National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-02-02T08:35:04.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Fińscy łowcy i zbieracze pozyskiwali czerwony barwnik z odległości setek kilometrów. To był ich „szlak bursztynowy”
items: Muszle i skrzydła ptaków w grobie kobiety z epoki wikingów. „Najbardziej niezwykła rzecz”
items: Polscy archeolodzy odkryli unikatowy nubijski grób na pustyni w Sudanie. „Nie znamy drugiego takiego przypadku”
items: Grób Jana Pawła II to wyraz prostoty i pokory. Jest świadectwem życia i pontyfikatu papieża
items: Kluczowa rola kobiet w prastarym mieście Çatalhöyük. Co mówią ich groby?
items: Co znaleźli przy „lodowym księciu”? Tak bogatego pochówku nikt się nie spodziewał
items: Jan Kiliński to szewc, który został bohaterem. Dlaczego jego grobowiec zniknął?
items: Najstarszy na świecie dowód na ascezę wśród zakonnic. Dramatyczne odkrycie z Jerozolimy
items: Gdzie znajduje się grób Kopernika? Astronom zasłynął jako ten, który wstrzymał Słońce i ruszył Ziemię
items: W Ekwadorze znaleziono rozczłonkowane szczątki kobiety w ciąży. Była ofiarą brutalnego rytuału
items: Gdzie znajduje się grób św. Piotra? Szczątki pierwszego papieża odkryto 85 lat temu
items: Tak wyglądała kobieta pochowana 400 lat temu z sierpem na szyi. Spektakularna rekonstrukcja
items: Przerażający rytuał w neolitycznej Europie: kobiety związane i pogrzebane żywcem. Dziś tak zabija mafia
items: Na nim zmarły miał spać wiecznie. Pierwsze takie odkrycie archeologiczne w Wielkiej Brytanii
items: W Egipcie odkryto grobowiec faraońskiego skryby. Przez siedzącą pracę miał problemy z kręgosłupem
items: Jakie tajemnice skrywa grób Jezusa? O tych odkryciach nie każdy wie
items: Odkryto najstarszy grób ludzki w Afryce. Archeolodzy trafili na szczątki kilkuletniego dziecka
items: Badanie DNA potwierdziło najstarszy grób bliźniaków. Sprzed 31 tys. lat
items: W tym miejscu prawdopodobnie pochowano Jezusa z Nazaretu. Naukowcy coś tam znaleźli
items: Kamienna trumna, a w niej ciało z połamanymi nogami. Czemu je tam tak wciśnięto?
items: Archeolodzy zrekonstruowali rytuał pogrzebowy sprzed 12 tysięcy lat. Na podstawie grobu szamanki

Fińscy łowcy i zbieracze pozyskiwali czerwony barwnik z odległości setek kilometrów. To był ich „szlak bursztynowy”
type: item
date: 2026-01-31T15:46:17.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Historia
subject: archeologia
subject: barwnik
subject: epoka kamienia
subject: finlandia
subject: grób
subject: handel
subject: odkrycia archeologiczne
description: Ponad pięć tysięcy lat temu tereny dzisiejszej Finlandii zamieszkiwały plemiona łowców, zbieraczy i rybaków. Chociaż tereny fińskiej tajgi wypełniała wszechobecna zieleń, to w ich życiu wiele było… czerwieni. Ochra stanowiła nie tylko barwnik, ale także ważny element rytuałów, po który wyruszali setki kilometrów od domu.
encoded: Naukowcy udowodnili, że ochra – czerwony barwnik – używana przez dawnych Finów, pochodziła z wielu zaskakujących źródeł. Po ten barwnik składany w grobowcach musieli wyruszać bardzo daleko… lub zdobywać go na drodze wymiany z innymi ludami. Mieli swój własny „szlak bursztynowy”, tylko po co? Czerwony barwnik w fińskich grobach Życie łowców-zbieraczy w fińskiej tajdze około 5500 lat temu skupiało się wokół małych osad, a ci poruszali się między nimi głównie drogami wodnymi. Te prehistoryczne społeczności oznaczały ważne miejsca w specyficzny sposób: malując łosie i łodzie na skalnych ścianach przy użyciu ochry – intensywnie czerwonego pigmentu ziemnego. Tą samą ochrą barwili swoich zmarłych oraz przedmioty, które składali z nimi do grobu… a przynajmniej tak myśleliśmy. Ochra ochrze nierówna? Zespół badaczy z Uniwersytetu w Helsinkach przeprowadził pierwszą w Finlandii analizę geochemiczną ochry z grobów i stanowisk osadniczych kultury ceramiki grzebykowej. Wyniki ich zaskoczyły – wskazali bowiem, że ochra używana w rytuałach pogrzebowych podchodziła z różnych źródeł (innych niż ta używana do malowideł), a niekiedy w jednym grobie znajdowały się jej odmienne typy. Jej pochodzenie musiało mieć dla Finów głębokie znaczenie. Tajemnicze różnice chemiczne pomiędzy barwnikami Jak naukowcy wpadli na trop? Marja Ahola, badaczka prowadząca analizę, zauważyła, że próbki ochry pobrane z tego samego grobu różniły się składem chemicznym. Musiały więc mieć różne pochodzenie. Może to oznaczać, że pochodzenie pigmentu miało wymiar symboliczny – być może podkreślało tożsamość konkretnego zmarłego lub miało znaczenie rytualne. Ochra z pewnością nie była wybierana jedynie ze względu na kolor. Do analizy próbek wykorzystano techniki fluorescencji rentgenowskiej (XRF) oraz skaningowej mikroskopii elektronowej (SEM-EDS). Pozwoliły one zidentyfikować różnice w składzie pierwiastkowym poszczególnych próbek. Sieć wymiany surowców w prehistorycznej Europie Konkretne typy ochry występowały tylk…

GettyImages-516087738-e600908.jpg
width: 3008
height: 2002

Muszle i skrzydła ptaków w grobie kobiety z epoki wikingów. „Najbardziej niezwykła rzecz”
type: item
date: 2025-12-10T11:09:39.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: grób
subject: norwegia
subject: odkrycia archeologiczne
subject: wikingowie
description: Dwie muszle znajdowały się w ustach zmarłej kobiety żyjącej w Norwegii w epoce wikingów. Ta praktyka nie jest znana z grobów przedchrześcijańskich w tym kraju. W pochówku umieszczono też skrzydła ptaków. Kim była ta tajemnicza kobieta żyjąca 1200 lat temu?
encoded: Do tego niezwykłego znaleziska doszło dzięki amatorskiemu poszukiwaczowi. Na początku tego roku Roy Søreng natknął się z wykrywaczem metalu w Bjugn w okręgu Trøndelag w Norwegii na owalną broszkę na polu. Była to typowa biżuteria z epoki wikingów i stuleci poprzedzających. Znalazca zaalarmował archeologów z Muzeum Uniwersyteckiego Norweskiego Uniwersytetu Nauki i Technologii (NTNU) oraz Rady Okręgu Trøndelag. W czasie badań naukowcy natknęli się na dobrze zachowanego szczątki z około 700 roku n.e. Jednak dalsze badania tego obszaru przyniosły nowe znalezisko: kolejny grób, tym razem z bardzo bogatym wyposażeniem. Archeolodzy postanowili go wyeksplorować, bo obawiali się, że zniszczy go rolnicza orka. Były to więc wykopaliska ratownicze. Bogactwo w wikińskim grobie Nowo znaleziony grób był tak bogaty, że archeolodzy prowadzili badania w tajemnicy, by nie przyciągać uwagi potencjalnych rabusiów. – Grób z epoki wikingów zawiera, jak sądzimy, szczątki kobiety, pochowanej w typowym stroju z epoki wikingów i z kompletem biżuterii z IX wieku. Wskazuje to na to, że była kobietą wolną i prawdopodobnie mężatką, być może właścicielką gospodarstwa – mówi Raymond Sauvage z Norweskiego Uniwersytetu Naukowo-Technicznego, który kieruje projektem badawczym w tym miejscu. Na wyposażenie grobu składały się dwie owalne broszki, które mocuje się do ramiączek sukienki na szelkach oraz mała klamra pierścieniowa. Uwagę zwraca też to, że szkielet zachowany był w bardzo dobrym stanie. To rzadkość jeśli chodzi o szczątki z tego okresu z obszaru Skandynawii. Muszle i ptaki. Wyjątkowe dary grobowe Jako „najbardziej niezwykłą rzecz” w grobie badacze wskazuję dwie muszle umieszczone w ustach zmarłej. – To praktyka, która nie była wcześniej znana z przedchrześcijańskich grobów w Norwegii. Nie wiemy jeszcze, z czym związana jest ich symbolika – dodaje Sauvage. Muszle przegrzebków leżały zakrzywioną stroną na zewnątrz, a prostą krawędzią do góry, tak że częściowo zakrywały usta. Ale to nie wszystko.…

