Turcja chciała regulacji kebabów w Europie. Nie udało się - ostra reakcja Niemiec
Regulacja kebabów w Europie mogła zmienić oblicze street foodu, szczególnie w Niemczech. Turcja chciała odgórnie narzucić zasady przyrządzania dönera, ale jej wniosek został odrzucony przez UE. Choć europejskie wersje kebabów różnią się od oryginalnych, pozostaną na rynku.
Turcja wycofała swoją próbę narzucenia Unii Europejskiej ścisłych reguł dotyczących sposobu przygotowywania döner kebaba. To jedna z narodowych tureckich potraw, ale jej wersje, szczególnie w Niemczech, stanowią już zupełnie inną, lokalną tradycję. Według Turcji niemiecki döner odszedł zbyt daleko od oryginału, ale próba narzucenia regulacji nie powiodła się. Turcja kontra Europa: spór o döner kebab Chodziło o wprowadzenie oznaczenia „Gwarantowana Tradycyjna Specjalność”, które wymagałoby jednolitych zasad w całej UE. Gdyby wniosek został przyjęty, mocno ucierpiałaby branża kebabowa w Niemczech. Döner kebab jest w tym kraju jednym z najpopularniejszych street foodów, a jego lokalne wersje różnią się od rodzimych, tureckich. Według tureckiej Międzynarodowej Federacji Dönera (Udofed), technika pionowego pieczenia mięsa sięga XVI wieku, a sama nazwa związana jest z metodą jego obracania na rożnie. Ankara argumentowała, że döner to danie narodowe Turcji, które rozprzestrzeniło się w Europie wraz z migracją Turków. Niemcy odpowiadały jednak, że ich własny wariant należy już do rodzimej kuchni. Jakie zmiany chciała narzucić Turcja? Ojczyzna kebabów domagała się, aby UE wprowadziła następujące regulacje: mięso mogłoby pochodzić tylko od krów o wieku powyżej 16 miesięcy, jagniąt co najmniej półrocznych oraz z ud i piersi kurczaka, cielęcina i indyk byłyby zabronione, plastry mięsa musiałyby mieć grubość 3–5 mm, regulowany byłby też rodzaj noża do skrawania mięsa i skład marynat. Niemiecki döner kebab trochę się od tych wytycznych różni. To często płaski chlebek z cielęciną, obficie wypełniony warzywami (np. kapustą, ogórkami, cebulą) oraz sosami. Jest raczej wariacją na temat tureckiego klasyka. Odpowiedź Berlina: döner należy do Niemiec Wniosek Udofedu wywołał gwałtowne protesty niemieckiej branży kebabowej. Poparł ją też rząd w Berlinie. Ministerstwo rolnictwa Niemiec stwierdziło wręcz, że propozycję przyjęto „ze zdumieniem”. Były minister rolnictwa Cem Özdemir, polityk tureckiego pochodzenia, podkreślił, że każdy ma prawo decydować, jak jeść dönera, i nie są potrzebne wytyczne z Ankary. Jego zdaniem „döner należy do Niemiec”. Gdyby Turcja dopięła swego, zaszkodziłaby głównie swoim. Sektor kebabowy jest zdominowany przez diasporę turecką. W Niemczech mieszka ok. 1,5 mln obywateli Turcji plus niemal tyle samo osób pochodzenia tureckiego. Jak podaje Stowarzyszenie Producentów Donera w Europie (ATDID), przemysł kebabowy na kontynencie zatrudnia 60 tys. ludzi i produkuje 400 ton kebabów dziennie. Roczne przychody branży sięgają 3,5 mld euro w całej Europie, z czego ogromna większość, bo aż 2,4 mld, przypada na Niemcy. Ostatecznie Udofed 23 września 2025 roku poinformował Komisję Europejską o wycofaniu wniosku. Zastrzeżeń zgłoszono zbyt wiele, a próba kompromisu nie powiodła się. Zatem döner kebab pozostaje daniem, którego oblicze w Europie wyznaczają różne tradycje, a nie jednolity wzorzec z Ankary. Źródło: BBC Nasza autorka Magdalena Rudzka Dziennikarka „National Geographic Traveler" i „Kaleidoscope". Przez wiele lat również fotoedytorka w agencjach fotograficznych i magazynach. W National-Geographic.pl pisze przede wszystkim o przyrodzie. Lubi podróże po nieoczywistych miejscach, mięso i wino.
