National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-08-10T11:09:07.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: 97-latka pobiła rekord świata. Stanęła na skrzydle lecącego samolotu
items: 200 metrów pod ziemią odkryli sanktuarium sprzed 2 tys. lat. Rzymianki czciły tu tajemniczą „Panią”
items: Krew menstruacyjna to skarbnica wiedzy o zdrowiu organizmu. Pozwala wykrywać endometriozę i inne choroby
items: Przepłynęła Atlantyk jachtostopem. Jak wyglądały 63 dni na oceanie z nieznajomymi?
items: Odwiedziła Kalaszy w Pakistanie. To, co zobaczyła, zmieniło jej spojrzenie na miłość
items: Samotnie przejechała Himalaje motocyklem. „Chcę czuć wiatr, pył i odpryskujące kamienie”
items: Drugie życie jajników po menopauzie. Odkryto ich nowe, nieznane dotąd funkcje
items: „Namibia jest w moim top 3”. Justyna Świetlicka o najpiękniejszych miejscach na świecie
items: „To najbardziej ekscytująca część podróżowania”. Justyna Świetlicka o najlepszych kuchniach świata
items: Justyna Świetlicka przejechała Azję na dwóch kółkach. „Na rowerze każdy kilogram ma znaczenie”
items: Anna Skura o blaskach i cieniach życia na Bali. „To miejsce jest magiczne”
items: „To była najlepsza inwestycja”. Anna Skura o podróżach, które zmieniły jej życie
items: „To jedna z najbardziej traumatycznych historii w moim życiu”. Anna Skura o podróży, która zakończyła się aresztem
items: Zwiedziła sporą część świata. Teraz Alicja Horosz zdradza swoje podróżnicze zachwyty i rozczarowania
items: Planujesz wakacje w Tajlandii? Lala Horosz podpowiada, gdzie znaleźć spokój i piękne plaże
items: Przełomowe badanie izotopowe: przez 10 000 lat mężczyźni w Europie jedli lepiej niż kobiety
items: Kupiła w Tajlandii dom z basenem. „Kosztował tyle, ile dwupokojowe mieszkanie w Białymstoku”
items: Teorie o wpływie hormonów na trening u kobiet są błędne? Eksperci obalają popularne mity
items: Starożytne władczynie z miasta Ur. To kobiety mogły być pierwszymi królami w historii
items: Przez miesiąc przejechała 4000 kilometrów przez Australię. Jak wygląda życie w vanie?
items: Zamknęła się w buddyjskim ośrodku na 10 dni. To doświadczenie zmieniło jej życie
items: Bliski Wschód bez filtra. Jak wygląda kobieca podróż przez kraje arabskie z dala od luksusowych kurortów?
items: Pilny komunikat Lekarzy bez Granic. Medyczka zatrzymana w Afganistanie za „zły ubiór”
items: Kobiety, które zmieniają polską naukę: potencjał i wyzwania. Obejrzyj panel dyskusyjny
items: Archeologiczna sensacja w Opolu. DNA ujawniło tajemnicę szkieletów zastygłych w miłosnym uścisku

97-latka pobiła rekord świata. Stanęła na skrzydle lecącego samolotu
type: item
date: 2026-08-10T11:08:35.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: emerytura
subject: kobiety
subject: loty samolotem
subject: rekordy
subject: rekordy guinnessa
description: Emerytura wielu osobom kojarzy się ze spokojniejszym tempem życia, odpoczynkiem i czasem spędzanym z rodziną. Betty Bromage ma jednak zupełnie inny pomysł na późne lata. 97-letnia Brytyjka właśnie pobiła rekord Guinnessa, stając na skrzydle lecącego samolotu.
encoded: Wing walking należy do najbardziej widowiskowych i ekstremalnych form lotniczej rozrywki. Uczestnik, odpowiednio zabezpieczony, znajduje się podczas lotu na zewnętrznej części samolotu, kilkaset metrów nad ziemią. Betty Bromage podjęła się tego wyzwania w wieku, w którym niewiele osób decyduje się na podobne przygody. Kim jest 97-letnia rekordzistka i co sprawiło, że ponownie zdecydowała się wzbić w powietrze? Kim jest Betty Bromage? Wing walking zaczęła dopiero po osiemdziesiątce Nietypowa pasja Betty Bromage pojawiła się w jej życiu stosunkowo późno. Brytyjka po raz pierwszy spróbowała wing walkingu w wieku 87 lat, po tym jak zobaczyła reklamę batona Crunchie, w której pokazano podobny wyczyn. Uznała wówczas, że sama również mogłaby tego spróbować – wcześniej za jedną z najbardziej ryzykownych aktywności w swoim życiu uważała jazdę konną. Przez ponad 20 lat pracowała jako pielęgniarka, a po przejściu na emeryturę nie zamierzała rezygnować z nowych doświadczeń. Rodzina pomogła jej więc sprawdzić, czy będzie w stanie dostać się na skrzydło samolotu. Udało się, a pierwszy lot szybko przerodził się w kolejne. – Nigdy nie wiesz, co potrafisz, dopóki nie spróbujesz – tłumaczyła później. Za drugim razem poprosiła już pilota, aby lot był „nieco bardziej interesujący”, a z czasem zaczęła decydować się również na bardziej wymagające powietrzne akrobacje. W 2022 roku, podczas piątego takiego wyczynu, ustanowiła oficjalny rekord Guinnessa. Miała wówczas 93 lata i 145 dni, a samolot wykonał z nią na skrzydle m.in. pętlę i beczkę. – Gdyby ktoś powiedział mi, kiedy miałam 80 lat, że będę uprawiać wing walking, uznałabym to za kompletną bzdurę – przyznała. Lot na skrzydle nie jest przy tym jedynym ekstremalnym doświadczeniem na jej koncie. Bromage zjechała również na jednej z najszybszych tyrolek na świecie w Walii oraz na linie z mierzącej około 49 metrów Eagle Tower w Cheltenham. Kolejne wyzwania stały się dla niej sposobem na zachowanie aktywności i niezależności mimo ogranicz…

zdj-2026-08-10T111736.840-870ddb1.jpg
width: 5120
height: 3410

200 metrów pod ziemią odkryli sanktuarium sprzed 2 tys. lat. Rzymianki czciły tu tajemniczą „Panią”
type: item
date: 2026-08-06T07:00:33.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: cesarstwo rzymskie
subject: hiszpania
subject: jaskinie
subject: kobiety
subject: odkrycia archeologiczne
subject: religie
subject: starożytność
subject: wierzenia
description: Naukowcy odkryli w hiszpańskiej jaskini Cova Dones ślady niezwykłego kultu. Ponad 200 metrów pod ziemią kobiety gromadziły się, by składać ofiary rzymskiej bogini. Świadczą o tym łacińskie inskrypcje. W tej samej pieczarze ludzie wykonali malowidła już 23 tysiące lat wcześniej!
encoded: W 2023 roku archeolodzy ogłosili ważne odkrycia. W jaskini Cova Dones w Millares pod Walencją odkryto jeden z najważniejszych zespołów pradziejowych malowideł naskalnych we wschodniej Hiszpanii, datowany na ponad 24 000 lat. Kolejny rok przyniósł zaskakujące ustalenie. Ponad 200 metrów w głąb jaskini odnaleziono ślady po aktywności z czasów starożytnego Rzymu, czyli późniejsze od tych znanych o… 23 tysiące lat! Jaskiniowe sanktuarium Najnowsza kampania archeologiczna z maja i czerwca 2026 roku w Cova Dones przyniosła kolejne znaleziska. – To, co kiedyś było rzymskim sanktuarium z około piętnastoma inskrypcjami, rozrosło się do 120, co czyni je największym znanym zbiorem łacińskich inskrypcji w jaskini-sanktuarium w całym Cesarstwie Rzymskim. Połączone badania tych inskrypcji i zachowanych materiałów archeologicznych pozwolą na dokładniejszą rekonstrukcję praktyk rytualnych praktykowanych w tym miejscu na przestrzeni wieków – wyjaśniają koordynatorzy projektu z Uniwersytetów w Alicante i Saragossie. Inskrypcje wykonano głównie w I i II wieku n.e. Napisy te nie są przypadkowymi bazgrołami. O czym nam mówią? Kim była Pani z Jaskini? Odszyfrowania inskrypcji podjęli się prof. Silvia Alfayé i Sergio García-Dilsa. W ich ocenie pięć inskrypcji jest o charakterze wotywnym. Wskazują, że w jaskini czczono bóstwo żeńskie nazywane z szacunkiem Domina, czyli „Pani”. Co niezwykle intrygujące, w trzech tekstach pojawia się określenie malaci – dotychczas nieznany w literaturze naukowej przydomek, który prawdopodobnie odnosi się do specyficznych cech tej bogini, być może związanych z wodą obecną w jaskini. Istnienie wielu inskrypcji dedykowanych tej samej bogini dowodzi – zdaniem archeologów – że nie mamy do czynienia z przypadkowymi wizytami, lecz z zorganizowanym i konkretnym kultem. Przęśliki i pierścienie. Namacalne dowody kobiecej obecności Archeolodzy nie mają wątpliwości, że jaskinia Cova Dones w czasach rzymskich była sanktuarium zdominowanym przez kobiety. Wskazują na to ni…