wiking-f8af92b.jpg
width: 1575
height: 1050

Polscy archeolodzy odkryli unikatowy nubijski grób na pustyni w Sudanie. „Nie znamy drugiego takiego przypadku”
type: item
date: 2025-12-01T14:09:36.000Z
creator: Olaf Kardaszewski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: egipt
subject: grób
subject: sudan
description: Zespół złożony z polskich archeologów dokonał wyjątkowego odkrycia na wschodnioafrykańskiej pustyni. Znalezisko ujawnia wcześniej nieznane praktyki pogrzebowe kultury Kerma. Analiza zawartości grobu przybliża nas do czasów starożytnego ludu.
encoded: Spis treści: Polscy naukowcy w Sudanie Gdzie prowadzone były wykopaliska? Jak wygląda odnaleziony szkielet? O nietypowym pogrzebie — z czym mężczyzna został pochowany? Co odkrycie mówi nam o zmianach klimatycznych i jakie są dalsze plany badaczy? Królestwo Kerma powstało w XXV w. p.n.e. i przetrwało do około 1500 r. p.n.e., kiedy zostało ostatecznie podbite przez egipskie wojska faraona Totmesa I. Było najstarszym, w pełni rozwiniętym państwem Nubii i to ono wyznaczyło kierunek rozwoju tego regionu przez ponad tysiąc lat. Centrum królestwa stanowiło miasto Kerma, którego pozostałości należą dziś do najciekawszych stanowisk archeologicznych górnego Nilu. Do naszych czasów zachowało się ponad 30 000 starożytnych grobów oraz monumentalna świątynia Western Deffufa, będąca centralnym punktem ruin dawnego miasta. Polscy naukowcy w Sudanie Pomimo dotychczasowych licznych znalezisk, prace prowadzone na sudańskiej pustyni Bajuda wciąż przynoszą nowe, zaskakujące odkrycia. Nie inaczej było w przypadku najnowszych badań polskich archeologów. Naukowcy z Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Muzeum Archeologicznego w Gdańsku natrafili na wyjątkową formę pochówku, która rzuca nowe światło na dotychczasową wiedzę o praktykach pogrzebowych tego regionu. Badacze podkreślają, że odkrycie to ma charakter absolutnie unikatowy. Gdzie prowadzone były wykopaliska? Pustynia Bajuda, na której odnaleziono unikatowy grób, dopiero od początku XXI wieku zaczęła stawać się atrakcyjnym obszarem badań archeologicznych. Przez lata słaba infrastruktura oraz niestabilna sytuacja polityczna Sudanu sprawiały, że naukowcy chętniej prowadzili wykopaliska w górnej Nubii, położonej bliżej granicy z Egiptem. Sytuacja zaczęła się zmieniać po 2017 roku, kiedy rejon Wielkiego Zakola Nilu zaczął przyciągać coraz więcej ekspedycji archeologicznych. W tym samym roku polscy badacze zainaugurowali projekt „Społeczności prehistoryczne pustyni Bajuda w Sudanie – nowe granice Królestwa Kerma”. W ramach badań odkryto 448 now…

shutterstock1162372888-5428205.jpg
width: 4000
height: 1824

Grób Jana Pawła II to wyraz prostoty i pokory. Jest świadectwem życia i pontyfikatu papieża
type: item
date: 2025-11-09T12:46:33.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: grób
subject: jan paweł II
subject: papież
subject: rzym
subject: watykan
description: Grób Jana Pawła II stał się jednym z najważniejszych celów pielgrzymkowych współczesnego chrześcijaństwa. Dla wiernych jest to miejsce cichej modlitwy i głębokiej refleksji. Stało się jednym z najważniejszych punktów na religijnej, historycznej i kulturowej mapie XXI wieku – świadectwem życia człowieka, którego pontyfikat przyczynił się do upadku systemu totalitarnego i który zainicjował dialog między religiami i kulturami, nadając Kościołowi katolickiemu nową dynamikę na progu trzeciego tysiąclecia.
encoded: Spis treści: Pierwsze miejsce pochówku papieża Ostatnia podróż Jana Pawła II Grób papieża wyraża prostotę i pokorę Jak trafić do grobu Jana Pawła II? 31 marca 2005 roku stan zdrowia papieża Polaka uległ gwałtownemu pogorszeniu. Gdy udał się do swojej prywatnej kaplicy, wystąpiły u niego silne dreszcze i wysoka gorączka. Był to początek wstrząsu septycznego połączonego z zapaścią sercowo-naczyniową. 2 kwietnia Jan Paweł II zaczął tracić przytomność. Jeszcze tego samego dnia doszło u niego do gwałtownego wzrostu temperatury. Wieczorem zapadł w śpiączkę. O godzinie 21:37 Renato Buzzonetti, osobisty lekarz papieski, stwierdził śmierć papieża, który był wzorem nie tylko dla społeczności katolickiej, ale także dla ludzi wszystkich wyznań. Pierwsze miejsce pochówku papieża Pogrzeb Jana Pawła II, który 8 kwietnia odbył się na Placu Świętego Piotra, był jednym z największych zgromadzeń w historii chrześcijaństwa. Według różnych szacunków, w ceremonii uczestniczyło od 2 do 4 milionów osób. Po uroczystościach pogrzebowych trumnę z ciałem papieża złożono w Grotach Watykańskich, tradycyjnej nekropolii papieży, znajdującej się pod posadzką bazyliki św. Piotra. Spoczęło tam ponad 90 biskupów Rzymu, a także wybrane osoby świeckie, w tym królowa Krystyna Wazówna i Maria Klementyna Sobieska. Papież spoczął w niewielkiej absydzie o białych ścianach, a jego trumnę przykryto prostą płytą nagrobną. Pierwotny grób Jana Pawła II znajdował się w miejscu o szczególnym znaczeniu duchowym – w pobliżu tradycyjnej lokalizacji grobu św. Piotra. Od samego początku skromne miejsce pochówku stało się celem niekończących się pielgrzymek, a wąskie korytarze Grot Watykańskich z trudem mieściły tłumy wiernych. Papież Polak nie miał jednak spocząć tam na zawsze. Ostatnia podróż Jana Pawła II Proces beatyfikacyjny Jana Pawła II, wydarzenie bezprecedensowe w nowożytnej historii Kościoła, został oficjalnie otwarty 28 czerwca 2005 roku i od tamtego dnia postępował w niezwykle szybkim tempie. Kluczowym moment…

