National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-11-20T13:58:08.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: „Gekon z rukoli" znalazł nowy dom. O jego adopcję walczyło kilkadziesiąt osób
items: Gekon w rukoli z supermarketu. Uratowała go spostrzegawcza klientka
items: Odporne na ołów jaszczurki mogą pomóc w walce z zatruciem metalami ciężkimi
items: Padalec zwyczajny przypomina węża. Jest jednak całkowicie niegroźny dla człowieka
items: Te jaszczurki potrafią nurkować. Używają do tego „butli tlenowych” własnej produkcji
items: Jak wygląda jaszczurka zwinka? Ciekawostki o najliczniej występującym w Polsce gadzie
items: Wielkie oszustwo. Przełomowa skamieniałość sprzed 280 mln lat została... namalowana farbą
items: Ciekawostki o gadach, które warto znać. Oto gadzi rekordziści
items: Moloch straszliwy: występowanie, środowisko, pożywienie, rozmnażanie, zagrożenia, ciekawostki
items: Agama kołnierzasta: występowanie, środowisko, pożywienie, rozmnażanie, zagrożenia, ciekawostki
items: W Indonezji powstaje „Park Jurajski” z waranami z Komodo
items: Samica warana z Komodo nie potrzebuje partnera, żeby się rozmnażać. Oto dowód
items: Wszyscy ludzie przed urodzeniem mają "ręce" jaszczurek. Dopiero odkryto ten atawizm
items: Waran: smok z Komodo. Czy uda się mu przetrwać? [REPORTAŻ]

„Gekon z rukoli" znalazł nowy dom. O jego adopcję walczyło kilkadziesiąt osób
type: item
date: 2025-11-20T13:57:41.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Przyroda
subject: gekon
subject: handel zwierzętami
subject: jaszczurka
subject: ochrona zwierząt
subject: polska
description: O gekonie murowym znalezionym w październiku w paczce rukoli z supermarketu mówiła cała Polska. Zwierzak trafił pod opiekę specjalistów z Fundacji Epicrates, która właśnie znalazła mu nowy, stały dom. Proces adopcji cieszył się ogromnym zainteresowaniem.
encoded: Mr. Bean to chyba najsłynniejszy gekon w Polsce. Otrzymał imię od sałatki z fasolą, w której prawie skończył. Cudem przeżył w paczce rukoli z Lidla, a znalazła go dopiero klientka przygotowująca z niej sałatkę. Gekon przeżył zarówno transport zza granicy, czas na sklepowej półce, a potem w domowej lodówce. Specjaliści z Fundacji Epicrates do której trafił, mówią, że uratowały go chłodnicze warunki, które spowolniły metabolizm maleństwa. Teraz fundacja znalazła gekonowi nowy, stały dom. Do adopcji gekona zgłosiły się tłumy Fundacja Epicrates rozpoczęła poszukiwania domu dopiero po zakończeniu okresu kwarantanny gekona i upewnieniu się, że jest w pełni sił. Konieczne było znalezienie opiekuna o odpowiednich kwalifikacjach i doświadczeniu – zwierzak nadal jest tak maleńki, że mieści się na czubku ołówka. Proces adopcyjny przerósł najśmielsze oczekiwania – już pierwszego dnia po ogłoszeniu zgłosiło się ponad 30 osób! Jak podkreśla fundacja, „gekon z rukoli” trafi „do osoby doświadczonej w opiece m.in. nad tym gatunkiem, która oprócz świetnych warunków zapewni mu także dalszą specjalistyczną opiekę weterynaryjną”. Do jakiego zakątka Polski pojedzie Mr. Bean? Tego fundacja nie zdradza. Specjaliści podkreślają jednak, że do adopcji zgłosiło się wiele osób, które spełniały kryteria opieki nad gekonem – ale Mr. Bean mógł trafić tylko do jednego domu. Nie tylko gekon – fundacja zachęca do adopcji innych gadów Na adopcję czekają także inne zwierzęta z Epicratesa, na przykład żółw lamparci „Mikrus” który spędził aż 10 lat w nieodpowiednich warunkach w przedszkolu. „Na nowy dom czekają też zwierzęta innych gatunków i pochodzenia – zwykle porzucone gdy zachorowały lub się znudziły poprzednim »opiekunom«… One, choć już niezbyt piękne i niezbyt młode, też czekają na druga szansę” – pisze fundacja w mediach społecznościowych. Fundacja Epicrates: na ratunek zwierzętom egzotycznym Fundacja Epicrates to organizacja pozarządowa z Lublina, specjalizująca się w opiece nad zwierzętami egzo…