Sanktuarium-w-jaskini-aed9bbe.jpg
width: 1575
height: 1050

Krew menstruacyjna to skarbnica wiedzy o zdrowiu organizmu. Pozwala wykrywać endometriozę i inne choroby
type: item
date: 2026-08-03T07:42:29.000Z
creator: Caitlin Carlson
subject: Nauka
subject: kobiety
subject: krew
subject: medycyna
subject: Zdrowie
description: Krew menstruacyjna przez lata była traktowana jako uboczny produkt fizjologiczny. Najnowsze badania naukowe ujawniają jednak jej nowe, nieznane dotąd możliwości diagnostyczne. Zawarte w niej komórki i cząsteczki mogą posłużyć jako „naturalna biopsja”, zastępując inwazyjne operacje chirurgiczne w diagnostyce endometriozy czy zakażeń HPV.
encoded: Osoby miesiączkujące zazwyczaj nie poświęcają krwi menstruacyjnej wiele uwagi – po prostu pozbywają się jej wraz ze zużytymi środkami higienicznymi. A co, gdyby okazało się, że ma ona taką samą wartość diagnostyczną jak próbki moczu, śluzu szyjkowego czy krwi, wykorzystywane do oceny zdrowia macicy? – Macica jest w pewnym sensie jednym z ostatnich obszarów ludzkiego organizmu, które wciąż nie zostały naprawdę dogłębnie zbadane – mówi Christine Metz, profesor położnictwa i ginekologii oraz medycyny molekularnej. Prof. Christine Metz i inni naukowcy badają obecnie potencjał krwi menstruacyjnej. Substancja ta – w języku medycznym nazywana „wydzieliną” lub „odpływem” (ang. effluent) – składa się nie tylko z samej krwi, ale również z tkanek macicy, komórek układu odpornościowego, śluzu, białek oraz cząsteczek sygnałowych. Jak wyjaśnia Dipanjan Pan, profesor nanomedycyny, odzwierciedla ona procesy zachodzące w macicy podczas cyklu menstruacyjnego i zawiera bogaty zestaw informacji biologicznych. Badania nad krwią menstruacyjną wyraźnie przyspieszyły w ciągu ostatniej dekady. W pracy opublikowanej w 2024 roku na łamach „The Annals of Medicine & Surgery” wskazano, że może ona stanowić cenne źródło informacji o stanie zdrowia, a w przyszłości nawet „zrewolucjonizować opiekę zdrowotną” nad osobami miesiączkującymi. Choć krew menstruacyjna może znaleźć zastosowanie m.in. w monitorowaniu poziomu cukru we krwi i niedoborów witamin, ocenie funkcjonowania układu odpornościowego oraz stanu zapalnego, a także w diagnostyce innych chorób ginekologicznych i zakażeń przenoszonych drogą płciową, takich jak HPV, najbardziej obiecujące wydaje się jej wykorzystanie w diagnozowaniu endometriozy. Krew menstruacyjna może pomóc w wykrywaniu endometriozy Prof. Christine Metz zajmuje się badaniami nad krwią menstruacyjną w ramach projektu Research OutSmarts Endometriosis (ROSE), który współtworzy od 2013 roku. Celem programu jest lepsze zrozumienie endometriozy oraz opracowanie nieinwazyjnej met…

krew-menstruacyjna-f0e6910.jpg
width: 4608
height: 3456

Przepłynęła Atlantyk jachtostopem. Jak wyglądały 63 dni na oceanie z nieznajomymi?
type: item
date: 2026-07-26T08:00:23.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Adventure
subject: Podcasty
subject: Traveler
subject: autostop
subject: kobiety
subject: ocean atlantycki
subject: podcasty
subject: Solo przez świat
subject: wywiady
description: Przepłynęła Atlantyk z ludźmi, których wcześniej nie znała. Przez 63 dni mieszkała na 13-metrowym katamaranie, doświadczając sztormów, „kabinowej gorączki” i życia z dala od lądu. W podcaście „Solo przez świat” Laura Maria Plichta opowiada, skąd wzięło się marzenie o jachtostopie przez ocean i dlaczego rzeczywistość okazała się znacznie mniej romantyczna, niż sobie wyobrażała.
encoded: 63 dni na oceanie oznaczają nie tylko sztormy i spektakularne zachody słońca. To również monotonia, życie na niewielkiej przestrzeni i konieczność współpracy z ludźmi, których jeszcze chwilę wcześniej się nie znało. W rozmowie z Sabiną Ziębą Laura Maria Plichta opowiada, jak wyglądała jej przeprawa przez Atlantyk i czego nauczyła ją jedna z najbardziej wymagających podróży w życiu. Jachtostop przez Atlantyk. Marzenie, które zaprowadziło ją na ocean Przepłynięcie Atlantyku było dla Laury Marii Plichty jednym z tych podróżniczych marzeń, które dojrzewają latami. O jachtostopie dowiedziała się z książek, relacji innych podróżników i internetowych grup zrzeszających autostopowiczów oraz żeglarzy. Choć wcześniej nie miała praktycznie żadnego doświadczenia w żeglowaniu, postanowiła spróbować. Po krótkim rejsie szkoleniowym po Bałtyku zaczęła szukać załogi i wkrótce otrzymała propozycję udziału w przeprawie z Gibraltaru do Brazylii. Pierwsze spotkanie z członkami załogi szybko zweryfikowało jednak wyobrażenia stworzone na podstawie zdjęć z komunikatorów. – Miałam takie zderzenie z rzeczywistością: „To nie są ludzie, z którymi ja myślałam, że płynę” – wspomina. Mimo początkowych obaw zdecydowała się wypłynąć. Co ciekawe, kapitan uznał, że brak doświadczenia może działać na jej korzyść. – Nowicjusze są bardziej odpowiedzialni, bo jak czegoś nie wiedzą, to zapytają tysiąc razy – tłumaczy Laura, dodając, że większym zagrożeniem bywają osoby przekonane o własnych umiejętnościach. Tak rozpoczęła się 63-dniowa podróż przez Atlantyk na 13-metrowym katamaranie, która okazała się nie tylko wielką przygodą, ale również lekcją współpracy, cierpliwości i zaufania wobec ludzi poznanych zaledwie kilka dni wcześniej. 63 dni na oceanie. „Większość czasu jest po prostu nuda” Największym zaskoczeniem okazało się jednak nie samo żeglowanie, lecz codzienność na oceanie. Laura przyznaje, że przed wyprawą wyobrażała sobie jachtostop jako nieustanną przygodę pełną emocji i spektakularnych widoków…

zdj-2026-07-24T101104.036-696500d.jpg
width: 5120
height: 3410

Odwiedziła Kalaszy w Pakistanie. To, co zobaczyła, zmieniło jej spojrzenie na miłość
type: item
date: 2026-07-24T08:32:56.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Ludzie
subject: Podcasty
subject: azja
subject: kobiety
subject: pakistan
subject: podróżnicy
subject: Solo przez świat
subject: Społeczeństwo
subject: wywiady
description: Czy w Pakistanie naprawdę wszystkie kobiety żyją według tych samych zasad? Laura Maria Plichta przekonuje, że rzeczywistość potrafi zaskoczyć. W podcaście „Solo przez świat” opowiada o wizycie u Kalaszy – niewielkiej społeczności zamieszkującej góry Hindukuszu, gdzie kobiety same wybierają partnerów, zarządzają finansami i od pokoleń odgrywają kluczową rolę w życiu lokalnej społeczności.
encoded: Choć Pakistan wielu osobom kojarzy się z konserwatywnymi normami społecznymi, nie wszystkie jego regiony wyglądają tak samo. W trudno dostępnej dolinie Kalaszów od wieków przetrwała społeczność pielęgnująca własną religię, tradycje i odmienny model życia. To właśnie tam Laura Maria Plichta postanowiła dotrzeć podczas swojej podróży, by z bliska poznać jedną z najbardziej niezwykłych kultur Azji. Podróż do doliny Kalaszów wymaga odwagi. „Mnie takie rzeczy ekscytują” Laura Maria Plichta od dawna wiedziała, że podczas podróży po Pakistanie chce dotrzeć do doliny Kalaszy – niewielkiej społeczności zamieszkującej góry Hindukuszu tuż przy granicy z Afganistanem. Sama droga okazała się jednak częścią przygody. Do odizolowanej doliny prowadzą wąskie, górskie trasy biegnące nad przepaściami, a podróż odbywa się niewielkimi samochodami wypełnionymi pasażerami do ostatniego miejsca. Jak przyznaje, zamiast strachu czuła przede wszystkim ekscytację. – Szczerze mówiąc, takie sytuacje mnie ekscytują. Dopóki nic złego się nie dzieje, jestem po prostu zachwycona samym doświadczeniem. Dopiero gdy wydarzy się coś nieprzewidzianego, myślę sobie: „Kurczę, może powinnam była bardziej się tym przejmować i trochę zmądrzeć” – opowiada. To właśnie trudna dostępność doliny sprawiła, że Kalaszowie przez wieki zachowali własną religię, język i tradycje. Dziś społeczność liczy zaledwie około 4 tys. osób. Przez lata była prześladowana i poddawana próbom islamizacji, dlatego do dziś bardzo mocno chroni swoją tożsamość. Jak tłumaczy podróżniczka, osoby, które opuszczą wspólnotę i przejdą na islam, nie mogą już do niej powrócić. – Rozmawiałam z moim kolegą, Kalaszem, który opowiadał mi o kobiecie, która wyszła za Pakistańczyka wyznającego islam, a później chciała wrócić do swojej społeczności. Usłyszała wtedy, że „religia nie jest sukienką, którą można po prostu zmienić” – wspomina. To kobiety rządzą doliną. „Tam chodzi przede wszystkim o szczęście” Największym zaskoczeniem okazała się jednak pozycj…

zdj-2026-07-24T071216.071-412ca08.jpg
width: 5120
height: 3410

Samotnie przejechała Himalaje motocyklem. „Chcę czuć wiatr, pył i odpryskujące kamienie”
type: item
date: 2026-07-22T15:39:29.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Adventure
subject: Podcasty
subject: Traveler
subject: etiopia
subject: himalaje
subject: kobiety
subject: motocykle
subject: podcasty
subject: Solo przez świat
subject: wywiady
description: Czy można przejechać motocyklem przez Etiopię z człowiekiem poznanym zaledwie kilka dni wcześniej? Laura Maria Plichta przekonuje, że właśnie takie spontaniczne decyzje często prowadzą do najbardziej niezwykłych doświadczeń. W podcaście „Solo przez świat” opowiada nie tylko o podróży przez afrykańskie bezdroża, ale także o samotnej wyprawie przez Himalaje, która okazała się jednym z największych wyzwań w jej życiu.
encoded: Choć dziś Laura Maria Plichta ma za sobą podróże przez sześć kontynentów, nie każda z nich była dokładnie zaplanowana. W rozmowie z Sabiną Ziębą zdradza, jak przypadkowe spotkanie z lokalnym przewodnikiem przerodziło się w dwutygodniową motocyklową wyprawę przez Etiopię, dlaczego blizny po poparzeniu traktuje jak pamiątki z podróży oraz co sprawiło, że tuż po zdobyciu prawa jazdy zdecydowała się samotnie ruszyć w Himalaje. Motocykl, przypadkowe spotkanie i podróż przez Etiopię. „To doświadczenie było znacznie głębsze” Jedna z najbardziej niezwykłych motocyklowych przygód Laury Marii Plichty zaczęła się od… poszukiwania taniej wypożyczalni. Profesjonalne firmy w Etiopii oferowały motocykle za ponad 100 dolarów dziennie, dlatego podróżniczka zaczęła szukać alternatywy. W ten sposób trafiła na Tibebu – lokalnego przewodnika prowadzącego niewielką firmę turystyczną, który pomógł jej wynająć motocykl od znajomego. Początkowo plan zakładał, że pojedzie sama, jednak sytuacja szybko przybrała nieoczekiwany obrót. Tibebu zaczął uczyć ją jazdy na motocyklu, a po kilku dniach zaproponował, że dołączy do wyprawy. – Nie miałam jeszcze prawa jazdy na motocykl. Byłam po Madagaskarze na skuterze, trochę jeździłam w Pakistanie, ale każdy motocykl jest inny – wspomina. Nauka nie obyła się bez przygód. Podczas jednego z pierwszych treningów motocykl przewrócił się, a rozgrzana rura wydechowa pozostawiła na jej nodze ślady, które widać do dziś. – Ja je nazywam „tatuażami”. To są moje pamiątki z podróży. Patrzę na nie i od razu przypominam sobie: „Etiopia” – opowiada z uśmiechem. Ostatecznie wspólna podróż okazała się czymś znacznie więcej niż tylko przemieszczaniem się z miejsca na miejsce. Dzięki Tibebu mogła rozmawiać z mieszkańcami, odwiedzać odległe wioski i poznawać lokalne zwyczaje z perspektywy niedostępnej dla większości turystów. – Zostawaliśmy tam na noc pod namiotem, myliśmy się w rzece, tak jak wszyscy, gotowaliśmy razem przy ognisku, piliśmy wino ryżowe i rozmawialiśmy. To…