grob-jp2-b30e3b6.jpg
width: 1799
height: 1200

Kluczowa rola kobiet w prastarym mieście Çatalhöyük. Co mówią ich groby?
type: item
date: 2025-06-26T14:00:18.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: grób
subject: kobiety
subject: neolit
subject: turcja
description: Kobiety odgrywały kluczową rolę w funkcjonowaniu jednego z najstarszych miast świata – Çatalhöyük w obecnej Turcji. Taki wniosek był możliwy dzięki analizie DNA ich szczątków złożonych… pod posadzkami domów. W analizach uczestniczyli Polacy.
encoded: Spis treści: Szkielety pod podłogą domów Krewni w domach? Nie zawsze Szczególna rola kobiet Równość mieszkańców osady na barkach kobiet Çatalhöyük jest stanowiskiem archeologicznym położonym w centralnej Turcji. Niegdyś znajdowała się tutaj obszerna osada. Ale była wyjątkowa pod wieloma względami: nie było tutaj ulic, a domostwa przylegały do siebie ścianami. Z lotu ptaka wyglądała jak plaster miodu. Ludzie żyli tutaj prawie 1200 lat – od 7100 do 5950 roku p.n.e. W momencie rozkwitu żyło tu nawet 6 tys. osób. Kiedyś Çatalhöyük określano najstarszym miastem świata, ale nie jest to prawda. Jednak jest to jedna z najstarszych złożonych i największych osad na świecie. Obecnie jej relikty znajdują się na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO. Od lat w badaniach tego miejsca zaangażowani są polscy archeolodzy i badacze innych specjalności. Właśnie opublikowano publikację naukową w prestiżowym „Science”, której są współautorami. Rzuca ona nowe światło na rolę kobiet. Szkielety pod podłogą domów Jedną z zaskakujących dla nas rzeczy jest sposób pochówków mieszkańców osady. Otóż składano ich na wieczny odpoczynek w domach – w jamach pod posadzką. Podobnie było w przypadku innych osad z na Bliskim Wschodzie w okresie neolitu, czyli w czasach, gdy upowszechniło się rolnictwo i hodowla. Na potrzeby najnowszych badań, które opublikowano na łamach czasopisma „Science”, przeanalizowano genomy 131 ludzi z Çatalhöyük. Naukowców ciekawiło, kim byli ludzie pochowani w poszczególnych domach i jakie łączyły ich więzy pokrewieństwa. Badania paleogenetyczne wykonał zespół genetyków z Bliskowschodniego Uniwersytetu Technicznego i uniwersytetu Hacettepe w Ankarze pod kierunkiem prof. Mehmeta Somela, we współpracy m.in. z prof. Arkadiuszem Marciniakiem z Wydziału Archeologii z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Prace zespołu trwały przez 12 lat, bo pobrano próbki z kilkuset szczątków, ale tylko część nadawała się do analiz. Krewni w domach? Nie zawsze Badaczy czekało kilka zaskocze…

shutterstock2639751863-fc89616.jpg
width: 8156
height: 5013

Co znaleźli przy „lodowym księciu”? Tak bogatego pochówku nikt się nie spodziewał
type: item
date: 2025-06-03T10:19:18.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: bawaria
subject: dzieci
subject: grób
description: Miał błękitne oczy i jasne włosy. Pochowano go 1300 lat temu w grobie z bogatymi darami, wśród których był jedwab i srebrne bransolety. W momencie śmierci chłopiec miał zaledwie półtora roku. Już wiemy, dlaczego tak szybko zmarł.
encoded: Spis treści: Grób jak dom – jak pochowano dziecko? Bogate wyposażenie „księcia”. Jedwab i srebro Do odkrycia doszło w 2021 roku w Mattsies. Tak bogaty grób z obstawą kamienną zaskoczył naukowców. Dlatego w celu dokładnych badań postanowiono przetransportować go w całości do laboratorium. W tym celu zamrożono go z pomocą ciekłego azotu. Dlatego nazwano go „lodowym księciem”. Od tego czasu w sterylnych warunkach trwają analizy grobu, wydobytego wraz z otaczającą go ziemią. Naukowcy ogłosili szereg zaskakujących informacji. Grób jak dom – jak pochowano dziecko? Zespół konserwatorów, archeologów i techników wykopaliskowych z Bawarskiego Urzędu ds. Ochrony Zabytków (BLfD) pozyskał mnóstwo informacji z zmrożonego ciała dziecka. – Wyniki badań pokazują teraz w imponujący sposób, jak wiele informacji można uzyskać z tak niezwykłego znaleziska grobu dzięki odpowiednim metodom wydobycia i intensywnej analizie – mówi prof. inż. Mathias Pfeil, konserwator generalny BLfD. Dziecko spoczywało w komorze grobowej wykonanej z płyt kamiennych w dawnej rzymskiej posiadłości ziemskiej. Jego forma przypominała niewielki domek uszczelniony zaprawą wapienną – to spora rzadkość w tamtym czasie. Dziecko żyło prawdopodobnie między 670 a 680 r. n.e. Z badań wynika, że miało niebieskie oczy i jasne włosy. Z analiz izotopów strontu w jego zębach i profilu DNA można wywnioskować, że chłopiec pochodził z rejonu, w którym umarł. Rozwój jego uzębienia wskazuje, że był karmiony piersią aż do śmierci w wieku półtora roku. Pomimo wzmacniającego odporność działania mleka matki, spotkał go los częsty w czasach przednowoczesnych. Zmarł na skutek przewlekłej infekcji, która rozwinęła się z zapalenia ucha środkowego. – Śmierć chłopca musiała wstrząsnąć jego znaczącą w regionie rodziną. Najwyraźniej podjęła ona wielkie wysiłki, aby zorganizować dziecku pogrzeb odpowiadający jego statusowi społecznemu – skomentował prof. Pfeil. Bogate wyposażenie „księcia”. Jedwab i srebro W komorze grobowej chłopca złożono n…

ksiaze-0a5e8b1.png
width: 900
height: 600

Jan Kiliński to szewc, który został bohaterem. Dlaczego jego grobowiec zniknął?
type: item
date: 2025-03-24T07:01:19.000Z
creator: Adam Węgłowski
subject: Historia
subject: grób
subject: historia polski
subject: wojna
description: Jan Kiliński to jedna z najbardziej znanych postaci w historii Polski. Bohater powstania kościuszkowskiego. Tymczasem jego grób po prostu został usunięty z powierzchni ziemi.
encoded: Spis treści: Bożyszcze warszawskich dam Krwawa łaźnia Moskali Droga na Powązki Grób, który zniknął Pomnik, który krążył Jan Kiliński to jeden z najbardziej nietypowych polskich bohaterów narodowych. Urodzony w Trzemesznie, wykształcony na szewca, pozostawił Wielkopolskę i wyjechał do Warszawy. Tam za rządów króla Stanisława Augusta przystojny młody rzemieślnik zdobył popularność jako wytwórca eleganckiego obuwia damskiego. Bożyszcze warszawskich dam Profesjonalne umiejętności, elokwencja i osobisty wdzięk zapewniły mu wzięcie. To dało mu jeśli nie spore pieniądze, to przynajmniej zdolność kredytową, dzięki czemu kupił dwie kamieniczki na ulicy Dunaj. Zyskał też szerokie znajomości. „Takimi talentami szewc damski od natury obdarzony musiał być koniecznie skrytym bożyszczem kobiet warszawskich, z którymi często nie kończył na przyzucie składnego trzewiczka” – pisał o nim pamiętnikarz Antoni Trębicki. Co więcej, miał Kiliński patriotyczne i reformatorskie zapędy, które krzewił wśród warszawskich mieszczan. Wsparcie dam z towarzystwa zapewniało mu nietykalność, bo „jak tu pozwolić więzić szewca, który dogadzał w obuwiu”. Nie był jednak Kiliński, jak pokazywano w czasach PRL, reprezentantem społecznych nizin, lecz dobrze sytuowanym rzemieślnikiem, który wkradł się w łaski elit. U zarania insurekcji kościuszkowskiej pokazał też, że umie porwać za sobą tłumy, co wykreowało go na swoistego trybuna ludowego. Krwawa łaźnia Moskali Pomimo braku doświadczenia wojskowego był niesamowicie odważny. „Obdarzony od natury duszą hartowną i śmiałą, niezmordowaną czynnością, wrodzonym darem wymowy popularnej, nie dziw więc, że przed wybuchnięciem powstania stał się jednym z najsilniej w wpływających do niej sprawców. Trzydzieści tysięcy rzemieślników i chłopców sklepowych posłusznych było na wolę jego. On pierwszy dał uczuć pospólstwu ważność i siły jego. Przyrzekł tymczasem rządowi wystawić pułk z samych mieszczan warszawskich. Odtąd człek taki przestał być uważany za szewca. Wyznaczon…