gekon-z-rukoli-83ca44b.jpg
width: 2048
height: 1526

Gekon w rukoli z supermarketu. Uratowała go spostrzegawcza klientka
type: item
date: 2025-10-30T13:35:21.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Przyroda
subject: gady
subject: gekon
subject: jaszczurka
subject: Lubelskie
description: Spotkanie z dziką przyrodą może wydarzyć się wszędzie: nawet na zakupach w supermarkecie. Mieszkanka Chełma myślała, że kupiła tylko składniki na sałatkę, a wróciła do mieszkania z nowym domownikiem. Zwierzę trafiło już pod opiekę Fundacji Epicrates.
encoded: Młody gekon murowy najpierw przyjechał do Polski w paczce z rukolą, a następnie trafił na półkę Lidla w okolicach Lublina. Egzotyczne zwierzę nieświadoma klientka zabrała do domu i… zaopiekowała się nim jak prawdziwa zoolożka. Podjęła szybką interwencję. Gad przypominający krokodyla odwiedził Polskę Gekon murowy (Tarentola mauritanica) to największy europejski gatunek gekona, który od pyska po czubek ogona mierzy zwykle około 12–16 cm. Polskie powietrze mu wyraźnie służy, bo w łódzkim zoo udało się wyhodować 20-centymetrowego olbrzyma. Przybysz z rukoli chyba o tym usłyszał, bo najwyraźniej także chciał odwiedzić swojego wyrosłego kuzyna. Te urocze gady zamieszkują zwykle tereny basenu Morza Śródziemnego – zarówno po europejskiej, jak i afrykańskiej stronie akwenu. Spotkamy je także na wielu rozsianych po śródziemnomorzu wyspach, ale do tej pory stroniły od Lubelszczyzny. Przypominają nieco miniaturowe krokodyle, dlatego czasem nazywa się je gekonami krokodylowymi. Żyją najczęściej około 5 lat i żywią się owadami. Gekon w rukoli z Lidla trafił na dobrą osobę Gekon przyjechał do Polski w paczce rukolą i trafił na półkę Lidla w miejscowości położonej pomiędzy Chełmem a Lublinem. Zawartość jego tymczasowego „domu” miała posłużyć jako składnik na sałatkę z fasolą, a nowa właścicielka gekona – chociaż jeszcze tego nieświadoma – zobaczyła go dopiero w misce podczas przygotowywania potrawy. Na szczęście udało jej się go dostrzec jeszcze przed dodaniem octu i sosu! Nie było to łatwe, ponieważ uroczy, malutki gekon mieści się na czubku palca. Klientka zadziałała wzorowo – szybko skontaktowała się z lubelską Fundacją Epicrates, która zajmuje się udzielaniem pomocy zwierzętom egzotycznym. Szybka reakcja pomogła uratować jego życie, bo gad był już bardzo wychłodzony i wymęczony podróżą. O rokowaniach będzie można mówić dopiero za jakiś czas: obecnie gekon otrzymał imię Mr.Bean – od sałatki z fasolą, w której prawie skończył – i przebywa w sterylnym terrarium, w którym przechodz…

gekon-baa11fa.jpg
width: 2048
height: 1447

Odporne na ołów jaszczurki mogą pomóc w walce z zatruciem metalami ciężkimi
type: item
date: 2025-08-22T14:13:10.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Przyroda
subject: dzikie zwierzęta
subject: gady
subject: jaszczurka
description: Pewien żyjący w Nowym Orleanie (USA) gatunek jaszczurki wykazuje wyjątkowo wysoką odporność na ołów. Poziom ołowiu we krwi tych gadów przekroczył wszystkie dotychczas odnotowane wartości dla ryb, płazów, ptaków, gadów i ssaków. Mimo to wydaje się, że ołów im nie szkodzi. Rozwiązanie zagadki ołowio-odpornych jaszczurek może przyczynić się do stworzenia metod radzenia sobie z zatruciem metalami ciężkimi.
encoded: Spis treści: Wszechobecny ołów Małe, lecz wyjątkowe anole Ekstremofile na pomoc przyrodzie Nowe badania przeprowadzone przez naukowców z prywatnego nowoorleańskiego Uniwersytetu Tulane wykazały, że wiodące nadrzewny tryb życia jaszczurki anole brązowe mają najwyższy poziom ołowiu we krwi, jaki kiedykolwiek odnotowano u kręgowców. Mowa o ilości, która byłaby śmiertelna dla większości innych zwierząt. Jednak, co zaskakujące, poziom trującego ołowiu we krwi zdaje się kompletnie nie mieć wpływu na zdrowie tych niewielkich gadów. Wyniki badania zostały niedawno opublikowane w czasopiśmie „Environmental Research”. Wszechobecny ołów – Zaskakujące jest to, że jaszczurki te nie tylko przeżywają, ale wręcz rozwijają się pomimo obciążenia ołowiem, które dla większości innych zwierząt byłoby katastrofalne – powiedział główny autor badania Alex Gunderson, adiunkt ekologii i biologii ewolucyjnej w Szkole Nauk Ścisłych i Inżynierii Uniwersytetu Tulane. Ołów jest wszechobecnym zanieczyszczeniem środowiska, które ma poważny wpływ na zdrowie, zwłaszcza w środowisku miejskim. Poza pochodzeniem geologicznym, głównymi źródłami zanieczyszczenia środowiska ołowiem była przez wiele lat benzyna ołowiowa, obecnie zakazana w większości krajów. Poza tym przemysł hutniczy i górnictwo rud ołowiu, cynku i srebra, a także produkcja i recykling akumulatorów kwasowo-ołowiowych, przemysł metalurgiczny, farby, pigmenty, amunicja, emisje z elektrowni węglowych i spalania odpadów. Wszystkie analizy wskazują, że to właśnie działalność człowieka jest dominującym źródłem ołowiu w biosferze. Badania z Uniwersytetu Tulane podkreślają utrzymujące się skutki skażenia ołowiem w Nowym Orleanie. Właśnie dlatego ciekawość uczonych wzbudziły złożone sposoby, w jakie organizmy dostosowują się – lub nie dostosowują – do zanieczyszczonego środowiska. Małe, lecz wyjątkowe anole Badane przez naukowców anole brązowe są gatunkiem inwazyjnym pochodzącym z Karaibów. Występują w Nowym Orleanie co najmniej od lat 90. XX wieku…