zdj-2026-07-22T171803.235-de24356.jpg
width: 5120
height: 3410

Drugie życie jajników po menopauzie. Odkryto ich nowe, nieznane dotąd funkcje
type: item
date: 2026-07-20T09:20:51.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Nauka
subject: badania naukowe
subject: biologia
subject: kobiety
description: Badania naukowców z Northwestern University w USA sugerują, że jajniki po menopauzie pełnią nieznane dotąd funkcje immunologiczne. Analizy przeprowadzone na myszach i ludziach wykazały, że wraz z wiekiem w ich tkankach gromadzą się komórki odpornościowe oraz wzrasta aktywność genów odpowiedzialnych za stany zapalne.
encoded: Przez dziesięciolecia w biologii reprodukcyjnej dominowało przekonanie, że po zakończeniu okresu płodności jajniki stają się narządem zbędnym, porównywalnym pod względem użyteczności do wyrostka robaczkowego. Jednak najnowsze badania przeprowadzone przez zespół dr Franceski Duncan z Northwestern University Feinberg School of Medicine, rzucają zupełnie nowe światło na ich funkcję po menopauzie. Wyniki sugerują, że jajniki zaczynają wtedy pełnić funkcje odpornościowe, co ma istotne konsekwencje dla zdrowia starszych kobiet. Przypadkowe odkrycie w usuniętych jajnikach Wszystko zaczęło się od udziału dr Duncan w inicjatywie National Institutes of Health (NIH), której celem było mapowanie komórek senescentnych (takich, które przestały się dzielić, ale pozostają aktywne metabolicznie). Komórki te gromadzą się w różnych tkankach wraz z wiekiem i są podejrzewane o wywoływanie objawów starzenia. Duncan poddała analizie jajniki usunięte z przyczyn medycznych kobietom w wieku 50-75 lat. Ku zaskoczeniu badaczy, analiza molekularna wykazała, że komórki w jajnikach kobiet po menopauzie ewoluują i produkują różne zestawy białek w zależności od wieku pacjentki. Odkrycie to podważyło dotychczasowy paradygmat biologii i stało się impulsem do pogłębienia badań. Rozpoczęto badania na myszach, których jajniki również przestają funkcjonować reprodukcyjnie pod koniec ich dwuletniego zwykle życia. Koniec hormonów, początek nowej ery W toku badań na myszach naukowcy porównali jajniki osobników młodych, będących u schyłku okresu rozrodczego oraz tych w fazie poreprodukcyjnej. Wykorzystano sekwencjonowanie RNA w celu pomiaru ekspresji genów oraz analizę mikroskopową tkanek pod kątem zwłóknienia. Wyniki potwierdziły, że po zaniku produkcji komórek jajowych i hormonów, w jajnikach pojawiły się nowe formy aktywności. Analiza wykazała, że jajniki myszy po menopauzie są nawiedzane przez różnorodne komórki układu odpornościowego – znacznie częściej niż u młodych osobników. Co więcej, w starszych ja…

jajniki-ace2ed7.jpg
width: 3840
height: 2161

„Namibia jest w moim top 3”. Justyna Świetlicka o najpiękniejszych miejscach na świecie
type: item
date: 2026-07-19T08:44:31.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Podcasty
subject: Traveler
subject: afryka
subject: kobiety
subject: podcasty
subject: safari
subject: Solo przez świat
subject: wywiady
description: Safari bez przewodnika, noclegi na pustyni i krajobrazy przypominające inną planetę. W podcaście „Solo przez świat” Justyna Świetlicka opowiada, dlaczego Afryka okazała się jednym z najbardziej zaskakujących kierunków, jakie odwiedziła, i zdradza, które miejsca do dziś uważa za najpiękniejsze na świecie.
encoded: Choć Justyna Świetlicka najczęściej kojarzona jest z podróżami po Azji, równie mocne wspomnienia przywiozła z Afryki. W rozmowie z Sabiną Ziębą opowiada o sześciotygodniowej wyprawie przez Republikę Południowej Afryki, Eswatini, Namibię i Mauritius, zdradzając, dlaczego właśnie safari organizowane na własną rękę okazało się jednym z największych podróżniczych przeżyć w jej życiu. Safari na własną rękę w Afryce. „Nie wiedziałam, że można podróżować w ten sposób” Jednym z największych zaskoczeń podczas afrykańskiej wyprawy okazało się safari organizowane bez udziału biura podróży. Do takiego sposobu podróżowania zainspirowała ją relacja zaprzyjaźnionej podróżniczki, która pokazała, że Park Krugera można zwiedzać samodzielnie wynajętym samochodem. Razem z przyjacielem zdecydowała się więc przemierzać park własnym autem od wschodu aż do zachodu słońca, zatrzymując się wszędzie tam, gdzie pojawiały się dzikie zwierzęta. Jak przyznaje, przed wyjazdem wydawało jej się, że wielogodzinne jeżdżenie po parku i wypatrywanie zwierząt może okazać się monotonne. Rzeczywistość szybko zweryfikowała te wyobrażenia. – Nie wiesz, gdzie będą zwierzęta, nie wiesz, jakie spotkasz i czy za następnym zakrętem będzie lew albo lampart – wspomina. Właśnie ta nieprzewidywalność sprawiła, że safari stało się jednym z najbardziej emocjonujących doświadczeń całej podróży. Po odwiedzeniu Parku Krugera para przekroczyła granicę z Eswatini, niewielkim państwem położonym między RPA a Mozambikiem. Tam spędzili dwie noce w miejscu, z którego mogli obserwować nosorożce niemal spod własnego domku. Justyna podkreśla, że podobną wyprawę można zorganizować samodzielnie również wypożyczonym samochodem, wcześniej uzyskując zgodę na przekroczenie granicy. Jej zdaniem właśnie takie podróże, pozostawiające przestrzeń na spontaniczne odkrycia i kontakt z naturą, zapadają w pamięć na najdłużej. Namibia zachwyciła ją bardziej niż Mauritius. Ten kraj trafił do jej podróżniczego top 3 Po safari przyszedł czas na kolej…

NGnew3x2-efdfef3.jpg
width: 1280
height: 853

„To najbardziej ekscytująca część podróżowania”. Justyna Świetlicka o najlepszych kuchniach świata
type: item
date: 2026-07-16T12:06:47.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Podcasty
subject: Smaki świata
subject: Traveler
subject: japonia
subject: jedzenie
subject: kobiety
subject: kuchnia tajska
subject: kuchnie świata
subject: podcasty
subject: podróże kulinarne
subject: Solo przez świat
subject: wywiady
description: Czy jedzenie może być ważniejszym powodem podróży niż najsłynniejsze atrakcje? W podcaście „Solo przez świat” Justyna Świetlicka opowiada, dlaczego właśnie lokalna kuchnia najlepiej pozwala zrozumieć odwiedzane miejsca oraz które kraje najbardziej zaskoczyły ją pod względem kulinarnym.
encoded: Justyna Świetlicka odwiedziła dziesiątki krajów i przekonuje, że najlepsze wspomnienia z podróży często rodzą się nie podczas zwiedzania zabytków, lecz przy stole. W rozmowie z Sabiną Ziębą dietetyczka opowiada o smakach, których szuka podczas wyjazdów, potrawach, które budziły w niej opór, a także o miejscach, które kulinarnie zachwyciły ją najbardziej – i tych, które okazały się największym rozczarowaniem. Dlaczego Justyna Świetlicka poznaje świat przez jedzenie? „Jem wszystko, co jedzą lokalni ludzie” Choć podróże Justyny Świetlickiej często kojarzą się z rowerowymi wyprawami i aktywnym odkrywaniem świata, sama podróżniczka przyznaje, że to właśnie jedzenie zajmuje w nich szczególne miejsce. Jej zdaniem lokalna kuchnia pozwala lepiej zrozumieć historię, kulturę i codzienność mieszkańców niż wiele popularnych atrakcji turystycznych. Dlatego podczas wyjazdów stara się próbować wszystkiego, co jedzą miejscowi – nawet jeśli dla wielu osób wydaje się to nietypowe. W Meksyku zdecydowała się spróbować chapulines, czyli smażonych świerszczy, a w Peru zjadła świnkę morską, która – jak przyznaje – wzbudziła w niej największe opory. – To była chyba najdziwniejsza rzecz, którą zjadłam. Jak była na talerzu ze swoimi małymi stópkami, to jednak było trochę… dużo – wspomina. Największe kulinarne rozczarowanie spotkało ją natomiast w Australii. Mimo zachwycającej przyrody, brakowało jej tam bogatej tradycji kulinarnej, którą odnajdywała wcześniej choćby w Peru, Tajlandii czy Japonii. Jak podkreśla, są miejsca, gdzie nawet rezygnacja ze zwiedzania nie oznacza straconego dnia, bo sam spacer od jednej restauracji do drugiej staje się podróżą przez lokalną kulturę. Japonia zachwyciła, Hongkong rozczarował. Które smaki Justyna Świetlicka zapamiętała najbardziej? Spośród wszystkich odwiedzonych krajów największe wrażenie zrobiła na Justynie Japonia. Zachwyciło ją nie tylko samo jedzenie, ale także filozofia stojąca za jego przygotowaniem. Zwraca uwagę, że wiele japońskich restauracji s…