JanKilinski-d63a3ff.jpg
width: 2197
height: 1098

Najstarszy na świecie dowód na ascezę wśród zakonnic. Dramatyczne odkrycie z Jerozolimy
type: item
date: 2025-03-10T10:04:35.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: bliski wschód
subject: chrześcijaństwo
subject: grób
subject: jerozolima
subject: odkrycia archeologiczne
subject: religie
subject: wierzenia
subject: zakon
description: Blisko 30 metalowych pierścieni ściskało ciało kobiety złożonej do grobu 1500 lat temu w Jerozolimie. To najstarszy namacalny dowód na ekstremalną ascezę wśród chrześcijańskich zakonnic.
encoded: Spis treści: Dramatyczne odkrycie pod ołtarzem Ascetyczny zakonnik? Czy raczej zakonnica? Ekstremalna asceza – nic dziwnego w czasach bizantyjskich Do tego niezwykłego odkrycia doszło w miejscu leżącym około trzech kilometrów na północny zachód od Starego Miasta w Jerozolimie. To tam między V a VII wiekiem naszej ery działał bizantyjski klasztor. Dramatyczne odkrycie pod ołtarzem Znalezisko ogłosili badacze z Izraelskiego Urzędu ds. Starożytności. Niezwykły pochówek znajdował się wśród wielu innych w kryptach pod ołtarzem kościoła. Ołtarz ten naukowcy określają mianem bema. To podniesiona podłoga lub platforma na wschodnim krańcu kościoła, na której znajduje się ołtarz ze stołem ołtarzowym. Słowo bema pochodzi z języka greckiego i oznacza platformę lub stopień. Pod podłogą były też groby należąca do dzieci i mężczyzn. Jeden ze szkieletów szczególnie przykuł uwagę naukowców. Był ściśnięty kilkunastoma pierścieniami wokół ramion lub rąk, czterema pierścieniami wokół szyi i co najmniej 10 pierścieniami wokół nóg. Dodatkowo na brzuchu położono żelazne płyty. Osobę pochowano z niewielkim metalowym krzyżem. Kim była? Ascetyczny zakonnik? Czy raczej zakonnica? Mimo, że dla laika takich pochówek może kojarzyć się z torturami, to w tym przypadku naukowcy od początku nie mieli wątpliwości. W ten sposób pochowano osobę, która poddała się dobrowolnej ascezie, a nie karze. Jednak początkowo uważano, że był to chrześcijański mnich. W źródłach historycznych czytamy, że był to jeden z nietypowych sposobów pokuty. Przyjętą wówczas koncepcją było to, że im bardziej dana osoba powstrzymuje się od przyjemności, a nawet umęcza swoje ciało, tym bardziej dusza wznosi się na wzniosłe duchowe wyżyny. Bardziej rozpowszechnione do okresu późnego średniowiecza było jednak na przykład samobiczowanie. Kości zmarłej osoby znalezionej w Jerozolimie zachowały się kiepsko. Dlatego trudno było ustalić płeć z całą pewnością. Naukowcy z Instytutu Weizmanna wykorzystali innowacyjną technologię, która um…

najstarsza-ascetka-ad30fbb.png
width: 900
height: 600

Gdzie znajduje się grób Kopernika? Astronom zasłynął jako ten, który wstrzymał Słońce i ruszył Ziemię
type: item
date: 2025-02-01T13:22:54.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: archeologia
subject: grób
subject: historia polski
subject: mikołaj kopernik
description: Mikołaj Kopernik, wybitny polski astronom, przez wieki pozostawał postacią, która wywoływała zarówno podziw, jak i kontrowersje. Grób Kopernika przez długi czas owiany był tajemnicą. Poszukiwania prowadzone były nie tylko przez naukowców. Odnalezieniem grobu astronoma interesował się sam Napoleon Bonaparte, własne prace prowadzili też naziści. Dopiero w XXI wieku udało się ostatecznie zlokalizować miejsce spoczynku twórcy teorii heliocentrycznej.
encoded: Spis treści: Kanonik Kapituły Warmińskiej Zęby astronoma Grób Kopernika z Układem Słonecznym Mikołaj Kopernik, choć znany dziś jako jedna z najważniejszych postaci w historii nauki, za życia był postrzegany z rezerwą. W chwili śmierci w 1543 roku był cenionym, lecz skromnym kanonikiem, jednym z 16 kanoników Kapituły Warmińskiej. Znany był głównie ze swoich zdolności matematycznych i sprawności administracyjnych, a także jako lekarz, choć z wykształcenia był prawnikiem. Jego teoria, która umieściła Słońce w centrum Układu Słonecznego, w opozycji do dominującej wówczas teorii geocentrycznej, była rewolucyjna i sprzeczna z nauczaniem Kościoła katolickiego. Obawiając się konsekwencji, Kopernik opublikował swoje najważniejsze dzieło, „De revolutionibus orbium coelestium” („O obrotach sfer niebieskich”), dopiero tuż przed śmiercią. Drukiem ukazało się w Norymberdze w roku jego śmierci i choć wywołało niemałe zamieszanie w kręgach elit ówczesnej Europy, uznano je jedynie za jedną z możliwych hipotez. Uznane początkowo za żart dzieło szybko zaczęło zmieniać świat nauki i myślenie o kosmosie. Kościół w 1616 roku umieścił dzieło na indeksie ksiąg zakazanych, z którego zostało usunięte dopiero w XVIII wieku. Kanonik Kapituły Warmińskiej Sam pochówek Kopernika odbył się bez większych uroczystości, a osoby odpowiedzialne za jego pogrzeb nie pozostawiły żadnego znaku szczególnego, np. płyty nagrobnej. Grób Kopernika przez wieki znajdował się w nieoznakowanym miejscu pod podłogą fromborskiej katedry. Już 38 lat po jego śmierci biskup warmiński Marcin Kromer próbował ustalić miejsce pochówku, jednak żaden z kanoników Kapituły nie potrafił go wskazać. Tablicę epitafijną ku jego pamięci umieszczono przypadkowo – naprzeciw siódmego ołtarza. W XVII wieku najeźdźcy szwedzcy splądrowali krypty katedry, a II wojna światowa przyniosła kolejne zniszczenia. W okresie ostatnich 200 lat poszukiwania miejsca pochówku Kopernika zintensyfikowano, lecz długo nie przynosiły one rezultatów. W 1941 r…

grob-kopernika-0-ad3f0f3.png
width: 1200
height: 630

W Ekwadorze znaleziono rozczłonkowane szczątki kobiety w ciąży. Była ofiarą brutalnego rytuału
type: item
date: 2025-01-30T07:56:27.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: ameryka południowa
subject: archeologia
subject: ekwador
subject: grób
subject: odkrycia archeologiczne
description: Archeolodzy w Ekwadorze odnaleźli szkielet kobiety sprzed 1200 lat. Badanie wykazało, że była w ciąży i została zamordowana, a wcześniej pobita. Najprawdopodobniej była ofiarą tajemniczego rytuału.
encoded: Spis treści: Zmasakrowane szczątki Pochowana z godnością Symboliczna kara Dlaczego kobietę złożono w ofierze? Składanie ofiar z ludzi znane jest od najdawniejszych czasów i powszechne było w różnych epokach historycznych. Najczęściej miało związek z różnymi praktykami religijnymi. Zabicie drugiego człowieka najczęściej odbywało się na cześć bóstwa, a motywacje były różne. Najczęściej chodziło jednak o przychylność niebios, ale w niektórych kulturach ofiara ta wynikała z lęku przed np. kataklizmami. Najlepiej udokumentowane są ofiary z ludzi w Mezoameryce, a zwłaszcza w kulturze Azteków. Zmasakrowane szczątki Na łamach czasopisma naukowego „Latin American Antiquity” naukowcy z Uniwersytetu Północnej Karoliny opublikowali swoje najnowsze badania. Opisują odkrycie szczątków kobiety, której pochówek znaleziono w Ekwadorze na stanowisku archeologicznym Buen Suceso. Grób datowany jest na lata 771–953 n.e. Szkielet należał do osoby młodej, która w chwili śmierci była w ciąży i miała ok. 17–20 lat. Badanie wykazało, że miała uszkodzoną czaszkę. Ponadto uczeni ustalili, że po śmierci kobiecie odcięto dłonie, a także lewą nogę. Na wielu kościach widać było ślady nacięć, co sugeruje, że ciało kobiety musiało być bardzo naruszone. Ponadto w grobie umieszczono także głowę zupełnie innej osoby w wieku 25–35 lat. – To wszystko sugeruje, że dziewczyna ta została złożona w ofierze, co jest rzadkim przypadkiem dla ludów przybrzeżnych Ekwadoru – napisali w badaniu autorzy. Pochowana z godnością Co ciekawe, w pochówku znajdowało się bardzo dużo bogatych darów grobowych, w tym ozdoby wykonane z muszli, a także kamienie szlachetne. Badacze zidentyfikowali, że artefakty te należały do kultury Manteño. Była to jedna z ostatnich kultur prekolumbijskich w dzisiejszym Ekwadorze. Nazwa pochodzi od miasta Manta, które znajduje się w regionie zajmowanym przez ten lud. Naukowcy uważają jednak, że pomimo morderstwa, ofiary i zbezczeszczenia ciała, kobieta została pochowana z odpowiednim szacunkiem…

