National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-02-18T14:35:09.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Po 2000 latach otwarto drogę z czasów Jezusa. Historyczny szlak znów dostępny
items: Czy biblijny król Herod Wielki rzeczywiście był tyranem? Poznaj prawdziwą historię namiestnika Galilei
items: „Świątynia była imponującym dziełem architektury”. Wraz z jej upadkiem straciliśmy Arkę Przymierza i Tablice Przykazań
items: Najstarsze wezwanie do zapłaty? W Jerozolimie znaleziono list z informacją o długu sprzed 2700 lat
items: Egipska moneta w Mieście Dawida. Zagadkowe odkrycie w Jerozolimie
items: Złoty pierścionek i zagadkowy rytuał. Odkrycie w Jerozolimie ujawnia sekrety starożytności
items: Święte miasto trzech religii na wyjątkowej wystawie. „Drogi do Jerozolimy” można już oglądać w Warszawie
items: Jak Rzymianie złupili Jerozolimę? Co ukradli ze Świątyni Salomona?
items: Najstarszy na świecie dowód na ascezę wśród zakonnic. Dramatyczne odkrycie z Jerozolimy
items: Święte miasto trzech religii. „Napięcie i konflikty tlą się tu stale"
items: Bitwa o Betlejem. Kto ma prawo zamiatać w Bazylice Narodzenia?
items: To się wydarzyło naprawdę. Archeolodzy znaleźli dowód na wydarzenia opisane w Biblii
items: Zaginiona forteca Akra w Jerozolimie: Historia, archeologia i znaczenie w okresie hellenistycznym
items: Święte miasto wyglądało inaczej niż sądziliśmy. Nowe odkrycie archeologiczne w Jerozolimie
items: Tego nikt się nie spodziewał. W grobie Jezusa Chrystusa dokonano zadziwiającego odkrycia
items: W Jerozolimie archeolodzy znaleźli złoty pierścień. Pochodzi z czasów Aleksandra Wielkiego
items: W izraelskiej jaskini odnaleziono rzymskie miecze sprzed 1900 lat. Są wciąż ostre!
items: W Jerozolimie odkryto tajemnicze kanały. Struktury, których nigdy wcześniej nie widziano w Izraelu
items: Wyjątkowe odkrycie w Jerozolimie. Archeolodzy odnaleźli potwierdzenie biblijnej historii
items: Niezwykłe odkrycie w Izraelu. Znaleziono dowód na zniszczenie Drugiej Świątyni w Jerozolimie
items: Wyjątkowe odkrycie u wybrzeży Izraela. Na dnie morza odnaleziono miecz z czasów krucjat
items: Król trędowaty, a jednocześnie największy władca średniowiecza. Zapomniany Baldwin IV
items: W Jerozolimie odnaleziono dokument zapisany na kamiennej tabliczce. Pochodzi z czasów Jezusa
items: Jerozolima więcej zawdzięcza Herodowi niż Salomonowi? Przeszłość Ziemii Świętej nie jest łatwa do zrekonstruowania
items: Gdzie jest Arka Przymierza? 7 potencjalnych tropów

Po 2000 latach otwarto drogę z czasów Jezusa. Historyczny szlak znów dostępny
type: item
date: 2026-02-18T14:34:39.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: chrześcijanie
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: jezus chrystus
subject: religie
subject: szlak
subject: żydzi
description: Po raz pierwszy od blisko dwóch tysięcy lat turyści i pielgrzymi mogą przejść drogą, którą w czasach Drugiej Świątyni przemierzali mieszkańcy starożytnej Jerozolimy. Odkryta i udostępniona w całości tzw. Droga Pielgrzymów w Mieście Dawida (czyli główna arteria prowadząca ku Wzgórzu Świątynnemu) ponownie łączy kluczowe miejsca biblijnej topografii miasta. To właśnie tę trasę, według wielu badaczy, pokonywali wierni udający się do świątyni w czasach Jezusa.
encoded: Realizacja projektu stanowi jedno z największych przedsięwzięć archeologicznych prowadzonych w ostatnich latach w Izraelu. Prace wykopaliskowe i konserwatorskie objęły około 600 metrów kamiennej drogi datowanej na I wiek n.e., biegnącej od Sadzawki Siloe w południowej części Miasta Dawida aż w kierunku Wzgórza Świątynnego. Odtworzenie tej osi komunikacyjnej pozwoliło odtworzyć historyczny kręgosłup Jerozolimy z okresu Drugiej Świątyni, kiedy miasto stanowiło religijne i polityczne centrum regionu. Dzięki wieloletnim badaniom archeolodzy odsłonili oryginalną nawierzchnię z dużych wapiennych płyt, system kanalizacyjny oraz liczne artefakty, które rzucają nowe światło na codzienne życie sprzed niemal dwóch tysiącleci. Droga Pielgrzymów w Jerozolimie. 2000 lat pod ziemią Odsłonięta 10 lutego 2026 r. trasa, określana przez archeologów jako tzw. ulica schodkowa, ma około 600 metrów długości i średnio 8 metrów szerokości. Została zbudowana w I wieku n.e. jako reprezentacyjna arteria łącząca Sadzawkę Siloe z rejonem Wzgórza Świątynnego w okresie Drugiej Świątyni (516 r. p.n.e.–70 r. n.e.). Przez stulecia pozostawała jednak całkowicie ukryta pod ziemią. Dopiero ponowne odkrycie Sadzawki Siloe w 2004 roku zapoczątkowało wieloletnie, skomplikowane prace wykopaliskowe prowadzone przez Izraelski Urząd Starożytności pod gęsto zabudowaną, współczesną tkanką miejską wschodniej Jerozolimy. Badania wymagały precyzyjnych działań inżynieryjnych, ponieważ archeolodzy pracowali pod istniejącą infrastrukturą miasta. Efekt okazał się jednak wyjątkowy: kamienna nawierzchnia zachowała się w znakomitym stanie, bez późniejszych przebudów czy ingerencji. Jak podkreślono w oficjalnym komunikacie stanowiska archeologicznego City of David, droga została odkryta „dokładnie taka, jaka była” – nietknięta przez kolejne epoki. Wzdłuż trasy natrafiono na oryginalne płyty chodnikowe, system odprowadzania wody oraz liczne artefakty: monety, kamienne odważniki i przedmioty codziennego użytku. Znaleziska te…

zdj-27-8e98edf.jpg
width: 4864
height: 3240

Czy biblijny król Herod Wielki rzeczywiście był tyranem? Poznaj prawdziwą historię namiestnika Galilei
type: item
date: 2025-12-21T11:15:10.000Z
creator: Candida Moss
subject: Historia
subject: biblia
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: starożytność
subject: starożytny rzym
description: Król Herod znany jest z brutalności i rzezi niewiniątek. Ale czy naprawdę kazał zabić dzieci w Betlejem? Poznaj historię władcy, który przeszedł do legendy jako morderca – i geniusz architektury.
encoded: Spis treści: Król, którego stworzył Rzym Brutalna droga do władzy Czy Herod naprawdę zabił dzieci? Król budowniczy i geniusz inżynierii Ostatnie dni i dziedzictwo króla Heroda Jeśli w historii Bożego Narodzenia istnieje czarny charakter, to jest nim bez wątpienia Herod – monarcha, który rzekomo kazał wymordować tysiące niemowląt i małych dzieci, by pozbyć się rywala, Dzieciątka Jezus. W tradycji chrześcijańskiej zapisał się jako okrutny tyran. Jednak choć jego reputacja człowieka bezwzględnego jest w pełni zasłużona, wcale nie jest pewne, czy rzeczywiście kazał zabić dzieci z Betlejem. Król, którego stworzył Rzym Herod Wielki, który rządził Judeą w latach 37–4 p.n.e., prowadził życie naznaczone politycznymi manewrami i nieustanną walką o utrzymanie władzy. Nie wywodził się z długiej, królewskiej linii. Nie miał też kapłańskiego zaplecza. Był Idumejczykiem – przedstawicielem grupy etnicznej z południowej Judei, uznawanej za potomków biblijnego patriarchy Ezawa. Z tego powodu pozostawał outsiderem wobec dynastii hasmonejskich, które rządziły Judeą przez stulecie przed jego panowaniem. Adam Kolman Marshak, autor książki „The Many Faces of Herod the Great”, zwraca uwagę, że także jego religijne „uprawnienia” były kruche: – Jego dziadek przeszedł na judaizm, dlatego wielu uważało, że nie jest w pełni Żydem. Dla idumejskiego dworzanina zostanie królem Judei było ogromnym politycznym wyczynem. Wymagało dużego szczęścia i pomocy Rzymu. Braki w rodowodzie nadrabiał jednak instynktem politycznym. Dzięki ojcu, Antypatrowi, umiejętnie zabiegał o rzymskie wsparcie w czasie wojen domowych, które rozdzierały wschodnią część basenu Morza Śródziemnego. W 40 p.n.e., gdy wojska Partów zagrażały rzymskim posiadłościom, senat rzymski zdecydował się na śmiały krok. Marek Antoniusz – a wkrótce także Oktawian – przekonali współpracowników, by ogłosić Heroda „królem Żydów”. Tyle, że w praktyce Herod musiał dopiero na tę koronę zapracować. Brutalna droga do władzy Król „Żydów” już istniał, w…