zdj-2026-07-16T105409.592-0223ca4.jpg
width: 4864
height: 3240

Justyna Świetlicka przejechała Azję na dwóch kółkach. „Na rowerze każdy kilogram ma znaczenie”
type: item
date: 2026-07-15T09:23:06.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Podcasty
subject: Traveler
subject: azja
subject: japonia
subject: kobiety
subject: korea południowa
subject: podcasty
subject: rowery
subject: Solo przez świat
subject: wycieczki rowerowe
subject: wywiady
description: Czy podróż rowerowa może całkowicie zmienić sposób odkrywania świata? W podcaście „Solo przez świat” Justyna Świetlicka opowiada, jak spontaniczny wyjazd do Skandynawii przerodził się w samotną wyprawę przez Koreę Południową i Japonię oraz dlaczego właśnie rower daje jej poczucie największej wolności.
encoded: Justyna Świetlicka od lat podróżuje po świecie, jednak nie zawsze wybiera samolot czy samochód. W rozmowie z Sabiną Ziębą opowiedziała o tym, jak odkryła podróżowanie rowerem, dlaczego zdecydowała się samotnie przejechać ponad 2400 kilometrów przez Koreę Południową i Japonię oraz co sprawia, że właśnie ten sposób przemieszczania pozwala jej najpełniej doświadczać odwiedzanych miejsc. Jak Justyna Świetlicka zaczęła podróżować rowerem? „Ta podróż całkowicie mnie wciągnęła” Choć dziś Justyna Świetlicka ma za sobą tysiące kilometrów przejechanych rowerem, początkowo wcale nie planowała takiej formy podróżowania. Jak opowiada w podcaście „Solo przez świat”, pierwsze doświadczenia zdobywała jeszcze z poprzednim partnerem podczas pobytu na Lanzarote. Prawdziwy przełom nastąpił jednak dopiero kilka lat później, kiedy spontanicznie wybrała się z przyjaciółmi do Szwecji. – Mega chciałam spać w namiocie, bo wydawało mi się to takie super romantyczne, ale jakoś się bałam. Przez to, że byłam z innymi ludźmi, dodawało mi to odwagi – wspomina. Mimo deszczu, silnego wiatru i dalekich od idealnych warunków wyjazd okazał się dla niej jedną z najcenniejszych podróżniczych lekcji. – Pomimo tego, że padało, wiało i nie było super przyjemnie, to była jedna z fajniejszych przygód w moim życiu – mówi. Początkowo planowała zakończyć wyprawę w Danii i wrócić do Polski pociągiem przez Niemcy, jednak szybko zmieniła zdanie. – Tak bardzo mi się spodobało, że stwierdziłam: przedłużę sobie ten wyjazd i wrócę rowerem do Polski – opowiada. Zaledwie miesiąc później wyruszyła do Korei Południowej, gdzie odkryła liczący około 600 kilometrów szlak Czterech Rzek. Kiedy dowiedziała się, że z Korei można promem dostać się do Japonii, postanowiła pojechać jeszcze dalej. Jak przyznaje, od lat kieruje się prostą zasadą: „Martwmy się chronologicznie” – najpierw podejmuje decyzję, a dopiero później zastanawia się, jak rozwiązać pojawiające się po drodze problemy. 2400 kilometrów przez Koreę i Japonię. „Rower j…

NG3new3x2-bd3645a.jpg
width: 1280
height: 853

Anna Skura o blaskach i cieniach życia na Bali. „To miejsce jest magiczne”
type: item
date: 2026-07-11T13:17:37.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Podcasty
subject: Traveler
subject: bali
subject: kobiety
subject: podcasty
subject: Solo przez świat
subject: wywiady
description: Dlaczego jedni zakochują się w Bali już po pierwszej wizycie, a inni traktują je jak kolejny punkt na mapie? W podcaście „Solo przez świat” Anna Skura opowiada, co sprawiło, że indonezyjska wyspa z czasem stała się jej drugim domem, ale też dlaczego życie w tym miejscu nie jest pozbawione wyzwań.
encoded: Dziś Anna Skura od kilku lat dzieli swoje życie między Polskę a Bali. Jak przyznaje w rozmowie z Sabiną Ziębą, podczas pierwszej wizyty w 2016 roku nie przypuszczała jeszcze, że właśnie tam zamieszka. W podcaście opowiada o tym, co wyróżnia wyspę na tle innych miejsc na świecie, dlaczego tak wielu ludzi decyduje się rozpocząć tam nowe życie oraz jak Bali zmieniło się na przestrzeni ostatnich lat. Dlaczego Anna Skura zamieszkała na Bali? To nie tylko kwestia klimatu Choć dziś Bali kojarzy się Annie Skurze z domem, początki tej relacji wyglądały zupełnie inaczej. Gdy po raz pierwszy odwiedziła wyspę w 2016 roku, była już doświadczoną podróżniczką i odwiedzała kolejne kraje w bardzo szybkim tempie. Jak wspomina, Bali było wtedy dla niej po prostu jednym z wielu przystanków na mapie świata, a jej codzienność wypełniały kolejne loty między Azją, Australią i Ameryką Południową. Dopiero kilka lat później wróciła na wyspę na trzy tygodnie. Zamiast jednak wracać do domu, postanowiła zostać tam aż siedem miesięcy. To wtedy po raz pierwszy wynajęła własny dom i – jak przyznaje – poczuła, że nie jest już tylko turystką, ale częścią lokalnej społeczności. W rozmowie z Sabiną Ziębą podkreśla, że o wyjątkowości tego miejsca decydują przede wszystkim ludzie i atmosfera. – Gdyby zrobić casting na najmilszych ludzi na świecie, okazałoby się, że wszyscy są na Bali – mówi. Jej zdaniem ogromnym atutem jest także łatwość rozpoczęcia tam nowego życia. Jak żartuje, wystarczą trzy rzeczy: dom, skuter i karnet na siłownię. To właśnie prostota organizacji codzienności, otwartość mieszkańców oraz silne poczucie wspólnoty sprawiły, że wyspa z miejsca odwiedzanego na wakacjach stała się przestrzenią, w której postanowiła zamieszkać. Jak zmienia się Bali? Anna Skura mówi o blaskach i cieniach życia na wyspie Influencerka zwraca jednak uwagę, że życie na Bali nie przypomina niekończących się wakacji. Choć wyspa przyciąga ludzi z całego świata spokojniejszym tempem życia, otwartością mieszkańców i …

zdj-2026-07-10T135756.677-1958443.jpg
width: 4864
height: 3240

„To była najlepsza inwestycja”. Anna Skura o podróżach, które zmieniły jej życie
type: item
date: 2026-07-10T08:28:44.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Podcasty
subject: Traveler
subject: kobiety
subject: podcasty
subject: podróże
subject: wywiady
description: Czy brak pieniędzy naprawdę przekreśla marzenia o podróżowaniu? W najnowszym odcinku podcastu „Solo przez świat” Sabina Zięba rozmawia z Anną Skurą o początkach jej podróżniczej drogi. Influencerka wspomina autokarowe wyjazdy za kilkaset złotych, tłumaczy, dlaczego największą przeszkodą często nie są finanse, lecz sposób myślenia i opowiada, jak przez lata zmienił się jej styl odkrywania świata.
encoded: Dziś Anna Skura ma na swoim koncie około 80 odwiedzonych krajów, mieszka na Bali i bierze udział w ekspedycjach, których koszt potrafi dorównać cenie samochodu. Jak przyznaje w rozmowie z Sabiną Ziębą, jej podróżnicza historia zaczęła się jednak od tanich wyjazdów autokarowych po Europie i marzeń, które początkowo wydawały się trudne do zrealizowania. Opowiada również, dlaczego według niej o tym, czy ktoś ruszy w świat, często decyduje nie stan konta, lecz nastawienie do życia. Anna Skura: największą przeszkodą w podróżowaniu nie zawsze są pieniądze Choć dziś Anna Skura kojarzona jest z dalekimi wyprawami i egzotycznymi kierunkami, początki jej podróżowania wyglądały zupełnie inaczej. W rozmowie z Sabiną Ziębą wspomina, że jeszcze w czasach liceum razem z siostrą korzystała z niedrogich wyjazdów autokarowych organizowanych przez stowarzyszenia kościelne. Kilkudniowe podróże kosztowały zaledwie 200–300 zł, dzięki czemu mogły stopniowo poznawać kolejne zakątki Europy. Jak przyznaje, właśnie wtedy zrozumiała, że odkrywanie świata jest czymś, bez czego nie wyobraża sobie życia. – To mi pokazało, że tę otwartość na świat mamy ogromną – wspomina. Influencerka zauważyła jednak, że nawet tak przystępna cena nie zachęcała wszystkich do wyjazdu. – Proponowałam znajomym, żeby jechali ze mną. To naprawdę kosztowało wtedy 200–300 zł, a ludzie nie byli zainteresowani. Myślałam: „Jak to możliwe?” – mówi. Zdaniem Anny Skury istnieją trzy główne bariery, które powstrzymują ludzi przed podróżowaniem. – Są trzy ograniczenia: finanse, dostępność czasowa i mindset – tłumaczy. Jak dodaje, jedni mają chęci, ale brakuje im pieniędzy, inni dysponują środkami, lecz nie znajdują czasu. Jeszcze inni mają wszystko, czego potrzeba, jednak nie potrafią zrobić pierwszego kroku i wciąż wybierają te same, dobrze znane kierunki. Od budżetowych wyjazdów po wyprawy życia. Tak zmieniło się podróżowanie Anny Skury Anna Skura przyznaje, że wraz z upływem lat zmienił się nie tylko jej budżet, ale również s…

