Zapomniana historia Westerplatte. Archeolodzy dotarli do rajskiego kurortu
Westerplatte kojarzy się nam z bohaterską i symboliczną walką polskich żołnierzy z Niemcami na początku II wojny światowej. Ale pod ziemią miejsce to skrywa zupełnie inną, zapomnianą historię. Archeolodzy wydobyli na powierzchnię opowieść o słońcu, plaży i eleganckich wczasowiczach.
Archeolodzy właśnie zakończyli dwunasty sezon wielkich prac badawczych na Westerplatte. Są one związane z planowaną budową na półwyspie Muzeum Westerplatte i Wojny 1939. Badacze chcą sprawdzić, co kryje się pod ziemią i oczyścić teren również z potencjalnie niebezpiecznych przedmiotów. Mowa tu o niewybuchach z II wojny światowej. Westerplatte mekką wczasowiczów? Tym razem archeolodzy natknęli się na liczne ślady po dawnym raju letników. Zanim na Westerplatte powstała wojskowa składnica, półwysep był luksusowym uzdrowiskiem. Już w 1835 roku powstał tam pierwszy zakład kąpielowy. W górnych warstwach ziemi mamy ślady wojny, ale głębiej kryją się fundamenty hoteli i willi. Kurort zaczął podupadać po sztormie w 1914 roku. Badacze odsłonili fragmenty murów hotelu Prinz Heinrich, który otwarto w 1889 roku. Odkryli też ślady eleganckich domów przy dawnej głównej ulicy – Birkenallee, czyli Alei Brzóz. Kiedyś spacerowali tu ludzie w modnych strojach. Nawet polski Pomnik X-lecia z 1928 roku stanął w miejscu, gdzie wcześniej stała jedna z willi. Archeolodzy znaleźli jego fundamenty zaledwie 30 centymetrów pod dzisiejszą trawą. To pokazuje, jak blisko nas jest odległa historia tego miejsca. Skarby w piasku: zabawki i filiżanki Podczas ostatnich prac wydobyto ponad 14 tysięcy przedmiotów. Co ciekawe, większość z nich wcale nie służyła do walki. To pamiątki po codziennym życiu gości kurortu. Archeolodzy znaleźli piękną ceramikę oraz naczynia ze szkła uranowego, które było wtedy bardzo modne. Trafił się nawet luksusowy, angielski dzbanek ozdobiony scenami z polowań. Obok guzików z wojskowych mundurów w ziemi leżały dziecięce zabawki i stare monety. To niesamowite zestawienie: z jednej strony mamy łuski od karabinów Mauser, a z drugiej delikatne figurki i filiżanki. Te drobiazgi obrazują nam, jak dbano o wygodę wczasowiczów. Badacze natrafili też na pozostałości ceglanego szaletu z końca XIX wieku oraz systemy rur. Gdy leje po bombach stają się śmietnikami Wojna brutalnie przerwała życie na półwyspie, chociaż już wtedy kurort był tylko odległym wspomnieniem, bo na Westerplatte od 1926 roku funkcjonowała składnica wojskowa. 2 września 1939 roku niemieckie samoloty zrzuciły tu ogromną liczbę bomb. Wybiły one w ziemi dziury o szerokości ponad 10 metrów. Po kapitulacji, polscy jeńcy cywilni zostali zmuszeni do sprzątania terenu. Wykorzystali te wielkie leje jak gotowe kosze na śmieci. Wrzucali do nich gruz, resztki drewnianych podłóg, a nawet fragmenty mebli i balustrad z wojskowego kasyna. W jednym z takich zagłębień archeolodzy znaleźli drewniane nosidła, którymi jeńcy przenosili gruz. Oprócz tego odkryto ślady po tzw. zadymiarzach, czyli włoskich żołnierzach, którzy tworzyli sztuczną mgłę do obrony przed nalotami w latach 1943–1944. Świadczy o tym pozostałość po zbiorniku zawierającym stężony kwas. Archeolodzy odkryli… film Jedną z większych ciekawostek, na które natknęli się badacze w tym roku, jest element planu filmowego z 1966 roku. Przy falochronie znaleźli wkop wykonany w 1966 r. na potrzeby filmu „Westerplatte” oraz na ślepą amunicję wykorzystaną podczas jego realizacji. Wszystkie tegoroczne znaleziska, od luksusowych dzbanków po wojskowe czajniki, trafią do nowego muzeum. Źródło: Muzeum II Wojny Światowej Nasz autor Szymon Zdziebłowski Dziennikarz naukowy i podróżniczy, z wykształcenia archeolog śródziemnomorski. Przez wiele lat był związany z Serwisem Nauka w Polsce PAP. Opublikował m.in. dwa przewodniki turystyczne po Egipcie, a ostatnio – popularnonaukową książkę „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” o największej egipskiej piramidzie. Miłośnik niewielkich, lokalnych muzeów. Uwielbia długie trasy rowerowe, szczególnie te prowadzące wzdłuż rzek. Lubi poznawać nieznane zakamarki Niemiec, zarówno na dwóch kółkach, jak i w czasie górskiego trekkingu.
Gdzie w Europie najlepiej spędzić święta? W rekomendacjach stewardesy znalazło się polskie miasto
Coraz więcej osób rezygnuje z tradycyjnego spędzania świąt i decyduje się wykorzystać ten czas na podróż. Grudniowy wyjazd staje się sposobem na oddech, zmianę perspektywy i odkrycie europejskich miast w ich najbardziej nastrojowej odsłonie. Gdzie zatem warto pojechać, by poczuć wyjątkową atmosferę Bożego Narodzenia? Swoimi wskazówkami podzieliła się stewardesa, która zwiedziła dziesiątki miejsc w Europie.