herod-wielki-FABRIC-KOLAZ-32-8df265d.jpg
width: 2813
height: 1875

„Świątynia była imponującym dziełem architektury”. Wraz z jej upadkiem straciliśmy Arkę Przymierza i Tablice Przykazań
type: item
date: 2025-11-11T11:57:14.000Z
creator: Marzena Wardyn-Kobus
subject: Historia
subject: archeologia
subject: biblia
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: świątynie
description: Świątynia Salomona nie była jedynie monumentalnym miejscem kultu – stanowiła centrum polityczne, ekonomiczne i duchowe królestwa Izraela. Budowa świątyni na Górze Moria, po uprzednim sprowadzeniu Arki Przymierza przez Dawida, była gigantycznym przedsięwzięciem zarówno pod względem kosztów, jak i logistyki. W artykule opisujemy nie tylko architekturę i wymiary budowli, lecz także jej zniszczenie przez Babilończyków oraz dowody archeologiczne potwierdzające istnienie tej starożytnej budowli.
encoded: Spis treści: Wyjątkowa architektura świątyni Upadek i zniszczenie Świątyni Salomona Archeologiczne ślady Pierwszej Świątyni w Jerozolimie Świątynia Salomona, znana także jako Pierwsza Świątynia Jerozolimska, zajmuje wyjątkowe miejsce w historii Izraela i w dziejach religii monoteistycznych. Jej geneza związana jest z pragnieniem króla Dawida, który po zdobyciu Jerozolimy sprowadził do miasta Arkę Przymierza. Ta wcześniej była przechowywana w Szilo w świątyni zwanej Namiotem Spotkania. Ambicją króla Dawida było wzniesienie monumentalnego przybytku, jednak zgodnie z biblijnym przekazem Bóg odmówił mu tego zaszczytu, wskazując na Salomona jako przyszłego budowniczego. Syn Dawida zrealizował projekt w latach 966–959 p.n.e., wznosząc Świątynię na Górze Moria – miejscu symbolicznym, gdzie Abraham miał złożyć Izaaka w ofierze. Świątynia Salomona nie była wyłącznie domem kultu: stanowiła widoczny znak przymierza, była miejscem rytuału ofiary i pomnikiem boskiej chwały. Jej powstanie ugruntowało znaczenie Jerozolimy jako duchowej stolicy narodu i zdefiniowało ramy izraelskiej tożsamości na kolejne stulecia. Wyjątkowa architektura świątyni Budowa Pierwszej Świątyni Jerozolimskiej była przedsięwzięciem nie tylko religijnym, lecz także architektonicznym o wyjątkowej skali i precyzji. Świątynia Salomona wyróżniała się monumentalnymi wymiarami, starannie dobranymi materiałami oraz detalami zdobniczymi, które podkreślały jej znaczenie jako centrum kultu i symbol potęgi króla. Już sama lokalizacja na Górze Moria oraz podział wnętrza na różne strefy kultu świadczyły o przemyślanej kompozycji przestrzeni sakralnej. Rozmiary i struktura Według biblijnych opisów Świątynia Salomona była imponującym dziełem architektury. Jej wymiary określano na około 55 metrów długości, 28 metrów szerokości i 16 metrów wysokości. Najwyższy punkt budowli sięgał około 67 metrów. W Tanachu zapisano inne dane: długość 60 łokci, szerokość 20 łokci i wysokość sieni aż 120 łokci. Choć różne źródła podają odmie…

swiatynia-salomona-shutterstock2173226939-b045306.jpg
width: 4920
height: 2768

Najstarsze wezwanie do zapłaty? W Jerozolimie znaleziono list z informacją o długu sprzed 2700 lat
type: item
date: 2025-10-31T09:31:19.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: odkrycia archeologiczne
subject: starożytność
description: W pobliżu Wzgórza Świątynnego w Jerozolimie archeolodzy odnaleźli fragment ceramicznej płytki, na której znajdował się tekst z pismem klinowym. Okazało się, że było to wezwanie do opłacenia zaległej daniny. Dłużnikiem było Królestwo Judy, a windykatorem – Asyryjczycy.
encoded: Archeolodzy z Izraelskiego Urzędu Starożytności (IAA) prowadzili wykopaliska nieopodal Wzgórza Świątynnego. To jeden z największych obszarów sakralnych na świecie, znajdujący się we Wschodniej Jerozolimie. W czasach antycznych znajdowała się tam Świątynia Jerozolimska, najświętszy obiekt kultu religii żydowskiej. Podczas prac w pobliżu Zachodniego Muru, czyli Ściany Płaczu, badacze znaleźli tabliczkę z wyraźnymi inskrypcjami zapisanymi pismem klinowym. Pierwsze takie odkrycie w historii Analiza wykazała, że artefakt pochodzi z okresu Pierwszej Świątyni, a więc okresu od 1000 do 586 r. p.n.e. Tabliczka ma 2,5 cm długości. Napis sporządzono w języku akadyjskim. To język z grupy semickiej, używany w Mezopotamii od połowy III tysiąclecia p.n.e. do początków I tysiąclecia n.e. Badacze twierdzą, że był to list wysłany z Asyrii do Królestwa Judy z wezwaniem do płatności zaległej daniny. – Inskrypcja stanowi bezpośredni dowód oficjalnej korespondencji między Imperium Asyryjskim a Królestwem Judy – powiedział Ayala Zilberstein, kierownik wykopalisk z IAA. – Odkrycie to pogłębia naszą wiedzę na temat wpływu i obecności Asyryjczyków w Jerozolimie oraz zakresu ich zaangażowania w sprawy Królestwa Judy – dodaje badacz. Co ważne, to pierwsza tego typu korespondencja pomiędzy tymi dwoma królestwami, jaką kiedykolwiek odkryto w Jerozolimie. – Przeszukiwałam ziemię i nagle zauważyłam nietypowy obiekt z dziwnym zdobieniem. Po upewnieniu się, że to nie zwykła ozdoba, a pismo klinowe, krzyknęłam z ekscytacji – wspomina moment odkrycia tabliczki Moriah Cohen, archeolożka, która brała udział w wykopaliskach. Starożytna windykacja sprzed 2700 lat Według badaczki obecność tego przedmiotu na wzgórzu potwierdza, że obszar ten był miejscem działalności wysoko postawionych osób, które odpowiadały za finanse państwa. Wezwanie do zapłaty daniny nie mogło trafić do byle kogo. W czasach starożytnych danina była obowiązkowym i regularnym świadczeniem, jakie podległy lud, wspólnota lub państwo musia…

wezwanie-do-zaplaty-45c0d7a.jpg
width: 1200
height: 675

Egipska moneta w Mieście Dawida. Zagadkowe odkrycie w Jerozolimie
type: item
date: 2025-09-09T08:33:41.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: jerozolima
subject: odkrycia archeologiczne
subject: starożytność
subject: starożytny egipt
description: Archeolodzy w Jerozolimie odnaleźli ponad 2200-letnią monetę, która przedstawiała Berenikę II. Artefakt znajdował się w zabytkowym Mieście Dawida.
encoded: Archeolodzy z Izraelskiego Urzędu Starożytności prowadzili wykopaliska w Mieście Dawida. To najstarsza część Jerozolimy, która znajduje się na południe od wzgórza świątynnego. Według Biblii król Dawid w X wieku p.n.e. zdobył Jebus (miasto Jebuzytów) i uczynił je swoją stolicą. Była to polityczna i religijna stolica królestwa Izraela, a później jego syna Salomona. Współcześnie jest to stanowisko archeologiczne, które badane jest od XIX wieku. Złota moneta z Miasta Dawida Podczas najnowszych badań archeolodzy odsłonili złotą monetę z wizerunkiem Bereniki II. Była to królowa Cyreny i hellenistycznego Egiptu z dynastii Ptolemeuszy. Uważana jest za jedną z najsłynniejszych władczyń epoki. Jej pierwszym mężem był Demetriusz, książę macedoński. Kazała go jednak zgładzić, ponieważ próbował przejąć władzę w jej królestwie. Następnie poślubiła Ptolemeusza III Euergetesa, króla Egiptu, stając się królową tego państwa. Dzięki małżeństwu z egipskim królem doszło do zjednoczenia Cyreny z Egiptem, co znacznie wzmocniło państwo Ptolemeuszy. Królowa zmarła ok. 221 r. p.n.e. Została najprawdopodobniej zamordowana z rozkazu własnego syna, Ptolemeusza IV Filopatora, który chciał sprawować rządy samodzielnie. Moneta z wizerunkiem Bereniki II została wybita prawdopodobnie w Aleksandrii ponad 2200 lat temu. Badacze uważają, że mogła być częścią kolekcji monet podarowanych żołnierzom powracającym z III wojny syryjskiej z lat 246–241 p.n.e. Był to konflikt między egipskim Królestwem Ptolemeuszy a syryjskim Imperium Seleucydów. Zakończył się zwycięstwem Ptolemeusza III Euergetesa nad Seleukosem II. Moneta przedstawiała królową Egiptu Berenikę II – To przepiękna moneta. Znaleźliśmy tylko 17 takich monet w ciągu ostatnich 100 lat – powiedział Robert Kool, kierownik działu numizmatyki w Izraelskim Urzędzie Starożytności. Spośród tych siedemnastu monet, ta odkryta w Mieście Dawida, jest pierwszą, którą znaleziono poza Egiptem podczas wykopalisk archeologicznych. Moneta została odkryta na wstępny…

moneta-bereniki-ea83f8e.jpg
width: 970
height: 546

Złoty pierścionek i zagadkowy rytuał. Odkrycie w Jerozolimie ujawnia sekrety starożytności
type: item
date: 2025-05-26T12:20:04.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: jerozolima
subject: skarby
subject: starożytność
description: Ma około 2300 lat i znaleziono go wraz z innymi precjozami ze złota. Ten złoty pierścień odkryto pod podłogą bogatego domostwa w Jerozolimie. To świadectwo ważnego rytuału z okresu starożytności.
encoded: Spis treści: Złoto i inne kosztowności pod podłogą Okoliczności odkrycia – nie do wiary! Rytuał sprzed 2300 lat. „Symbol przejścia” Jerozolima to miejsce, w którym nieustannie dokonuje się odkryć archeologicznych. W tym przebogatym w historię miejsce ścierały się wpływy różnych kultur i religii. Tak zresztą jest do dzisiaj. Naukowcy z Izraelskiego Urzędu Starożytności i Uniwersytetu w Tell Awiwie poinformowali właśnie o nowym odkryciu. Rzuca światło na starożytne rytuały. Złoto i inne kosztowności pod podłogą Do znaleziska doszło podczas wykopalisk prowadzonych w Parku Narodowym Murów Jerozolimskich. Jest to drugi złoty pierścionek odkryty w ciągu niecałego roku w ramach tych samych wykopalisk i z tego samego okresu – sprzed około 2300 lat. To czas istnienia w Jerozolimie Drugiej Świątyni. W tej samej warstwie archeolodzy zlokalizowali niedawno również szereg kolczyków z brązu. W tej samej warstwie odkryto również złoty kolczyk ozdobiony wizerunkiem rogatego zwierzęcia i zdobiony złoty koralik. Wszystkie pochodzą z okresu wczesnohellenistycznego. Według Efrat Bocher, jednej z kierowniczek wykopalisk, po raz pierwszy znaleziono w Jerozolimie tak duży zbiór złotej biżuterii z tego okresu. – Takie bogactwo jest bardzo rzadkie w jakiejkolwiek warstwie archeologicznej. Świadczy o bogactwie Jerozolimy i wysokim standardzie życia mieszkańców miasta w tym okresie – podkreśliła. Taki składzik przedmiotów z metalu znajdował się w fundamentach dużego budynku. Okoliczności odkrycia – nie do wiary! Moment znalezienie pierścionka wspomina Rivka Lengler, która pracuje na wykopaliskach. – Przesiewaliśmy ziemię przez sito, tuż przy obszarze wykopalisk, i nagle Ben, który ze mną pracuje, wyciągnął z ziemi złoty pierścień. Na początku był pewien, że musi to być współczesny przedmiot upuszczony przez jednego z naszych kopaczy. Ale kiedy przyjrzałam się pierścieniowi, natychmiast dotarło do mnie, że jest to coś starożytnego. Rivka stwierdziła, że to odkrycie jest dla niej „bardzo ekscyt…