NG23x2-1-385824d.jpg
width: 1280
height: 853

„To jedna z najbardziej traumatycznych historii w moim życiu”. Anna Skura o podróży, która zakończyła się aresztem
type: item
date: 2026-07-07T15:16:35.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Podcasty
subject: indonezja
subject: kobiety
subject: podcasty
subject: wyspy
description: Czy spontaniczny wyjazd urodzinowy może zakończyć się nocą spędzoną w indonezyjskim areszcie? W najnowszym odcinku podcastu „Solo przez świat” Sabina Zięba rozmawia z Anną Skurą o jednej z najbardziej stresujących przygód w jej życiu. Podróżniczka wraca wspomnieniami do zatrzymania przez służby imigracyjne na Sulawesi, wyjaśnia, dlaczego wszystko zaczęło się od… braku paszportu, a także zdradza, jak dziś patrzy na samotne podróżowanie kobiet.
encoded: Anna Skura od lat podróżuje po świecie, mieszka na Bali i ma na swoim koncie kilkadziesiąt odwiedzonych krajów. W rozmowie z Sabiną Ziębą wraca jednak do wydarzenia, którego długo nie potrafiła wyrzucić z pamięci. Opowiada, jak spontaniczny wyjazd na indonezyjską wyspę zakończył się zatrzymaniem przez służby imigracyjne, nocą w areszcie i walką o odzyskanie dokumentów. Zdradza również, czego nauczyło ją to doświadczenie i jak dziś patrzy na podróże w pojedynkę. Pierwsza samotna podróż miała być prezentem urodzinowym. Zakończyła się nocą w areszcie Choć dziś Anna Skura ma na swoim koncie około 80 odwiedzonych krajów, swoją pierwszą samotną podróż pamięta przede wszystkim z powodu wydarzeń, których zupełnie się nie spodziewała. Wszystko zaczęło się po zakończeniu rejsu po archipelagu Raja Ampat w Indonezji. Gdy znajomi rozjechali się w różne strony, postanowiła spontanicznie polecieć na wyspę Sulawesi, by zobaczyć rekiny wielorybie. – Miałam wtedy urodziny i pomyślałam: „Dobra, jestem gotowa na samotną podróż” – wspomina w rozmowie z Sabiną Ziębą. Zaledwie kilka godzin po zameldowaniu w hotelu do jej pokoju zapukali jednak funkcjonariusze służb imigracyjnych. – Dosłownie trzy godziny później przyjechało po mnie immigration i trafiłam do aresztu. To jedna z najbardziej traumatycznych historii w moim życiu. Naprawdę bardzo się bałam – opowiada. Jak przyznaje, największy lęk budziła nie sama kontrola, ale niepewność. Czterech mężczyzn pojawiło się późnym wieczorem i poleciło jej wsiąść do samochodu z przyciemnianymi szybami. – Nie wiedziałam, czy oni są prawdziwymi oficerami. (...) Poszłam do pokoju i zastanawiałam się, czy brać karty kredytowe, czy się gdzieś schować... Ubrałam na siebie jak najwięcej ubrań, bo nie wiedziałam, co mnie czeka – wspomina. Finalnie okazało się, że powodem zatrzymania był brak paszportu. Dokument znajdował się u agenta zajmującego się formalnościami wizowymi na Bali, a podczas wcześniejszych lotów krajowych wystarczało okazywanie jego zdjęci…

NGmain3x2-1-28008eb.jpg
width: 1280
height: 853

Zwiedziła sporą część świata. Teraz Alicja Horosz zdradza swoje podróżnicze zachwyty i rozczarowania
type: item
date: 2026-07-03T06:01:38.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Podcasty
subject: Traveler
subject: azja
subject: bhutan
subject: dalekie podróże
subject: indie
subject: kobiety
subject: podcasty
subject: wywiady
description: Nie każda podróż kończy się zachwytem, a nie każdy kierunek uznawany za „must see” spełnia pokładane w nim oczekiwania. W najnowszym odcinku podcastu „Solo przez świat” National Geographic Polska Alicja Horosz opowiedziała Sabinie Ziębie o miejscach, które najbardziej ją zaskoczyły – zarówno pozytywnie, jak i negatywnie. Wśród nich znalazł się Bhutan, który okazał się podróżniczym rozczarowaniem, oraz Indie, do których chciała wrócić niemal natychmiast po wyjeździe.
encoded: Po wielu odwiedzonych krajach coraz trudniej znaleźć miejsca, które potrafią całkowicie zmienić sposób patrzenia na świat. Mimo to Alicja przyznaje, że wciąż zdarzają się podróże, które pozostają z nią na długo – czasem ze względu na krajobrazy, a niekiedy przez ludzi i emocje, które wywołują. W rozmowie z Sabiną Ziębą opowiedziała nie tylko o państwach, które szczególnie zapadły jej w pamięć, ale również o tym, dlaczego niektóre z nich wywołały zupełnie inne uczucia, niż początkowo zakładała. Bhutan miał być podróżą życia. Okazał się największym rozczarowaniem Bhutan od lat funkcjonuje w zbiorowej wyobraźni jako jeden z najbardziej tajemniczych i niedostępnych krajów świata. Przez lata obowiązywały tam restrykcyjne zasady wjazdu, a podróż była możliwa wyłącznie za pośrednictwem autoryzowanych agencji i po opłaceniu wysokiej dziennej stawki dla turystów zagranicznych. Nic więc dziwnego, że Alicja leciała tam z ogromnymi oczekiwaniami. Sama przyznaje jednak, że rzeczywistość okazała się zupełnie inna niż wyobrażenia. – Cztery dni kosztowały nas około 15 tysięcy złotych za dwie osoby. Wydawało mi się, że skoro kraj jest tak zamknięty i trudno dostępny, to będzie absolutnie wyjątkowy i niepowtarzalny – wspomina podróżniczka. Choć Bhutan zachwycił ją pojedynczymi miejscami i pięknymi krajobrazami, zabrakło tego trudnego do zdefiniowania elementu, który sprawia, że chce się wracać. – Była bardzo ładna świątynia wysoko w górach, ale poza tym nie było tam nic, co sprawiłoby, że byłaby to podróż zmieniająca moje życie – mówi Alicja. Jeszcze większym zaskoczeniem było dla niej to, że kraj określany często mianem „najszczęśliwszego na świecie” nie sprawiał wrażenia wyraźnie różniącego się od innych państw Azji. – Czy widziałam tam więcej uśmiechniętych ludzi niż w Tajlandii? Nie, absolutnie bym tego nie powiedziała – przyznaje. Ostatecznie Bhutan pozostawił po sobie raczej ciekawość niż zachwyt. – To była interesująca podróż, ale nie jest to miejsce, do którego chciałabym wró…

NG3x2-1-dbf6be9.jpg
width: 1280
height: 853

Planujesz wakacje w Tajlandii? Lala Horosz podpowiada, gdzie znaleźć spokój i piękne plaże
type: item
date: 2026-07-02T06:01:04.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Podcasty
subject: Traveler
subject: bezpieczeństwo
subject: dalekie podróże
subject: kobiety
subject: podcasty
subject: tajlandia
subject: wywiady
description: Jeszcze kilka lat temu podróżowała z plecakiem po Azji, dziś nazywa Tajlandię swoim domem. W najnowszym odcinku podcastu „Solo przez świat” National Geographic Polska Alicja Horosz, znana w sieci jako „Lala Horosz”, opowiedziała nie tylko o codzienności w Azji Południowo-Wschodniej, ale również o tym, dlaczego uważa ten region za jeden z najlepszych kierunków dla kobiet podróżujących solo. W rozmowie z Sabiną Ziębą zdradziła także, które miejsca w Tajlandii warto wybrać w zależności od stylu podróżowania i czego Europejczycy mogliby nauczyć się od mieszkańców tego kraju.
encoded: Dla części osób Tajlandia pozostaje egzotycznym kierunkiem na kilkutygodniowy urlop, dla innych staje się miejscem do życia na stałe. Alicja Horosz należy do tej drugiej grupy. Podróżniczka od lat mieszka w Azji i przyznaje, że jednym z powodów, dla których tak trudno byłoby jej wyobrazić sobie powrót do Europy, jest poczucie bezpieczeństwa i większy spokój codziennego życia. W podcaście National Geographic Polska opowiedziała również o różnicach kulturowych, tajskim podejściu do czasu oraz o tym, dlaczego przed wyjazdem do Tajlandii warto poświęcić chwilę na dobry research. Dlaczego Tajlandia uchodzi za jeden z najbezpieczniejszych kierunków dla kobiet podróżujących solo? Zdaniem Alicji właśnie poczucie bezpieczeństwa jest jedną z największych zalet życia w Tajlandii i szerzej – w całej Azji Południowo-Wschodniej. Podróżniczka przyznaje, że to jeden z powodów, dla których tak dobrze czuje się w regionie i dlaczego bez obaw poleca go kobietom rozpoczynającym przygodę z samotnymi wyjazdami. Jak podkreśla, codzienność wygląda tam zupełnie inaczej niż w wielu europejskich krajach. W tajskich osiedlach mieszkaniowych paczki i zamówione jedzenie często pozostawiane są na ogólnodostępnym stoliku przy wejściu do budynku, do którego dostęp mają nie tylko mieszkańcy, ale również osoby z zewnątrz. Mimo to rzeczy potrafią leżeć tam przez wiele godzin i nikt ich nie zabiera. – W kondominium nie ma czegoś takiego, że kurier przynosi paczkę pod drzwi. Wszystko leży na stoliku przy wejściu i każdy ma do tego dostęp. Paczki, jedzenie, zakupy... Wszystko tam jest i nikt tego nie bierze – opowiada Alicja. Jak dodaje, wielokrotnie zostawiała również kluczyki w skuterze czy zakupy na siedzeniu motocykla i nigdy nie spotkała się z próbą kradzieży. Podróżniczka zaznacza jednocześnie, że nie oznacza to całkowitego braku przestępczości i pojedyncze incydenty zdarzają się wszędzie. Z jej doświadczeń i relacji znajomych wynika jednak, że podobne sytuacje należą do rzadkości. Jej zdaniem właś…