Kto może doradzić lepiej w kwestii świątecznych kierunków niż ktoś, kto zawodowo przemierza Europę? Członkowie personelu pokładowego spędzają dużą część roku w podróży, poznając miasta nie tylko z perspektywy turysty, lecz także kogoś, kto obserwuje ich rytm o różnych porach dnia i roku. Na podstawie własnych doświadczeń jedna z członkiń załogi Wizz Air wskazała cztery najlepsze miejsca na spędzenie Bożego Narodzenia. Wśród jej faworytów znalazło się polskie miasto. Najlepsze miasta na święta według stewardesy Wizz Air Miley Adison, która porzuciła karierę zawodowej siatkarki na rzecz pracy w przestworzach, od trzech lat przemierza Europę jako stewardesa i – jak sama podkreśla – w tym czasie miała okazję odwiedzić już około czterdziestu miast, poznając je zarówno w intensywnym rytmie codzienności, jak i w okresach świątecznego wyciszenia. Tak szeroka perspektywa pozwoliła jej zauważyć, że niektóre kierunki zimą zyskują szczególny urok. W jej ocenie jednym z nich jest Rzym. To właśnie o tej porze roku brukowane place i renesansowe fasady nabierają wyjątkowego blasku, rozświetlone miękkim światłem bożonarodzeniowych iluminacji. Piazza Navona, czyli jeden z najbardziej rozpoznawalnych placów Wiecznego Miasta, zamienia się w świąteczne miasteczko pełne rzemieślniczych stoisk, scen bożonarodzeniowych i regionalnych słodkości, a monumentalna architektura okolicznych pałaców tworzy malowniczną oprawę dla tradycyjnych uroczystości religijnych. Co więcej, w swoich rekomendacjach Adison wyróżniła również Gdańsk, który określiła jako „ukryty klejnot” i jedno z najpiękniejszych miejsc do odwiedzenia w okresie Bożego Narodzenia. Jej zdaniem o wyjątkowości tego miasta decyduje harmonijne połączenie świątecznej atmosfery z historycznym dziedzictwem dawnego portu. Podkreśliła, że gdańskie jarmarki bożonarodzeniowe są regularnie wyróżniane w europejskich rankingach, przyciągając zarówno formą, jak i dbałością o detale: od świetlnych instalacji na Długim Targu po imponującą choinkę na Targu Węglowym. Całość dopełniają aromaty grzanego wina, pierników i kaw parzonych w niewielkich kawiarniach z widokiem na Motławę. W ocenie stewardesy to miejsce, które w okresie świąt odsłania swój najbardziej nastrojowy charakter. Gdzie uciec od zimy w Boże Narodzenie? Dla osób, które traktują świąteczne podróże jako okazję do ucieczki przed zimnem, Adison poleciła też kierunki o łagodniejszym klimacie. Wśród nich wyróżniła Tiranę – miasto, które w grudniu zaskakuje temperaturami sięgającymi około 15°C i atmosferą sprzyjającą spokojnej, niespiesznej eksploracji. Jej zdaniem stolica Albanii oferuje coś więcej niż tylko cieplejszą aurę: to przestrzeń, w której historia przenika się z nowoczesnością, a świąteczny nastrój subtelnie współgra z południowym charakterem miasta. W ciągu dnia można zwiedzać tu muzea, zagłębiać się w opowieści o Bałkanach lub wybrać się choćby w góry Dajti czy na wybrzeże, gdzie zimą panuje pogodna, jasna aura. Wieczorami miasto odsłania z kolei swój bardziej nastrojowy wymiar: tarasy widokowe na dachach wypełniają się gośćmi, a plac Skanderbega rozbrzmiewa muzyką towarzyszącą zimowemu festiwalowi, tworząc atmosferę, którą stewardesa określa jako „ciepłą w sensie dosłownym i symbolicznym”. Adison poleciła także Larnakę na Cyprze jako kierunek dla tych, którzy marzą o Bożym Narodzeniu spędzonym w otoczeniu morza. W grudniu temperatury dochodzą tu do 19°C, co pozwala cieszyć się zarówno spacerami po złocistych plażach, jak i odkrywaniem nadmorskich ruin, portowych zaułków czy stanowisk archeologicznych świadczących o wielowiekowych tradycjach wyspy. Jednocześnie Larnaka nie rezygnuje ze świątecznej oprawy – jej bożonarodzeniowe wioski, pełne iluminacji, lokalnych przysmaków i rzemiosła, tworzą oryginalne połączenie południowego klimatu ze świąteczną atmosferą. W opinii stewardesy to miejsce, które pozwala doświadczyć Bożego Narodzenia w zupełnie innym rytmie: słonecznym, spokojnym i przepełnionym śródziemnomorską lekkością. Źródło: Daily Mail Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Prestiżowy magazyn docenił polskie miasto. Zamieścił je na liście najbardziej niedocenianych miejsc w Europie
Coraz częściej polskie miasta przyciągają uwagę zagranicznych mediów i podróżników. Jedno z nich właśnie zostało wyróżnione przez prestiżowy magazyn, który umieścił je na liście najbardziej niedocenianych miejsc w Europie.
W ostatnich latach coraz więcej zagranicznych publikacji zwraca uwagę na Polskę jako kierunek, który warto odkrywać na nowo. Niedawno m.in. brytyjska dziennikarka opisywała Warszawę jako miasto pełne energii i nieoczywistych kontrastów, a teraz kolejny polski kierunek został doceniony na arenie międzynarodowej. W najnowszym zestawieniu przygotowanym przez „Condé Nast Traveler” trafił on na listę najbardziej niedocenianych miejsc w Europie – takich, które nie mają rozgłosu wielkich metropolii, ale potrafią zaskoczyć autentycznością, bogatą historią i żywą kulturą. Autorzy podkreślają, że to właśnie tu można doświadczyć prawdziwego rytmu regionu, bez turystycznego pośpiechu i komercyjnego szumu. Gdańsk wśród najbardziej niedocenianych miast Europy W najnowszym zestawieniu „Condé Nast Traveler” redakcja zwróciła uwagę na miasta, które pozostają poza głównymi szlakami turystycznymi, choć oferują bogate doświadczenie kulturowe i historyczne. Punktem wyjścia była obserwacja, że najpopularniejsze europejskie metropolie coraz częściej funkcjonują według podobnego schematu – mają identyczne atrakcje, zbliżone rekomendacje, a turyści robią w nich te same ujęcia w mediach społecznościowych. W odpowiedzi magazyn przygotował listę najbardziej niedocenianych miast Europy, czyli miejsc, w których życie toczy się przede wszystkim z myślą o mieszkańcach, a nie turystach. Do zestawienia trafiły miasta średniej wielkości, posiadające uniwersytety, aktywne sceny kulturalne, lokalne rzemiosło oraz strukturę gospodarczą opartą na czymś więcej niż sezonowa turystyka. Ważnym kryterium była także obecność naturalnego punktu odniesienia, jak port czy rzeka, które historycznie kształtowały rytm pracy i codzienności. Biorąc pod uwagę te aspekty, nic dziwnego, że wśród wyróżnionych znalazł się Gdańsk, który przez lata odwiedzany był często „przy okazji”, jako krótki przystanek podczas rejsów po Bałtyku lub weekendowy citybreak. Redakcja zwróciła uwagę na wielowarstwową historię Gdańska – od doświadczeń II wojny światowej przedstawionych w Muzeum II Wojny Światowej i pamięci Westerplatte, przez dziedzictwo ruchu „Solidarności” prezentowane w Europejskim Centrum Solidarności, po nadmorskie dzielnice otwierające miasto w stronę Bałtyku. Podkreślono również, że Gdańsk warto poznawać w szerszym kontekście regionu – z pobliskim Malborkiem i jego spektakularnym zamkiem, uznawanym za jeden z największych na świecie oraz z możliwością rejsów po morzu, które pozwalają zobaczyć wybrzeże z perspektywy wody. Zauważono także rozwijającą się scenę gastronomiczną i wyjaśniono, że w centrum przybywa lokali autorskich, natomiast na obrzeżach nadal obecna jest kuchnia oparta na lokalnych produktach i tradycji. W rezultacie Gdańsk przedstawiono jako miasto autentyczne i funkcjonujące własnym rytmem, które warto poznać zanim stanie się jednym z najbardziej oczywistych kierunków podróży w Europie. Europejskie perełki poza głównymi szlakami Wśród pozostałych miast ujętych w zestawieniu znalazły się miejsca, które pozwalają odkrywać Europę poza typowymi trasami masowej turystyki. Podkreślono m.in., że portugalskie Guimaraes łączy dobrze zachowaną średniowieczną zabudowę z aktywną sceną kulturalną, która rozwija się wokół lokalnych instytucji. Francuskie Aix-en-Provence przedstawiono jako miasto o spokojnym rytmie, z licznymi placami, galeriami i miejscami związanymi z twórczością Cézanne’a. Aalborg w Danii zwrócił uwagę udaną rewitalizacją terenów poprzemysłowych i ich przekształceniem w przestrzeń publiczną oraz obiekty kultury. Z kolei chorwacki Szybenik wskazano jako alternatywę dla zatłoczonego Splitu – z historycznym układem miejskim i widokami na Adriatyk. W rankingu zauważono też, że Mostar w Bośni i Hercegowinie przypomina o wielowarstwowej historii regionu, która jest widoczna w architekturze i układzie urbanistycznym. Ochryda w Macedonii Północnej trafiła na listę dzięki wyjątkowemu położeniu nad jeziorem o dużej przejrzystości wód oraz zabytkom sięgającym czasów średniowiecznych. Uwagę również zwrócono np. na norweskie Alesund, wyróżniające się architekturą secesyjną i położeniem na wyspach otoczonych górami, Tallinn, w którym rozwój sektora technologicznego współistnieje z historycznym centrum oraz Tiranę, gdzie w ostatnich latach przeprowadzono szeroką modernizację przestrzeni publicznych i terenów zielonych. Źródło: Condé Nast Traveler Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Gdańsk oglądany z kajaka zachwyca na trzy sposoby. Jeden was zaskoczy
Zabytkowy, postindustrialny i zaskakująco zielony. Podróż kajakiem przez Gdańsk pozwala odkryć to piękne miasto z nowej perspektywy.