pierscionek-6644036.png
width: 900
height: 600

Święte miasto trzech religii na wyjątkowej wystawie. „Drogi do Jerozolimy” można już oglądać w Warszawie
type: item
date: 2025-05-14T08:20:55.000Z
subject: Historia
subject: jerozolima
subject: muzeum narodowe
subject: wystawa
description: „Drogi do Jerozolimy” to próba przedstawienia fenomenu świętego miasta trzech wielkich kultur: żydowskiej, chrześcijańskiej i muzułmańskiej. Wystawa opowiada o Jerozolimie w konkretnej rzeczywistości geograficznej, historycznej i kulturowej. Opisuje ją także jako przestrzeń wyobrażoną: wspominaną w księgach i pieśniach, obrazowaną i fotografowaną, cel wędrówek pielgrzymów, marzenie podróżników. To także opowieść o dawnej wielokulturowej Warszawie oraz samym Muzeum Narodowym w Warszawie, mieszczącym się w Alejach Jerozolimskich. Na wystawie zaprezentowano ponad 220 dzieł sztuki pochodzących z różnych epok.
encoded: Spis treści: Historie odtworzone z pamiątek Duchowe wędrówki i miejskie kalwarie Święte topografie i wierne opisy Wystawa pełna światła Miasto konfliktu Obraz wiekuistego Jeruzalem Jerozolima w Warszawie Zwiedzanie jerozolimskim szlakiem Trzy wielkie religie monoteistyczne: judaizm, chrześcijaństwo i islam widzą w Jerozolimie miasto święte. Żydzi modlą się przy Murze Zachodnim (Ścianie Płaczu), jedynym relikcie Świątyni pierwotnie wzniesionej przez króla Salomona. Chrześcijanie pielgrzymują do miejsc związanych z męką i zmartwychwstaniem Jezusa, które upamiętnia bazylika Grobu Świętego (Zmartwychwstania). Jerozolima miała być też celem nocnej podróży Muhammada, tam Prorok wstąpił do nieba. W panoramie miasta złotem lśni Kopuła na Skale – jedno z najważniejszych sanktuariów islamu. Każda z religii snuje własną, powszechną wśród wyznawców, opowieść o świętym mieście. Wystawa w Muzeum Narodowym w Warszawie starannie przeplata te różnorodne wątki. Historie odtworzone z pamiątek Swoją indywidualną opowieść o Jerozolimie tworzy też każdy powracający z niej pielgrzym, podróżnik, turysta czy badacz. Ze świętego miasta od zawsze przywożono rozmaite pamiątki. Były wśród nich m.in. relikwie, które chrześcijanie w pierwszych wiekach naszej ery nazywali eulogiami, wierząc, że niosą one ze sobą błogosławieństwo miejsca, z którego pochodziły. Z Palestyny przywożono wysokiej klasy dzieła sztuki, obrazy dewocyjne, a także – co szczególnie charakterystyczne – naturalia: buteleczki z wodą z Jordanu, garść ziemi, kilka kamyków albo zasuszone rośliny. Od początku XX wieku popularnością cieszyły się też pocztówki. Pamiątki niekiedy powstawały z dala od Jerozolimy i były tworzone przez osoby, które nigdy tego miasta nie odwiedziły. Duchowe wędrówki i miejskie kalwarie Jerozolima stała się celem podróży nie tylko fizycznych, lecz także imaginowanych. Świadczą o tym kalwarie, zakładane szczególnie licznie w miastach chrześcijańskiej Europy, odtwarzające topografię Jerozolimy. Te lokalne ośr…

fotBartosz-BajerskiMuzeum-Narodowe-w-Warszawie11-a8c0447.jpg
width: 4000
height: 2667

Jak Rzymianie złupili Jerozolimę? Co ukradli ze Świątyni Salomona?
type: item
date: 2025-04-26T13:52:13.000Z
creator: Adam Węgłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: jerozolima
subject: rzymianie
subject: starożytny rzym
description: Oblężenie Jerozolimy przez Rzymian pochłonęło dziesiątki tysięcy ofiar. Świątynia Salomona została spalona, a skarby rozkradzione.
encoded: Spis treści: Syn cesarza pod Świętym Miastem Sanktuarium w płomieniach Los łupów z najazdu Jerozolimę wielokrotnie oblegały i zdobywały rozmaite wojska. Jeden z bardziej pamiętnych ataków nastąpił w trakcie antyrzymskiego I powstania żydowskiego w latach 66–73 n.e. Judea była wówczas już od stu lat w orbicie wpływów Rzymu. Izraelici buntowali się przeciw Imperium z wielu przyczyn, m.in. w wyniku demonstracyjnej ekspansji politeizmu (sami wierzyli w jednego Boga), ale też z przyczyn ekonomicznych. Oblężenie Świętego Miasta trwało od 10 maja do 26 września 70 roku n.e. Jego kulminacją było zdobycie centrum metropolii ze słynną Świątynią Jerozolimską. Syn cesarza pod Świętym Miastem Pod koniec sierpnia roku 70, jak odtwarza współczesny historyk Simon Sebag Montefiore w swojej biografii Świętego Miasta, „Tytus, syn cesarza rzymskiego Wespazjana, dowodzący czteromiesięcznym oblężeniem Jerozolimy, rozkazał całej swojej armii przygotować się do szturmu na Świątynię o świcie. Nazajutrz wypadał ten sam dzień, w którym pięćset lat wcześniej Babilończycy zniszczyli Jerozolimę. Tytus dowodził armią składającą się z czterech legionów – łącznie 60 tys. rzymskich legionistów i żołnierzy miejscowych oddziałów posiłkowych, którzy aż się rwali, żeby zadać decydujący cios krnąbrnemu, lecz złamanemu miastu. W obrębie jego murów żyło w strasznych warunkach około pół miliona głodujących Żydów”. Jerozolima, jak pisze Montefiore, wyglądała wówczas straszliwie: „Tysiące zwłok rozkładały się na słońcu. Zaduch był nie do zniesienia. Sfory psów i szakali pasły się ludzkim mięsem. W poprzednich miesiącach Tytus rozkazał krzyżować wszystkich jeńców i zbiegów. Codziennie krzyżowano pięciuset Żydów. Góra Oliwna i skaliste wzgórza wokół miasta były tak zatłoczone krzyżami, że brakowało miejsca do stawiania nowych i drewna do ich robienia”. Sanktuarium w płomieniach Szczególną uwagę Rzymian przyciągała monumentalna Świątynia. Wzniesiona została około 10 roku p.n.e. przez niesławnego (za sprawą m.in.…

zlupienie-jerozolimy-0-1aefa75.jpg
width: 6000
height: 4000

Najstarszy na świecie dowód na ascezę wśród zakonnic. Dramatyczne odkrycie z Jerozolimy
type: item
date: 2025-03-10T10:04:35.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: bliski wschód
subject: chrześcijaństwo
subject: grób
subject: jerozolima
subject: odkrycia archeologiczne
subject: religie
subject: wierzenia
subject: zakon
description: Blisko 30 metalowych pierścieni ściskało ciało kobiety złożonej do grobu 1500 lat temu w Jerozolimie. To najstarszy namacalny dowód na ekstremalną ascezę wśród chrześcijańskich zakonnic.
encoded: Spis treści: Dramatyczne odkrycie pod ołtarzem Ascetyczny zakonnik? Czy raczej zakonnica? Ekstremalna asceza – nic dziwnego w czasach bizantyjskich Do tego niezwykłego odkrycia doszło w miejscu leżącym około trzech kilometrów na północny zachód od Starego Miasta w Jerozolimie. To tam między V a VII wiekiem naszej ery działał bizantyjski klasztor. Dramatyczne odkrycie pod ołtarzem Znalezisko ogłosili badacze z Izraelskiego Urzędu ds. Starożytności. Niezwykły pochówek znajdował się wśród wielu innych w kryptach pod ołtarzem kościoła. Ołtarz ten naukowcy określają mianem bema. To podniesiona podłoga lub platforma na wschodnim krańcu kościoła, na której znajduje się ołtarz ze stołem ołtarzowym. Słowo bema pochodzi z języka greckiego i oznacza platformę lub stopień. Pod podłogą były też groby należąca do dzieci i mężczyzn. Jeden ze szkieletów szczególnie przykuł uwagę naukowców. Był ściśnięty kilkunastoma pierścieniami wokół ramion lub rąk, czterema pierścieniami wokół szyi i co najmniej 10 pierścieniami wokół nóg. Dodatkowo na brzuchu położono żelazne płyty. Osobę pochowano z niewielkim metalowym krzyżem. Kim była? Ascetyczny zakonnik? Czy raczej zakonnica? Mimo, że dla laika takich pochówek może kojarzyć się z torturami, to w tym przypadku naukowcy od początku nie mieli wątpliwości. W ten sposób pochowano osobę, która poddała się dobrowolnej ascezie, a nie karze. Jednak początkowo uważano, że był to chrześcijański mnich. W źródłach historycznych czytamy, że był to jeden z nietypowych sposobów pokuty. Przyjętą wówczas koncepcją było to, że im bardziej dana osoba powstrzymuje się od przyjemności, a nawet umęcza swoje ciało, tym bardziej dusza wznosi się na wzniosłe duchowe wyżyny. Bardziej rozpowszechnione do okresu późnego średniowiecza było jednak na przykład samobiczowanie. Kości zmarłej osoby znalezionej w Jerozolimie zachowały się kiepsko. Dlatego trudno było ustalić płeć z całą pewnością. Naukowcy z Instytutu Weizmanna wykorzystali innowacyjną technologię, która um…