Arepa, bunny chow, szisz kebab. Oto 20 najlepszych potraw na świecie
Ruszamy w podróż dookoła świata w poszukiwaniu kulinarnych uniesień. Zobacz najpyszniejsze menu świata!
Trudno nie zgodzić się z pisarzem. Trzeba mieć bardzo pojemne serce (a zwłaszcza żołądek), zważając na różnorodność potraw, jakie świat ma do zaoferowania. Które z nich są najsmaczniejsze? Która kuchnia jest najlepsza na świcie? Gdzie jej szukać? Za wskazówkę niech posłuży nam ranking 50 najsmaczniejszych potraw dookoła świata, przygotowany przez redakcję CNN. Ślinianki w ryzy i zaglądamy do najsmaczniejszego menu na świecie. Uwaga, te potrawy, mogą okazać się kluczowe w planowaniu kolejnych podróży. 20. Arepa, Wenezuela To rodzaj małego chlebka lub tortilli przygotowanej z mąki kukurydzianej. Arepy podawane są z dowolnymi dodatkami: serem, siekanym kurczakiem, chrupiącą skórką wieprzową, wołowiną, pomidorami czy awokado. 19. Bunny chow, Republika Południowej Afryki Pomimo nazwy żadne króliki nie cierpią podczas przygotowywania jednej z najbardziej popularnych przekąsek w RPA. Bunny chow to wydrążone połówki lub ćwiartki bochenka białego chleba wypełnione wybitnie pikantnym curry. Danie wywodzi się z indyjskiej społeczności Durban. 18. Szisz kebab/ szaszłyk Aromatyczne, marynowane, pokrojone w kostki mięso - najczęściej jagnięce lub wołowe - nadziewa się na rożen i grilluje. Tak przygotowane szaszłyki podawane są zazwyczaj z ryżem warzywami. 17. Homar „Zapomnij o wymyślnych daniach szefów kuchni, zachowaj prostotę” - radzą redaktorzy CNN w przypadku potraw z homara. Najlepszy sposób, by delektować się ich smakiem? Gotowany homar podany ze stopionym masłem i plasterkiem cytryny. 16. Pastel de nata, Portugalia Kruche ciasto i miękki krem - oto smak Portugalii. Pastel de natas jest prawdopodobnie najsmaczniejszym produktem ubocznym na świecie. Legenda głosi, że portugalskie mniszki wykorzystywały białka jajek do krochmalenia szat, a pozostawione w ten sposób żółtka użyły do wyrobu ciastek. 15. Pierogi, Polska Polskie pierogi w rankingu CNN! Polakom pierogów przedstawiać nie trzeba. A jak o nich piszą redaktorzy amerykańskiej redakcji? „Są pierogi i polskie pierogi. Mogą być wypełnione wszystkim, od ziemniaków, kapusty kiszonej, mięsa, sera po owoce, często podawane są ze stopionym masłem, śmietaną lub smażoną cebulą. Tradycyjnie się je gotuje, ale smażone cieszą się coraz większą popularnością. 14. Donut, Stany Zjednoczone Grzech, ale jaki słodki! Tych amerykańskich smażonych na głębokim tłuszczu oponek nie trzeba nikomu przedstawiać. 13. Kolba kukurydzy Soczysta i słodka, gotowana lub grillowana kukurydza w maśle - zdaniem redaktorów CNN ta prosta kulinarna przyjemność zasługuje na miejsce w pierwszej dwudziestce najlepszych potraw na świecie. 12. Kurczak piri-piri, Mozambik Po oryginał warto udać się do Maputo, stolicy Mozambiku. Dla tego kurczaka gotowanego z limonką, pieprzem, czosnkiem, mlekiem kokosowym i sosem piri piri wielu już straciło głowę. 11. Rendang, Indonezja Podobno rendang smakuje jeszcze lepiej następnego dnia. To tylko legenda, bo w praktyce danie z talerza znika od razu. Wołowinę powoli gotuje się w mleku kokosowym i mieszance z trawy cytrynowej, galangi, czosnku, kurkumy, imbiru i chilli, a następnie dusi przez kilka godzin, aby dodać daniu delikatności. 10. Kurczak muamba, Gabon Jedyny słuszny przepis wymaga: kurczaka, chili, czosnku, pomidorów, pieprzu, soli, okry, masła palmowego, masła afrykańskiego. Smakuje obłędnie, ale z pewnością zatyka tętnice… to jedno z tych dań po których obiecujesz, że wykupisz karnet na siłownię. 