jaszczurki-olow-8073a5d.jpg
width: 1000
height: 738

Padalec zwyczajny przypomina węża. Jest jednak całkowicie niegroźny dla człowieka
type: item
date: 2024-11-17T08:54:58.000Z
creator: Artur Białek
subject: Przyroda
subject: dzikie zwierzęta
subject: gady
subject: jaszczurka
description: Padalec zwyczajny jest gatunkiem powszechnie występującym w naszym kraju, jednak ze względu na tryb życia, jaki prowadzi to zwierzę, bardzo trudno spotkać go w jego naturalnym środowisku. Gdy już to nastąpi, wiele osób myli tego gada ze żmiją zygzakowatą. Należy jednak podkreślić, że ta przypominająca węża jaszczurka nie jest groźna dla człowieka. Jak wygląda padalec zwyczajny? Gdzie żyje? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: Spis treści: Jak wygląda padalec zwyczajny? Gdzie występuje padalec zwyczajny? Tryb życia padalca zwyczajnego Czym żywi się padalec zwyczajny? Zagrożenia dla padalca zwyczajnego Może się wydawać, że padalec zwyczajny jest przedstawicielem tego samego podrzędu gadów, co efa piaskowa czy owiana złą sławą czarna mamba. Nic bardziej mylnego. Choć przypomina węża, bliżej jest mu do zwinki i innych występujących w naszym kraju jaszczurek. Jak wygląda padalec zwyczajny? Padalec zwyczajny jest gadem łuskonośnym z rodziny padalcowatych. Mimo że już na pierwszy rzut oka przypomina węża, jest zaliczany do podrodziny jaszczurek. Głowa i ogon są u tych gadów słabo wyodrębnione od tułowia. Kończyny uległy uwstecznieniu. Dojrzały samiec osiąga do 50 cm długości, a samica – do 40 cm. Ponad połowa tej wartości przypada na ogon. Ubarwienie gada w części grzbietowej jest brunatno-brązowe, rdzawo-brązowe lub szaro-brązowe. Niektóre osobniki są jednolite, ale u wielu pojawiają się ciemne linie (dwie, trzy lub pięć) i kolorowe (zwykle szmaragdowe) plamki biegnące wzdłuż całego ciała. W części brzusznej wyraźnie uwidacznia się dymorfizm płciowy. U samic obszar ten jest ubarwiony jednolicie na czarno-szaro lub czarno, z kolei spodnia część ciała samców jest żółtawa z niebieskawo-szarym wzorem lub szara z żółtymi piętnami. Jak odróżnić padalca zwyczajnego od węża? Ze względu na uwstecznienie kończyn, padalec często bywa mylony z wężem. W Polsce występuje tylko jeden gatunek jadowitego gada, żmija zygzakowata, ale to wystarczy, by spotkana przypadkowo beznoga jaszczurka wzbudziła strach. Niepotrzebnie. Padalec zwyczajny jest całkowicie bezbronny i nie stanowi zagrożenia dla człowieka. Jak odróżnić go od żmii zygzakowatej? Padalec jest nieco krótszy, a obwód jego ciała jest wyraźnie mniejszy. W odróżnieniu od łusek jadowitej kuzynki, ciało jaszczurki połyskuje w słońcu odcieniami fioletu i zieleni. Najłatwiej odróżnić te zwierzęta po kształcie głowy. U żmii, jest szeroka u podstawy, z wyraźni…

AnguisfragilisPadaleczwyczajny-b8a90aa.jpg
width: 4058
height: 2705

Te jaszczurki potrafią nurkować. Używają do tego „butli tlenowych” własnej produkcji
type: item
date: 2024-09-19T12:42:07.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Przyroda
subject: dzikie zwierzęta
subject: gady
subject: jaszczurka
subject: odnowa biologiczna
subject: woda
description: Jaszczurka z Kostaryki używa bąbli powietrza do nurkowania. Schodząc pod wodę wytwarza bańkę z powietrzem przyczepioną do pyszczka. Może przebywać pod wodą aż 20 minut.
encoded: Spis treści: Nurkujące jaszczurki z Ameryki Środkowej Skąd jaszczurki biorą powietrze do swoich „butli tlenowych”? Bańka powietrza wydłuża czas nurkowania jaszczurek Czy jaszczurki potrafią także pobierać tlen z wody? Dotychczas taką technikę obserwowano jedynie u stawonogów. Na przykład występujący w Polsce pająk topik potrafi przyczepić bąbel powietrza do włochatego odwłoka i używać go pod wodą niczym butli z tlenem. Owady i pajęczaki pobierają powietrze do oddychania za pomocą umieszczonych na całym ciele tchawek lub znajdujących się w odwłoku płucotchawek – mają więc ułatwione zadanie. Ich zapotrzebowanie na tlen także jest mniejsze niż u kręgowców. Tym razem naukowcy z Uniwersytetu Binghamton (USA) po raz pierwszy zaobserwowali i zbadali taką strategię u kręgowców, a konkretnie u jaszczurek. Nurkujące jaszczurki z Ameryki Środkowej Przebadano gatunek półwodnej jaszczurki z rodzaju Anolidae. Gatunek Anolis aquaticus żyje w tropikalnych lasach Kostaryki i Panamy. Jaszczurki te są łakomym kąskiem dla licznych drapieżników zamieszkujących ten niezwykle bogaty ekosystem – np. ptaków i węży. Aby ich uniknąć, nasi bohaterowie często ukrywają się pod wodą, pozostając w niej nieruchomo przez dłuższy czas. Im dłużej mogą nurkować, tym większą mają szansę na uniknięcie ataku drapieżnika. Wykształciły więc niezwykłą strategię oddychania pod wodą. Skąd jaszczurki biorą powietrze do swoich „butli tlenowych”? W odróżnieniu od techniki pająka topika, jaszczurki z Kostaryki nie zabierają bańki ze świeżym powietrzem pod wodę. Radzą sobie inaczej: zatrzymują przy sobie powietrze, które wydychają i „recyklingują” je. W wydychanym powietrzu (także przez np. człowieka) wciąż znajduje się sporo tlenu. To, co nurkująca jaszczurka wydycha, gromadzone jest przy jej nozdrzach jako bańka powietrza do powtórnego wykorzystania. – Wiemy, że mogą przebywać pod wodą co najmniej 20 minut, a może i dłużej – mówi Lindsey Swierk, autorka badania. Po raz pierwszy zaobserwowała nurkujące jaszczurki …