najstarsza-ascetka-ad30fbb.png
width: 900
height: 600

Święte miasto trzech religii. „Napięcie i konflikty tlą się tu stale"
type: item
date: 2025-01-26T10:37:44.000Z
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: azja
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: religie
description: Nigdzie indziej na świecie synagogi, meczety i kościoły nie stoją tak blisko siebie. Uliczki wydeptywane były tu od tysiącleci przez proroków z świętych ksiąg. Najsilniejsze piętno odcisnęli na tej ziemi żydzi, muzułmanie i chrześcijanie.
encoded: Spis treści: Via Dolorosa, czyli Droga Krzyżowa Grób w dymach kadzideł Ślad po drzewie Z lufą w żebrach Miejsce, gdzie zapłakał Pielgrzymi stąpają tu po miejscach związanych z wydarzeniami Wielkiej Nocy sprzed 2 tysięcy lat. Dzisiejszemu pątnikowi trudno jednak utrzymać nastrój kontemplacji i bogobojnej refleksji. Nie tylko dlatego, że nagromadzenie świętości po prostu wyczerpuje. I nie dlatego, że dźwięki dzwonów chrześcijańskich kościołów mieszają się nad głowami z nawoływaniem muezzinów i żydowskimi modlitwami pod Ścianą Płaczu. Dzieje się tak, ponieważ zwykłe, codzienne życie pulsuje dziś tak samo, jak wtedy, gdy Chrystus wyrzucał handlarzy z progów Świątyni. Via Dolorosa, czyli Droga Krzyżowa Porozkładane stragany arabskich kupców opierają się o ściany domów przy Via Dolorosa, czyli Drodze Krzyżowej. Dachy tych straganów łączą się nad ulicą, tworząc zadaszenie, które całkowicie zasłania słońce, i tworząc z ulic labirynt mrocznych, dusznych tuneli. Zapachy kadzideł, zdawałoby się tak intensywne, giną wśród zapachów przysmażanych sziszkebabów, wypiekanych podpłomyków – chubusów. W plątaninie uliczek wymija się slalomem objuczone osiołki, pucybutów, nosiwodów, arabskie kobiety balansujące koszami i tobołkami na głowach, chłopaków transportujących w ścisku na tackach miętową herbatę. Mężczyźni przesiadujący na wystawionych na ulicę krzesełkach, bulgocąc fajkami wodnymi, obserwują, jak świat toczy się przed ich oczyma. Pod sufitami kawiarenek leniwie mruczą wentylatory. W domostwach, w których gościli uczniowie Chrystusa, teraz znajdują się hostele przyjmujące na nocleg turystów i pielgrzymów. Większość z nich w Starym Mieście kupuje na pamiątkę ziemię świętą w woreczkach i parę sandałów lub ręcznie plecione korony cierniowe. Grób w dymach kadzideł Dojście do bazyliki Grobu łatwo przeoczyć. Przejście między straganami prowadzi na niewielki dziedziniec. Obecna bazylika Grobu, poświęcona w 1149 roku, powstała dokładnie w miejscu grobu Jezusa, w dawnym kamieniołomie, 4…

JerozolimaGettyImages-653525144-fae9bce.jpg
width: 3360
height: 2240

Bitwa o Betlejem. Kto ma prawo zamiatać w Bazylice Narodzenia?
type: item
date: 2024-12-23T16:55:25.000Z
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: betlejem
subject: boże narodzenie
subject: jerozolima
description: Bazylika Narodzenia, bardziej niż jakikolwiek inny kościół w Ziemi Świętej, jest obiektem zażartego sporu pomiędzy odłamami chrześcijaństwa o prawa własności. Oto relacja Olgi Dębickiej z wyprawy do Ziemi Świętej.
encoded: Spis treści: Zapora dla Mesjasza Bitwa o Betlejem Ryby świętego Piotra Obłęd jerozolimski Nie ma drugiego takiego miasta na ziemi jak Jerozolima. Na niewielkim obszarze Starego Miasta dosłownie każdy kamień, zaułek, uliczka, centymetr muru naznaczone są historią. W mniejszym lub większym stopniu ukształtowała ona tożsamość chyba połowy ludzkości. Głosy ludzi, pustynny chamsin zapachy, kamienie – wszystko świadczy o wierze. Na Wzgórzu Świątynnym Żydzi mieli swoją Wielką Świątynię Salomona, po której został tylko dolny fragment muru – dzisiejsza Ściana Płaczu. Arabowie zbudowali tam meczet Al-Aksa i meczet Kopuły Na Skale w miejscu, gdzie prorok Mahomet został wzięty do nieba i pouczony przez Allaha. Chrześcijanie umiejscawiają na tym wzgórzu biblijne ofiarowanie Abrahama, którego przed zabiciem syna powstrzymał Anioł Pański. Na ulicach Starego Miasta mijają się mnisi w habitach, długobrodzi księża prawosławni, pejsaci rabini w jarmułkach, zakutani w kefije i dżalabije muzułmanie. Zapora dla Mesjasza Tuż obok Wzgórza Świątynnego zaczyna się droga krzyżowa – Via Dolorosa – dzisiaj przebiegająca po wąskich uliczkach w obrębie murów Starego Miasta. W jej najbliższym sąsiedztwie znajduje się więzienie i miejsce sądu Piłata. Ostatnie stacje mieszczą się w bazylice Grobu Świętego, który stoi na szczycie Golgoty i kryje w swym wnętrzu miejsce ukrzyżowania i grób Chrystusa. Przy tych najświętszych miejscach pełnią straż na zmianę, według ściśle określonego porządku, przedstawiciele Kościoła katolickiego, prawosławnego, greckiego i ormiańskiego. Historia Jerozolimy zamknięta jest w Starym Mieście. Ten obszar otoczone jest solidnymi murami, w których zbudowano siedem bram. Ta najważniejsza – Złota Brama – ma szczególne znaczenie, gdyż według Żydów tamtędy wejdzie Mesjasz po swym powrocie na ziemię w dniu Sądu Ostatecznego. Właśnie dlatego przestraszeni muzułmanie okupujący Jerozolimę w VII wieku kazali ją zamurować. Co bardziej wpływowi Żydzi wykupują miejsca na cmentarzu tuż z…

BetlejemGettyImages-1785566979-148172a.jpg
width: 2124
height: 1411

To się wydarzyło naprawdę. Archeolodzy znaleźli dowód na wydarzenia opisane w Biblii
type: item
date: 2024-10-11T07:18:59.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: bliski wschód
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: odkrycia archeologiczne
subject: starożytność
description: Archeolodzy odnaleźli fragmenty zniszczonej budowli, w której za czasów królestwa Judy pobierano podatki. Po inwazji Asyryjczyków obiekt został zniszczony, a następnie odbudowany. Nowe władze zaczęły znów pobierać tam podatki, które trafiały do skarbu króla Asyrii.
encoded: Spis treści: Oblężenie Jerozolimy przez Asyryjczyków Dowód na wydarzenia opisane w Biblii Śmierć i podatki Król Asyrii Sennacheryb w 701 roku p.n.e. zorganizował trzecią wyprawę wojenną przeciw Judzie i innym „królestwom na zachodzie”. W trakcie kampanii wojskom asyryjskim udało się doprowadzić do oblężenia Jerozolimy. Jednak główne źródła informacji o tych wydarzeniach to Biblia, a także inskrypcje królewskie władcy z dynastii Sargonidów i niektóre reliefy z Pałacu Południowo-zachodniego w Niniwie. Przedstawiono tam sceny z zaatakowanego miasta Lakisz. Oblężenie Jerozolimy przez Asyryjczyków Co ciekawe, źródła asyryjskie są zbieżne z przekazem biblijnym, jeśli chodzi o to, czas oblężenia. A także o to, kto wówczas zasiadał na tronie Judy. A był to Ezechiasz, król, którego panowanie opisują Księga Królewska i 2 Księga Kronik. Miał prowadzić roztropną politykę, która polegała na unikaniu niepewnych sojuszy przeciwko Asyrii. Ta była wówczas jednym z najgroźniejszych przeciwników państw regionu. W czasie oblężenia Jerozolimy przez Sennacheryba Ezechiasz nie zgodził się na poddanie miasta. Za to – według Starego Testamentu – modlił się do Boga Jahwe. W Biblii czytamy, że Bóg wysłuchał jego modlitwy. „Wtedy Pan wysłał anioła, który wytępił wszystkich dzielnych wojowników oraz książąt i dowódców wraz z naczelnikami w obozie króla asyryjskiego. Musiał więc wrócić [król Sennacheryb – przyp. red.] do swego kraju ze wstydem na twarzy”. Chociaż Ezechiasz nie dopuścił wówczas do podbicia Jerozolimy, nie mógł zwyciężyć z potęgą tego wielkiego starożytnego imperium. Juda i jej królowie stali się później wasalami Asyrii. Dowód na wydarzenia opisane w Biblii Archeolodzy z Izraelskiego Urzędu Starożytności odnaleźli dowody na wydarzenia opisane w Biblii. Badacze prowadzili wykopaliska w dzielnicy Mordot Arnona w Jerozolimie. Odnaleźli tam pozostałości budynku, który miał pełnić funkcję administracyjną. W wyniku analiz i badań naukowcy doszli do wniosku, że było to miejsce, w którym …