zdj-2026-07-01T145820.853-3bd42fd.jpg
width: 5120
height: 3410

Przełomowe badanie izotopowe: przez 10 000 lat mężczyźni w Europie jedli lepiej niż kobiety
type: item
date: 2026-07-01T07:00:24.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Historia
subject: archeologia
subject: diety
subject: jedzenie
subject: kobiety
subject: kości
subject: mężczyźni
subject: neolit
description: Analiza tysięcy szkieletów z 393 stanowisk w Europie przyniosła przełomowe wnioski. Okazuje się, że przez tysiące lat mężczyźni jedli bardziej wartościowe, bogate w białko pożywienie. Największe dysproporcje odnotowano w klasycznej starożytności.
encoded: Nowe badania, opublikowane w czasopiśmie naukowym „PNAS Nexus”, dostarczają przełomowych dowodów na to, że przez tysiąclecia mężczyźni w Europie cieszyli się lepszym dostępem do wartościowego pożywienia niż kobiety. Międzynarodowy zespół naukowców z Simon Fraser University w Kanadzie, współpracujący z badaczami z Francji, podjął się gigantycznego zadania analizy szczątków ludzkich pochodzących z ostatnich 10 000 lat. Co jedli nasi przodkowie i przodkinie? Analiza tysięcy szkieletów Projekt objął analizę aż 12 281 szkieletów odnalezionych na 393 stanowiskach archeologicznych rozproszonych po całym kontynencie. Wyniki jednoznacznie wskazują, że mężczyźni jedli bardziej wartościowe, bogatsze w białko zwierzęce pożywienie, niż kobiety. Różnice w diecie ze względu na płeć były trwałym elementem struktur społecznych, który ewoluował wraz z rozwojem cywilizacji. Metodyka badań izotopowych Podstawą badania była zaawansowana analiza izotopów azotu i węgla zachowanych w kościach i zębach. Izotopy azotu służą do szacowania ilości spożywanego białka zwierzęcego, a izotopy węgla dostarczają cennych informacji na temat obecności w diecie niektórych pokarmów roślinnych, na przykład zbóż. Dzięki olbrzymiej bazie danych, obejmującej próbki z dziesięciu tysiącleci, możliwe było nie tylko porównanie jadłospisu obu płci, ale także zaobserwowanie, jak zmieniał się w kolejnych epokach. Ewolucja nierówności żywieniowych od neolitu po średniowiecze Najmniejsze różnice pod względem spożycia białka odnotowano u wczesnych społeczności rolniczych neolitu, czyli między 10 000 a 2 000 rokiem p.n.e.. Sytuacja zaczęła się jednak pogarszać w epoce brązu (3300–1200 r. p.n.e.), kiedy to intensywniejszy rozwój rolnictwa oraz formowanie się bardziej złożonych hierarchii społecznych zaczęły sprzyjać wyraźniejszym podziałom. Szczyt nierówności żywieniowych między płciami przypadł na klasyczną starożytność, między VII wiekiem p.n.e. a V wiekiem n.e. Proces ten trwał również w średniowieczu, gdzie obok róż…

GettyImages-475600305-ca036ea.jpg
width: 3765
height: 2412

Kupiła w Tajlandii dom z basenem. „Kosztował tyle, ile dwupokojowe mieszkanie w Białymstoku”
type: item
date: 2026-06-30T06:00:01.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Podcasty
subject: Traveler
subject: azja
subject: kobiety
subject: pieniądze
subject: podcasty
subject: podróże
subject: tajlandia
description: Jeszcze kilka lat temu podróżowała po świecie z jednym plecakiem i walizką. Dziś budzi się we własnym domu z basenem w Tajlandii. W rozmowie z Sabiną Ziębą w podcaście „Solo przez świat” National Geographic Polska Alicja Horosz, znana w sieci jako „Lala Horosz”, opowiedziała o życiu w Azji Południowo-Wschodniej, kosztach codzienności na drugim końcu świata i decyzjach, które całkowicie odmieniły jej życie.
encoded: Dla jednych Tajlandia pozostaje kierunkiem na dwutygodniowe wakacje, dla innych staje się miejscem do życia na lata. Coraz więcej Europejczyków decyduje się pracować zdalnie z Azji, korzystając z niższych kosztów życia i cieplejszego klimatu. W podcaście National Geographic Polska Alicja Horosz opowiedziała nie tylko o przeprowadzce do Tajlandii, ale również o zakupie domu, remoncie w rytmie lokalnego „sabai sabai” oraz o tym, dlaczego dziś trudno wyobrazić jej sobie życie gdziekolwiek indziej. Dlaczego Tajlandia przyciąga podróżników solo i cyfrowych nomadów? Azja Południowo-Wschodnia była dla Alicji Horosz pierwszym regionem świata, który zaczęła odkrywać samodzielnie. Jak przyznaje, właśnie tam przekonała się, że kobiece podróżowanie solo może być łatwe i komfortowe Jej zdaniem Tajlandia pozostaje jednym z najlepszych kierunków dla kobiet rozpoczynających przygodę z podróżami w pojedynkę. Dużą rolę odgrywa rozwinięta infrastruktura turystyczna, łatwość przemieszczania się między regionami i obecność innych podróżników z całego świata. Jednocześnie kraj daje ogromną swobodę w planowaniu budżetu. Jak podkreśla Alicja, wszystko zależy od oczekiwań i stylu życia. Można podróżować bardzo oszczędnie, korzystając z lokalnych noclegów, ulicznego jedzenia i taniego transportu, ale równie łatwo wybrać bardziej komfortową wersję życia w tropikach. – Po Tajlandii można podróżować zarówno niskobudżetowo, jak i wydawać bardzo duże pieniądze. To zależy wyłącznie od tego, czego oczekujemy od takiego wyjazdu – tłumaczy. To właśnie ta elastyczność sprawiła, że Tajlandia stała się jednym z ulubionych kierunków cyfrowych nomadów. – Jak zarabiasz pensję europejską, a żyjesz w takiej Tajlandii, to naprawdę można żyć jak pączek w maśle – mówi Alicja. Jak dodaje, nie dziwi jej rosnąca popularność takich miejsc jak właśnie Tajlandia, ale też Indonezja czy Wietnam wśród osób pracujących zdalnie dla europejskich firm. Sama przywołuje przykład znajomych mieszkających na niewielkiej wyspie. …

zdj-98-6561ba7.jpg
width: 5376
height: 3581

Teorie o wpływie hormonów na trening u kobiet są błędne? Eksperci obalają popularne mity
type: item
date: 2026-06-28T13:18:48.000Z
creator: Hannah Singleton
subject: Nauka
subject: ćwiczenia siłowe
subject: kobiety
subject: mięśnie
subject: trening
description: Przez lata kobietom powtarzano, że powinny trenować inaczej ze względu na hormony. Nowe badania sugerują, że podstawowe zasady budowania siły i masy mięśniowej są u obu płci zaskakująco podobne.
encoded: Spis treści: Dlaczego hormony znalazły się w centrum uwagi? W czym media społecznościowe się mylą? Które różnice mają realne poparcie w dowodach naukowych? Nauka wciąż się rozwija Od dekad powtarza się kobietom, że na siłowni obowiązują je specjalne zasady. Nie podnoś zbyt dużych ciężarów. Trenuj zgodnie ze swoim cyklem hormonalnym. Zmieniaj ćwiczenia w trakcie miesiąca. Te zalecenia wydawały się logiczne. Mężczyźni mają znacznie wyższy poziom testosteronu – hormonu, który odgrywa kluczową rolę w budowaniu sylwetki. – Testosteron zwiększa masę mięśniową u chłopców. Kiedy więc zestawimy ze sobą dwudziestoletniego mężczyznę i dwudziestoletnią kobietę, zauważymy wyraźne różnice w ich wyjściowej masie mięśniowej oraz sile – wyjaśnia dr Lauren Colenso-Semple, badaczka i popularyzatorka nauki specjalizująca się w fizjologii wysiłku fizycznego kobiet. Coraz więcej badań sugeruje jednak, że różnice te mogą mieć mniejsze znaczenie, niż wielu osobom się wydaje. Metaanaliza opublikowana w 2025 roku w czasopiśmie „PeerJ” wykazała, że kobiety mają podobną do mężczyzn zdolność do rozbudowy masy mięśniowej, określanej jako hipertrofia. Choć mężczyźni zazwyczaj zaczynają z większą masą mięśniową, kobiety osiągają porównywalne względne przyrosty masy mięśniowej dzięki treningowi oporowemu. Gdy ludzie zaczynają ćwiczyć, różnice między płciami stosunkowo szybko przestają mieć znaczenie. – Jeśli chodzi o trening siłowy oraz skalę wzrostu masy i siły mięśniowej, jaką można osiągnąć w odpowiedzi na trening, przebieg tych zmian jest bardzo, bardzo podobny u mężczyzn i kobiet – mówi dr Lauren Colenso-Semple. Choć hormony mogą wpływać na to, jak z dnia na dzień znosimy wysiłek fizyczny, niewiele dowodów wskazuje na to, że większość kobiet potrzebuje zupełnie innych programów treningowych, aby budować masę mięśniową, siłę czy sprawność fizyczną. Ma to ogromne znaczenie, ponieważ trening oporowy niezmiennie pozostaje jednym z najpotężniejszych narzędzi służących poprawie zdrowia układu krążen…

trening-kobiet-7659321.jpg
width: 5119
height: 3417

Starożytne władczynie z miasta Ur. To kobiety mogły być pierwszymi królami w historii
type: item
date: 2026-06-26T06:32:30.000Z
creator: Liddy Berman
subject: Historia
subject: archeologia
subject: kobiety
subject: królowa
subject: królowie
subject: mezopotamia
subject: starożytność
description: Brytyjski archeolog Leonard Woolley odkrył w grobowcach Ur bogactwo, które automatycznie przypisał potężnym królom. Najnowsze analizy naukowe oraz nowoczesne technologie dowodzą jednak, że te spektakularne insygnia władzy i bogate pochówki należały do kobiet.
encoded: Spis treści: Kobiety pochowane jak królowie Potęga miasta Ur Królowa – a może król – Puabi „Pieczęć nie może należeć do niej" Królowa królowych Starożytne miasto Ur, wyrastające z równin aluwialnych południowej Mezopotamii na terenie współczesnego Iraku, rozkwitło ponad 4000 lat temu. Było to jedno z najwcześniejszych miast na świecie, ze scentralizowaną władzą. Jego władcy kontrolowali rozległe sieci handlowe, wznosili monumentalną architekturę i nadzorowali złożone instytucje religijne. Ur było nieprzerwanie zamieszkane przez ponad trzy tysiąclecia, zanim rzeka Eufrat zmieniła bieg, a pustynia pochłonęła miasto. Władcy Ur stanowią jedne z najstarszych świadectw monarchii – pełnej przepychu, ale i przemocy. Kobiety pochowane jak królowie Kiedy brytyjski archeolog Leonard Woolley prowadził wykopaliska na królewskim cmentarzysku w Ur w latach 1926–1934, odkrył pochówki po brzegi wypełnione kosztownościami. Grobowce przepełniały złote i srebrne naczynia, cenna biżuteria oraz rzeźbione pieczęcie, które pełniły funkcję podpisów elit. Bardziej ponure było świadectwo składania ofiar z ludzi: dziesiątki służących, ubranych w bogate dworskie stroje, ułożono niczym w teatralnej scenie – jedna z kobiet wciąż miała palce zaciśnięte na strunach harfy. Dokumentując wyposażenie grobowe i szczątki szkieletów, datowane na okres między 2600 a 2450 rokiem p.n.e., Leonard Woolley odnotował także kilka osobliwych znalezisk. Jeden szkielet, złożony wraz z bronią, wydawał się należeć do kobiety. Inny z kolei, również zidentyfikowany jako należący do kobiety, otoczony był rytualnymi insygniami władzy – w tym złotymi sztyletami, koronami, diademami, królewskimi pieczęciami cylindrycznymi, kamienną architekturą oraz ciałami ofiar złożonych z ludzi. Ponadto niektóre inskrypcje zrodziły poważne pytania o status społeczny i realną władzę kobiet. Kim były tajemnicze kobiety z grobowców? Niektóre z najbardziej okazałych pochówków zdawały się należeć do kobiet, a chowano je w sposób, który pierws…