9. Lody, Włochy Istnieje kilka teorii na temat lodów. Jedna z miejskich legend głosi, że energia jaką organizm zużywa na ogrzanie się po zjedzeniu lodów równoważy przyjęty naddatek kalorii. Chcemy wierzyć w tę teorię, zwłaszcza kiedy sięgamy po włoskie gelato. 8. Tom yum goong, Tajlandia To tajskie danie obowiązkowe! W tej zupie „na bogato” znajdziemy: krewetki, pieczarki, pomidory, trawę cytrynową, galangę i liście limonki kaffir. Często dodawane jest do niej mleko kokosowe. Danie łączy w całość tajskie smaki: kwaśny, słony, pikantny i słodki. 7. Penang assam laksa, Malezja Jedną z najpopularniejszych potraw w Malezji tworzą: gotowana makrela , tamaryndowiec, chili, mięta, trawa cytrynowa, cebula, ananas podane z makaronem w (uzależniającym!) sosie rybnym. 6. Hamburger, Niemcy Jeśli każdego roku ludzie wydają na to danie ok. 20 miliardów dolarów, ta musi się ono znaleźć się w tym zestawieniu. Mowa o hamburgerze. Bułka z mięsem i sałatką zrobiła karierę niemal na całym świecie, i to nie na USA - uznawane za burgerową ojczyznę - wskazała redakcja CNN. Faworytem okazała się niemiecką wersja. 5. Kaczka po pekińsku, Chiny Dal tej niespiesznie pieczonej, chrupiącej, pokrytej syropem skórki już wielu straciło głowę. Jest tak lubiana, że niektóre restauracje serwują więcej skórki niż mięsa… (zdarza się, że jest ona podawana z naleśnikami, cebulą i sosem z fasoli). Jedno z najbardziej niezapomnianych wrażeń kulinarnych w Pekinie oferuje Duck de Chine. 4. Sushi, Japonia Jak to się dzieje, że za tak gigantycznymi markami, jak Toyota, Sony, Nikon czy Yamaha, stoją ludzie „napędzani” surową rybą z ryżem? Sekret polega na tym, w jaki sposób ryba i ryż są ze sobą połączone. Kiedy Japończycy chcą coś zrobić, robią to naprawdę dobrze. Nie bez powodu to na sushi najczęściej pada wybór, jeśli chodzi o pierwszą randkę. 3. Czekolada, Meksyk Często zapominamy, że ten cud, jakim jest czekolada wynaleźli Majowie. Pierwotnie zmiażdżone ziarna kakaowca, mieszano z wodą, kukurydzianą papką i chili. To był rytualny napój pity zwłaszcza podczas uroczystości religijnych. Dopiero później dodano do tego mleka, a później też wanilii, miodu lub cukru. Tak powstał jeden z kulinarnych cudów świata , którego wielu z nas nie umie sobie odmówić. 2. Pizza, Włochy Porzuć wszelkie wariacje na temat tego placka, wracamy do źródeł! Oryginał składa się zaledwie z kilku składników - ciasta, pomidorów, oliwy z oliwek, soli i bazylii (pizza marinara nie zawiera nawet sera). Gwarancją jakości jest tu dobór składników: sól morską, wysokiej jakości mąka pszenna, stosowanie tylko trzech rodzajów świeżych pomidorów, ręcznie ugniatane ciasto i odpowiednio rozgrzany piekarnik opalany drewnem. 1. Massaman curry, Tajlandia Zdecydowany król curry, a może nawet król wszystkich dań. Pikantny, kokosowy i słodki. Nawet gotowy sos kupiony w supermarkecie może sprawić, że będziesz chciał sypać gwiazdkami Michelin. Jak dobrze, że ktoś wymyślił ryż! Dzięki niemu nie zmarnuje się ani odrobina boskiego sosu Massaman curry. Cóż, hasło „Tajlandia - kraina uśmiechów” to nie tylko slogan marketingowy. Jak nie uśmiechać się w kraju, w którym najsmaczniejsze potrawy świata sprzedawane są niemal na każdym rogu! Źródło: CNN
Szisz, Iskender... W poszukiwaniu najlepszego kebabu na świecie
Każde miasto w Turcji szczyci się tym, że ma na kebab swój własny niepowtarzalny przepis. Ale wśród tych setek wariacji król może być tylko jeden.