izrael-asyria-9228ae3.jpg
width: 650
height: 366

Zaginiona forteca Akra w Jerozolimie: Historia, archeologia i znaczenie w okresie hellenistycznym
type: item
date: 2024-09-10T08:05:24.000Z
subject: Historia
subject: forteca
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: RPWNG
subject: starożytność
description: Forteca Akra, wybudowana przez Antiocha IV Epifanesa w Jerozolimie, była jednym z najważniejszych punktów strategicznych w historii miasta. Jako centrum hellenistycznego oporu i symbol hellenizacji Judei, Akra pozostaje tematem badań archeologicznych i historycznych. Przypominamy historię budowli, wyniki najnowszych wykopalisk oraz opinie ekspertów dotyczące jej roli w czasach starożytnych.
encoded: Spis treści: Historia fortecy Akra Kontrowersje i poszukiwania fortecy Wyniki współczesnych wykopalisk Akra w świetle źródeł literackich Wpływ fortecy Akra na historię Jerozolimy Opinia ekspertów Historia fortecy Akra Budowa Akry przez Antiocha IV Epifanesa Po rozpadzie imperium Aleksandra Wielkiego w IV wieku p.n.e., Bliski Wschód stał się areną konfliktów między jego następcami, w tym Seleukidami, którzy przejęli kontrolę nad Judeą. Akra została wzniesiona około 167 r. p.n.e. przez Antiocha IV Epifanesa, władcę z dynastii Seleukidów, jako część strategii utrzymania władzy nad Jerozolimą po jej podboju. Forteca ta miała kluczowe znaczenie militarno-polityczne: kontrolując Wzgórze Świątynne – najświętsze miejsce Żydów – Seleucydzi zabezpieczali swoje rządy nad miastem i wprowadzali hellenizację. Znaczenie Akry w kontekście hellenizacji Judei Władza Seleucydów nad Jerozolimą nie ograniczała się jedynie do militarnego opanowania miasta. Hellenizacja, proces narzucania kultury greckiej, stała się kluczowym elementem polityki Antiocha IV. Akra miała być symbolem tej transformacji i miejscem oporu wobec żydowskich tradycji. Jak podkreśla prof. Jolanta Młynarczyk z Uniwersytetu Warszawskiego, „Akra nie była sensu stricto fortecą [...] Była to odrębna dzielnica Jerozolimy, obwarowana na potrzeby garnizonu Seleukidów oraz tych żydowskich mieszkańców miasta, którzy sprzyjali hellenizacji obyczajów”. Kontrowersje i poszukiwania fortecy Sprzeczne interpretacje źródeł historycznych Mimo że zarówno Pierwsza Księga Machabejska, jak i dzieła Józefa Flawiusza wymieniają Miasto Dawidowe, czyli najstarszą część Jerozolimy, jako lokalizację Akry, przez wiele lat archeolodzy i historycy spierali się o jej dokładne położenie. Flawiusz wspomina, że „Antioch IV zburzył mury i zbudował w Dolnym Mieście twierdzę Akrę. Była dostatecznie wysoko położona, aby panować z góry nad Świątynią”. Jednak niezgodność między topografią Dawidowego Miasta a Wzgórzem Świątynnym, oddalonym i położonym wyżej…

Akra-jerozolima-forteca-GettyImages-578315416-e2bdcc1.jpg
width: 1024
height: 677

Święte miasto wyglądało inaczej niż sądziliśmy. Nowe odkrycie archeologiczne w Jerozolimie
type: item
date: 2024-07-22T11:49:29.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: biblia
subject: bliski wschód
subject: fortyfikacje
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: odkrycia archeologiczne
subject: palestyna
subject: Wolny czas
description: Archeolodzy dokonali w Jerozolimie ważnego odkrycia. Naturalna dolina skalna okazała się być monumentalną fosą. Oddzielała dwie części miasta. Odkrycie to otwiera dyskusję na temat lokalizowania miejsc znanych z Biblii.
encoded: W tym artykule: Wielka dziura. Wielkie odkrycie w Jerozolimie „Wielkie przedsięwzięcie”. Nieznane umocnienia Jerozolimy Zagadka fortyfikacji Jerozolimy Kto wykonał fortyfikacje? Zagadka pozostaje Archeolodzy nie przestają pracować na terenie Jerozolimy. Jest to święte miasto dla wyznawców trzech religii monoteistycznych: judaizmu, chrześcijaństwa i islamu. Dlatego każde znalezisko elektryzuje wiele osób, bo może odnosić się do wydarzeń znanych ze świętych ksiąg. Wielka dziura. Wielkie odkrycie w Jerozolimie Eksperci z Izraelskiego Urzędu Starożytności i Uniwersytetu w Tel Awiwie poinformowali właśnie o odkryciu potężnej fosy o głębokości co najmniej dziewięciu metrów i szerokości przynajmniej 30 metrów. Dokonano go w Parku Narodowym Murów Jerozolimskich. Naukowcy zdawali sobie sprawę, że rów obronny był częścią umocnień Jerozolimy. Ale nie było jasne, gdzie się znajdował. Poszukiwania fosy starożytnego miasta trwały 150 lat. Fosa została częściowo wykuta specjalnie w tym celu. Jednak jej fragmenty są pozostałością po kamieniołomach. W ten sposób ekonomicznie uzyskano bardzo istotny element fortyfikacji. Fosa oddzielała górne miasto, w którym znajdowały się Wzgórze Świątynne i pałac od dolnego miasta (obecnie to obszar Ofel), gdzie żyli zwykli ludzie. Jest to współczesny parking Givati. „Wielkie przedsięwzięcie”. Nieznane umocnienia Jerozolimy – Nie wiadomo, kiedy fosa została wykopana. Dowody sugerują, że była używana przez wieki, kiedy Jerozolima była stolicą Królestwa Judy, prawie 3000 lat temu w czasach króla Jozjasza. W tamtych latach fosa oddzielała południową część mieszkalną miasta od Akropolu na północy – komentują odkrycie kierownicy wykopalisk prof. Yuval Gadot z Wydziału Archeologii i Starożytnych Kultur Bliskiego Wschodu na Uniwersytecie w Tel Awiwie i dr Yiftah Shalev z Izraelskiego Urzędu Starożytności. Naukowcy nie mają wątpliwości: stworzenie fosy było wielką operacją. Na dużą skalę zmodyfikowała ona naturalną topografię miasta. Celem było zademonstr…

swiete-miasto-wygladalo-inaczej-nowe-odkrycie-archeologiczne-w-jerozolimie-4a412a3.png
width: 1200
height: 630

Tego nikt się nie spodziewał. W grobie Jezusa Chrystusa dokonano zadziwiającego odkrycia
type: item
date: 2024-07-18T06:50:38.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: Edukacja
subject: historia
subject: jerozolima
subject: jezus chrystus
subject: odkrycia archeologiczne
subject: Społeczeństwo
description: W Bazylice Grobu Świętego w Jerozolimie archeolodzy odnaleźli średniowieczny ołtarz, który przez lata uważany był za zaginiony. Pochodzi z 1149 roku i został postawiony tu przez krzyżowców.
encoded: W tym artykule: Niezwykłe odkrycie w Bazylice Grobu Świętego Ołtarz zaginiony na setki lat Związek Rzymu z Jerozolimą To najważniejsze i najbardziej uświęcone miejsce chrześcijan. Grób Jezusa Chrystusa w Bazylice Grobu Świętego w Jerozolimie. Grobowiec uważany jest za miejsce pochówku i zmartwychwstania Syna Bożego. Od ok. IV wieku to obiekt kultu wszystkich wyznawców chrześcijaństwa, do którego nieprzerwanie przyjeżdżają pielgrzymi z całego świata. Niezwykłe odkrycie w Bazylice Grobu Świętego Archeolodzy z Izraelskiego Urzędu ds. Starożytności wraz z naukowcami z Austriackiej Akademii Nauk dokonali przypadkiem sensacyjnego odkrycia właśnie w tej bazylice. Badacze zidentyfikowali pozostałości ołtarza, który przez setki lat uważany był za zaginiony. To największy znany średniowieczny ołtarz, który krzyżowcy wznieśli w 1149 roku. Miał ponad 3,5 metra szerokości. Był misternie zdbobiony i został wzniesiony, aby uczcić zwycięstwo nad muzułmanami 50 lat wcześniej. Ołtarz cały czas znajdował się w w tylnym korytarzu ogólnodostępnego kościoła. Zasłonięty był jednak przez kamienną płytę, która została naznaczona nie tylko przez czas, ale również graffiti wykonane na przełomie dekad przez turystów z całego świata. Gdy płyta została przewrócona w związku z pracami budowlanymi, odsłonięto znacznie starszy obiekt architektoniczny, który ukryty był tam przez lata. Archeolodzy szybko zdali sobie sprawę, że to właśnie front średniowiecznego ołtarza krzyżowców. – Znamy doniesienia pielgrzymów o wspaniałym marmurowym ołtarzu w Jerozolimie z XVI, XVII i XVIII wieku – mówi Ilya Berkovich, historyk z Austriackiej Akademii Nauk i współautor nowo opublikowanego badania na temat tego niewątpliwego dzieła sztuki sakralnej. – Jednak pomimo tego, że ołtarz wywierał na ludziach ogromne wrażenie przez setki lat, nagle zniknął z powszechnej świadomości – wyjaśnia badacz. Ołtarz zaginiony na setki lat Historyk wyjaśnia, że w 1808 roku doszło do wielkiego pożaru rzymskiej części bazyliki Grobu Św…