nurkujaca-jaszczurka-1-28e2faf.jpg
width: 1342
height: 1072

Jak wygląda jaszczurka zwinka? Ciekawostki o najliczniej występującym w Polsce gadzie
type: item
date: 2024-03-11T08:07:01.000Z
creator: Artur Białek
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: ciekawostki
subject: dzikie zwierzęta
subject: gady
subject: jaszczurka
subject: przyroda
subject: Wolny czas
description: Jaszczurka zwinka jest najpowszechniej występującym polskim gadem. Można ją spotkać na terenie całego kraju, ale zaobserwowanie tego gatunku w naturalnym środowisku nie jest łatwe. Jak każdy gad, zwinka jest płochliwa i nie dąży do kontaktu z człowiekiem, a dzięki specyficznemu ubarwieniu potrafi się świetnie maskować. Czy można hodować te gady? Gdzie żyje i jak wygląda jaszczurka zwinka? Ciekawostki na temat tego pięknego zwierzęcia wymieniamy poniżej.
encoded: W tym artykule: Jak wygląda jaszczurka zwinka? Gdzie występuje jaszczurka zwinka? Co jedzą jaszczurki zwinki? Czy jaszczurka zwinka jest jadowita? Ile żyje jaszczurka zwinka? Czy jaszczurka zwinka jest pod ochroną? Jaszczurka zwinka – hodowla Gady stanowią najmniej liczną grupę kręgowców w Polsce. W naszym kraju występuje ich zaledwie garstka. Wynika to z faktu, że klimat panujący w naszej strefie sprzyja tylko nielicznym gatunkom. Jednym z nich jest jaszczurka zwinka, czyli Lacerta agilis – najpowszechniejszy z polskich przedstawicieli tego rzędu. Jak wygląda jaszczurka zwinka? Jaszczurkę zwinkę charakteryzuje krępa, dość mocna budowa. Zwierzę ma duży łeb z zaokrąglonym pyskiem, który płynnie przechodzi w wysmuklony, choć masywny tułów. Nogi gada są krótkie i silne, zakończone długimi, dobrze rozwiniętymi palcami zaopatrzonymi w pazury. Łeb pokrywają duże i regularne tarczki. Wzdłuż grzbietu przebiega wąska wstęga zbitych łusek. Osobniki występujące w Polsce osiągają do 24 cm długości wraz z ogonem, który osiąga do 11 cm. Skoro o ogonie mowa, warto wspomnieć, że zwinka (podobnie jak wiele innych jaszczurek) w chwili zagrożenia potrafi odrzucić tę część ciała. To naturalna strategia obronna. Odrzucony ogon wije się, a drapieżnik skupia na nim swoją uwagę. Zwierzę może wówczas ratować się ucieczką. „Zgubiony” ogon regeneruje się, ale nowy często odrasta zdeformowany i nie osiąga już pierwotnych rozmiarów. Sam proces ten trwa ok. 14 dni. Zwinki mają różne ubarwienie. Najczęściej spotykane są osobniki brunatne, jasnobrązowe i szare z trzema pasami nieregularnych plam, które przybierają kremowo-brązową barwę. Warto jednak wspomnieć, że wśród samic zdarzają się osobniki bez wzoru, o jednolitym ubarwieniu. Cechą charakterystyczną samców jest zielonkawe ubarwienie boków i spodu ciała. Samice są w tym obszarze szarawe. U niektórych występują białawe plamki. Często zdarza się, że powszechnie występująca w naszym kraju jaszczurka zwinka jest mylona z jaszczurką zieloną, czyli…

jaszczurka-zwinka-fot-iwona-kaluzinska-wikimedia-commons-cc-by-4-0-d5406d4.jpg
width: 2917
height: 1677

Wielkie oszustwo. Przełomowa skamieniałość sprzed 280 mln lat została... namalowana farbą
type: item
date: 2024-02-16T11:18:53.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: Edukacja
subject: ewolucja
subject: gady
subject: jaszczurka
subject: oszustwa
subject: paleontologia
subject: skamieniałości
description: Ta prehistoryczna jaszczurka zdumiewała ekspertów od prawie stu lat. Niestety, właśnie okazało się, że przynajmniej częściowo mamy do czynienia z oszustwem. Najcenniejszy naukowo obrys zwierzęcia został… namalowany.
encoded: W tym artykule: Sekrety dawnych skamieniałości Oszustwo naukowe Kto pomalował skamieniałość? Ultrarzadka skamieniałość została odkryta w 1931 roku we włoskich Alpach. Pochodzi sprzed 280 mln lat, a więc z czasów przed dinozaurami. Eksperci stwierdzili, że to jedna z najstarszych skamieniałości jaszczurek, jakie kiedykolwiek znaleziono. Została przypisana do gatunku Tridentinosaurus antiquus. Powstawały o niej liczne artykuły, była opisywana w książkach. Dlaczego? Gdy się uważnie przyjrzymy fotografii tej skamieniałości, zauważymy wyraźnie zaznaczony czarny obrys ciała zwierzęcia. Zdaniem badaczy była to sfosylizowana skóra. Czyli skamieniały fragment tkanek miękkich sprzed niemal 300 mln lat. Niestety, ta najcenniejsza część skamieniałości to zwykłe oszustwo. Jak dowodzą badacze w artykule opublikowanym właśnie w czasopiśmie naukowym „Palaeontology”, obrys prehistorycznej jaszczurki został zwyczajnie namalowany na skale czarną farbą. Sekrety dawnych skamieniałości Tkanki miękkie bardzo rzadko ulegają fosylizacji, czyli skamienieniu. Dzieje się tak dlatego, że zazwyczaj rozkładają się, zanim rozpoczyna się ten proces. Gdy jednak się zachowują, dostarczają naukowcom cennych informacji o zwierzęciu, do którego należały: o jego kolorze skóry, ułożeniu organów wewnętrznych, fizjologii. Skamieniałości prehistorycznych stworzeń morskich okazały się być czymś innym Reinterpretacja skamieniałości z okresu kambru sprzed ponad 500 milionów lat sugeruje, że nie należały do zwierząt. Co to mówi o ewolucji? Dlatego właśnie skamieniałość Tridentinosaurus antiquus została uznana za unikatową. Naukowcy wysnuwali teorie, jak doszło do tego, że skóra tej jaszczurki przetrwała do naszych czasów. Jednak – co może być zaskakujące – nikt jej bezpośrednio nie zbadał. Zwróciła na to uwagę dopiero dr Valentina Rossi z irlandzkiego University College Cork. I wraz z zespołem poddała T. antiquus całej serii skomplikowanych badań mikroskopowych. Oszustwo naukowe W pierwszym kroku naukowcy wykona…