We wszystkich rankingach rankingach wygrywa Adana kebab. Cóż takiego ma w sobie, że nie sposób się mu oprzeć? Może to, że wymyślono go w Adanie, stolicy najżyźniejszego regionu w Turcji. Tu rosną najsmaczniejsze warzywa, które towarzyszą mięsiwu. A jest nim mielona jagnięciną, przy czym jagnię nie może być starsze niż rok i musi wypasać się na łonie natury. Zmielone z odpowiednią porcją tłuszczu mięso wyrabia się z mieszanką przypraw, cebulą i czosnkiem. Następnie oblepia się nim specjalny rożen, który umieszcza się nad grillem. Podawany jest na talerzu przykrytym cienką pitą, która wchłania soki z mięsa. Dodatkiem są grillowane warzywa; pomidory, papryka, natka pietruszki, sumak. Ponieważ Adana kebab jest niezwykle pikantny (wszystko za sprawą czerwonych papryczek chili) dobrze jest zamówić do niego Ayran - lekki, słony jogurt. A wieczorem coś mocniejszego np. zimną raki. Adana kebab Fot. Shutterstock Inne popularne kebaby: Szisz kebab Marynowane kawałki mięsa wołowego lub jagnięcego nadziewa się na rożen i grilluje. Fot. Getty Images Doner kebab Czyli dobrze nam znane płaty mięsa nadziane na rożen i skrawane po upieczeniu. Serwowane z warzywami i sosem w picie albo na pierzynce z ryżu. Fot. Getty Images Iskender kebab Pochodzi z Bursy, skrawki grillowanej jagnięciny polewane są roztopionym masłem, z kremowym jogurtem i sosem pomidorowym. Fot. Getty Images Bakłażanowy kebab, Patlicanli kebabi Bakłażanowe krążki nadziewane są na rożen i przekładane koftą, czyli kotlecikami ze zmielonego mięsa. fot. Hayalimdeki Yemekler/YT Beyti Kebab Wymyślono w Istambule. Grillowaną na rożnie wołowinę lub jagnięcinę zawija się w lawasza, czyli przypominające naleśniki pieczywo i serwuje polane sosem pomidorowym i jogurtem. fot. Getty Images
Kebab, mocna kawa i słodka chałwa – to chyba najczęstsze kulinarne skojarzenia z Turcją. Kuchnia turecka ma jednak do zaoferowania wiele więcej egzotycznych specjałów
Smak orientu można oczywiście poznać w domu przygotowując dania według przepisu, jednak oryginalne i niepowtarzalne tureckie potrawy warte są podróży na teren Azji Mniejszej. Turcja to państwo na pograniczu dwóch kontynentów, pomost pomiędzy wschodem a zachodem. Podobnie jak byłe Osmańskie Imperium łączy dwa światy, turecka kuchnia łączy smaki. – Wybierając hotele czyli decydując się na wczasy all inclusive ciężko o skosztowanie specjałów typowych dla Turcji. Potrawy przygotowywane są głównie pod turystów dlatego menu odbiega od tradycyjnej kuchni tureckiej – komentuje Aleksandra Jakiel z internetowego biura podróży Tripsta.pl. Jeśli chcemy posmakować prawdziwej Turcji trzeba wyjść poza turystyczne kurorty i hotelowe mury. Najlepiej w tym celu udać się na lokalny bazar lub do knajpy serwującej lokalne potrawy. Warto udać się także do mniejszych wiosek i miasteczek, w których poznamy prawdziwą turecką gościnność. Ojczyzna kebabu Legenda głosi, że kebab wynaleźli perscy żołnierze piekąc nad ogniem nadziane na miecze mięso. Faktem jest, że najbardziej znana odmiana kebabu – obracanego na pionowym grillu: Dönera, powstała w tureckiej Bursie w drugiej połowie XIX wieku. – Chociaż zazwyczaj słowo kebab w Polsce kojarzymy z mięsnym przysmakiem podawanym w bułce, w Turcji określenie to odnosi się do wszelkiego rodzaju grillowanego mięsa podawanego na talerzu z rozmaitymi dodatkami, szczególnie warzywami – wyjaśnia Natalia Rusinowska autorka bloga "Kulinarne Podróże". Kebab