ofiara-z-kobiety-9d779ba.jpg
width: 650
height: 366

Gdzie znajduje się grób św. Piotra? Szczątki pierwszego papieża odkryto 85 lat temu
type: item
date: 2025-01-12T09:03:46.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: chrześcijaństwo
subject: grób
subject: papież
subject: religie
subject: watykan
description: Grób św. Piotra to jedno z najważniejszych miejsc chrześcijaństwa. Jeden z najbliższych uczniów Jezusa Chrystusa odegrał kluczową rolę w formowaniu wczesnego Kościoła. Jego życie, męczeńska śmierć i miejsce pochówku stały się fundamentem tradycji chrześcijańskiej, zwłaszcza w kontekście Rzymu jako centrum katolicyzmu.
encoded: Spis treści: Męczeńska śmierć i pochówek św. Piotra Grób św. Piotra i Bazylika Konstantyńska Bazylika św. Piotra Kontrowersje i badania naukowe Ciekawostki związane z grobem św. Piotra „Ty jesteś Piotr [gr. Petros], i na tej opoce [gr. petra] zbuduję mój Kościół, a bramy piekielne go nie przemogą” (Mt 16,18). Ten fragment jest kluczowy dla rozumienia roli św. Piotra w Kościele katolickim jako pierwszego papieża i fundamentu wspólnoty chrześcijańskiej. W pewnym sensie zdanie to jest prawdą zarówno w sposób symboliczny, jak i całkiem rzeczywisty. Ponieważ to właśnie nad grobem świętego Piotra stanęła Bazylika Konstantyńska, a następnie – Bazylika św. Piotra. Męczeńska śmierć i pochówek św. Piotra Święty Piotr, znany również jako Szymon, zanim spotkał Jezusa, był rybakiem z Betsaidy – małego miasteczka położonego nad Jeziorem Galilejskim. Pracował razem ze swoim bratem Andrzejem, który również został uczniem Jezusa, oraz z Jakubem i Janem, synami Zebedeusza. Mieszkał w Kafarnaum, gdzie miał własny dom, który później stał się miejscem spotkań pierwszej wspólnoty chrześcijańskiej. Powołując go na ucznia, Jezus miał powiedzieć: „Pójdź za Mną, a uczynię cię rybakiem ludzi” (Mt 4,19). Według tradycji, św. Piotr poniósł męczeńską śmierć w Rzymie podczas prześladowań chrześcijan za panowania cesarza Nerona, około 64 roku n.e. Został skazany na śmierć przez ukrzyżowanie. Jednak nie czując się godnym śmierci, jaką poniósł jego nauczyciel, poprosił o ukrzyżowanie głową w dół. Jego ciało pochowano na cmentarzu przy Via Cornelia, w pobliżu Cyrku Nerona na Wzgórzu Watykańskim. Miejsce to szybko stało się celem pielgrzymek dla wczesnych chrześcijan, którzy oddawali cześć apostołowi. Grób św. Piotra i Bazylika Konstantyńska W IV wieku cesarz Konstantyn Wielki zlecił budowę bazyliki nad grobem św. Piotra. Było to monumentalne przedsięwzięcie. Aby wznosić bazylikę dokładnie nad grobem apostoła, Konstantyn zlecił rozległe prace ziemne. W trakcie wyrównywania terenu doszło do zniszczenia…

grob-sw-piotra-1c7576a.jpg
width: 1024
height: 674

Tak wyglądała kobieta pochowana 400 lat temu z sierpem na szyi. Spektakularna rekonstrukcja
type: item
date: 2024-11-07T14:20:02.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: cmentarze
subject: grób
subject: grobowce
subject: kobiety
subject: kości
subject: Kujawsko-Pomorskie
subject: odkrycia archeologiczne
subject: wampiry
description: Zmarła w wieku zaledwie 18–20 lat. W XVII wieku pochowano ją z sierpem na szyi na cmentarzu w rejonie dzisiejszego Pnia w woj. kujawsko-pomorskim. Światowej sławy ekspert odtworzył realistyczny wizerunek kobiety.
encoded: Spis treści: Tak wyglądała „wampirka” Zosia Dlaczego kobietę pochowano w tak dziwny sposób? Pień – czy czeka nas więcej zagadek? W 2022 r. naukowcy odkryli w Pniu parę grobów, ale jeden zwrócił ich szczególną uwagę. Był to pochówek kobiety. Na jej szyi znajdował się żelazny sierp. Z kolei na palcu lewej stopy zamknięto trójkątną kłódkę. Znalezisko wzbudziło wielkie zainteresowanie w kraju i za granicą. Z tego powodu badacze postanowili odtworzyć jej realistyczny wizerunek. Właśnie zaprezentowali wynik. Tak wyglądała „wampirka” Zosia Do udziału w projekcie zaproszono znanego szwedzkiego rekonstruktora i jednocześnie archeologa, Oscara Nilssona. To on wykonał popiersie zmarłej, która archeolodzy nazywają Zosia. Dlaczego takie imię? Jak wyjaśniła National Geographic Polska Magdalena Zagrodzka z Toruńskiego Stowarzyszenia Edukacyjnego „Ewolucja”, reprezentująca zespół badaczy, tak ją określił jeden z pracowników zatrudnionych w czasie wykopalisk i takie miano już przylgnęło do zmarłej. Popiersie ukazuje młodą kobietę z jasnymi oczami i ciemnymi blond włosami. Na głowie ma jedwabny czepek – pozostałości po nim znaleźli w czasie wykopalisk archeolodzy. Oznacza to, że mogła pochodzić z zamożnej rodziny. Ciało kobiety ułożono na poduszce w staranny sposób. Eksperci zauważają, że zmarła nie była skazana za rzekome czary – ciała takich osób traktowano w inny sposób. Dlatego interpretacja tego pochówku jest dla badaczy zagadką. Wykonane rekonstrukcji wizerunku zmarłej było wieloetapowe. Pierwszym krokiem w rekonstrukcji były badania antropologiczne szkieletu wykonane przez dr Alicję Drozd-Lipińską z Muzeum we Włocławku. Kolejno przystąpiono do zrobienia tomografii i skanu czaszki zmarłej. Dr Łukasz Czyżewski z Instytutu Archeologii UMK w Toruniu przygotował pliki 3D, z których wykonano wydruk czaszki w trójwymiarze w skali 1:1. Potem do pracy przystąpił Nilsson. Artysta doklejał do wydruku kołki o różnej długości, które odzwierciedlają grubość ciała w anatomicznych punktach tw…

wampirka-d082d59.png
width: 1200
height: 630

Przerażający rytuał w neolitycznej Europie: kobiety związane i pogrzebane żywcem. Dziś tak zabija mafia
type: item
date: 2024-04-12T06:47:16.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: grób
subject: morderstwa
subject: neolit
subject: odkrycia archeologiczne
subject: Wolny czas
description: Naukowcy znaleźli dwadzieścia prehistorycznych ofiar morderstwa metodą „incaprettamento”. Kiedyś składano je w ramach rytuału związanego z rolnictwem. Dziś brutalnych zabójstw tym sposobem dokonują włoskie grupy przestępcze.
encoded: W tym artykule: Trzy kobiety we wspólnym grobie Ofiary neolitycznych rytuałów Rytualne morderstwa w neolitycznej Europie Z neolitu do współczesności W Europie okresu neolitu odprawiano przerażający rytuał ofiarny. Jak donoszą autorzy artykułu opublikowanego wczoraj w czasopiśmie „Science Advances”, kilka tysięcy lat temu na naszym kontynencie ludzi mordowano metodą zwaną „incaprettamento”. Ręce ofiar były krępowane, a ich szyja przywiązywana do nóg ugiętych za plecami. W takiej pozycji człowiek powoli się dusił. Trzy kobiety we wspólnym grobie Wszystko zaczęło się od jednego grobu. Naukowcy z kilku francuskich uniwersytetów ponownie przeanalizowali neolityczny pochówek odkryty 20 lat temu w Saint-Paul-Trois-Châteaux w okolicach Awinionu w południowej Francji. Mogiła ma kształt silosu albo dołu do przechowywania ziarna. Złożono w niej zwłoki trzech kobiet zmarłych ok. 5500 lat temu. Pierwsza z ofiar, mniej więcej 50-letnia, została położona na lewym boku. Najprawdopodobniej zmarła z przyczyn naturalnych i została pochowana w typowej pozycji dla tego okresu. Blisko jej głowy ustawiono wazon. Druga i trzecia kobieta leżały pod nawisem grobu – na plecach i na brzuchu. Obie miały ugięte kończyny dolne. Nie zachowały się żadne ślady krępujących je powrozów. Jednak pozycja, w jakiej zostały znalezione, wskazuje, że były związane. Ciężkie kamienie leżące obok sugerują z kolei, że po wrzuceniu do grobowca zostały celowo przygniecione głazami. Naukowcy przypuszczają, że te dwie ofiary, związane metodą „incaprettamento”, zostały pogrzebane żywcem. Ofiary neolitycznych rytuałów Złożone w tej mogile kobiety padły prawdopodobnie ofiarą rytuału mającego związek z rolnictwem. Wskazuje na to m.in. wydłużona drewniana struktura oryginalnie wzniesiona nad grobowcem. Została ona zrównana ze Słońcem w okresie przesileń. Miała wejścia na obu końcach, przez które w dniu przesilenia zimowego i letniego do środka dostawały się promienie słońca. Prawdopodobnie miały oświetlić kapłankę albo k…

