej mierze zniekształceniem łaciny, z której się wywodzą. Znaczenie komunikacji w rozwoju cywilizacji Kultura rzymska zawdzięcza gwałtowny rozwój świetnie zorganizowanej infrastrukturze komunikacyjnej. Sieć dróg kamiennych (niektóre przetrwały do dzisiaj), szlaków morskich i rozwinięta administracja pozwalały na szybkie przemieszczanie się do najdalszych zakątków imperium. Morze Śródziemne i doskonale rozwinięta żegluga Imperium rzymskie powstało wokół basenu Morza Śródziemnego. My traktujemy morze jako barierę, która dzieli lądy i ludzi, podczas gdy dla Rzymian był ten akwen dogodną arterią komunikacyjną. Rzymianie stworzyli niespotykaną dotąd globalną pajęczynę morskich szlaków. – Umiejętność zorganizowania handlu morskiego na tak wielką skalę była czymś niespotykanym – mówi Michele Stefanile, archeolog z Wydziału Azji, Afryki i Morza Śródziemnego Uniwersytetu w Neapolu. – Co prawda Fenicjanie i Grecy już stulecia wcześniej wytyczyli długodystansowe morskie szlaki, jednak tylko mieszkańcom imperium udało się stworzyć wszechstronny i nad wyraz efektywny system wodnych powiązań handlowych. – Właściciele statków byli w stanie zaopatrywać swoje prawdziwe megalopolis, czyli Wieczne Miasto, w żywność, sprowadzając dobra z odległych rynków. Co sprowadzano ze wszystkich zakątków starożytnego Rzymu? z Hiszpanii – wina, oliwy, srebro a także popularny czerwony…

osiagniecia-starozytnego-rzymu-d1ca0f3.jpg
width: 2121
height: 1414

Budowle starożytnego Rzymu. 11 najsłynniejszych obiektów, które warto zobaczyć
type: item
date: 2022-04-06T08:21:03.000Z
creator: Artur Białek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: forum romanum
subject: koloseum
subject: rzym
subject: starożytność
subject: starożytny rzym
subject: Travel
subject: zabytki
subject: zwiedzanie
description: Budowle Starożytnego Rzymu na długie lata stały się wzorem dla architektów z całej Europy. Jakie budowle znajdowały się w Starożytnym Rzymie? Zapraszamy na wycieczkę szlakiem najważniejszych obiektów architektonicznych antycznej Italii.
encoded: W tym artykule: Czym charakteryzowały się rzymskie budowle? Akwedukt Pont-du-Gard Panteon Forum Romanum Ara Pacis Łuk Tytusa Domus Aurea Willa Hadriana Teatr Marcellusa Katakumby świętego Kaliksta Termy Karakalli Koloseum Rzymscy mistrzowie stworzyli wiele unikalnych rozwiązań, które zrewolucjonizowały budownictwo. Znaczna część niezwykłego dorobku antycznych Rzymian przetrwała do dziś w formie zabytków dawnej architektury. To właśnie te budowle starożytnego Rzymu stanowią jedną z największych atrakcji turystycznych Wiecznego Miasta i całych Włoch. Innowacje w budownictwie są jednym z największych osiągnięć starożytnych Rzymian. Niepowtarzalny styl wyrażał coś więcej niż tylko chęć stworzenia funkcjonalnych obiektów. Właściwie każda budowla w Wiecznym Mieście obrazowała niezwykłą wrażliwość artystyczną rzymskich architektów i podkreślała potęgę wielkiego imperium. Jakiego typu budowle wznosili starożytni Rzymianie? Czym charakteryzowały się rzymskie budowle? W dziedzinie budownictwa, Rzymianie mogli poszczycić się niezwykłymi osiągnięciami. To właśnie oni przekształcili urbanistykę w prawdziwą sztukę. Prawdą jest, że w rzymskiej architekturze są widoczne wzorce zaczerpnięte z innych kręgów kulturowych. Od Greków przejęli plany świątyń, układ teatru, porządek joński, dorycki i koryncki. W rzymskiej sztuce budowlanej uwidacznia się też wyraźna inspiracja architekturą Etrusków, przede wszystkim w kwestii przyjęcia porządku toskańskiego i portyku, który podkreślał wejścia do budowli. Kto nie widział tych 7 miejsc, nie zna Rzymu - Dlaczego na Rzym mówi się Wieczne Miasto? – padło pytanie z grupy starszych Anglików zwiedzających Koloseum. – Bo jest wiecznie zatłoczone turystami – odpowiedział włoski przewodnik... Nie zapominajmy jednak, że architektura rzymska nie opierała się wyłącznie o wpływy zewnętrzne. To właśnie starożytnym Rzymianom zawdzięczamy wynalezienie betonu i zaprawy. W dorobku mistrzów z Wiecznego Miasta znalazły się też inne rozwiązania - kopuła, łuk, skl…