przygotowuje się głównie z baraniny lub jagnięciny, rzadziej z kurczaka. Określenia na różne sposoby serwowania kebabów mają związek głównie regionalny np. adana – siekane mięso upieczone na szpikulcu o charakterystycznym pikantnym smaku, bursa – mięso z rusztu serwowane z jogurtem i sosem pomidorowym lub odnoszą się do wyglądu gotowego dania czy stosowanych przypraw. Chyba najbardziej popularną odmiana jest iskender, czyli mięsne plastry w towarzystwie grillowanych warzyw układane na chlebku pide polane odrobiną jogurtu. Baśniowe słodkości Słodycze i desery to oddzielny rozdział kuchni tureckiej. Wypieki i wyroby cukiernicze przyrządzane na Bliskim Wschodzie są niewiarygodnie słodkie, a za sprawą dodawanego do nich miodu i karmelu dosłownie rozpływają się w ustach. Turcy są świetnymi cukiernikami, a przygotowywane przez nich desery to prawdziwa uczta dla podniebienia. Najpopularniejszym tureckim smakołykiem jest oczywiście chałwa sezamowa znana na całych Bałkanach oraz w zachodniej Azji. W krajach europejskich dostępna na sklepowych półkach zazwyczaj w kilku smakach z różnymi dodatkami. W Turcji najlepszą chałwę kupimy na wagę, a ich miłośnikom szczególnie do gustu powinna przypaść ta o smaku pistacjowym lub z orzechami czy bakaliami. Ciekawą i dosyć nietypową odmianą chałwy jest pişmaniye delikatny i puszysty smakołyk, wyglądający jak kłębuszki waty cukrowej, z dodatkiem ekstraktu waniliowego, wytwarzany z cukru i mąki pszennej. Amatorzy smaków orientalnych słodyczy koniecznie powinni spróbować lokum znanego powszechnie także jako turkish delight. Lokum to kolorowe łakocie o różnych kształtach, przypominające galaretkę. Zrobione są ze skrobi ziemniaczanej i cukru zazwyczaj z dodatkami orzechów, owoców, wiórków kokosowych, rodzynków lub daktyli. Kwintesencją tureckich deserów jest baklawa. – Przygotowywany jest na bazie ciasta podobnego do francuskiego jednak jest to najczęściej turecka yufka lub pochodzące z Grecji ciasto filo. Cieniutkie ciasto przekładane jest warstwami miodu z drobno zmielonymi pistacjami, migdałami lub orzechami z wierzchu polane słodkim syropem albo lukrem – opisuje Natalia Rusinowska. Najlepsze wypieki pochodzą z Gaziantep w Anatolii. Mistrz cukierniczy specjalizujący się w przyrządzeniu baklawy nazywa się baklavacı i jest to oddzielna profesja. Raj dla wegetarian Będąc w Turcji nie zostaniemy uraczeni kotletem schabowym czy hamburgerem. Wieprzowina jako pokarmowe tabu muzułmanów, pod żadnym pozorem nie może wejść w skład tureckiej diety. Korzystne warunki klimatyczne i ukształtowanie terenu a także dostęp do trzech mórz sprawiły, że Turcja obfituje w najróżniejsze warzywa i rośliny strączkowe. Bogactwo warzyw tureckiej ziemi przekłada się na dania, w których warzywa są głównym komponentem. Hitem tutejszych specjałów jest kabaczek i bakłażan. Liczba dań, w których stanowią podstawowy składnik jest niewiarygodna. Znaną i pyszną potrawą z bakłażanów jest imam bayildi. Składa się ona ze smażonych bakłażanów nadziewanych czosnkiem, cebulą i pomidorami opcjonalnie z dodatkiem baraniny. Całość zalewana jest zimnym jogurtem. Popularnym dodatkiem do dań są także pomidory, cukinia i papryka. W Turcji da się przez to z łatwością przeżyć bez mięsa i można przy tym świetnie się najeść, co czyni turecką kuchnię przyjazną dla wegetarian. Co więcej, w kuchni tureckiej wcale nie dominują potrawy z mięsa. Wysoko cenione są dania rybne. Jeśli