przerazajacy-rytual-w-neolitycznej-europie-kobiety-zostaly-wiazane-i-grzebane-zywcem-dzisiaj-tak-zabija-wloska-mafia-a605eea.jpg
width: 1200
height: 630

Na nim zmarły miał spać wiecznie. Pierwsze takie odkrycie archeologiczne w Wielkiej Brytanii
type: item
date: 2024-02-08T12:05:14.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: anglia
subject: archeologia
subject: cmentarze
subject: grób
subject: londyn
subject: odkrycia archeologiczne
subject: rzym
subject: starożytny rzym
subject: wielka brytania
subject: Wolny czas
description: W centrum Londynu odkryto kompletnie zachowanie rzymskie łoże pogrzebowe sprzed blisko 2 tysięcy lat. To pierwsze takie znalezisko na terenie Wielkiej Brytanii.
encoded: W tym artykule: Miejsce spoczynku pierwszych mieszkańców Londynu Znalezisk archeologicznych jest więcej Brytania była częścią Imperium Rzymskiego przez ponad 350 lat. Rzymianie ustanowili prowincję za czasów cesarza Klaudiusza w 43 r. n.e. Władza Rzymu utrzymywała się tam do początku V wieku. To w tym czasie powstało dużo miast, które istnieją do dziś. Londinium (rzymski Londyn) założono około 50 r. n.e. Szybko stał się centrum administracyjnym prowincji. Dziś to stolica Wielkiej Brytanii. Rzymianie dbali też o infrastrukturę wyspy i stworzyli na przykład siatkę dróg łączących nawet najbardziej odległe części Brytanii. Miejsce spoczynku pierwszych mieszkańców Londynu Wysyp kolejnych odkryć archeologicznych w centrum Londynu nie powinien zatem nikogo dziwić. W końcu miasto ma bardzo długą historię. Ostatnio w czasie badań poprzedzających budowę wielkiego biurowca w rejonie Holborn Viaduct archeolodzy z Museum of London Archaeology (MOLA) natknęli się na cmentarz z czasów rzymskich. A konkretniej: miejsce pochówku pierwszych londyńczyków! – Wiemy, że Rzymianie chowali swoich zmarłych wzdłuż dróg, poza ośrodkami miejskimi. Nie było więc wielkim zaskoczeniem odkrycie pochówków w tym miejscu, które w okresie rzymskim znajdowało się 170 m na zachód od murów miejskich i obok głównej rzymskiej drogi […]. Jednak stan zachowania, jaki napotkaliśmy, a zwłaszcza odkrycie tak szerokiej gamy drewnianych znalezisk - naprawdę nas zaskoczył – przyznała Heather Knight z MOLA. Łoże na wieczność Znaleziska są unikatowe. Wśród nich jest pięć dębowych trumien. Do tej pory w Londynie odkryto tylko trzy takie obiekty. Natomiast absolutną sensacją jest świetnie zachowane łoże pogrzebowe. Taka praktyka pogrzebowa była znana w całym Imperium Rzymskim i „zadokumentowana” w postaci przedstawień w ówczesnej sztuce. Jednak do tej pory w Wielkiej Brytanii archeologom nigdy nie udało się odkryć kompletnego łoża pogrzebowego. Wykonano je z wysokiej jakości dębu. Ma rzeźbione nóżki przymocowane małym…

na-nim-zmarly-spac-mial-wiecznosc-pierwsze-takie-odkrycie-archeologiczne-w-wielkiej-brytanii-7052793.png
width: 1397
height: 848

W Egipcie odkryto grobowiec faraońskiego skryby. Przez siedzącą pracę miał problemy z kręgosłupem
type: item
date: 2023-11-06T10:18:40.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: egipt
subject: grób
subject: grobowce
subject: kości
subject: odkrycia archeologiczne
subject: starożytny egipt
subject: Wolny czas
description: Zmarł w wieku zaledwie 25 lat. Cierpiał na artretyzm, a jego kręgosłup był zniszczony przez siedzący tryb życia. Czescy archeolodzy odkryli w Egipcie grobowiec faraońskiego skryby sprzed 2500 lat.
encoded: W tym artykule: Grobowiec faraońskiego skryby z czasów okupacji Jak wyglądał grobowiec? Rabusie byli pierwsi, zostawili szkielet Archeolodzy z Czeskiego Instytut Egiptologii na Wydziale Sztuki Uniwersytetu Karola w Pradze od lat prowadzą wykopaliska na nekropolii w Abusir w Egipcie. Znajdują się tam nie tylko faraońskie piramidy, ale również grobowce należące do wysokich urzędników i świty egipskich królów. Grobowiec faraońskiego skryby z czasów okupacji W I tysiącleciu przed naszą erą Egipt znacząco osłabł politycznie i militarnie. Wpadał w obce ręce. To właśnie z tych czasów pochodzi grób skryby, na który natknął się zespół czeskich egiptologów. Do odkrycia doszło w kwietniu tego roku wśród innych szybowych grobowców z okresu saicko-perskiego, czyli XXVI i XXVII dynastii. Skrywał się tam grobowiec skryby sprzed 2500 lat. To wówczas perski władca Kambyzes podbił i podporządkował sobie Egipt. On i kilku kolejnych władców perskich było faraonami, czyli królami Egiptu. – Jest to bogato zdobiony grobowiec szybowy średniej wielkości, którego właściciel, niejaki Dżehutimhat, pełnił funkcję królewskiego skryby – wyjaśnia prof. Ladislav Bareš, który od ponad dwóch dekad koordynuje czeskie wykopaliska w tym rejonie. W jego ocenie to znalezisko rzuca światło na zmiany zachodzące w Egipcie w tych burzliwych czasach, czyli w VI i V wieku p.n.e. Jak wyglądał grobowiec? Grobowiec faraońskiego skryby składał się z trzech zasadniczych elementów. Pierwszym była cześć naziemna, ale ona została zniszczona już w starożytności. To tam bliscy zmarłego składali dary. Druga część to 14-metrowy szyb prowadzący do podziemi. Trzecia i zasadnicza część grobowca to właśnie komora grobowa wykuta głęboko pod ziemią. To na nią natknęli się czescy egiptolodzy w tym roku. Komora grobowa jest bogato zdobiona hieroglifami i rozmaitymi scenami. Na przykład północna ściana pokryta jest zaklęciami, które miały chronić przed ukąszeniem węży. Po raz pierwszy zapisano je w Tekstach Piramid, czyli na ściana…

w-egipcie-odkryto-grobowiec-faraonskiego-skryby-przez-siedzaca-prace-mial-problemy-z-kregoslupem-839ded2.jpg
width: 2000
height: 1333