oltarz-krzyzowcow-e44b772.jpg
width: 3998
height: 2362

W Jerozolimie archeolodzy znaleźli złoty pierścień. Pochodzi z czasów Aleksandra Wielkiego
type: item
date: 2024-05-27T12:23:02.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: odkrycia archeologiczne
subject: ozdoby
subject: Wolny czas
subject: złoto
description: Złoty pierścień wysadzony drogocennym kamieniem odkryli archeolodzy w Jerozolimie. Zagadką jest to, do kogo należał – jego rozmiar jest bardzo niewielki. Ranga znaleziska tego znaleziska jest ważna również z innego powodu.
encoded: W tym artykule: Złoty pierścień – „poruszające znalezisko” Co wiemy o odkrytej biżuterii? Znaczenie odkrycia pierścienia Dzieje Jerozolimy nikną w mrokach historii. Badania archeologiczne w tym mieście nie są łatwe, bo jest to miejsce kultu wielkich religii. Ludzie zasiedlali obszar późniejszego miasta już około 7 tysięcy lat temu. Lokalny ośrodek powstał tam 3400 lat temu i nazywał się Urszalim. Około tysięcznego roku p.n.e. miasto zajął król Dawid i ustanowił stolicą Królestwa Izraela. W I tysiącleciu miasto przechodziło z rąk do rąk różnych potęg starożytności. W VI wieku p.n.e., po najeździe babilońskiego króla Nabuchodonozora II zaginęła w Jerozolimie biblijna Arka Przymierza. Złoty pierścień – „poruszające znalezisko” Złoty pierścień, który archeolodzy odkryli w Jerozolimie, pochodzi z wczesnego okresu hellenistycznego. Rozpoczął się on wraz ze śmiercią Aleksandra Wielkiego. To ten słynny dowódca starożytny zajął Jerozolimę w 332 roku p.n.e. Badania wykopaliskowe prowadzone były przez badaczy z Urzędu Starożytności Izraela i Uniwersytetu w Tel Awiwie w obrębie Parku Narodowego Murów Jerozolimskich obok parkingu Givati. Jak doszło do odkrycia? Szczęśliwą znalazczynią okazała się Tehiya Gangate, członkini zespołu wykopaliskowego, w czasie przesiewania wykopanej ziemi. – Przesiewałam ziemię przez sito i nagle zobaczyłam coś błyszczącego. Natychmiast krzyknęłam: Znalazłam pierścionek, znalazłam pierścionek! W ciągu kilku sekund wszyscy zebrali się wokół mnie i byli podekscytowani. To emocjonalnie poruszające znalezisko, nie takie, jakiego można spodziewać się każdego dnia – mówi Gangate. Przyznała, że zawsze chciała znaleźć złotą biżuterię. Marzenie spełniło się na tydzień przed rozpoczęciem urlopu macierzyńskiego. Co wiemy o odkrytej biżuterii? Pierścień wykonano ze złota. Zdobi go czerwony kamień, najprawdopodobniej granat. Zachował się w bardzo dobrym stanie. Pierścionek ma niewielką średnicę. Wskazuje to, że należał do dziecka – dziewczynki lub chłopca, który …

w-jerozolimie-archeolodzy-znalezli-zloty-pierscien-pochodzi-z-czasow-aleksandra-wielkiego-82a5098.png
width: 1200
height: 630

W izraelskiej jaskini odnaleziono rzymskie miecze sprzed 1900 lat. Są wciąż ostre!
type: item
date: 2023-09-07T12:08:00.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: broń
subject: cesarstwo rzymskie
subject: Edukacja
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: odkrycia archeologiczne
description: Na pustyni Judzkiej, w jaskini znajdującej się nad Morzem Martwym, archeolodzy odnaleźli cztery bardzo dobrze zachowane rzymskie miecze. Badacze uważają, że odkrycie może rzucić światło na historię konfliktu pomiędzy Izraelczykami a Rzymem.
encoded: W tym artykule: Cztery rzymskie miecze w jednej jaskini Broń pochodzi z czasów żydowskiej rebelii Wykopaliska w jaskini są zaplanowane na kolejne lata Park Narodowy En Gedi na zachodnim brzegu Morza Martwego, na południowy wschód od Jerozolimy, to region, który sprzyja rozwojowi roślinności podzwrotnikowej, drzew balsamowych, owocowych i palm. To istna oaza pośród Pustyni Judzkiej. Znajdują się tu liczne jaskinie, a na obszarze rezerwatu widoczne są ślady osadnictwa z VII wieku p.n.e. A także pozostałości świątyni z ok. 3000 roku p.n.e. oraz ruiny starożytnej synagogi z III wieku. Cztery rzymskie miecze w jednej jaskini Izraelscy archeolodzy prowadzili badania w jednej z jaskiń znajdujących się na terenie parku narodowego. Badacze odkryli w niej cztery miecze, które znajdowały się w drewnianych i skórzanych pochwach. Zostały ukryte w szczelinie za ścianą stalaktytów, głęboko we wnętrzu groty. Datowanie wykazało, że pochodzą sprzed ok. 1900 lat. Eksperci uważają, że może być to najlepiej zachowana rzymska broń, jaką do tej pory odnaleziono. Przedmioty wykonane z metalu lub materiałów organicznych, takich jak drewno i skóra, mają duże predyspozycje do degradacji. W rezultacie bardzo rzadko mogą przetrwać w dobrym stanie przez kilkaset lat. Głównie dlatego, że materiały, z których wykonywano miecze, są wrażliwe na warunki zewnętrzne. Badacze podkreślają jednak, że wyjątkowy mikroklimat jaskini w En Gedi sprawił, że broń z czasów rzymskich zachowała się w niemal doskonałym stanie. Niezwykłe odkrycie w Izraelu. Znaleziono dowód na zniszczenie Drugiej Świątyni w Jerozolimie Izraelscy naukowcy poinformowali, że znaleźli dowód, który wskazuje na zniszczenie Drugiej Świątyni przez Rzymian. Archeolodzy odkryli rzadką monetę w Jerozolimie, która pochodzi sprzed ok... Fotograf amerykańskiego „National Geographic” zrobił wyjątkowe zdjęcia, które przedstawiają znalezione miecze i ich najdrobniejsze detale. Fotografie wykonano w Jerozolimie kilka dni po tym, gdy Izraelski Urząd St…

thumb1392092reference-f13c74f.jpg
width: 1722
height: 971

W Jerozolimie odkryto tajemnicze kanały. Struktury, których nigdy wcześniej nie widziano w Izraelu
type: item
date: 2023-09-01T11:09:17.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: Edukacja
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: odkrycia archeologiczne
subject: Onet
description: Archeolodzy twierdzą, że to pierwsza tego typu konstrukcja, jaką odkryto w Izraelu. Kanały wybudowano ok. 2800 lat temu, w regionie Miasta Dawida, czyli pierwotnej części dawnej Jerozolimy.
encoded: W tym artykule: Tajemnicze kanały w centralnej części Miasta Dawida Struktury wykorzystywane w produkcji tekstyliów lub żywności Odkrycie, które rzuca światło na historię rozwoju Jerozolimy Miasto Dawida lub Dawidowe Miasto to pierwotna część Jerozolimy, położona na południowo-wschodnim zboczu wzgórza Ofel. Według Biblii to właśnie tutaj król Dawid miał założyć stolicę Izraela ok. 1000 r. p.n.e. i to tu sprowadził słynną Arkę Przymierza. Dziś miejsce to jest parkiem archeologicznym, które stanowi cenne źródło wiedzy o biblijnych wydarzeniach. Zaledwie kilka tygodni temu bowiem archeolodzy znaleźli dowód na zniszczenie Drugiej Świątyni w Jerozolimie. Tajemnicze kanały w centralnej części Miasta Dawida Izraelscy badacze z IAA i Uniwersytetu w Tel Awiwie kontynuują wykopaliska w Mieście Dawida. W trakcie najnowszych badań udało im się odkryć ślady nietypowych struktur. Izraelski Urząd Starożytności poinformował, że archeolodzy odnaleźli tajemniczą sieć kanałów. Datowanie wykazało, że powstały prawdopodobnie ok. 2800 lat temu, a więc za panowania królów Joasza i Amazjasza. Izraelczycy twierdzą, że kanały z Miasta Dawida są pierwszymi tego rodzaju, które odkryto w tym kraju. Badacze przekazali, że w skałach zostały wydrążone rowy, które najprawdopodobniej służyły do namaczania pewnych przedmiotów. Naukowcy nie wiedzą jednak dokładnie, do czego mogły służyć te enigmatyczne konstrukcje ani jacy mieszkańcy Jerozolimy z nich korzystali. Struktury wykorzystywane w produkcji tekstyliów lub żywności – Produkcja lnu wymaga namaczania go przez długi czas w celu zmiękczenia tego materiału. Inną możliwością jest to, że w kanałach przechowywano daktyle, które podczas nagrzewania słonecznego zaczynały wytwarzać syrop – mówi dr Yiftah Shalev z IAA. – Podobne instalacje odkrywano w miejscach, takich jak Oman, Bahrajn i Iran – dodaje uczony. Kanały mają ok. 50 centymetrów wysokości o 30 centymetrów szerokości. Wykonano je z ciosanej skały. Co ciekawe, nie są połączone z żadnym źródłem w…