Spis treści: Kamienna Śluza Kajakiem przez Gdańsk Stocznia Cesarska Wzdłuż Wyspy Spichrzów Kajaki w Gdańsku – informacje praktyczne Czy to na pewno dobry pomysł? – zastanawiam się, stojąc przy przystani na ślepym końcu Starej Motławy. Kamienne nabrzeże schodzi szerokimi stopniami nad wodę. Tam kołysze się spory pomost. Tafla wygląda jak lustro, ale to tylko krótka zmyłka pomiędzy potężnymi podmuchami; kolejny przychodzi nagle, unosi ją jak tkaninę, a potem opadająca woda wdziera się na pomost. Wodowanie kajaka wydaje się co najmniej nierozsądne, ale... Jesienne słońce tak pięknie oświetla fasady, tak miło poczuć ciepłe promienie na twarzy, a na wodzie jest tak pusto. Jakbyśmy mieli miasto tylko dla siebie! Czy taka okazja szybko się powtórzy? Jedno spojrzenie i bez słowa decydujemy: spróbujmy! Jeśli się nie uda, najwyżej zawrócimy. Ściągamy kajak, pakujemy się i odbijamy. Płyniemy w kierunku Głównego Miasta, pod stalowo-żelbetowym mostem Popielnym. Wiosłując obok Wyspy Spichrzów, wypływamy na Nową Motławę, by zrobić kolejny zwrot – za miasto. Na razie to jednak obrzeża jego turystycznej części. Kamienna Śluza Równolegle do rzeki biegnie ulica. Zachwyt budzi tutejsza cisza i spokój. Z każdym machnięciem wiosłem dookoła jest coraz więcej zieleni, w całość malowniczo wpisuje się opuszczony stary młyn z czerwonej cegły na prawym brzegu. Dziś zrujnowany, z pustymi oknami, niegdyś był częścią niezwykłej konstrukcji, do której właśnie dopływamy – jednej z nielicznych tego typu na świecie. „Ale że takie coś? Co tu niezwykłego?” – myślę, przepływając przez surową Kamienną Śluzę, między żeliwnym wrotami w kolorze jasnej mięty. Żeby zrozumieć majstersztyk tego dzieła, trzeba na nie spojrzeć z góry, co nie jest trudne, bo w jego skład wchodzi też kilka bastionów, dziś zamienionych w punkty widokowe. Otóż Gdańsk miał ze swoimi trzema rzekami – Wisłą, Motławą i Radunią – utrapienie (czytaj: powodzie), ale nauczył się też z nich korzystać. Śluza łącząca Nową Motławę z Motławą tuż przed skrzyżowaniem z dawną fosą (dziś: Opływ Motławy), wytyczoną zygzakami pomiędzy bastionami, miała znaczenie hydrotechniczne. Pozwalała regulować poziom wody i zapobiegać powodziom. Poprawiała również bezpieczeństwo miasta. Tak zwany manewr wodny nie wymagał armii, broni ani walki; żeby wojsko nie podeszło z południa pod miasto, wystarczyło zalać jego przedpola. Co też skutecznie wykorzystano już w początkach istnienia konstrukcji w czasie – nomen omen – potopu. Zaskoczeni Szwedzi odstąpili od oblężenia. My też szybko poznajemy detale tej zmyślnej struktury. Gdy próbujemy wpłynąć w Opływ Motławy, utykamy na pasie ciągnących się tuż pod powierzchnią wody kamieni. Ani popłynąć dalej, ani zawrócić. To jedna z dwóch grodzi naprowadzających wodę między Motławą i śluzą. Na obu ich krańcach stoją pękate wieże zaporowe, a że wyrastające z wody budowle wyglądają dosyć urokliwie, w ogóle mnie nie irytuje ta przymusowa przerwa. W końcu udaje nam się zsynchronizować mocne machnięcie wiosłami z podmuchem wiatru, wycofujemy się i opływając małą wysepkę, skręcamy w Odpływ. Szybko się okazuje, że było warto. Wiatr cichnie, zieleń wylewa się z brzegów, nie mogę uwierzyć, że ta oaza natury znajduje się dosłownie kwadrans pieszo od centrum dużego miasta. Kajakiem przez Gdańsk Spływałam często przez różne miasta i wiem, że woda pozwala je zobaczyć z całkiem innej perspektywy, ale w Gdańsku trzeba przemnożyć zaskoczenie przez dwa. Nigdzie indziej nie ma tylu jednostek pływających, ze statkami pasażerskimi włącznie, nigdzie nie da się być tak blisko portu i stoczni. – Oczywiście, że najciekawsza i najpopularniejsza jest stara część miasta. Ale przy wypożyczaniu kajaków zawsze radzimy: „Popłyńcie najpierw na Opływ, oswójcie się, dopiero potem ruszajcie na Główne Miasto, gdzie pływają też inne jednostki, motorówki, łodzie, statki” – mówi Przemysław Siudem wypożyczający nam sprzęt w przystani o frapującej nazwie Żabi Kruk, gdzie działa najstarszy klub kajakowy w Gdańsku. Zygzakami z widokiem na kolejne bastiony, a potem nieduży neogotycki kościół Matki Bożej Bolesnej z charakterystyczną smukłą wieżyczką, dopływamy do Martwej Wisły. I wtedy zaczyna się dziać! Ze stanu „relaks” natychmiast przenosimy się w stan „przygoda”. – Trzymamy się blisko brzegu – instruuje doświadczony kolega. – Ale nie za blisko, bo jeśli przepłynie statek, odbiją się od niego silne fale. Spycha nas na środek, czasem buja jak na karuzeli, ledwie rejestruję, że przepływamy pod mostem Siennickim i obok ujścia Motławy, a wokół pojawiają się postindustrialne budynki. Płyniemy jeszcze kawałek. Gigantyczne żurawie portowe wydają się jeszcze większe, ale na otwartej przestrzeni znów nieźle dmucha i rozsądek każe zawracać. Poza tym chcę się przyjrzeć robotom. Stocznia Cesarska Wracamy, by przybić do jednego z pomostów w dawnych dokach Stoczni Cesarskiej. To nie lada gratka; założona w XIX w. była jedną z pierwszych nowoczesnych stoczni okrętów wojennych, wypływały z niej u-booty, krążowniki i pancerniki. Po wojnie dała podwaliny Stoczni Gdańskiej, ale ta jej część podupadła i niektóre budynki zwyczajnie się zawaliły. Do 2018 r. był to teren zamknięty, a kiedy go w końcu udostępniono, jego historia potoczyła się szczęśliwie: w postindustrialnej przestrzeni „coś” zobaczyli artyści, powstały alternatywne kluby, sypnęło wydarzeniami kulturalnymi. Roboty, do których chciałam wrócić, to niezwykła kolekcja rzeźb z portowego złomu: do stworzenia cudaków wychodzących z morza po pochylni dawnego Wydziału Kadłubowego rzeźbiarz Czesław Podleśny użył nieco już przerdzewiałych sprężyn, kół, części maszyn, fragmentów sieci elektrycznej. Kiedy wychodzimy na brzeg, rozglądam się po tym tyglu starego i nowego. Wybite okna i graffiti na budynkach, podniszczony dźwig z 1937 r. – najstarszy w stoczni. A nieopodal – jak ocalała baza na opuszczonej planecie – lśniący futurystyczny namiot-kopuła. Ludzie schodzący się na rejs statkiem wycieczkowym. – Państwo na kajaki? – zagaduje ktoś przychodzących. To Szymon z kajakowej firmy Around Gdansk czeka na czwórkę Anglików. Zagadujemy, kto i dlaczego pływa. – Wszyscy. Mieliśmy ludzi z całego świata, nawet z małych wysp na Pacyfiku. A po spływach zaskoczeni są nawet gdańszczanie. Mówią, że takiego oblicza metropolii nie znali, że czuli się tak, jakby byli w innym mieście. Chwilę wygrzewamy się na słońcu, gapimy na przypływające statki – w tym charakterystyczny wycieczkowy galeon Czarna Perła nazywany tu „Piratami”– i odbijamy. Szymon, patrząc na zegarek, mówi: – Zaraz zamykają kładkę, na 40 minut macie Motławę tylko dla siebie. Wracamy tą rzeką, by skończyć pętlę. Niedaleko stąd przerzucono nad nią kładkę na wyspę Ołowiankę. Jest