krolowa-Puabi-5875710.png
width: 2160
height: 1440

Przez miesiąc przejechała 4000 kilometrów przez Australię. Jak wygląda życie w vanie?
type: item
date: 2026-06-26T05:48:00.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Podcasty
subject: Traveler
subject: australia
subject: kobiety
subject: nowa zelandia
subject: podcasty
subject: podróże
subject: samotność
description: Podróżowanie solo wciąż budzi wiele emocji, szczególnie gdy w drogę rusza kobieta. Anna Małysa od lat pokazuje jednak, że świat nie jest tak niebezpieczny, jak często próbują przekonać nas nagłówki i internetowe komentarze. W rozmowie z Sabiną Ziębą opowiada o samotności, która przestała ją przerażać, o stereotypach, z którymi mierzy się jako podróżniczka oraz o wyprawach, które nauczyły ją większej niezależności niż jakiekolwiek kursy czy szkolenia.
encoded: Od studenckiego wyjazdu do Danii po wielotygodniowe podróże przez Australię i Nową Zelandię – Anna Małysa wybiera drogę, która dla wielu osób wydaje się zbyt ryzykowna lub po prostu zbyt trudna. W podcaście „Solo przez świat” podróżniczka opowiedziała Sabinie Ziębie o doświadczeniach, które najbardziej ją ukształtowały. Nie zabrakło tematów związanych z samotnością, internetowymi ocenami oraz życiem w trasie, gdzie nie wszystko da się zaplanować. To rozmowa o podróżowaniu, ale również o budowaniu pewności siebie i zaufania do własnych decyzji. „A nie boisz się sama?”. Samotność, stereotypy i życie poza cudzymi oczekiwaniami Jednym z pytań, które Anna Małysa słyszy najczęściej, jest dobrze znane wielu podróżniczkom: „A nie boisz się sama?”. Jak przyznaje, podobne wątpliwości pojawiają się nie tylko wśród bliskich, lecz także w sieci, gdzie samotnie podróżujące kobiety często stają się obiektem komentarzy i nieuzasadnionych ocen. – Jeżeli chodzi o tego typu insynuacje, to myślę, że tego jest najwięcej w internecie – mówiła w podcaście. Z czasem nauczyła się jednak nie brać odpowiedzialności za wyobrażenia innych ludzi. – To nie jest mój problem, że ktoś robi jakieś insynuacje na mój temat. Ja nie mam poczucia, że muszę obcym osobom coś udowadniać – podkreślała. W rozmowie z Sabiną Ziębą zwróciła również uwagę, że samotność nie zawsze oznacza to samo. Kiedy wyjechała na studia do Danii, po raz pierwszy doświadczyła jej w trudnym, przytłaczającym wymiarze. Z perspektywy czasu uważa jednak, że właśnie tamten okres nauczył ją samodzielności i sprawił, że dziś potrafi czerpać przyjemność z własnego towarzystwa. – Ja teraz myślę o samotności w taki sposób uwalniający, że jestem sama i w sumie super – przyznała. Jej zdaniem podróżowanie solo ma jeszcze jedną zaletę – otwiera na ludzi. Osoby podróżujące samotnie częściej nawiązują rozmowy, szybciej wychodzą poza swoją bańkę i częściej trafiają na historie, które nigdy nie wydarzyłyby się podczas wyjazdu w większej grupie. Van…

zdj-94-3dfad31.jpg
width: 5376
height: 3581

Zamknęła się w buddyjskim ośrodku na 10 dni. To doświadczenie zmieniło jej życie
type: item
date: 2026-06-24T13:31:16.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Podcasty
subject: Traveler
subject: birma
subject: buddyzm
subject: dalekie podróże
subject: kobiety
subject: medytacja
subject: podcasty
subject: podróże
subject: rozmowa
description: Samotne podróże kojarzą się z wolnością, przygodą i odkrywaniem świata, ale rzadko mówi się o ich mniej oczywistych stronach. Anna Małysa, znana w sieci jako „Anka Śmietanka”, w rozmowie z Sabiną Ziębą opowiedziała o dziesięciu dniach spędzonych w całkowitym milczeniu w buddyjskim ośrodku, znaczeniu intuicji podczas samotnych wypraw oraz sytuacjach, w których bezpieczeństwo okazywało się ważniejsze niż realizacja podróżniczych planów.
encoded: Podróżowanie solo budzi skrajne emocje. Dla jednych jest symbolem niezależności i wolności, dla innych źródłem niepokoju oraz niekończących się pytań o bezpieczeństwo. Anna Małysa należy do osób, które od dawna wybierają własną drogę. W podcaście National Geographic Polska podróżniczka opowiedziała Sabinie Ziębie nie tylko o odwiedzonych miejscach, lecz także o doświadczeniach, które najmocniej wpłynęły na jej sposób patrzenia na świat. Wśród nich znalazły się zarówno wymagające wyprawy po Azji, jak i dziesięciodniowe odosobnienie medytacyjne w Birmie, które okazało się jedną z najważniejszych lekcji w jej życiu. Dziesięć dni w ciszy. Czego Anna Małysa nauczyła się podczas medytacji w Birmie? Jednym z najbardziej niezwykłych doświadczeń, o których Anna Małysa opowiedziała w podcaście „Solo przez świat”, był dziesięciodniowy pobyt w buddyjskim ośrodku medytacyjnym w Birmie. To właśnie tam zdecydowała się wziąć udział w praktyce Vipassana – formie medytacji zakładającej całkowite wyciszenie i odcięcie od bodźców zewnętrznych. Przez dziesięć dni uczestnicy nie mogą korzystać z telefonów, książek, notatników ani prowadzić rozmów z innymi osobami. Dla kogoś, kto przez lata pozostawał w ciągłym ruchu i regularnie zmieniał miejsca pobytu, było to doświadczenie wyjątkowo wymagające. – Zamknęłam się na 10 dni w ośrodku buddyjskim, gdzie milczałam i medytowałam. To było hardcorowe doświadczenie. (…) Ja się ciągle kręciłam. Czułam się, jakbym brała udział w jakimś eksperymencie społecznym, na który sama się zapisałam – wspominała. Jak przyznała, największym wyzwaniem nie okazał się brak kontaktu ze światem, lecz konieczność pozostania sam na sam z własnymi myślami. Gdy z dnia na dzień znikają wszystkie rozpraszacze, człowiek zaczyna inaczej postrzegać siebie, swoje emocje i problemy. Anna zwróciła uwagę, że wielu uczestników podobnych odosobnień doświadcza również specyficznego lęku przed tym, co dzieje się poza murami ośrodka. – Każdy po pierwszej Vipassanie ma takie poczucie…

zdj-11-6671b04.jpg
width: 5376
height: 3581

Bliski Wschód bez filtra. Jak wygląda kobieca podróż przez kraje arabskie z dala od luksusowych kurortów?
type: item
date: 2026-06-22T13:55:54.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Podcasty
subject: Traveler
subject: kobiety
subject: podcasty
subject: podróże
subject: rozmowa
description: Samotna podróż kobiety na drugi koniec świata to przejaw odwagi czy szaleństwa? Anna Małysa, znana w sieci jako „Anka Śmietanka”, w najnowszym odcinku podcastu National Geographic Polska „Solo przez świat” szczerze opowiada o przełamywaniu barier, lękach solo podróżniczki oraz o tym, dlaczego najtrudniejsza wyprawa to zawsze ta w głąb własnego umysłu. Ta rozmowa to inspiracja dla każdego, kto boi się zrobić pierwszy krok.
encoded: Podróżowanie w pojedynkę zyskuje na popularności, jednak wciąż budzi mnóstwo kontrowersji – zwłaszcza, gdy w drogę rusza kobieta. Sabina Zięba gościła w studiu Annę Małysę, która od lat udowadnia, że świat jest znacznie bezpieczniejszy i bardziej otwarty, niż przedstawiają to media. Od studenckich czasów w Danii, przez niskobudżetowe Tokio, aż po spanie w aucie na Półwyspie Arabskim – „Anka Śmietanka” dzieli się swoimi autentycznymi doświadczeniami bez instagramowego filtra, pokazując prawdziwe blaski i cienie życia w nieustannym ruchu. Strach przed samotnością i podróż w głąb siebie. Dlaczego największą barierą są nasze własne myśli? Większość z nas na hasło „samotna wyprawa” reaguje fascynacją wymieszaną z paraliżującym lękiem. Bo choć świat wydaje się dziś na wyciągnięcie ręki, to bariery psychologiczne i strach przed samotnością wciąż skutecznie zatrzymują ludzi na kanapie. Anna Małysa bez owijania w bawełnę przyznaje, że ten paraliż nie jest jej obcy, a za kulisami jej wypraw często kryły się wątpliwości. – Ja miałam ogromne obawy przed Egiptem i jeżeli mam wymienić jedną podróż, przed którą naprawdę czułam ścisk w żołądku lecąc, to właśnie była to solo podróż do Egiptu – przyznała w rozmowie. Przełamywanie takiego wewnętrznego impasu nie wymaga jednak natychmiastowego rzucania się na głęboką wodę i kupowania biletu na drugi koniec globu. Odwagę i sprawczość można dawkować metodą małych kroków, zaczynając od lokalnych mikro-podróży. – Ostatnio wybrałam się na dwa dni w góry, w Karkonosze. I totalnie zachęcam każdego do robienia solo rzeczy – przekonuje „Anka Śmietanka”. Weekend spędzony sam na sam ze sobą potrafi bowiem zadziałać jak najlepsza terapia. – Uważam, że każda kobieta powinna chociaż raz w życiu wyjechać gdzieś sama... Chociażby do Kazimierza Dolnego na weekend, bo wtedy można zauważyć taką sprawczość w sobie – dodała Sabina Zięba. Bo w samotnym podróżowaniu to wcale nie skomplikowana logistyka czy odległość geograficzna stanowią największe wyzwanie.…