wielkie-oszustwo-przelomowa-skamienialosc-sprzed-280-mln-lat-zostala-namalowana-farba-fot-dr-valentina-rossi-285c2c1.jpg
width: 1478
height: 826

Ciekawostki o gadach, które warto znać. Oto gadzi rekordziści
type: item
date: 2022-10-23T11:02:58.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: gady
subject: jaszczurka
subject: Travel
subject: węże
subject: Wolny czas
subject: żółwie
description: Te ciekawostki o gadach pomogą ci lepiej poznać zwierzęta, które jednych fascynują, a innych przerażają. Czy wiesz, który gad jest najniebezpieczniejszy na świecie?
encoded: W tym artykule: Ciekawostki o gadach, o których nie wszyscy wiedzą Najważniejsze informacje o gadach Gady w Polsce Gady na świecie. Które są największe, a które najbardziej niebezpieczne? Czy gady można trzymać w domu? Ciekawostki o gadach zainteresują nie tylko posiadaczy żółwi, węży czy jaszczurek. Szacuje się, że na Ziemi żyje ponad 10 000 gatunków gadów. Jest to więc bardzo różnorodna grupa zwierząt. Jej przedstawicieli można spotkać na każdym kontynencie z wyjątkiem Antarktydy. Co warto wiedzieć o gadach? Przede wszystkim są to organizmy zmiennocieplne. Wygrzewają się na słońcu, gdy ich temperatura spada i szukają cienia lub wody, gdy jest im gorąco. Ciekawostki o gadach, o których nie wszyscy wiedzą Gady to jedne z najdłużej żyjących zwierząt na świecie. W 2022 r. żółw Jonathan świętuje swoje 190. urodziny, co czyni go najdłużej żyjącym żółwiem w historii. Rekordzista urodził się przed wynalezieniem żarówki. Przeżył wielkie wydarzenia na świecie i przełomowe odkrycia. Skoro o historii mowa, gady pojawiły się po raz pierwszy w zapisie kopalnym 315 milionów lat temu. Inne gadzie ciekawostki: Gady nie mają gruczołów potowych, przez co nie są wilgotne, a ich skóra jest zwykle chłodna i sucha. Łuski węża są z keratyny, tej samej substancji, z której powstają nasze włosy i paznokcie. Niektóre gatunki gekonów mogą gubić ogony w obronie. Kiedy drapieżnik chwyta ogon, gekon może „odczepić” ogon i uciec. Większość gatunków węży składa jaja. Niektóre gatunki są jednak żyworodne. Serca węży, jaszczurek i żółwi mają zazwyczaj trzy komory. Dla porównania, ludzkie serca są czterokomorowe. Cmentarne węże? Odkryto trzy nowe gatunki węży żyjących pod ziemią – na cmentarzyskach i w starych kościołach Nieznane nauce gatunki węży zostały odkryte przez naukowców w Ekwadorze. Gady żyją pod nagrobkami i kościołami w odległych miasteczkach, ukrytych w lasach mglistych w Andach. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/odkryto-trzy-nowe-gatunki-wezy…

ciekawostki-o-gadach-ktore-warto-znac-oto-gadzi-rekordzisci-3c0c85c.jpg
width: 2121
height: 1414

Moloch straszliwy: występowanie, środowisko, pożywienie, rozmnażanie, zagrożenia, ciekawostki
type: item
date: 2022-07-10T09:22:03.000Z
creator: Artur Białek
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: australia
subject: Dom
subject: dzikie zwierzęta
subject: gady
subject: jaszczurka
subject: przyroda
subject: zwierzęta
description: Moloch straszliwy to jaszczurka zaliczana do rodziny agamowatych. Jednak jej „osobliwa uroda” sprawia, że trudno pomylić tego gada z innym krewniakiem. Już sama nazwa daje spore wyobrażenie na temat wyglądu molocha, który w toku ewolucji zyskał cechy, mające odstraszać innych drapieżników. W jakim środowisku występuje moloch straszliwy? Jak wygląda i czym się żywi? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: W tym artykule: Moloch straszliwy: występowanie i środowisko Moloch straszliwy: morfologia i anatomia Moloch straszliwy: pożywienie Moloch straszliwy: rozmnażanie Moloch straszliwy: ochrona i zagrożenia Moloch straszliwy: ciekawostki Moloch straszliwy (Moloch horridus) reprezentuje tę samą rodzinę, co agama kołnierzasta. Jednak pod względem wyglądu znacząco odbiega od swojego krewniaka. Tarczki ze stożkowymi kolcami, które pokrywają całe ciało gada, czynią go trudnym do pomylenia z innym zwierzęciem. Zaskakuje jak aksolotl, przeraża jak palczak madagaskarski, wzbudza podziw jak cyweta afrykańska. Oto moloch straszliwy, jedyny przedstawiciel swojego rodzaju i jedno z najdziwniejszych zwierząt świata. Moloch straszliwy: występowanie i środowisko Ten charakterystyczny reprezentant rodziny agamowatych występuje wyłącznie w Australii, przede wszystkim w centralnej i zachodniej części kontynentu. Żyje zarówno w buszu, jak i na pustyni. Naukowcy są zdania, że jaszczurka nie wybiera siedliska ze względu na klimat. To gleba (piaszczysta i sucha) jest w tym przypadku kluczowym czynnikiem. Moloch straszliwy: morfologia i anatomia Moloch straszliwy osiąga od 15 do 20 cm długości, przy czym ogon stanowi mniej niż połowę jego ciała. Dorosła jaszczurka waży od 70 do 90 gramów. Długość życia gada zamyka się w przedziale od 15 do 20 lat. Całe ciało molocha jest pokryte tarczkami, z których wyrastają stożkowe kolce, przy czym najdłuższe zlokalizowane są na głowie i tułowiu gada. Te na brzuchu, kończynach i ogonie są wyraźnie krótsze. To mechanizm obronny, który z jednej strony odstrasza potencjalnego agresora. A z drugiej (gdy dojdzie do ataku), chroni jaszczurkę przed pożarciem. Najmniejszy dinozaur świata okazał się jaszczurką Czaszka sprzed 99 milionów lat miała należeć do Oculudentavis khaungraae. Naukowcy byli jednak w błędzie. Szczegółowa analiza skanów pozostałych kości pozwoliła im wykryć cechy typowe... Skórę molocha straszliwego pokrywają mikroskopijne kanaliki, których zad…