zwodzona: przez pół godziny otwarta – i wtedy pływają tędy duże statki. Przez kolejne pół zamknięta, przeznaczona dla pieszych, ale przecież i kajakiem pod nią damy radę przepłynąć. Jest bajecznie! Przed nami przecież najciekawsza, stara część Gdańska. Wzdłuż Wyspy Spichrzów Napakowane zabytkami Główne Miasto to najczęściej wybierany cel wycieczek kajakowych. W godzinę, dwie można spokojnie opłynąć Wyspę Spichrzów i wyspę Ołowiankę, wreszcie wpłynąć w kanał Raduni – przy wysokim stanie wody aż do Wielkiego Młyna. My, płynąc z powrotem do Żabiego Kruka, machamy wiosłami od niechcenia, żeby spokojnie nacieszyć się widokami. Zdarza się tylko jeden zgrzyt, ale to ten, na który czekaliśmy. Opuszczanie kładki na Ołowiankę. Wyrasta ona długim ramieniem z tej wyspy tuż przed ikonicznym budynkiem Polskiej Filharmonii Bałtyckiej. Co nie tylko widać, ale i słychać. Płynąc wzdłuż Ołowianki, możemy obejrzeć budowle na obu brzegach Motławy z różnej perspektywy. Po jednej stronie ogromny diabelski młyn AmberSky, po drugiej – uroczo staroświecka Karuzela Gdańska, na której obracają się malowane ławki, konie i rydwany. Po lewej – statek muzeum, po prawej – koronkowe fasady kamienic Rybackiego Pobrzeża i charakterystyczna sylwetka starego Żurawia. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/gdansk-co-zobaczyc-i-zjesc-stocznia-i-wyspa-spichrzow-to-miejsca-pelne-sztuki-muzyki-i-swietnej-kuchni-fot-shutterstock-d399115.jpeg" width="2400" height="1600" alt="Gdańsk – co zobaczyć i zjeść? Stocznia i Wyspa Spichrzów to miejsca pełne sztuki, muzyki i świetnej kuchni (fot. Shutterstock)" title="Gdańsk – co zobaczyć i zjeść? Stocznia i Wyspa Spichrzów to miejsca pełne sztuki, muzyki i świetnej kuchni (fot. Shutterstock)" /> Tak samo nieśpiesznie płyniemy wzdłuż Wyspy Spichrzów. W złotych czasach stało na niej ponad 300 spichlerzy – magazynów, w których kupcy przechowywali towary. Kompletnie zrujnowany w czasie II wojny skrawek lądu jest teraz jednym z najszybciej zmieniających się rejonów w mieście. Patrzą na mnie fasady z dziesiątkami okien: jedne są już pięknie odnowione, zamienione na apartamenty i hotele, inne – z wyprutymi wnętrznościami – dopiero czekają na swoją kolej. Przepływamy jeszcze raz pod mostem Popielnym, tylko w odwrotnym kierunku. Kilka machnięć i cumujemy. Wiatr ucichł, stojące nisko słońce wydłuża cień Baszty pod Zrębem, malowniczej ruiny na tyłach klubu kajakowego. Wychodząc na ląd, myślę, że tak właśnie Gdańsk witał przybyszów wieki temu – prezentując się od strony wody. Kajaki w Gdańsku – informacje praktyczne Warto wiedzieć Kajak wypożyczyć można przy ul. Żabi Kruk 15 od wiosny do jesieni. Kajak jedno-/dwuosobowy na 3 godz.: 70/80 zł, instruktor dla grupy – od 250 zł, kajakiempogdansku.pl. Around Gdansk (Dokowa 1) oferuje spływy przez cały rok; jedynie z instruktorem, w grupie. 100–170 zł/os.; aroundgdansk.pl. Trasy Wycieczki trwają zwykle od 1,5 do 3,5 godz. Np. pętla Opływem i Motławą (8 km). Warto wyrwać się z miasta, płynąc w górę Motławy – woda stojąca, nie trzeba wiosłować pod prąd – do Krępca albo Dziewięciu Włók, gdzie są przystanie i dobre warunki na krótki biwak. Nocleg W okresie lipiec–wrzesień dla turystów otwierają się akademiki, np. Politechniki Gdańskiej: 80–100 zł/os.; pg.edu.pl, Uniwersytetu Gdańskiego, 110–210 zł/2 os.; akademikigdansk.pl. Domy na Wodzie: La Mare Motlava Houseboats. Przeszklone barki z tarasami na dachu na Nowej Motławie; 750 zł/noc. Źródło: archiwum NG
Nowa atrakcja w Trójmieście. Panoramę Gdańska zobaczymy z innej perspektywy
Popularne koło widokowe AmberSky po 9 latach funkcjonowania zostanie zatrzymane na zawsze. Na miejscu dotychczasowej atrakcji ma stanąć jednak nowy diabelski młyn. Rozmiarem będzie przewyższać poprzednika, który ma trafić za ocean.
Spis treści: Nowe koło w miejsce starego Co się stanie z AmberSky? Ile trzeba będzie zapłacić za korzystanie z nowego koła? Przez lata funkcjonowania AmberSky zyskało miano jednej z najpopularniejszych atrakcji Gdańska. Dane opublikowane przez portal Gdańsk.tv ukazują, że w rekordowym sezonie 2023 z koła skorzystało ponad 100 tys. pasażerów. Nic więc dziwnego, że trwałe zlikwidowanie atrakcji mogłoby wzbudzić liczne sprzeciwy nadmorskich turystów. Nowe koło w miejsce starego Na szczęście od przyszłego roku na Wyspie Spichrzów turyści nadal będą mogli podziwiać panoramę Gdańska z wysokości kilkudziesięciu metrów. Wszystko za sprawą nowego AmberSky, które stanie w miejscu zasłużonego poprzednika. Rzeczniczka prasowa AmberSky Gdańsk Anna Barbasiewicz zapowiada projekt nadchodzącej atrakcji. Podwyższenie koła o 10 m, większe, 12-osobowe gondole czy samoobsługowe kasy to tylko część nowości. Władze koła zaznaczają, że nowa inwestycja powstanie w duchu nowoczesności oraz będzie przyjazna środowisku. Wokół AmberSky powstaną pokryte trawą zadaszenia, które mają za zadanie m.in. pochłaniać promienie słoneczne i filtrować powietrze z kurzu i innych zanieczyszczeń. Poza zmianą wysokości wpływającą na nowe doznania widokowe, nowe koło ma być obrócone o 35 stopni w stronę gdańskiego śródmieścia. Ma to wpłynąć na poprawę miejskiej panoramy oraz sprawić, że nowa atrakcja będzie lepiej wyglądać na tle wyspy i rzeki Motławy. Co się stanie z AmberSky? Stare koło nie przestanie służyć turystom. Tylko, że od przyszłego roku będzie to robić nie w Polsce, a w USA – w San Antonio w stanie Teksas. Po pracach demontażowych, które rozpoczną się we wrześniu, konstrukcja wyruszy za ocean i otrzyma drugie życie. Po ponownym zmontowaniu będzie pełnić tę samą funkcję, co w Gdańsku: wozić turystów i mieszkańców, oferując im panoramiczne widoki na okolicę. Dla Amerykanów będzie to egzotyczna ciekawostka, bo koło już ma swoją historię i markę zbudowaną w Europie. Ile trzeba będzie zapłacić za korzystanie z nowego koła? Choć nowa trakcja ma być nowocześniejsza, to ceny pozostają bez zmian. Obecnie na stronie operatora widnieją następujące opłaty za korzystanie z koła: bilet normalny – 42 zł, bilet ulgowy (dzieci do 1,40 m wzrostu) – 32 zł, bilet bezpłatny – dzieci do lat 3, wynajem kabiny VIP – 379 zł (przejazd 30 minut), osoby z niepełnosprawnością – 32 zł, opiekun osób z niepełnosprawnością – 32 zł, studenckie poniedziałki –32 zł. Nasz autor Olaf Kardaszewski Absolwent Instytutu Stosowanych Nauk Społecznych na Uniwersytecie Warszawskim. Obecnie student magisterskiego kierunku Studiów Miejskich na tej samej uczelni. Interesuje się społecznymi i kulturowymi aspektami zmieniającego się świata, o czym chętnie pisze w swoich pracach. Współprowadzący projekt „Podziemna Warszawa” w National Geographic Polska. Uwielbia podróże, w trakcie których zawsze stara się obejrzeć mecz lokalnej drużyny piłkarskiej.