kanaly-c469f4d.webp
width: 600
height: 400

Wyjątkowe odkrycie w Jerozolimie. Archeolodzy odnaleźli potwierdzenie biblijnej historii
type: item
date: 2023-08-02T14:50:00.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: biblia
subject: Edukacja
subject: historia
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: odkrycia
subject: odkrycia archeologiczne
subject: starożytność
description: Izraelscy archeolodzy odnaleźli dowód, który potwierdza zburzenie starożytnej Jerozolimy przez armię Babilonu. Chodzi o analizę chemiczną budynku, który spłonął 2600 lat temu.
encoded: W tym artykule: Biblijna wersja wydarzeń i badania archeologiczne Badacze odkryli kolejny budynek, który spłonął w trakcie oblężenia Kara za nieposłuszeństwo? W VI wieku p.n.e. Jerozolima, stolica Judy, została zdobyta i zburzona przez Babilończyków i armię Nabuchodonozora II. Najeźdźcy zniszczyli wówczas również pierwszą Świątynię Izraelitów. Terytorium kraju wcielono do Babilonii, a mieszkańcy miasta zostali wysiedleni. Okres ten nazywany jest niewolą babilońską. Wydarzenia te opisuje Biblia w księdze Jeremiasza (Biblia Tysiąclecia, wydawnictwo Pallottinum, Poznań 2003): Biblijna wersja wydarzeń i badania archeologiczne „Chaldejczycy spalili nadto dom królewski oraz domy ludu, mury zaś Jerozolimy zburzyli. Resztę ludu, który pozostał w mieście, i zbiegów, którzy mu się oddali, i pozostałych rzemieślników, Nebuzaradan, dowódca straży przybocznej, uprowadził w niewolę do Babilonu. Natomiast część ubogiej ludności, nieposiadającej niczego, pozostawił Nebuzaradan, dowódca straży przybocznej, w ziemi judzkiej; dał im tego dnia winnice i pola”. W ciągu ostatnich kilku dekad badania archeologiczne kilkukrotnie potwierdzały biblijną opowieść, że Jerozolima została zniszczona ok. 586 r. p.n.e. Wykopaliska wykazały, że Babilończycy systematycznie niszczyli i palili miasto, a mury miejskie były burzone. W przeszłości naukowcy odkryli pozostałości trzech budynków mieszkalnych, które znajdowały się w historycznej części Jerozolimy, Mieście Dawida. Chodzi o budynki: „Spalony Pokój”, „Dom Ahiela” i „Dom Bullae”. W domostwach tych archeolodzy znaleźli ślady m.in. spalonych drewnianych belek, które miały pochodzić z pożaru wznieconego przez żołnierzy babilońskich. Z kolei w kilku konstrukcjach na obszarze parkingu Givati badaczom udało się odkryć popiół i spalone drewno z VI wieku p.n.e. Badania próbek gleby i fragmentów podłogi odzyskanych z jednej z budowli wykazały, że oddziaływała na nią temperatura co najmniej 600°C. Badacze odkryli kolejny budynek, który spłonął w trakcie ob…

oblezenie-jerozolimy-1e3ae16.jpg
width: 1280
height: 746

Niezwykłe odkrycie w Izraelu. Znaleziono dowód na zniszczenie Drugiej Świątyni w Jerozolimie
type: item
date: 2023-07-31T12:55:03.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: cesarstwo rzymskie
subject: Edukacja
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: odkrycia
subject: odkrycia archeologiczne
description: Izraelscy naukowcy poinformowali, że znaleźli dowód, który wskazuje na zniszczenie Drugiej Świątyni przez Rzymian. Archeolodzy odkryli rzadką monetę w Jerozolimie, która pochodzi sprzed ok. 2000 lat.
encoded: W tym artykule: Niezwykle rzadkie odkrycie w Izraelu Druga Świątynia w Jerozolimie Dowód na zburzenie świątyni przez Rzymian Po zachodzie słońca 26 lipca Żydzi rozpoczęli świętowanie Tisza be-Aw. To święto, które upamiętnia rocznice zburzenia Pierwszej i Drugiej Świątyni w Jerozolimie. To dzień żałoby, w trakcie którego obowiązywał całodobowy ścisły post. Należy powstrzymać się wówczas od jedzenia mięsa i picia wina, a także wszelkich przyjemności. Te 24 godziny mają być czasem refleksji i zadumy nad smutnymi wydarzeniami z historii Izraela. Niezwykle rzadkie odkrycie w Izraelu To właśnie podczas tegorocznego Tisza be-Aw Izraelski Urząd Starożytności poinformował o najnowszym odkryciu. W Parku Archeologicznym Miasta Dawida w Jerozolimie w ciągu ostatnich kilku miesięcy odbywały się wykopaliska. Naukowcy przyznali, że efektem prac było odnalezienie niezwykle rzadkiego dowodu na zburzenie Drugiej Świątyni, do którego doszło w 70 roku n.e. Druga Świątynia była najważniejszą świątynią Izraelitów, która znajdowała się w Jerozolimie, na Wzgórzu Świątynnym. Żydowska tradycja głosi, że miała powstać w latach 537–516 p.n.e. z inicjatywy perskiego króla Cyrusa II Wielkiego na miejscu Pierwszej Świątyni, która została zniszczona przez armię babilońską w 587 roku p.n.e. Druga Świątynia w Jerozolimie Od prawie 2000 lat źródła wiedzy o Drugiej Świątyni były wybrakowane i bardzo często obarczone religijną i polityczną propagandą. Żydzi znali ten ważny dla nich budynek głównie z Nowego Testamentu, Miszny, czyli rabinicznej egzegezy Starego Testamentu oraz z pism żydowsko-rzymskiego historyka i pisarza Józefa Flawiusza. Archeolodzy z Izraelskiego Urzędu Starożytności twierdzą, że odnaleźli wyjątkową monetę, na której znajdują się słowa „Za wolność Syjonu”. Moneta została przebita na środku, dlatego badacze uważają, że była noszona jako naszyjnik. – Wydaje się oczywiste, że moneta została przebita celowo, a otwór nie powstał w wyniku naturalnego starzenia się materiału – przekazał w …

jerozolima-6a89d8e.jpg
width: 1024
height: 680

Wyjątkowe odkrycie u wybrzeży Izraela. Na dnie morza odnaleziono miecz z czasów krucjat
type: item
date: 2023-07-25T11:25:03.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: chrześcijaństwo
subject: Edukacja
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: muzułmanie
subject: odkrycia archeologiczne
subject: palestyna
description: Archeolodzy twierdzą, że miecz prawdopodobnie zaginął podczas bitwy morskiej, która odbyła się ok. 800 lat temu. Krzyżowcy starli się wówczas z muzułmanami podczas jednej z krucjat.
encoded: W tym artykule: Miecz z czasów krucjat Broń należała do krzyżowca, który zginął w bitwie morskiej W obronie Królestwa Jerozolimskiego Krucjaty, czyli wyprawy krzyżowe były organizowane od końca XI wieku. Chrześcijańskie rycerstwo na wezwanie papieża wyruszało w różne regiony świata, aby walczyć nie tylko z muzułmanami na Bliskim Wschodzie, ale także z poganami na wschodzie Europy. Jednak to właśnie wyprawy zbrojne przeciwko wyznawcom islamu przeszły do historii. Głównym celem pierwszych kampanii było bowiem odzyskanie Ziemi Świętej, a zwłaszcza Jerozolimy, miejsca kaźni Jezusa Chrystusa. Miecz z czasów krucjat Właśnie dlatego wiele miejsc dawnych bitew przez dziesiątki lat stanowiły miejsca wykopalisk archeologicznych. Badacze próbowali dowiedzieć się więcej o przebiegu walk, a odkrycia odzyskane ze stanowisk rzucały nowe światło na historię krucjat. Jednak potyczki nie odbywały się wyłącznie na lądzie. W XII i XIII wieku dochodziło również do bitew morskich pomiędzy krzyżowcami a muzułmanami. W 2021 roku u wybrzeży północnego Izraela podwodny archeolog odnalazł miecz wykonany z żelaza. Pokryły go muszle, piasek, mikroorganizmy, które sprawiły, że broń nie uległa degradacji. Jednak warstwa skorupy, choć uchroniła żelazne ostrze przed rozpadem, uniemożliwiała dokładniejsze badania. Po dwóch latach prac z wykorzystaniem między innymi promieniowania rentgenowskiego naukowcy ustalili, że broń pochodziła sprzed ok. 800 lat i została lekko wygięta, prawdopodobnie podczas zaciekłej walki. Wnioski opublikowano na łamach czasopisma naukowego „Atiqot”. Broń należała do krzyżowca, który zginął w bitwie morskiej Archeolodzy stwierdzili, że miecz prawdopodobnie wpadł do wody podczas walki na statku. Świadczą o tym ślady na rękojeści, a także klindze. Uczeni uważają, że przeciwnik mógł wybić broń z ręki nieprzyjaciela. – Były to niezwykle kosztowne przedmioty, dlatego zazwyczaj znajdowały się w pochwie. W tym przypadku odnaleziono samą broń. Z tego możemy wywnioskować, że wpadł d…

miecz-2ceac29.jpg
width: 1027
height: 768

Król trędowaty, a jednocześnie największy władca średniowiecza. Zapomniany Baldwin IV
type: item
date: 2023-06-11T08:55:24.000Z
subject: Historia
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: historia
subject: islam
subject: jerozolima
subject: królowie
subject: średniowiecze
subject: wojna
description: Armię Saladyna gromił nie słynny Ryszard Lwie Serce, lecz zapomniany Król Baldwin IV. Był jednym z największych władców średniowiecza. Jego najgorszym wrogiem okazała się jednak choroba.
encoded: W tym artykule: Trędowaty książę Baldwin Nieudolny władca Jerozolimy Walka z Saladynem Baldwin IV przejmuje władzę Europejczycy się kłócą, muzułmanie rosną w siłę Baldwin IV stawia czoła Saladynowi Bunt przeciw Baldwinowi Kolejne konflikty chrześcijańsko-muzułmańskie Stan zdrowia Baldwina pogarsza się Śmierć Baldwina Trąd w średniowieczu W 1161 r. brat jerozolimskiego króla Baldwina III – hrabia Amalryk – miał powody do radości. Jego żona, piękna Agnieszka powiła mu pierworodnego syna. Na chrzcie maluchowi nadano imię Baldwin. Dwa lata później imiennik malca zmarł, pozostawiając rządy Amalrykowi. Sukcesja nie obyła się bez problemów. Najpotężniejsi magnaci Królestwa Jerozolimskiego, z bliżej nieznanych przyczyn nieprzepadający za Agnieszką, postawili nowemu panu ultimatum: tron albo żona. Chcąc nie chcąc, Amalryk rozwiódł się z małżonką i wziął ślub z cioteczną wnuczką bizantyńskiego cesarza Manuela – Marią. Trędowaty książę Baldwin Dbał jednak o edukację swego pierworodnego, następcy tronu. Wysłał go do wybitnego uczonego, Wilhelma, późniejszego arcybiskupa Tyru. Pewnego dnia duchowny, obserwując zabawę chłopców, pośród których był jego podopieczny, zauważył coś dziwnego: gdy inne dzieci podszczypywały małego księcia, ten w ogóle nie reagował. Zaniepokojony Wilhelm dokładnie obejrzał Baldwina i z przerażeniem stwierdził, że połowa prawego ramienia i dłoni młodzieńca są jakby martwe. Wezwani lekarze wykorzystali całą swą wiedzę, by pomóc następcy tronu, ale w końcu stało się jasne, że nic nie wskórają. Jedyne, co mogli zrobić medycy, to postawić diagnozę. A brzmiała jak wyrok: książę był trędowaty! Nieudolny władca Jerozolimy W 1174 roku w trakcie wyprawy wojennej Amalryk zachorował na dyzenterię i wkrótce zmarł. Prócz Baldwina król nie posiadał męskiego potomka, jedynie dwie córki: Sybillę i Izabellę. W tej sytuacji możnowładcy królestwa zdecydowali się powierzyć koronę trzynastoletniemu księciu, nie wiedząc o jego problemach zdrowotnych. Do chwili osiągnięcia prze…