moloch-straszliwy-wystepowanie-srodowisko-pozywienie-rozmnazanie-zagrozenia-ciekawostki-fot-deagostini-getty-images-8a5f18e.jpeg
width: 1024
height: 685

Agama kołnierzasta: występowanie, środowisko, pożywienie, rozmnażanie, zagrożenia, ciekawostki
type: item
date: 2022-07-09T11:17:06.000Z
creator: Artur Białek
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: australia
subject: Dom
subject: dzikie zwierzęta
subject: gady
subject: jaszczurka
subject: przyroda
subject: zwierzęta
description: Agama kołnierzasta przypomina nieco agamę brodatą. Jednak nie trzeba być znawcą gadów, by łatwo dostrzec różnicę między oboma gatunkami. Cechą charakterystyczną tej pięknej jaszczurki jest skórny kołnierz, który zwierzę rozkłada w chwili zagrożenia. W jakim środowisku żyje agama kołnierzasta? Jak wygląda i czym się żywi? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: W tym artykule: Agama kołnierzasta: występowanie i środowisko Agama kołnierzasta: anatomia Agama kołnierzasta: pożywienie Agama kołnierzasta: rozmnażanie Agama kołnierzasta: ochrona i zagrożenia Agama kołnierzasta: ciekawostki Przyglądając się agamie kołnierzastej, czyli Chlamydosaurus kingii, trudno oprzeć się wrażeniu, że specjaliści od efektów specjalnych, którzy w produkcjach z gatunku fantasy kreują postaci baśniowych smoków, inspirują się wyglądem właśnie tego gada. W swojej gromadzie ta niezwykła jaszczurka jest tak samo nietypowa, jak aksolotl w królestwie płazów. Może przestraszyć jak palczak madagaskarski, ale u miłośników gadów wywołuje taki sam zachwyt, jak cyweta afrykańska wśród wielbicieli drapieżnych ssaków. Przyjrzyjmy się z bliska temu fascynującemu zwierzęciu. Agama kołnierzasta: występowanie i środowisko Podobnie jak moloch straszliwy, agama kołnierzasta występuje w Australii. Jednak w odróżnieniu od swojego kolczastego krewniaka, który żyje w centralnej i zachodniej części kontynentu, na swoje siedliska wybiera tereny położone na północy i północnym wschodzie. Zwierzę można też spotkać na południu Papui Nowej Gwinei i mimo że jaszczurki z poszczególnych rejonów wykazują pewne różnice morfologiczne, są klasyfikowane w ramach jednego gatunku. Agama kołnierzasta upodobała sobie tereny suche i półsuche. Dobrze czuje się w prześwietlonych częściach buszu i na sawannach. Prowadzi niemal całkowicie nadrzewny tryb życia. Zdaniem naukowców, ta niezwykła jaszczurka schodzi na ziemię tylko w celu przemieszczenia się na inne drzewo lub zdobycia pożywienia. Oto najdziwniejsze zwierzęta świata. Sprawdź, jak wyglądają i gdzie występują To zaskakujące, ale świat przyrody jest tak złożony i różnorodny, że wciąż jeszcze nie możemy uznać, że poznaliśmy go w stu procentach. Na Ziemi żyją stworzenia, o istnieniu których... Mimo że agama kołnierzasta większość czasu spędza na drzewach, potrafi sprawnie poruszać się po lądzie. To wyjątkowo ruchliwy gatunek, który bieg…

agama-kolnierzasta-wystepowanie-srodowisko-pozywienie-rozmnazanie-zagrozenia-ciekawostki-fot-david-fleetham-vw-pics-universal-images-group-via-getty-images-988d448.jpeg
width: 1024
height: 683