Ranking najlepszych lotnisk w 2025 roku. Polski port wyprzedził popularne kierunki
Nowy międzynarodowy ranking lotnisk uwzględnia nie tylko punktualność, ale też jakość obsługi i zadowolenie podróżnych. Wyniki mogą zaskakiwać – jedno z polskich lotnisk uplasowało się wyżej niż popularne porty w turystycznych regionach południa Europy.
Spis treści: Najlepsze lotniska na świecie i w Europie Polskie lotniska w globalnym zestawieniu Latem miliony Europejczyków wyruszają w podróże, jednak nie każde lotnisko potrafi zapewnić im komfortowy początek wakacji. W opublikowanym niedawno rankingu AirHelp Score – przygotowanym przez organizację zajmującą się ochroną praw pasażerów – przeanalizowano 250 portów lotniczych z 68 krajów. Pod uwagę brano punktualność, poziom zadowolenia podróżnych oraz jakość świadczonych usług. Wyniki ujawniły zarówno światowych liderów branży, jak i porty, których standardy mogą wystawić cierpliwość pasażerów na ciężką próbę. Wśród ocenionych znalazły się również lotniska z Polski. Najlepsze lotniska na świecie i w Europie. Skandynawia i RPA w czołówce Pierwsze miejsce w globalnym rankingu AirHelp Score zajął Międzynarodowy Port Lotniczy w Kapsztadzie w RPA, uzyskując łączny wynik 8,57 punktów w AirHelp Score – w tym 8,6 za punktualność, 8,7 za satysfakcję pasażerów oraz 8,3 za ofertę gastronomiczną i handlową. To najwyższy łączny wynik spośród 250 analizowanych lotnisk z 68 krajów. Najlepiej ocenianym europejskim portem okazało się z kolei lotnisko Bergen Flesland w Norwegii, zajmując 9. miejsce na świecie. Wyróżniło się wyjątkową punktualnością i sprawnością operacyjną. W pierwszej trzydziestce rankingu uplasowały się także porty w Bilbao (Hiszpania), Bodø (Norwegia), Oslo Gardermoen (Norwegia) oraz Reykjavik Keflavík (Islandia). Na uwagę zasługuje również port lotniczy w Luksemburgu – choć uplasował się dopiero na 130. miejscu w klasyfikacji ogólnej, otrzymał najwyższą ocenę w Europie w kategorii ogólnego doświadczenia pasażerów – aż 9,0 pkt. Z kolei lotnisko Amsterdam Schiphol, sklasyfikowane na 111. pozycji, osiągnęło najlepszy wynik w Europie pod względem jakości oferty gastronomiczno-handlowej, zdobywając 8,3 pkt. Polskie lotniska w globalnym zestawieniu Wśród polskich portów najlepiej wypadło lotnisko im. Lecha Wałęsy w Gdańsku, które zajęło 57. miejsce w globalnym zestawieniu. Uzyskało łącznie 7,87 pkt – 7,9 za punktualność, 8,2 za zadowolenie pasażerów oraz 7,6 za ofertę gastronomiczno-handlową. To rezultat lepszy niż w przypadku wielu popularnych lotnisk południowej Europy, takich jak Walencja, Malaga czy Alicante. Gdańsk został doceniony za sprawną obsługę i wysoki poziom wygody, co potwierdza, że mniejsze porty regionalne mogą skutecznie konkurować z większymi europejskimi lotniskami. Lotnisko Chopina w Warszawie uplasowało się na 95. miejscu, zdobywając 7,67 pkt (punktualność 7,6, ocena pasażerów 8,0, gastronomia i sklepy 7,6). To stabilna pozycja w środku zestawienia, choć wyniki sugerują konieczność dalszych usprawnień, zwłaszcza w zakresie terminowości i rozszerzenia oferty usługowej. Lotnisko we Wrocławiu zajęło 140. miejsce z wynikiem 7,47 pkt (punktualność 7,2, ocena pasażerów 8,5, gastronomia 7,1), natomiast port lotniczy w Krakowie znalazł się na 155. pozycji z wynikiem 7,42 pkt (punktualność 7,4, satysfakcja pasażerów 8,0, gastronomia 6,8). Oba porty uzyskały stosunkowo wysokie noty za jakość obsługi podróżnych, lecz ich wyniki w zakresie punktualności pozostają niższe, co wskazuje na konieczność optymalizacji organizacji operacji lotniczych. Źródła: EuroNews, Air Help Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Rycerz sprzed 700 lat odnaleziony w Gdańsku. To nie była zwykła mogiła
Gdańska ziemia znów zaskakuje. Pod płytą nagrobną z XIII wieku odnaleziono kompletny szkielet mężczyzny, który, jak na średniowieczne standardy, był prawdziwym olbrzymem. Czy to rycerz z elity?