zdj-4-2db990d.jpg
width: 4608
height: 3069

Pilny komunikat Lekarzy bez Granic. Medyczka zatrzymana w Afganistanie za „zły ubiór”
type: item
date: 2026-06-12T07:38:13.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Ludzie
subject: afganistan
subject: kobiety
subject: lekarze
subject: lekarze bez granic
subject: prawa kobiet
description: Pracownica medyczna szpitala w Heracie została zatrzymana przez afgańskie Ministerstwo Promocji Cnoty i Zapobiegania Występkom za „nieodpowiedni ubiór”. Choć po dwóch dniach odzyskała wolność, organizacja Lekarze bez Granic bije na alarm. To kolejne wydarzenie, które obnaża bieżącą sytuację w Afganistanie – rygorystyczne przepisy uderzają bezpośrednio w afgański system ochrony zdrowia, odcinając kobiety i dzieci od podstawowej opieki medycznej.
encoded: 6 czerwca przedstawiciele Ministerstwa Promocji Cnoty i Zapobiegania Występkom zatrzymali w Heracie (miasto w zachodnim Afganistanie) pracowniczkę oddziału pediatrycznego Szpitala Regionalnego. Kobieta, której towarzyszył mąż, zmierzała do pracy w placówce wspieranej przez Lekarzy bez Granic. Powodem interwencji służb było rzekome nieprzestrzeganie zasad ubioru narzuconych kobietom przez lokalne władze. Choć zatrzymana została zwolniona po dwóch dniach, warunkiem wolności było podpisanie przez nią i jej rodzinę pisemnego zobowiązania do bezwzględnego przestrzegania wytycznych dotyczących stroju. Organizacja Lekarze bez Granic wyraziła stanowczy protest przeciwko tym działaniom. Zdarzenie to zbiegło się w czasie z falą masowych zatrzymań kobiet w prowincji Herat oraz brutalnym stłumieniem publicznych demonstracji przez policję, która 9 czerwca użyła broni palnej, pałek i biczów wobec protestujących. Kim są Lekarze bez Granic? Lekarze bez Granic (fr. Médecins Sans Frontières, MSF) to międzynarodowa, niezależna organizacja medyczno-humanitarna, założona w 1971 roku we Francji. Za swoją działalność na rzecz niesienia pomocy w rejonach konfliktów zbrojnych, epidemii i katastrof naturalnych organizacja została uhonorowana Pokojową Nagrodą Nobla w 1999 roku. W Afganistanie MSF działa od 1980 roku, utrzymując neutralność i niezależność finansową (projekty są finansowane głównie z prywatnych darowizn). Obecnie organizacja prowadzi w tym kraju siedem projektów w siedmiu prowincjach, koncentrując się na opiece położniczej, pediatrycznej, traumatologii oraz leczeniu gruźlicy. Jak wygląda sytuacja kobiet w Afganistanie Sytuacja praw kobiet w Afganistanie na przestrzeni ostatnich dekad ulegała drastycznym zmianom, determinowanym przez sytuację polityczną kraju: Lata 1996–2001 (Pierwsze rządy talibów) – Wprowadzono skrajną interpretację prawa szariatu. Kobiety zostały całkowicie pozbawione prawa do edukacji, pracy i poruszania się bez męskiego opiekuna (mahrama). Lata 2001–2021 (R…

afganistan-kobiety-medycyna-GettyImages-2231993516-e243fc5.jpg
width: 6048
height: 4032

Kobiety, które zmieniają polską naukę: potencjał i wyzwania. Obejrzyj panel dyskusyjny
type: item
creator: Katarzyna Szczepaniak-Cieślak
subject: Lifestyle
subject: Współpraca reklamowa
subject: kobiety
subject: nauka
description: Dyskusja o roli kobiet w nauce, ich szansach i realnym wpływie nie traci na aktualności. Temat ten okazuje się bowiem niezwykle złożony i dotyczy tak różnych aspektów, jak edukacja, przywództwo, życie rodzinne czy wiara we własne kompetencje. W ramach projektu Polska Nauka i współpracy z marką ORLEN odbył się panel dyskusyjny, poświęcony tematowi obecności kobiet w polskiej nauce – potencjałowi, jaki owa obecność niesie, ale również wyzwaniom, które stoją przed naukowczyniami nie tylko w naszym kraju. Dyskusja ta przyniosła szereg naprawdę interesujących spostrzeżeń i wniosków.
encoded: O tym, z czym mierzą się kobiety w polskiej nauce rozmawiają Łukasz Załuski, redaktor naczelny National Geographic Polska oraz gościnie: Aleksandra Głowacz, zastępczyni dyrektorki ds. rozwoju publiczności Muzeum Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie, Marlena Jezierska, dyrektor Biura Sponsoringu Kultury i Nauki ORLEN i Klaudia Górska, ekspertka z działu własności intelektualnej ORLENU, a jednocześnie doktorantka w Akademii Leona Koźmińskiego w Warszawie. Różne perspektywy, jeden wspólny mianownik: ciężka praca Dzięki odmiennym doświadczeniom i zakresom działalności zaproszonych rozmówczyń mamy szansę spojrzeć na sukcesy kobiet w nauce z różnych perspektyw. Odniesienia do postaci Marii Słodowskiej-Curie zapewniają perspektywę historyczną (okazuje się bowiem, że współczesne kobiety mogą naprawdę wiele nauczyć się od noblistki!), pojawia się również spojrzenie akademickie, dotyczące reprezentacji kobiet w nauce oraz przebiegu ich ścieżki kariery czy bardziej zawodowe, bazujące na poszukiwaniu ekspertek, współtworzących innowacje o globalnym znaczeniu i uczestniczących w międzynarodowych projektach. Gościnie przytaczają ważne nazwiska – poza Marią Skłodowską-Curie pojawiają się też wzmianki o Annie Wierzbickiej, wybitnej Lingwistce, Marii Siemionow, pionierce przeszczepów twarzy, czy Christinie Koch, która brała udział w misji Artemis II, jako jedyna kobieta z czteroosobowej załogi. Niezależnie od dziedziny czy obranej drogi – za sukcesami każdej z tych bohaterek stała ciężka, niepodważalna praca. Systemowe wsparcie i mentoring Jak zaznacza Łukasz Załuski: „Dyskusja o kobietach w nauce przestała być już tylko dyskusją o reprezentacji. Dziś coraz częściej dotyczy realnego wpływu, przywództwa i kształtowania kierunków badań.” Rozmawiając o sytuacji naukowczyń w Polsce i na świecie, nie da się jednak uniknąć tematu szans i barier, które wynikają chociażby z sytuacji rodzinnej. Z jednej strony można bowiem zaobserwować wzrost widoczności kobiet w nauce, z drugiej – wciąż mam…

1.1-2219d1c.jpg
width: 1920
height: 1080

Archeologiczna sensacja w Opolu. DNA ujawniło tajemnicę szkieletów zastygłych w miłosnym uścisku
type: item
date: 2026-05-28T11:00:33.000Z
creator: Olaf Kardaszewski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: kobiety
subject: kochankowie
subject: opole
subject: średniowiecze
description: Opolskie odkrycie archeologiczne nabrało zupełnie nowego znaczenie. Więzi łączące średniowieczną parę, której przytulone do siebie szkielety zostały odkryte pod katedrą, mogą być kompletnie inne od tego, co zakładały naukowe hipotezy. W grobie pochowano bowiem osoby tej samej płci.
encoded: Od momentu odkrycia tajemniczego pochówku przy XIII-wiecznej Katedrze Podwyższenia Krzyża Świętego w Opolu wierzono, że parę odnalezionych szkieletów łączyło uczucie typowe dla kochanków. Najnowsze badania dowiodły, że pozostałości ciał należą do dwóch, niespokrewnionych ze sobą kobiet. To najwcześniejszy dowód na pochówek osób tej samej płci w średniowiecznej Polsce. Podziemny uścisk w Opolu Najnowsze ustalenia naukowców są owocem prac archeologicznych prowadzonych w Opolu w latach 2022–2023. Badacze odkryli tam wówczas łącznie 46 pochówków: 36 na cmentarzu przykościelnym oraz 10 wewnątrz samej świątyni. Wśród nich znajdował się ten najbardziej intrygujący – grób pary zastygłej w czułym uścisku. Podczas gdy jedna z osób spoczywała płasko na plecach, co było typowe dla średniowiecznych obyczajów pogrzebowych, ułożenie drugiej było całkowicie unikatowe. Zmarłą osobę ułożono na boku lub brzuchu z prawą nogą zgiętą w kolanie tak, by okalała kończynę towarzysza. Całość dopełniał niezwykły układ ramion: prawe wsunięto pod szyję drugiej osoby, lewe zaś spoczywało na jej klatce piersiowej. Ta zaskakująca figura tworzyła uścisk, jakiego nie powstydziliby się najbliżsi sobie kochankowie. Nie bez znaczenia pozostaje również lokalizacja grobu. Ciała złożono w bezpośrednim sąsiedztwie ścian świątyni. W średniowieczu było to miejsce prestiżowe i wysoce pożądane, zarezerwowane niemal wyłącznie dla ówczesnych elit. Uczucie zapisane w DNA Aby zidentyfikować ciała zmarłych, naukowcy posłużyli się analizą DNA. Badacze pobrali próbki z zębów trzonowych oraz kości skalistej, która słynie z idealnego konserwowania DNA. Otrzymane wyniki obaliły dotychczasowe hipotezy archeologów. Okazało się, że w uścisku spoczywały dwie kobiety, których nie łączyły bliskie więzy krwi. Szczegółowa analiza kośćca wykluczyła zarówno gwałtowną śmierć w wyniku przemocy, jak i epidemię dżumy czy inne groźne infekcje. Badaczom udało się również ustalić ich pochodzenie. Profil genetyczny zmarłych odpowiadał ówc…

FABRIC-KOLAZ-32-20-88074c5.jpg
width: 2813
height: 1875