już mamy ochotę na makrelę, turbota czy tuńczyka powinniśmy wiedzieć, że najlepiej smakują na wybrzeżu, a do wyboru mamy aż trzy: Śródziemne, Egejskie czy Morza Czarnego. W Turcji podobnie jak w wielu innych krajach występuje regionalizm. Każdy region, prowincja czy miasto charakteryzują się innym sposobem przygotowania i podania tradycyjnych potraw. Głównie różnica ta polega na stosowanych przyprawach i dodatkach. Np. im bliżej granicy z Syrią tym potrawy są ostrzejsze. Mieszkańcy stolicy oraz Stambułu raczej unikają pikantnych przypraw. Kraj herbatą i ayranem płynący Dla Polaków kawa po turecku to popularne określenie na napar powstały w wyniku zalania zmielonej kawy wrzątkiem. Zmawiając małą czarną w Turcji możemy się nieco zdziwić. Nie przypomina jej odpowiedniczki w kraju nad Wisłą. Serwowana w charakterystycznych miedzianych tygielkach, przelewana do malowniczych filiżanek kusi intensywnym aromatem i doskonałym smakiem. Mimo ogromnej popularności czarnej używki, w Turcji tak naprawdę króluje çay (czyt. czaj) czyli herbata, która urosła już do rangi napoju narodowego. Podawana jest w uroczych szklankach w kształcie tulipanów tzw. bardaczkach, są również piękną pamiątką z wizyty w Turcji. – Czas na herbatę w Turcji znajdzie się zawsze i wszędzie. Zostaniemy ją poczęstowani na bazarze, w sklepie czy u fryzjera – mówi Aleksandra Jakiel z Tripsta.pl. Herbata pita przez Turków jest zazwyczaj mocna i bardzo słodka a przeciętny Turek potrafi wypić od 6 do 10 szklaneczek dziennie. W spożyciu herbaty na osobę Turcja jest zatem w światowej czołówce. Najbardziej znany zimny napój, który pije się praktycznie do każdego dania to ayran. Mieszanka naturalnego jogurtu i wody gazowanej przyprawiona solą i pieprzem idealnie gasi pragnienie a konsumowana z pikantnymi potrawami łagodzi ich ostry smak. Jeśli chodzi o napoje wyskokowe, spożywanie ich w dużej ilości jest w islamie zakazane. Jednak podobnie jak każdy kraj na świcie Turcja może poszczycić się swoim własnym alkoholem na bazie anyżu – raki. Potocznie nazywane lwim mlekiem, ponieważ po dodaniu do niego wody lub kostek lodu mętnieje i zmienia odcień na mleczny. Pamiątki z Turcji Wycieczka na turecki bazar może często skończyć się zakupem licznych niepotrzebnych rzeczy. Chcąc przywieść sobie oryginalną pamiątkę, kojarzącą się z Turcją, tutejszą kulturą czy kuchnią powinniśmy zwrócić uwagę na gadżety, które nie obciążą ani naszego bagażu ani portfela. Wyjeżdżając z Turcji nie zaszkodzi zabezpieczyć się od wszelkiego złego uroku, dlatego najczęściej przywożoną do kraju pamiątką jest oko proroka – szklany talizman w kolorze niebieskim z czarnym oczkiem pośrodku. Przyjmuje różne formy od breloczków, wisiorków, zawieszek po kolczyki czy magnesy na lodówkę. Zakochani w kuchni tureckiej powinni zaopatrzyć się w tutejsze przyprawy aby wykorzystać je do przyrządzenia orientalnych specjałów w domowym zaciszu. Przyprawy jak i orzeszki, bakalie czy słodkości najlepiej kupować na wagę. Możemy bowiem zawsze spróbować i upewnić się czy aby na pewno nie kupimy kota w worku. Ładną pamiątka będzie także tureckie rękodzieło. Przepiękne plecione dywany z ciekawymi wzorami i motywami powinny zachwycić niejednego turystę. Tureckie dywany nie są jednak tanie. Innymi przykładami ręcznie robionych pamiątek jest ceramika. Kolorowe talerzyki i zdobione miseczki będą piękną ozdobą ale także mogą zostać praktycznie wykorzystane.