Spis treści: Kolejne odkrycie archeologiczne w Gdańsku Kim był zmarły rycerz? Gdańsk to jedno z najstarszych miast w Polsce. Dziś kojarzy nam się przede wszystkim z turystyką czy „Solidarnością”, jednak na przestrzeni wieków stanowił też ważny ośrodek handlu, polityki i kultury. Bogata przeszłość Gdańska (sięga co najmniej X wieku) przypomina o sobie podczas licznych badań archeologicznych. Kolejne odkrycie archeologiczne w Gdańsku Tylko w ostatnich latach w granicach miasta odkryto m.in. fragmenty średniowiecznych fortyfikacji, pozostałości kościoła z XII wieku oraz ślady działalności rzemieślniczej z czasów hanzeatyckich. Tegoroczne odkrycie potwierdza, że Gdańsk wciąż kryje wiele tajemnic. Podczas wykopalisk prowadzonych od 2023 roku w kwartale ulic Czopowa, Sukiennicza i Grodzka, archeolodzy z zespołu ArcheoScan natrafili na wyjątkowe znalezisko. Pod wapienną płytą nagrobną z XIII wieku przedstawiającą postać uzbrojonego rycerza odnaleziono kompletny szkielet wysokiego mężczyzny. – Ok. 30 centymetrów pod kamieniami, na których leżała płyta nagrobna, nie spoczywał rycerzyk, a prawdziwy rycerz, gdyż miał ok. 180 cm wzrostu, według zupełnie wstępnych szacunków. Był to więc „kawał chłopa”, jak na tamte czasy (przełom XIII i XIV wieku) – czytamy we wpisie na profilu Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na Facebooku. Według wstępnych ocen szkielet należy do mężczyzny mierzącego około 180 cm wzrostu. Jak na XIII wiek było to znaczne odstępstwo od ówczesnej normy. Kim był zmarły rycerz? Płyta, pod którą spoczywał zmarły, przedstawia postać w kolczudze, z mieczem i tarczą, stojącą w wyprostowanej pozycji. Jak zauważyła archeolog Sylwia Kurzyńska, taki wizerunek nie był zarezerwowany dla zwykłych obywateli. Rycerz ten mógł być dowódcą wojskowym, osobą o szczególnej pozycji społecznej lub zasługach. Zarówno symbolika nagrobka, jak i wyposażenie zmarłego (którego fragmenty mogą znajdować się jeszcze w ziemi) sugerują związek z elitą ówczesnego Gdańska. Wcześniejsze badania w tym miejscu ujawniły fundamenty drewnianego kościoła z około 1140 roku, uznawanego za jeden z najstarszych sakralnych obiektów w mieście. W latach 1335–1341 Krzyżacy zbudowali tu murowany zamek, który został zburzony przez mieszczan w 1454 roku podczas tzw. wojny trzynastoletniej. To właśnie w sąsiedztwie tych struktur odnaleziono szkielet, co rodzi pytanie: czy mężczyzna był związany z działalnością zakonu krzyżackiego, a może był lokalnym obrońcą miasta? Odnaleziona płyta została już przetransportowana do Muzeum Archeologicznego w Gdańsku. Szkielet również został zabezpieczony i trafi do specjalistycznych laboratoriów. Badania antropologiczne i genetyczne pozwolą ustalić wiek, pochodzenie, stan zdrowia oraz inne cechy zmarłego, a być może nawet jego tożsamość. W przyszłości planowane jest wystawienie odkrycia w jednej z sal muzeum, o ile komisja powołana przez Wojewódzką Radę Ochrony Zabytków wyrazi na to zgodę. Źródło: Pomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków Nasz autor Mateusz Łysiak Dziennikarz podróżniczy, rowerzysta, górołaz. Poza szlakiem amator kuchni włoskiej, popkultury i języka hiszpańskiego.
Po 80 latach milczenia „Mikołaj” wraca do Gdańska. To świadek historii miasta
Barokowy dzwon „Mikołaj”, symbol zapomnianej historii i duchowej siły miasta, znów rozbrzmi w kościele św. Mikołaja. Ale zanim to się stanie, musiał przejść długą, pełną zwrotów akcji drogę.
Spis treści: Zapomniany symbol Gdańska Powrót do Polski „Mikołaj” będzie dzwonił dla gdańszczan Gdzie znajduje się serce Gdańska? Jedni wskażą pewnie Fontannę Neptuna, inna zabytkową Bramę Żuraw. Tymczasem jednym z najstarszych miejsc w mieście jest liczący ponad 800 lat kościół św. Mikołaja. I to właśnie tam znajdowało się serce barokowego dzwonu „Mikołaj”. Dzwon milczał przed 80 lat, ale po wielu dekadach nareszcie wróci do domu. Zapomniany symbol Gdańska Dzwon „Mikołaj” został odlany w 1697 roku przez gdańskiego mistrza Absaloma Wittwercka. Pierwotnie zawisł w dzwonnicy dominikańskiego kościoła św. Mikołaja. Świątynia jest związana z zakonem od XIII wieku. Słynny dzwon jest świadkiem trudnej historii Gdańska. Przetrwał wojnę, przetopienia i niemieckie parafie. XX wiek okazał się dla „Mikołaja” szczególnie dramatyczny. W 1942 roku na mocy zbrodniczej ustawy Metallspende des deutschen Volkes III Rzesza masowo rekwirowała metalowe zabytki. Następnie przetapiano je na łuski i pociski. Właśnie wtedy ważący ponad tonę dzwon „Mikołaj” został zdjęty z wieży i przewieziony do Niemiec. Dwa inne dzwony z tego samego kościoła od razu trafiły do pieców hutniczych. Nie ma jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, dlaczego Niemcy oszczędzili „Mikołaja”. Być może uratowała go artystyczna wartość. Na jego płaszczu widnieje relief fundatora, o. Justa Słowikowskiego. Mogła to być również kwestia przypadku. Powrót do Polski Po wojnie „Mikołaj” zyskał nowy dom w niemieckim Kassel. W 1952 roku zawisł na wieży kościoła Matki Bożej. Gdańszczanie nie zapomnieli jednak o swoim dzwonie. W 2017 roku rozpoczął się proces jego odzyskania. – To był czas intensywnego, ale owocnego dialogu – przyznaje o. Michał Osek, przeor gdańskich dominikanów. – Dziś możemy powiedzieć, że „Mikołaj” wraca do Gdańska na zawsze. Powrót był możliwy dzięki porozumieniu między parafiami, a także wsparciu niemieckich ministerstw spraw wewnętrznych i zagranicznych oraz konsulatu w Gdańsku. Parafia w Kassel pokryje koszty demontażu dzwonu, natomiast klasztor dominikanów sfinansuje jego transport do Polski. „Mikołaj” będzie dzwonił dla gdańszczan Dzwon ma zostać przywrócony na swoje miejsce w czerwcu 2025 roku. Ponownie trafi do kościoła, który sam również podnosi się po latach kryzysu. W 2018 r. świątynia została zamknięta w całości z powodu zagrożenia katastrofą budowlaną. Obecnie budynek przechodzi intensywną rewitalizację. Jeszcze w grudniu planowane jest ponowne otwarcie południowej nawy. Rok 2025 to nie tylko czas powrotu dzwonu. To również 270-lecie słynnych barokowych organów św. Mikołaja oraz początek obchodów 800-lecia obecności dominikanów w Gdańsku. W ramach obchodów zaplanowano koncerty, prezentacje historyczne oraz pielgrzymkę do Caleruegi – rodzinnego miasta św. Dominika w Hiszpanii. Źródło: PAP, National Geographic Polska Nasz autor Mateusz Łysiak Dziennikarz podróżniczy, rowerzysta, górołaz. Poza szlakiem amator kuchni włoskiej, popkultury i języka hiszpańskiego.
Osiedle jak z bajki. Ptasie gniazda na Wyspie Sobieszewskiej zasiedlą ludzie
Na Wyspie Sobieszewskiej powstanie osiedle, jakiego Polska jeszcze nie widziała. Zamiast prostych bloków – okrągłe bryły przypominające ptasie gniazda, wykonane z naturalnych materiałów, z dachami porośniętymi roślinnością.