11-najslynniejszych-budowli-starozytnego-rzymu-fot-salvatore-laporta-kontrolab-lightrocket-via-getty-images-39ab219.jpeg
width: 1024
height: 636

Koloseum i Panteon stoją od prawie 2 tys. lat. Jak to możliwe?
type: item
date: 2021-12-21T15:56:37.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: koloseum
subject: rzym
subject: Travel
subject: Wolny czas
subject: zabytki
description: Koloseum to obowiązkowy punkt każdej wycieczki do Rzymu. To warto wiedzieć o amfiteatrze Flawiuszów.
encoded: W tym artykule: Koloseum – niezniszczalny symbol Rzymu Zwiedzanie Koloseum i Panteonu Dlaczego tak bardzo kochamy Włochy? Wiele osób na pierwszym miejscu stawia włoską kuchnię, inni nade wszystko cenią sobie Alpy i Dolomity na północy i plaże na południu. Nie można jednak zapominać o wyjątkowych zabytkach. Tu prym wiedzie... Rzym. Chyba każdy chociaż raz w życiu widział Koloseum, przynajmniej na zdjęciu. Poza nim nie mniejszą popularnością wśród turystów cieszy się Panteon. Jak to możliwe, że budowle, które liczą prawie 2 tys. lat przetrwały do dziś mimo wojen, powodzi i innych zagrożeń? Najpopularniejsze obiekty UNESCO na Instagramie. Dominują Włochy Obiekty UNESCO to obowiązkowe punkty w planach zwiedzania miłośników historii i kultury. Ze statystyk wynika, że użytkownicy Instagrama również mają słabość do wyróżnionych obiektów ... Koloseum – niezniszczalny symbol Rzymu Koloseum, znane również jako amfiteatr Flawiuszów, otwarto uroczyście w 80 r. n. e. Blisko 2 tys. lat później owalna, 4-piętrowa konstrukcja wciąż jest największym amfiteatrem na świecie. Około 40 lat później wybudowano Panteon. Pomimo upływu wieków słynna kopuła z oknem przypominającym źrenicę również wydaje się niemal nietknięta przez ząb czasu. Już 2 tys. lat temu Rzymianie musieli bardzo dobrze znać się na budownictwie. W przeciwnym razie Koloseum i Panteon najprawdopodobniej nie stałyby do dziś. Na czym polega sekret rzymskich budowli? Naukowcy i inżynierowie wskazują na połączenie pomysłowego projektu z innowacyjną recepturą betonu, niezwykle trwałego i elastycznego materiału, który do dziś jest używany na całym świecie. Co prawda Rzymianie nie wynaleźli betonu, ale potrafili wykorzystać go jak nikt inny wcześniej. To dzięki niemu architekci mogli uzyskać prawie każdy kształt, jaki sobie wymarzyli. Ograniczały ich jedynie umiejętności konstruowania drewnianych form niezbędnych do podtrzymania łuków. Domy we Włoszech znów za 1 euro. Tym razem bardzo blisko Rzymu W odróżnieniu od innych miast o…

koloseum-i-panteon-stoja-od-prawie-2-tys-lat-jak-to-mozliwe-2ef0eb5.jpeg
width: 2165
height: 1384