W Warszawie kebab, we Wrocławiu pizza - zobacz ulubione dania mieszkańców polskich miast
Poznaj najpopularniejsze dania w Polsce.
Właśnie trwa 10. edycja konkursu TRAVELERY. To najbardziej prestiżowe nagrody podróżnicze. Poznaj nominowanych: View oEmbed on the source website
Kilka informacji dla odkrywających orientalny smak Turcji.
Stambuł to największa aglomeracja w Europie i jedyne miasto na świecie leżące na dwóch kontynentach. Znajdują się tam 2 562 meczety, 50 kościołów chrześcijańskich oraz 16 synagog. Powierzchnia: 5 196 km2 Gęstość zaludnienia: 2 420 osób/km2 Religia dominująca: islam Czas wschodnioeuropejski: 2 godziny do przodu w stosunku do czasu uniwersalnego Waluta: lira turecka TL , czyli 100 nowych guruszy, 1 TL = ok. 1,9 zł; 1 euro = 2,2 TL; 1 USD = 1,5 TL Wiosna i jesień (kwiecień–maj i wrzesień–październik) to najlepsza pora na zwiedzanie Stambułu. Latem (w lipcu i sierpniu) jest bardzo gorąco i wilgotno, a zimą chłodno, wietrznie i deszczowo. Wizę turecką musimy wykupić na lotnisku zaraz po przylocie, kosztuje 20 USD. Samolotem: najtańsze bilety oferuje węgierski przewoźnik Hungarian Airlines. Za bilet na trasie Warszawa–Stambuł (w obie strony) z przesiadką w Budapeszcie zapłacimy ok. 670 zł, rezerwacja na: www.lataj.pl Wycieczka objazdowa „Margarita” 8 dni za 1799 zł; w cenie: noclegi w hotelach trzy-, czteroi pięciogwiazdkowych, wyżywienie (śniadania i obiadokolacje), przejazdy, ubezpieczenie. W programie oprócz Stambułu m.in.: Ankara, Kapadocja, Konya. www.filiz.turystyka.net Pielgrzymka Śladami św. Pawła Apostoła: 15 dni w cenie 2649 zł. Cena zawiera: przeloty, wyżywienie (śniadania i obiadokolacje), ubezpieczenie, noclegi (hotele trzy-, cztero- i pięciogwiazdkowe). W programie m.in.: Stambuł, Ankara, Tarsus, Antalya, Efez, Milet, Troja. www.travelbook.pl Stambuł w innym świetle – siedem dni za 1209 zł (4 noclegi w Stambule, pozostałe w drodze). Cena obejmuje: dojazd autokarem, zakwaterowanie, wyżywienie (śniadania i obiadokolacje), ubezpieczenie. W programie m.in.: Pałac Sułtański, Polonezkoy- Adampol, zakupy na bazarze korzennym, rejs po Bosforze. www.turystyka.przyskarpie.pl Autobusem: firma Havas kursuje między lotniskiem a Taksim Square co pół godziny między 6.00 a 23.00, opłata: 10 TL. Taksówką: za przejazd z lotniska zapłacimy ok. 25 TL . Dolmusze: – tanie minibusy, które jeżdżą po ustalonych trasach, ale nie mają przystanków. Można do nich wsiąść w dowolnym momencie, wystarczy stanąć przy drodze i pomachać. Wysiada się na żądanie. Podobne do dolmuszy są krępe minibusy, które działają na takiej samej zasadzie. Główna trasa minibusów prowadzi z Beikta do centrów biznesowych w Balmumcu, Gayrettepe, Levent, Maslak. Taksówki: należy korzystać z żółtych taksówek, które mają liczniki odległości. Dzienne taryfy zaczynają się od 2 TL . Autobusy: publiczne są koloru czerwonego lub zielonego – belediye otobüsleri; prywatne są niebieskie i pomarańczowe – halk otobüsleri. Bilety ok. 1,5 TL . Promy i wodoloty: Turkish Maritime Lines – parowce odpływają co 15 min od 6.30 do 21.00 (zależy od linii), podróż trwa ok. półtorej godziny. Kursują pomiędzy portami Kadiköy i Üsküdar po azjatyckiej stronie, a Beikta, Kabata i Eminonu/Karaköy po stronie europejskiej. Najtańszy bilet w