baldwin-iv2-0ad83ad.jpg
width: 1024
height: 934

W Jerozolimie odnaleziono dokument zapisany na kamiennej tabliczce. Pochodzi z czasów Jezusa
type: item
date: 2023-05-19T11:07:18.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: cesarstwo rzymskie
subject: Edukacja
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: palestyna
subject: starożytność
description: W Mieście Dawida, najstarszej części Jerozolimy, archeolodzy odnaleźli starożytny dokument sprzed 2000 lat. Zawiera informacje finansowe pewnego kupca.
encoded: W tym artykule: Starożytny rachunek pochodził z okresu Drugiej Świątyni Miasto Dawida było niegdyś sercem Jerozolimy Życie codzienne w dawnej Jerozolimie Miasto Dawida to najstarsza część Jerozolimy. Dziś znajduje się tu stanowisko archeologiczne, w którym od XIX wieku trwają niezliczone wykopaliska. Odkrycia w tym miejscu rzuciły światło na historię miasta, a także życie codzienne jego mieszkańców. Pomogły również zweryfikować dawne pisma, kroniki, a nawet teksty biblijne, które opisują dzieje ludu Izraela. Starożytny rachunek pochodził z okresu Drugiej Świątyni Podczas najnowszych wykopalisk w stolicy Izraela archeolodzy odnaleźli małą kamienną tabliczkę. Izraelski Urząd ds. Starożytności poinformował, że zapisano na niej dokumentację finansową, a artefakt pochodzi sprzed ok. 2000 lat. W historiografii Izraela mówi się, że jest to tzw. Okres Drugiej Świątyni. Chodzi o najważniejszą świątynię izraelitów, która została wzniesiona na Wzgórzu Świątynnym w latach 537–516 p.n.e., a zburzono ją w 70 r. n.e. podczas oblężenia Jerozolimy. Było to jedno z najważniejszych starć w ramach pierwszego powstania żydowskiego przeciwko cesarstwu rzymskiemu. Święta budowla Żydów została wówczas spalona, a wraz z nią spłonęła duża część śródmieścia. Naukowcy przeprowadzili dokładną analizę kamiennej tabliczki. Okazało się, że starożytny dokument był swego rodzaju potwierdzeniem lub pokwitowaniem płatności. Rachunek został wystawiony prawdopodobnie przez kupca lub inną osobę, która zajmowała się handlem w stolicy Izraela. Autorzy odkrycia przyznają, że artefakt rzuca światło na starożytną działalność handlową i jest rzadkim dowodem, który ujawnia szczegóły dotyczącego zwykłego, codziennego życia. Miasto Dawida było niegdyś sercem Jerozolimy – To niezwykłe odkrycie, które ujawnia kolejny aspekt żydowskiego życia 2000 lat temu. Te wyjątkowe wykopaliska potwierdzają, że Miasto Dawida było dawniej sercem Jerozolimy i jednym z ważniejszych części tego miasta – mówi rabin Amichai Eliyahu, m…

kamienna-tabliczka-8ed6e73.webp
width: 880
height: 495

Jerozolima więcej zawdzięcza Herodowi niż Salomonowi? Przeszłość Ziemii Świętej nie jest łatwa do zrekonstruowania
type: item
date: 2023-01-21T07:58:56.000Z
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: jerozolima
subject: Travel
description: Jerozolima jest dziś miejscem kultu wyznawców największych monoteistycznych religii świata: judaizmu, chrześcijaństwa i islamu. Na swój prestiż pracowała przez wieki, ale jej przeszłość wciąż jest niejasna.
encoded: W tym artykule: Historia Jerozolimy Kto wybudował pierwszą Świątynię Jerozolimską? Kto rządził Jerozolimą? Odbudowa i upadek Świątyni Jerozolimskiej Od Machabeuszy do Heroda Jerozolima za czasów Heroda Trzecia Świątynia Jerozolimska Historia Jerozolimy Kiedy powstała Jerozolima? Niełatwo o odpowiedź, bo archeologom nie pracuje się łatwo w miejscach kultu wielkich religii. Wydaje się, że ludzie zamieszkiwali obszar późniejszego miasta już w epoce chalkolitu (ok. 7 tys. lat temu). Jako lokalny ośrodek pod nazwą Urszalim musiała istnieć już w XIV w. p.n.e. Wiemy o tym dzięki tzw. korespondencji z Amarny. Jest to odkryte ponad sto lat temu archiwum dyplomatyczne faraonów Amenhotepa III i jego syna Echnatona. Na tabliczce EA 290 zachował się list wysłany przez Abdi-Hebę, władcę Urszalimu, w którym ów lojalny wasal Egiptu prosi faraona o wsparcie. Na podstawie badań archeologicznych szacuje się, że w epoce brązu miasto to miało kilkuset mieszkańców i panowało nad jakąś częścią Pogórza Judzkiego. Niektórzy egiptolodzy znajdują toponim podobny do nazwy Jerozolima w jeszcze starszych tekstach niż tabliczki amarneńskie (nawet z XIX stulecia p.n.e.). Jednak te ustalenia nie są powszechnie akceptowane w świecie nauki. Jakkolwiek daleko wstecz sięgała przeszłość świętego miasta, jego pierwotni mieszkańcy byli poganami. Najczęściej autorzy biblijni łączą miasto z ludnością kananejską, nazywaną Jebuzytami. W księdze Ezechiela Jahwe poprzez proroka grozi Jerozolimie, wypominając jej pogańskie pochodzenie: „Matka wasza była Chetytką, a ojciec wasz Amorytą”. Mimo to autorzy biblijni niekiedy próbowali podkreślać znaczenie Jerozolimy nawet w pradawnych czasach. W Księdze Rodzaju, gdy Abraham wraca po wygranej bitwie, wita go winem i chlebem miejscowy król Melchizedek. Autor nazywa go wręcz kapłanem „Boga najwyższego”, sugerując że kult Jahwe istniał w świętym mieście nawet w czasach patriarchów, gdy nie sprawowali oni jeszcze władzy nad Jerozolimą. Lecz częściej mówi się, że w czasach…

jerozolima-wiecej-zawdziecza-herodowi-niz-salomonowi-przeszlosc-ziemii-swietej-nie-jest-latwa-do-zrekonstruowania-cd48b7a.png
width: 1920
height: 1080

Gdzie jest Arka Przymierza? 7 potencjalnych tropów
type: item
date: 2023-01-12T14:45:17.000Z
creator: Adam Węgłowski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: chrześcijaństwo
subject: Edukacja
subject: historia
subject: izrael
subject: jerozolima
subject: judaizm
subject: Kultura
subject: palestyna
subject: żydzi
description: Arka zaginęła podczas szturmu wojsk babilońskich na Jerozolimę w 586 r. p.n.e. Gdzie jest Arka Przymierza? Badacze wskazują 7 potencjalnych miast, gdzie może się dzisiaj znajdować.
encoded: W tym artykule: Co się stało z Arką Przymierza? Chartres (Francja) Rzym (Włochy) Jerozolima (Izrael) Tanis (Egipt) Aksum (Etiopia) Lalibela (Etiopia) Harare (Zimbabwe) Według Biblii Arka Przymierza to ozdobna skrzynia, w której Izraelici przechowywali kamienne tablice z Dekalogiem. W Starym Testamencie czytamy, że Mojżesz miał je otrzymać Boga na Górze Synaj. Symbolizowała obecność Jahwe, a być może tron Boży. Według tradycji żydowskiej oprócz przykazań wewnątrz Arki miały znajdować się również: laska Aarona oraz dzban z manną. Co się stało z Arką Przymierza? Arka Przymierza miała 140 cm długości na 80 cm szerokości i 80 cm wysokości. Wykonano ją z akacjowego drewna i obito złotą blachą. Wszystko, co wiemy o zaginionej relikwii, pochodzi z Księgi Powtórzonego Prawa i Księgi Wyjścia. Według hebrajskiej wersji Biblii, do momentu wybudowania Pierwszej Świątyni Salomona Arka miała być przewożona na specjalnym wozie z zasłonami w trakcie kampanii wojskowych Izraelitów. Żydzi wierzyli bowiem, że ktokolwiek posiada Arkę, ten jest niezwyciężony. Po zdobyciu Jerozolimy przez króla Dawida Arka została sprowadzona z pustyni i przechowywana przez kolejne lata w mieście. Miała być trzymana w różnych świątyniach. W 586 r. p.n.e. armia Babilonu, którą dowodził król Nabuchodonozor II, podbiła Palestynę. Podczas najazdu zburzono Pierwszą Świątynie, a Arka Przymierza zaginęła. Legendy mówią, że obrońcy miasta mogli ją gdzieś ukryli. Najpewniej jednak została wykradziona lub zniszczona przez najeźdźców. Jedna z legend głosi, że Arka pojawi się znowu, gdy na Ziemi objawi się prawdziwy Mesjasz. Czy są jakiekolwiek dowody na to, że Jezus naprawdę istniał? Współcześnie ponad 2 miliardy osób wyznaje chrześcijaństwo i deklaruje wiarę w Chrystusa. Jednak kim tak naprawdę był Jezus? Dla wielu jest Bogiem, ale w niektórych religiach pojawia się... Chrześcijańska i żydowska relikwia poszukiwana jest już od tysięcy lat, ale jak dotąd nikomu nie udało się jej odnaleźć. Kilkukrotnie archeolodzy na…

arka-przymierza-ddb1b34.jpg
width: 6477
height: 2953