Jakie tajemnice skrywa grób Jezusa? O tych odkryciach nie każdy wie
type: item
date: 2023-05-09T10:32:12.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: archeologia
subject: grób
subject: jezus chrystus
subject: odkrycia archeologiczne
subject: renowacja
subject: Travel
subject: Wolny czas
description: Mimo zniszczeń sprzed tysiąca lat grób Pana Jezusa ma wciąż oryginalne elementy konstrukcyjne. Przetrwały pożary, wojny i trzęsienia ziemi. To archeologiczna sensacja.
encoded: W tym artykule: Gdzie jest grób Jezusa? Odkrycia w grobie Jezusa Grób Jezusa w Jerozolimie i inne święte miejsca Grób Pana Jezusa znajduje się w Bazylice Grobu Świętego w Jerozolimie w Izraelu. Wierni wierzą, że grobowiec jest miejscem pochówku i zmartwychwstania Chrystusa. Od około IV wieku jest to miejsce kultu chrześcijańskiego. Co roku odwiedzają je pielgrzymi z całego świata. Szczególnie w okolicach Niedzieli Wielkanocnej. Sam grobowiec to prosta, kamienna konstrukcja. Znajduje się wewnątrz bogato zdobionego budynku z kopułą ozdobioną scenami z życia Jezusa i dwiema marmurowymi kolumnami przy wejściu. Gdzie jest grób Jezusa? Przez wieki Bazylika Grobu Świętego była celem dewastacji z rąk ludzkich i sił przyrody. W 1009 roku została zupełnie zburzona i odbudowana. Współcześni naukowcy od lat zastanawiają się, czy w związku z tą odbudową zachowano jej pierwotną lokalizację i czy naprawdę może stać na miejscu, które potwierdziła delegacja z Rzymu 17 wieków temu? Dzięki badaniom wspieranym przez National Geographic udało się to potwierdzić. Pozostałości groty wewnątrz bazyliki są bezsprzecznie tym samym miejscem. Świadczy o tym przebadana próbka zaprawy murarskiej pomiędzy naturalną skałą jaskini i marmurową płytą grobowca. Zaprawa pochodzi z 345 roku. To 19 lat po podawanej w źródłach dacie odnalezienia grobu. Do tej pory najwcześniejsze znaleziska w tym miejscu datowane były na czasy wypraw krzyżowych, czyli tysiąc lat temu. Co prawda archeolodzy nie mogą potwierdzić, że właśnie w tym miejscu złożono ciało Jezusa z Nazaretu. Jednak można z całą pewnością stwierdzić, że pierwsze prace rozpoczęły się tu w czasach pierwszego chrześcijańskiego cesarza rzymskiego – Konstantyna. Odkrycia w grobie Jezusa Po raz pierwszy od wieków grób Pana Jezusa otwarto w październiku 2016 roku, przy okazji prac renowacyjnych przeprowadzanych przez interdyscyplinarny zespół z politechniki w Atenach. Pobrano wtedy kilka próbek zaprawy do dalszych badań. Kiedy w 325 r. do Jerozolimy przy…

jakie-tajemnice-skrywa-grob-pana-jezusa-a2bf232.jpg
width: 784
height: 441

Odkryto najstarszy grób ludzki w Afryce. Archeolodzy trafili na szczątki kilkuletniego dziecka
type: item
date: 2022-06-20T07:43:07.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: afryka
subject: Edukacja
subject: grób
subject: kenia
subject: Travel
description: W Kenii znaleziono liczące 78 tysięcy lat szczątki dziecka. Archeolodzy, którzy nazwali zmarłego „Mtoto", nie mają wątpliwości, że to najstarszy grób ludzki w Afryce.
encoded: W tym artykule: Odkryto najstarszy grób człowieka w Afryce Przełomowe odkrycie archeologów Nowe fakty w historii ludzkiego gatunku Gdzie znajduje się najstarszy grób w Polsce? Sensacyjne odkrycie, do którego doszło w jaskini Panga ya Saidi w pobliżu wybrzeży Kenii, rzuca zupełnie nowe światło na naszą wiedzę o Homo sapiens i ich zachowaniach społecznych. Z badań wynika, że ceremonie pochówku 78 tys. lat temu wyglądały inaczej, niż zakładano Odkryto najstarszy grób człowieka w Afryce Jak czytamy na łamach brytyjskiego czasopisma naukowego „Nature”, w odkrytym przez naukowców grobie pochowane zostało dziecko w wieku ok. trzech lat. Ciało starannie ułożono w specjalnie wykopanym dole, a następnie przykryto osadem zebranym z dna jaskini. Badacze zwrócili szczególną uwagę na układ zachowanych fragmentów kości, który wskazuje na to, że ciało dziecka zostało ułożone na boku z nogami podciągniętymi do klatki piersiowej. María Martinón-Torres, współautorka badań, tłumaczy, że to mogą być dowody na to, że już 78 tys. lat temu pochówki odbywały się zgodnie z konkretnymi wytycznymi. – Mogliśmy wywnioskować, że to dziecko naprawdę zostało umieszczone w określonej pozycji z poduszką pod głową. Naprawdę uważam, że jest to jeden z najważniejszych dowodów świadczących o symbolice życia w Afryce – dodaje w rozmowie z CNN. Przełomowe odkrycie archeologów Trzyletnie dziecko, któremu archeolodzy nadali imię „Mtoto" (w języku suahili oznacza „dziecko”), zostało pochowane na terenie kompleksu jaskiń Panga ya Saidi w Kenii. – Gdy tylko odwiedziliśmy Panga ya Saidi, wiedzieliśmy, że to miejsce jest wyjątkowe. Podczas kilkukrotnych wykopalisk udało nam się ustalić, że to kluczowy region dla wybrzeża Afryki Wschodniej, z niezwykłym zapisem ludzkiej działalności kulturalnej, technologicznej i symbolicznej sprzed 78 tys. lat – komentuje Nicole Boivin, główna inicjatorka projektu i dyrektor wydziału archeologii w Instytucie Historii Człowieka im. Maxa Plancka w Niemczech. View oEmbed on the sour…

najstarszy-grob-ludzki-21ebaa0.jpeg
width: 627
height: 408

Badanie DNA potwierdziło najstarszy grób bliźniaków. Sprzed 31 tys. lat
type: item
date: 2021-01-18T12:32:04.000Z
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: dna
subject: Edukacja
subject: grób
description: Badania genetyczne dziecięcych szkieletów odkrytych nad brzegiem Dunaju pokazały, że ciała należą do braci bliźniaków zmarłych aż 31 tys. lat temu. Jeden z chłopców zmarł tuż po porodzie, drugi żył 7 tygodni. Półtora metra obok pochowano ich kuzyna. Tamten chłopiec przeżył 3 miesiące.
encoded: Choć austriaccy archeolodzy odkryli miejsce pochówku dzieci już 15 lat temu, dopiero stosując aktualne techniki badań DNA można było potwierdzić pokrewieństwo dzieci, ich płeć oraz długość życia. Opis badania znalazł się w najnowszym wydaniu czasopisma ”Communications Biology”. Zdjęcie: OREA ÖAW Instytut Archeologii Orientalnej i Europejskiej Austriackiej Akademii Nauk (OREA ÖAW) ogłosił, że ciała dwóch dzieci z epoki kamienia pochowanych razem a odnalezionych na stanowisku archeologicznym Krems-Wachtberg (w pobliżu centrum miasta Krems) są przykładem najstarszego pochówku bliźniaków jednojajowych w historii. Nie wiadomo dokładnie dlaczego dzieci zmarły. Pewne jest, że ta żyjąca pod koniec plejstocenu rodzina (paleolit górny, czas gdy pojawił się człowiek kromanioński, Homo sapiens sapiens) doświadczyła olbrzymie tragedii. Sposób pochówku pokazuje, jak dużo emocji towarzyszyło tamtym smutnym chwilom. Zdjęcie: OREA ÖAW Dwa ciała dzieci pogrzebanych razem pokryte były czerwoną ochrą (mineralny barwnik). W grobie znajdowały się 53 koraliki z kości mamuta, najpewniej połączone w naszyjnik. Znaleziono tam także siekacz lisa z przewierconym otworem i trzy skorupy mięczaków, także z otworami na rzemień. Grób dzieci zabezpieczyła na tysiące lat duża płaska kość, najpewniej łopatką mamuta. Grób kuzyna bliźniaków także miał w sobie czerwony barwnik oraz 8 cm szpilkę wykonaną z kości mamuta. Być może służyła ona do zamknięcia skóry, w którą zawinięto ciało chłopca. Zdjęcie: OREA ÖAW Nie wiadomo jak częste były ciąże bliźniacze w paleolicie górnym, ale dziś bliźniaki przychodzą na świat raz na 85 porodów, choć w przypadku jednojajowych (identycznych) rzadziej, bo raz na 250 porodów. - Samo odnalezienie dziecięcego grobu z paleolitu jest czymś niezwykłym. A fakt, że z delikatnych szczątków byliśmy w stanie wydobyć wystarczająco dużo dobrego materiału genetycznego na potrzeby analizy genomu przekroczyło nasze najśmielsze oczekiwania. Równie prawdopodobna byłaby wygrana na loterii…