W Indonezji powstaje „Park Jurajski” z waranami z Komodo
type: item
date: 2021-08-09T14:15:13.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: dinozaury
subject: gady
subject: jaszczurka
subject: Travel
subject: warany
description: Mierzą nawet trzy metry, żywią się większymi kręgowcami i potrafią zabić człowieka. To właśnie warany z Komodo mają być główną atrakcją kontrowersyjnej inwestycji na wyspie Rinca.
encoded: W tym artykule: Prawdziwy „Park Jurajski” Atrakcja, ale dla kogo? Indonezja nie rezygnuje z planów budowy „Parku Jurajskiego”. Warta blisko 5 milionów dolarów inwestycja już kilkukrotnie została skrytykowana przez UNESCO. Według organizacji projekt może fatalnie wpłynąć na środowisko naturalne endemicznych gadów. Nazwa kompleksu nie jest oficjalna. Skojarzenia z popularnymi filmami są jednak dość oczywiste, a pomysłodawcy Parku wcale od nich nie uciekają. Prezentacji postępów budowy towarzyszył dobrze znany motyw muzyczny. Prawdziwy „Park Jurajski” Dlaczego „Park Jurajski” powstaje właśnie na wyspie Rinca? Lokalizacja nie jest przypadkowa. W końcu indonezyjska wyspa słynie z tego, że jest zamieszkana przez Warany z Komodo – największe współcześnie żyjące jaszczurki. Dorosłe osobniki mierzą od 2,5 do 3 metrów długości. Podstawę ich diety stanowią ptaki, ssaki i… inne warany. Tak, te gady praktykują kanibalizm. Aby je chronić w 1980 r. utworzony został Park Narodowy Komodo. Turyści są jednak spragnieni bliższego kontaktu z waranami, które ze względu na rozmiary nazywa się też smokami. Między innymi dlatego na wyspie Rinca powstaje „Park Jurajski”, w którym goście będą mogli spacerować obok jaszczurek żyjących na wolności. Atrakcja, ale dla kogo? Według oficjalnych danych w sumie Indonezję zamieszkuje około 3100 smoków. Ważące blisko 100 kg jaszczurki można spotkać na wyspach Rinca, Flores, Gili Motang i oczywiście Komodo. Pomysł wzbudza wiele kontrowersji. W lipcu przedstawiciele UNESCO poinformowali, że projekt wymaga powtórnej oceny wpływu na naturalne siedliska waranów. Prośba o ponowne rozpatrzenie sprawy spotkała się z brakiem odpowiedzi. Rima Melani Bilaut z Indonezyjskiego Forum na rzecz Środowiska (WALHI) dodaje, że budowa „Parku Jurajskiego” zaburzy spokój nie tylko waranów, ale również ludzi. Dodajmy, że życie na Wyspie Rinca nie jest łatwe. Jednym z największych problemów lokalnej społeczności jest ograniczony dostęp do edukacji. Zagrożeniem są też warany. …

waran-z-komodo-140e330.jpeg
width: 3200
height: 1769

Samica warana z Komodo nie potrzebuje partnera, żeby się rozmnażać. Oto dowód
type: item
date: 2020-07-20T12:33:35.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: biologia
subject: Edukacja
subject: jaszczurka
subject: rozmnażanie
subject: zoo
description: Charlie to samica warana z Komodo, mieszkająca w Chattanooga ZOO w Tennessee w Stanach Zjednoczonych. Charlie niedawno po raz pierwszy została matką. Badania DNA wykazały, że młode przyszły na świat w wyniku partenogenezy.
encoded: Charlie nie mieszkała sama. Chattanooga ZOO zapewniło jej „męskie towarzystwo” – samca o imieniu Kadal. Zwierzęta połączono w parę mając nadzieję na rozwój hodowli i przyjście na świat potomstwa. Nic dziwnego, że opiekunowie jaszczurek w ogrodzie zoologicznym nie posiadali się z radości, gdy pojawiły się młode. Trzech braci – Onyx, Jasper i Flint – wykluło się z jaj w sierpniu ubiegłego roku. Opiekunowie nie mieli pewności, czy młode są potomstwem Charlie i Kadala, postanowili więc przeprowadzić testy genetyczne. Ich wyniki pokazały, że genotyp trzech młodych waranów jest identyczny z genotypem ich matki. To oznacza, że przyszły na świat w wyniku partenogenezy. Partenogeneza – zwana też dzieworództwem – to zjawisko niezwykle rzadkie wśród kręgowców. Jedynie u 70 gatunków kręgowców – co stanowi zaledwie 0,1 proc. wszystkich gatunków należących do tego podtypu – udało się zaobserwować występowanie tego procesu. W procesie partenogenezy dochodzi do zapłodnienia komórki jajowej bez udziału plemnika. Warany z Komodo ewoluowały tak, aby rozmnażać się zarówno płciowo, jak i partenogenetycznie, ponieważ na wolności żyją głównie w izolacji. Jak podaje Scientific American partenogeneza ma miejsce, gdy komórka jajowa zostaje zapłodniona przez inną komórkę jajową, a nie przez nasienie. W czasie procesu tworzenia komórki jajowej – zwanego oogenezą – zazwyczaj wytwarza się także mała komórka oddzielająca się od komórki jajowej – tzw. ciałko polarne (inaczej polocyt), zawierające połowę chromosomów (po jednym z każdej pary) komórki wyjściowej. Zazwyczaj ciałko polarne wysycha i znika. Jednak w przypadku waranów z Komodo polocyty mogą zadziałać jak plemniki i zamienić komórkę jajową w zarodek. Samice waranów z Komodo noszą chromosomy płci WZ, a samce – ZZ. Kiedy dojdzie do partenogenezy samica może stworzyć jedynie jaja o parach chromosomów WW lub ZZ. Jaja z chromosomami WW nie są zdolne do życia, a więc na świat mogą przyjść tylko te o chromosomach – ZZ, czyli męskich. Pierwszy pr…

na-swiat-przyszly-trzy-mlode-fot-getty-images-e9264fb.jpeg
width: 1970
height: 1314