Spis treści: Wyspa Sobieszewska z nowym osiedlem Bloki mieszkaniowe jak ptasie gniazda W naszym kraju nie brakuje oryginalnych przykładów architektury. Niektóre, tak jak trzonolinowiec we Wrocławiu, powstały jeszcze w ubiegłym wieku. Niebawem do listy nietypowych konstrukcji na mapie Polski dołączy osiedle mieszkaniowe, które architektonicznie nawiązuje do ptasich gniazd. Projekt powstaje na Wyspie Sobieszewskiej w Gdańsku. Wyspa od 2017 roku znajduje się w granicach administracyjnych miasta, ale mimo to zachowała kameralny charakter. Wyspa Sobieszewska z nowym osiedlem Teren inwestycji znajduje się na obszarze byłej jednostki wojskowej przy ul. Lazurowej. Zamiast koszar i ogrodzonych kwater wojskowych, w przyszłości staną tu budynki mieszkalne, które mają przypominać gniazda ptaków. Ich wygląd nie jest przypadkowy. To bezpośrednie nawiązanie do przyrodniczego charakteru Wyspy Sobieszewskiej, w tym pobliskich rezerwatów przyrody oraz stacji ornitologicznej. Projekt został opracowany przez pracownię B1 Architekci jako zgłoszenie na konkurs Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej. Koncepcja zakłada stworzenie dziesięciu budynków mieszkalnych. Ich bryły opierają się na okrągłym rzucie i przypominają gniazda utworzone z gałęzi. Elewacje budynków mają być wykończone naturalnymi materiałami – głównie drewnem. To dodatkowo podkreśli ich związek z naturą i będzie komponować się z otoczeniem. Architekci proponują również dachy porośnięte roślinnością. Mają one poprawić bilans energetyczny budynków. Bloki mieszkaniowe jak ptasie gniazda Ekologiczny charakter dotyczy nie tylko samych budynków, ale też zagospodarowania terenu. Projekt przewiduje dużo zieleni, wspólne przestrzenie do wypoczynku i rekreacji, a także ścieżki edukacyjne i obserwacyjne związane z lokalną florą i fauną. Wyspa Sobieszewska to jedno z najbardziej malowniczych i zarazem najmniej zurbanizowanych miejsc w Gdańsku. Położona między Martwą Wisłą a Zatoką Gdańską, wyspa oferuje dostęp do dzikich plaż, lasów oraz dwóch rezerwatów przyrody. Oryginalna inwestycja mieszkaniowa na Wyspie Sobieszewskiej to wyraźny manifest urbanistyczny. Architekci chcą udowodnić, że możliwe jest projektowanie nowoczesnych przestrzeni mieszkaniowych w zgodzie z otaczającą przyrodą, szacunkiem dla krajobrazu i zrównoważonym rozwojem. Realizacja projektu ma ruszyć w najbliższych latach, a zainteresowanie już teraz jest spore. Nasz autor Mateusz Łysiak Dziennikarz podróżniczy, rowerzysta, górołaz. Poza szlakiem amator kuchni włoskiej, popkultury i języka hiszpańskiego.
Polska za granicą. Żurawia czy Archikatedrę Oliwską zobaczysz nie tylko w Gdańsku
Archikatedrę Oliwską, Długi Targ z ratuszem, a nawet słynną Bramę Żuraw – obejrzałem w czasie wizyty nie w Gdańsku, ale w zachodnich Niemczech. Jak to możliwe?
Spis treści: Gdańsk w niemieckim kościele Opowieści z krypty Biskup gdański aż po grób Gdańsk zaklęty w kamieniu i topografii Gdańska architektura jest nie do podrobienia. Liczba wiekowych budowli w tym mieście robi wrażenie. I nie sposób ich pomylić z innymi w Polsce czy w Europie. Gdańsk w niemieckim kościele – Chodź, zobaczysz Gdańsk w Düsseldorfie! – zachęcił mnie Bartosz Radojewski, znajomy pasjonat muzeów i dziedzictwa kulturowego. Od lat mieszka w Niemczech. Nie odpuścił chyba żadnego muzeum, które znalazło się w zasięgu jego wzroku. Ale jak to? Gdańsk w Düsseldorfie – w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia na zachodnich krańcach RFN? W linii prostej 900 km od Gdańska? – dziwię się. W końcu nadarzyła się okazja. Przybywam zaintrygowany do Düsseldorfu. Jest upalny letni dzień. No dobra – gdzie ten Gdańsk? – pytam Bartosza. Opowieści z krypty Bartosz prowadzi mnie do chłodnych wnętrz Bazyliki św. Lamberta. Świątynia ulegała wielu przebudowom i zniszczeniom w swojej długiej, 800-letniej historii. Ucierpiała na przykład w 1606 roku w związku z wybuchem w pobliskiej prochowni. Później – w wyniku działań w czasie II wojny światowej. Pora jednak znaleźć Gdańsk w… kościele. W pewnym momencie Bartosz z triumfem na twarzy wskazuje palcem na posadzkę i mówi – Oto i Gdańsk! Moim oczom ukazała się spora płyta nagrobna w kościelnej posadzce. Oprócz pokaźnego herbu rodowego widzę w środkowej części napis: dr Carl Maria Splett, Bischof von Danzig (17.01.1898 – 5.03.1964). A poniżej widzę pieczołowicie wykonaną panoramę Gdańska z m.in. Bramą Żuraw czy Długiem Targiem i w końcu z Archikatedrą Oliwską na pierwszym planie. Jest to miejsce pochówku niemieckiego biskupa gdańskiego, który był zmuszony do opuszczenia Polski. Biskup gdański aż po grób Kim był Carl Maria Splett? W 1938 roku został mianowany biskupem gdańskim. „Pod naciskiem gestapo, które zagroziło masowym aresztowaniem kapłanów, wprowadził oficjalny zakaz spowiadania po polsku, potajemnie nakazał jednak spowiadać w języku ojczystym penitenta. Splett mówił w języku polskim i polecał wszystkim niemieckim księżom posługującym w Gdańsku, aby też się go uczyli” – czytamy w artykule ks. Leszka Jażdżewskiego w piśmie „Na rozstajach”. Wstawiał się też za kapłanami aresztowanymi przez hitlerowców, ale bez rezultatów. Nie wszystko opinie na jego temat są tak pochlebne. W „Gazecie Więcborskiej” czytamy: „Interwencje Spletta u hitlerowskich władz, w których przyjaźnie do niego nastawieni autorzy chcą widzieć objaw oporu przeciw hitleryzmowi, w istocie były prawdopodobnie jedynie oczywistym ujęciem się zwierzchnika za prześladowanymi podwładnymi. Stosunek biskupa do nowej sytuacji objawił się publicznie na przykład w formie listu pasterskiego z 4 września 1939 r., w którym pisał m.in.: »W tej historycznej godzinie dziejowej nie zapomnijmy podziękować Bogu najwyższemu i prosić go o dalsze błogosławieństwo dla przyszłości, Führera, narodu i ojczyzny«”. – O Splettcie myślę przez pryzmat czasów, w których przyszło mu żyć. Był to niemiecki duchowny żyjący w politycznie gorącym mieście. Wydaje się też, że taki klimat odpowiadał jego temperamentowi. Była to postać niejednoznaczna – komentuje Radojewski. Władze PRL uwięziły Spletta we Wronkach. Ale wyszedł na wolność dzięki staraniom ks. prymasa Stefana Wyszyńskiego. Ostatnie msze w Polsce przed deportacją do Niemiec sprawował w kościele w Więcborku. Tam na pamiątkę swojego pobytu pozostawił kielich mszalny i patenę biskupa gdańskiego. Tytuł biskupa Gdańska Splett zachował aż do śmierci. Gdańsk zaklęty w kamieniu i topografii Płyta nagrobna z gdańskim motywem to jednak nie wszystko, co można znaleźć w Düsseldorfie związanego z Gdańskiem. Przy ruchliwej Danziger Strasse (ul. Gdańskiej) do dziś stoi zapomniany kamień upamiętniający Gdańsk. Można na nim dostrzec trzykrotnie powtórzone słowo „Danzig”. A Bartosz przez kilka lat mieszkał właśnie przy tej ulicy. W życiu nie ma przypadków. Przez wiele lat członkowie Bund der Danziger e. V. (BdDA), organizacji zrzeszającej wysiedlonych mieszkańców Wolnego Miasta Gdańska i ich potomków, składali przy tym kamieniu wieńce. W miastach zachodnioniemieckich po II wojnie światowej zmieniano nazwy ulic. Część denazyfikowano, usuwano nazwiska hitlerowskich notabli. Inne określano mianem miast, które znalazły się w granicach Polski. A przy niektórych z nich zamieszkiwały nawet grupy przesiedleńców. W ten sposób Niemcy chcieli wyrazić przywiązanie do swojego dawnego „Heimatu”, czyli regionu. Źródła: National Geographic Polska, Gazeta Więcborska Nasz autor Szymon Zdziebłowski Dziennikarz naukowy, z wykształcenia archeolog śródziemnomorski. Przez wiele lat był związany z Serwisem Nauka w Polsce PAP. Opublikował m.in. dwa przewodniki turystyczne po Egipcie, a ostatnio – popularnonaukową książkę „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” o największej egipskiej piramidzie.