grobowiec-8334b9a.jpg
width: 5568
height: 3712

W tym miejscu prawdopodobnie pochowano Jezusa z Nazaretu. Naukowcy coś tam znaleźli
type: item
date: 2016-11-17T09:34:01.000Z
creator: redakcja
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: badania
subject: grób
subject: jezus chrystus
description: Archeolodzy i konserwatorzy ponownie zbadali jedno z najważniejszych miejsc dla całego chrześcijaństwa. Odkrycie przerosło ich oczekiwania
encoded: Bazylika Grobu Świętego jest miejscem domniemanego pochówku Jezusa z Nazaretu. Znajduje się w starej części Jerozolimy, niedaleko Golgoty. Pod koniec października b.r. naukowcom, za pomocą specjalnego radaru udało się dotrzeć do fragmentów skały wapiennej będącej częścią grobu z czasów Jezusa. Odkrycie jest sporym zaskoczeniem. W tym miejscu od IV w n. e. budowano i burzono świątynie przez kolejne ludy - od Rzymian, przez Persów, aż po Arabów. Jak się okazuje, niektóre elementy przetrwały zawirowania historii tego miasta. Archeolodzy z Politechniki Narodowej w Atenach odsłonili główną płytę grobowca znajdującą się w najgłębiej położonym miejscu w świątyni. Ostatni raz dokonano tego w 1555 roku. Po odsłonięciu tej płyty naukowcy ujrzeli następną - z wygrawerowanym krzyżem z czasów wypraw krzyżowych. Kontynuując poszukiwania natknęli się na wapienną półkę, na której prawdopodobnie położono ciało Jezusa. - Jestem absolutnie zdumiony. Kolana mi trochę drżą, ponieważ nie spodziewałem się takiego odkrycia. Nie można tego potwierdzić na 100%, ale jest to dowód na to, że grób nie został przesunięty, co wskazywali badacze i historycy od wieków - powiedział Friedrik Hiebert archeolog współpracujący z National Geographic. Czy to na pewno grób Jezusa z Nazaretu? Ustalono jedynie, że jest to grób z około 30 roku n. e. Nie wiadomo jednak do końca czy tam właśnie pochowano Jezusa. Według Ewangelii został on pochowany poza murami miasta w grobie, który pierwotnie był przeznaczony dla Józefa z Arymatei. Bazylika Grobu Świętego znajduje się w takim właśnie miejscu, co wskazuje na prawdopodobieństwo przypuszczeń. Jak na razie naukowcy nie mają powodów by w to wątpić.

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/52e7475661572621d2cedf697ab41c0245fa5b5b-163137b.jpeg
width: 932
height: 614

Kamienna trumna, a w niej ciało z połamanymi nogami. Czemu je tam tak wciśnięto?
type: item
date: 2016-09-29T12:14:40.000Z
creator: redakcja
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: grób
subject: rzym
description: W Wielkiej Brytanii odnaleziono kolejny rzymski grób. Ten jednak jest wyjątkowo ciekawy. Ciało wewnątrz ma nienaturalnie ułożone nogi. Dlaczego?
encoded: Odkrycia dokonano na stanowisku archeologicznym położonym koło miejscowości Woodsford, w odległości 8 kilometrów od miasta Dorchester w hrabstwie Dorset. Archeolodzy znaleźli grób z czasów rzymskich, który znajdował się na głębokości 30 centymetrów pod powierzchnią ziemi. Grób - o długości 1,8 metra i szerokości 0,55 metra - został wyłożony wapiennymi płytami, tworzącymi wokół szkieletu kamienny sarkofag. Rzymskie groby tego rodzaju należą w Anglii do rzadkości, gdyż dotychczas archeolodzy odkryli w całym kraju około 100 takich pochówków. Archeolodzy utrzymują, że w czasach rzymskich w Brytanii (43-409 r. n.e.) ciała zmarłych zakopywano najczęściej bezpośrednio w ziemi - nawet drewniane trumny nie były w powszechnym użyciu. Zatem taki kamienny sarkofag to oznaka statusu. Ciało w nim złożone należało do mężczyzny w wieku 20-30 lat. Ale o co chodzi z tymi stopami? Eksperci mówią, że nie można wykluczyć, że sarkofag został ponownie wykorzystany. Ciało złożone do środka było kilka centymetrów za długie w stosunku do rozmiarów grobu. Jak ustalili naukowcy po zbadaniu szkieletu, stopy mężczyzny zostały wyłamane w kostkach i podwinięte do tyłu, by ciało zmieściło się w sarkofagu. Szczątki z sarkofagu zostaną poddane szczegółowym badaniom w celu precyzyjnego ustalenia ich wieku oraz uzyskania informacji o diecie, stanie zdrowia i pochodzeniu mężczyzny. Recykling sarkofagów? Brzmi co najmniej egoztycznie, ale po dłuższym namyśle nie jest to takie głupie rozwiązanie. Źródło: PAP / Hills Group - Hills Quarry Obejrzyjcie kolejny odcinek naszego serialu "Warto spróbować"! Tym razem odkrywamy skarby w zatopionym kamieniołomie. View oEmbed on the source website

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/6b518f9b906916020b903ce0caaeb5430f385447-0a7173f.jpeg
width: 3056
height: 4592

Archeolodzy zrekonstruowali rytuał pogrzebowy sprzed 12 tysięcy lat. Na podstawie grobu szamanki
type: item
date: 2016-07-07T09:40:49.000Z
creator: redakcja
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: archeologia
subject: grób
subject: szamanizm
description: Izraelscy archeolodzy zrekonstruowali etapy rytuałów pogrzebowych sprzed 12 tysięcy lat! Zrobili to na podstawie grobu szamanki. Swoje spostrzeżenia opublikowali w magazynie "Current Anthropology".
encoded: Pozostałości unikatowego rytuału, który odbył się w jaskini, umożliwiają rzadki wgląd w dynamikę zmian zachodzących w sferze rytuałów pogrzebowych, w czasie gdy stawały się coraz bardziej istotne w życiu społecznym - przekonują autorzy artykułu, prof. Leore Grosman z Hebrajskiego Uniwersytetu w Jerozolimie (Izrael) i prof. Natalie Munro z University of Connecticut (USA). Odkrycia pochówku szamanki dokonano w 2008 roku w jaskini Hilazon Tachtit w Izraelu. Jest to jeden z najwcześniejszych przykładów tak skomplikowanych rytuałów pogrzebowych znanych z zapisu kopalnego. Po latach analiz archeolodzy ustalili, jak bardzo było to złożone i misternie zaplanowane wydarzenie, które odwzorowuje zachodzące w tym czasie zmiany zmierzające do rozkwitu rolnictwa. Na początku wykopano owalną jamę w podłożu jaskini, którą wyłożono różnymi przedmiotami - muszlami, pękniętym fragmentem wypolerowanego bazaltu, ochrą, kredą i żółwimi skorupami. Całość przykryto warstwą popiołów, odpadków po produkcji narzędzi krzemiennych i kości zwierzęcych. Następnie w grobie umieszczono zmarłą w pozycji rodzącej. Wokół i na jej ciele położono kolejne skorupy żółwi. Później nad zmarłą dodano warstwę z wapieni różnej wielkości, a na szczycie takiej konstrukcji umieszczono jeden duży kamień. Zdaniem naukowców przygotowania takiego pochówku musiały być związane z licznymi działaniami i szeroko pojętym planowaniem - zbiórką odpowiednich przedmiotów, przemyśleniem koncepcji wykonania grobu. Jako szczególnie czasochłonne badacze uznali zebranie blisko stu żółwi. Pochówek pochodzi z okresu natufijskiego (15-11,5 tys. lat temu), kiedy ludzie coraz częściej składali swoich zmarłych w grobach. Źródło: PAP Zobacz kolejny odcinek naszego serialu "Warto spróbować" - tym razem nasza reporterka podejmuje wyzwania kajakarstwa górskiego! View oEmbed on the source website

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/448d881abafd4d25f7d231c01a79bdce5c7ae6cf-c39e6af.jpeg
width: 447
height: 559