Wszyscy ludzie przed urodzeniem mają "ręce" jaszczurek. Dopiero odkryto ten atawizm
type: item
date: 2020-03-03T09:43:39.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: jaszczurka
subject: Parenting
subject: Zdrowie
description: Na wczesnym etapie ciąży, gdy przyszły człowiek ma dopiero wielkość paznokcia, jego dłonie i stopy mają więcej wspólnego z dinozaurami niż dumnym homo sapiens.
encoded: Mięśnie rąk i nóg odkryte u nienarodzonych dzieci są pamiątką po przodkach sprzed 250 mln lat. Ewolucja wyparła je, gdy z gadów przeistoczyliśmy się w ssaki. Dopiero dzięki najnowszym metodom obrazowania odnaleziono je w dłoniach i stopach ludzkich płodów między 7. a 13. tygodniem ciąży. Potem znikają i po urodzeniu nie występują. View oEmbed on the source website Małe grupy mięśni z ”jaszczurczych czasów” można odnaleźć u innych ssaków, ale nie u dorosłego człowieka. Fakt, że w ogóle się u nas pojawiają jest dla badaczy dość ciekawy. Dziwi ich, że jak na coś kompletnie zbędnego uwidaczniają się na dość późnym etapie rozwoju płodu. Większość tego typu ”chwilowych” cech obserwowanych jest sporo wcześniej. O nieznanych dotąd mięśniach donieśli naukowcy z waszyngtońskiego Howard University oraz paryskiej Sorbony. Te odkryte pomiędzy kośćmi dłoni (łac. metacarpals) nazwane zostały dorsometacarpales (mięśniami grzbietowymi). U dziecka w 7. tygodniu ciąży w każdej z dłoni i stóp pojawia się ich ok. 30. Do 13-tego tygodnia 10 z nich znika kompletnie, a reszta w kolejnych tygodniach. – Do końca ciąży pozostają one w ciele człowieka tylko w przypadkach rzadkich chorób genetycznych – tłumaczy dr. Rui Diogo, kierownik grupy badaczy odpowiedzialnych za odkrycie. - Część z tych mięśni można znaleźć u osób dorosłych w formie anatomicznych wariacji, ale dzieje się to szczególnie rzadko i nie ma żadnego wpływu na ich zdrowie. Fakt, że któreś z tych mięśni mogą dotrwać w płodzie do momentu porodu wynika zapewne z opóźnień lub zahamowania rozwoju embrionu. Ewentualnie to skutek spowolnienia tempa umierania komórek tworzących te mięśnie - dodaje dr Diogo i podkreśla: - To fascynująca ilustracja działania ewolucji. Odkrycie tego atawizmu, czyli od dawna już niedziedziczonej cechy odległych przodków, możliwe było dzięki zastosowaniu techniki tzw. barwienia immunologicznego (oznaczanie protein w określonych tkankach przy pomocy przeciwciał) połączonej z trójwymiarowym skanowaniem płodów.…

wszyscy-przed-urodzeniem-mamy-rece-jaszczurek-dopiero-odkryto-ten-atawizm-f973da3.jpeg
width: 859
height: 438

Waran: smok z Komodo. Czy uda się mu przetrwać? [REPORTAŻ]
type: item
date: 2019-06-06T08:10:00.000Z
creator: Jennifer S. Holland
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: jaszczurka
subject: Kuchnia
subject: Kultura
subject: Lifestyle
subject: Moto
subject: Technologia
subject: Travel
subject: Wolny czas
description: Najstraszliwszą jaszczurkę świata czeka niepewna przyszłość
encoded: Zarżnij kozę. Poćwiartuj ją. Zwerbuj kilku silnych znajomych do dźwigania trzech trzymetrowych pułapek ze stali, weź torby z kozim mięsem i wędruj przez kilka kilometrów po wzgórzach w 30-stopniowym upale. Ustaw pierwszą pułapkę z kawałami mięsiwa i rozwieś na drzewach worki z mięsem, by „wyperfumować” powietrze. Kilka kilometrów dalej ustaw kolejną pułapkę, i jeszcze jedną. Wróć do obozu, napełnij wiadro zimną wodą i wylej ją sobie na głowę. Połóż się spać. Sprawdzaj wszystkie pułapki rano i wieczorem przez następne dwa dni. Zapewne będą puste, ale jeżeli dopisze ci szczęście, zbliżysz się, a on tam będzie: największa jaszczurka świata, olbrzym znany jako waran albo smok z Komodo. Człowiek, który obmyślił ten plan, nie jest stereotypowym łowcą smoków. Claudio Ciofi, dobiegający pięćdziesiątki biolog i wykładowca Uniwersytetu we Florencji, to człowiek łagodny i życzliwy, a przy tym schludny. To ten typ faceta, który starannie składa brudną odzież polową przed wyjazdem do domu. Przyjechał do Indonezji w 1994 r., żeby ukończyć doktorat na temat genetyki waranów. Gdy zobaczył z bliska te relikty przeszłości, był urzeczony. A inni naukowcy nie za bardzo zwracali na nie uwagę. – Spodziewałem się, że znajdę jakąś organizację badającą warany – wspomina. – Są równie charyzmatyczne i ciekawe jak tygrysy i orangutany. Ale nie było nikogo. Warany z Komodo pozostawiono samym sobie. Zatem Ciofi rozszerzył swe badania. Starał się zrozumieć każdy aspekt życia smoków. Dzięki uporowi i pomocy indonezyjskich oraz australijskich współpracowników dostarczył nam znaczną część naszej wiedzy na temat waranów i stara się powiększyć ich szanse na przetrwanie tarapatów, które nękają je w XXI w. Chociaż to smoki, mogące osiągać 3 m długości przy wadze prawie 90 kg, to jednak są bezradne wobec współczesnych problemów, które dotykają tak wiele zwierząt – od utraty siedlisk po zmiany klimatu. Oczywiście waranowate, jak nazywa się rodzina jaszczurek, do której należy smok, przetrwały wiele cyklów…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/086dd6a7770dd87e278d3bfb8ab7070ed45c9dc1-9984f04.jpeg
width: 670
height: 502