jedną stronę kosztuje pół dolara. Metro: wzdłuż osi północ– –południe funkcjonuje jedna linia; obecnie jest 6 stacji, ale niebawem zostaną otwarte 4 kolejne. Bilet – 1,40 TL . Tramwaje: działają tu trzy niezależne systemy tramwajowe – jeden po stronie azjatyckiej i dwa po stronie europejskiej. Najbardziej użyteczna z punktu widzenia turystów jest linia łącząca Zeytinburnu z Eminönü, gdyż jej trasa wiedzie przez centrum historycznego półwyspu. Przejazd kosztuje 0,70 USD; kursy od 6.00 do północy. AKBI L – jeden bilet na wszystkie środki transportu: autobusy, statki, busy morskie, metro. Odpowiednik naszej karty miejskiej; zniżki od 10 do 25 proc. Sultanahmet: Hotel Sultanahmet pokoje: od 40 euro www.hotelsultanahmet.com Meddusa Hotel pokoje: od 30 euro www.istanbulhotels.com Hostel Cheers Hostel pokoje wieloosobowe: od 11 euro, pokoje dwuosobowe są droższe; łazienki na korytarzach. www.travellerspoint.com Bazaar district: Hotel Pisa Istanbul pokoje: od 25 euro www.istanbul-holiday.com Inter Hotel Istanbul Pokoje: od 40 euro www.istanbul-holiday.com Beyoglu: World House Istanbul (zabytkowy budynek niedaleko centrum) pokoje: od 20 USD ChillOut Hostel and Cafe ceny: od 10 euro w pokoju wieloosobowym (10 łóżek) www.europe-cities.com Erasmus Hostel (ulubione miejsce noclegowe backpackersów) ceny: od 4,99 euro za łóżko w pokoju 10-osobowym, wspólne łazienki www.travellerspoint.com Smakosze uznają kuchnię turecką za jedną z najlepszych na świecie. Posiłki składają się głównie z mięsa (baraniny, wołowiny, kurczaka) oraz ze świeżych warzyw przyprawionych aromatycznymi ziołami. Narodową potrawą turecką jest dönner kebab, czyli baranina pieczona na poziomym ruszcie i pocięta w paski. Ceny posiłków w Stambule są porównywalne z polskimi. Za pyszny obiad dla dwóch osób w restauracji Marko Pasa przy bocznej ulicy odchodzącej od Istiklâl zapłacimy ok. 60 zł. Orientacyjne ceny:kebab – 3 TL, kolba gotowanej kukurydzy – 1 TL, świeży sok z pomarańczy – 3 TL, fajka wodna – 10 TL, herbata – 1 TL, kawa – 1,5 TL. Ceny biletów do: Hagia Sophia – 20 TL (zamknięta w poniedziałki), Topkapi – 20 TL+ 15 TL za harem, Cysterna Bazylikowa – 7 TL, wejście do meczetów gratis (należy zdjąć buty). Rejs statkiem po Bosforze z przystani Eminönü do Twierdzy Europa – 9 TL. Targowanie to konieczność Krótkie spódniczki i obcisłe podkoszulki nikogo w Stambule nie oburzają, ale do kraju muzułmańskiego należy zabrać umiarkowanie odważną garderobę. Podczas ramadanu (w 2010 r. od 11 sierpnia do 9 września) banki, urzędy i restauracje są zamknięte lub czynne nieregularnie. Bakszysz to wywodzący się z islamu nakaz wspierania biednych. Turcy uznają turystów za bogatych i oczekują bakszyszu w postaci 10 proc. napiwku. Sklepy i bazary są otwarte zwykle od poniedziałku do soboty od 9.30 do 13.00 i od 14.00 do 19.00, w niedziele nieczynne. Wielki Bazar (Kapaliçarsi) to jeden z największych krytych bazarów na świecie, ok. 4 tys. sklepów z biżuterią, ceramiką, przyprawami i dywanami. Polski konsulat: Giz 2000 Plaza, Ayazaga Köyü Yolu No 7, K.5 Maslak-Istanbul. tel. (0212) 290 66 31. Policja turystyczna to specjalna jednostka dbająca o bezpieczeństwo turystów, jej pracownicy władają wieloma językami. www.istanbulcityguide.com www.letsgoistanbul.com