Z Polski do niedocenianej stolicy Europy. Ryanair kusi nowym połączeniem i niskimi cenami
Polscy pasażerowie już zacierają ręce. Ryanair ogłosił właśnie nowe połączenie, które z pewnością wzbudzi zainteresowanie i doskonale zainauguruje sezon wiosenno-letni.
W tym artykule: Ryanairem z Gdańska do Bratysławy Co warto zobaczyć w Bratysławie? Gdy większość z nas przygotowuje się do zimowych wyjazdów, linie lotnicze już kuszą pasażerów wiosenno-letnią siatką połączeń. Tak jak Ryanair, który w miniony czwartek (23 stycznia) zdradził swoje plany względem lotniska w Gdańsku. Niskobudżetowy przewoźnik w nadchodzącym sezonie nie tylko zwiększy częstotliwość lotów na najpopularniejszych trasach, ale także obierze zupełnie nowy kierunek. Szczegóły w dalszej części artykułu. Ryanairem z Gdańska do Bratysławy Najbliższe miesiące zapowiadają się niezwykle ciekawie dla podróżujących liniami Ryanair z portu lotniczego im. Lecha Wałęsy. Irlandzki gigant ogłosił, że latem 2025 obsłuży aż 42 trasy. Ponadto, dzięki pięciu samolotom stacjonującym na tamtejszym lotnisku, zwiększy częstotliwość lotów na 20 trasach, w tym m.in. do Sztokholmu, Malagi czy Paryża. Na tym jednak nie koniec dobrych wiadomości. 1 kwietnia przewoźnik zainauguruje połączenie między Gdańskiem a Bratysławą. Trwające niewiele ponad półtorej godziny loty do stolicy Słowacji będą odbywały się trzy razy w tygodniu – we wtorki, czwartki i soboty. Odpowiednio o godz. 14:55, 8:50 i 23:55. Powrót od naszych południowych sąsiadów zaplanowano na te same dni – wtorek (12:55), czwartek (6:50) i sobota (21:35). Ci, którzy zdecydują się zaplanować podróż już dziś, mogą skorzystać z promocji i kupić bilety za mniej niż 100 złotych w jedną stronę. – Aby uczcić tę okazję, oferujemy bilety już od 95 zł na podróże do lipca. Nie przegapcie – zarezerwujcie swoje letnie wakacje już dziś na 20 trasach – zachęca Alicja Wójcik-Gołębiowska, country manager Ryanair na region CEE i kraje bałtyckie. Co warto zobaczyć w Bratysławie? O Bratysławie nieprzypadkowo mówi się, że jest najbardziej niedocenianą stolicą Europy. Położona blisko Wiednia i Budapesztu, często pozostaje w ich cieniu i nie wydaje się wystarczającym celem, a to błąd. Bowiem największe miasto Słowacji, wbrew powszechnej opinii, ma naprawdę wiele do zaoferowania. – To urokliwe miasto, znane z malowniczego Starego Miasta, ikonicznego Zamku Bratysławskiego i tętniącej życiem kultury kawiarnianej, jest idealnym miejscem na letni city break lub kulturalną podróż – dodaje Alicja Wójcik-Gołębiowska. Do największych atrakcji Bratysławy należą: Zamek Bratysławski – majestatyczna warownia górująca nad Dunajem, której historia sięga X wieku; Katedra św. Marcina – miejsce koronacji węgierskich królów i jeden z najważniejszych zabytków gotyckich w Słowacji; Brama Michalska – jedyna zachowana brama miejska z czasów średniowiecznych. Zamek Devin – malownicze ruiny położone u ujścia Morawy do Dunaju; Kościół Slavin – symboliczny punkt miasta z piękną panoramą Bratysławy; Pałac Prymasowski – elegancki pałac z XVIII wieku, który dziś pełni funkcję siedziby burmistrza. Przypomnijmy, że w 2025 roku Ryanair będzie obchodził 20-lecie działalności w Polsce. Jubileusz ten zapowiada się rekordowo. W nowym rozkładzie lotów przewoźnik doda aż 23 nowe kierunki, co zwiększy ich liczbę do 307. Co więcej, po raz pierwszy w historii na polskim rynku linie zaoferują aż 20 milionów miejsc w ciągu jednego roku. – Podstawą tego sukcesu jest rekordowy letni rozkład lotów na rok 2025, w którym Ryanair będzie operował z 13 polskich lotnisk, w tym 6, na których bazuje 44 samoloty. Te samoloty połączą Polskę z ponad 300 kierunkami, w tym 23 nowymi letnimi trasami – podkreśla dyrektor handlowy w Ryanairze Jason McGuinness. Źródła: Ryanair; National Geographic Traveler Nasz ekspert Igor Szulim Od zawsze wiedziałem, co chcę robić w życiu. Dlatego z pasji i z wykształcenia jestem dziennikarzem. W National-Geographic.pl zajmuje się tematyką podróżniczą. Szczególnie bliskie są mi kraje niemieckojęzyczne. Po godzinach najchętniej spędzam czas na korcie tenisowym.
Polskie miasto jednym z najlepszych na świecie. „Mistrzowska mieszanka starego i nowego”
Poznaliśmy ranking najlepszych miast świata. Wśród wyróżnionych znalazło się jedno z Polski. Autorzy zestawienia docenili je m.in. za „mistrzowską mieszankę starego i nowego”.
W tym artykule: Polskie miasto wśród najlepszych na świecie Najlepsze miasta na świecie – ranking TOP 50 Polskie sukcesy cieszą, a tych – jak wiadomo – nigdy za wiele. Tym razem na wyróżnienie zasłużyło jedno z miast położonych nad Wisłą, które znalazło się wśród 50 najlepszych na świecie. I choć nie uplasowało się w ścisłej czołówce, jego obecność w rankingu jest godna odnotowania. Polskie miasto wśród najlepszych na świecie Popularny brytyjski portal podróżniczy TimeOut opublikował coroczny ranking najlepszych miast świata. Autorzy zestawienia w trakcie jego opracowywania brali pod uwagę jakość i koszty życia, ofertę kulturalną i rozrywkową oraz infrastrukturę. Jednak decydujący głos należał do ponad 18,5 tys. osób, które wzięły udział w ankiecie. Łącznie wyróżnionych zostało 50 metropolii. Ku naszej radości, nie zabrakło polskiego akcentu, ale tego należy szukać na samym końcu. Warszawa, bo o niej mowa, zamknęła zestawienie, ale i tak zasługuje na uznanie. Stolicę Polski doceniono za „mistrzowską mieszankę starego i nowego” oraz liczne zabytki, które czynią miasto wyjątkowym na tle innych metropolii. – Warszawa to obecnie jedno z najbardziej ekscytujących miast Europy, które warto odwiedzić. Urokliwe Stare Miasto, wpisane na listę UNESCO oraz imponujący Zamek Królewski są dowodem niezwykłej siły ducha i inspirującym przykładem odbudowy po II wojnie światowej – podkreślono. Nie zapomniano także o nowoczesnej odsłonie Warszawie. Dynamiczne centrum biznesowe z Varso Tower – najwyższym budynkiem w Unii Europejskiej – stało się jej wizytówką. Stolica Polski jest także miastem, które zachwyca miłośników aktywności na świeżym powietrzu. Wspaniałe zielone przestrzenie, takie jak rozległy Park Łazienkowski, nowoczesne Bulwary Wiślane czy urokliwe Ogrody Pałacu w Wilanowie, tworzą wyjątkowe miejsca do wypoczynku i relaksu – czytamy w dalszej części. Redakcja wspomniała także o dwóch kluczowych dla Warszawy projektach, które w minionym roku przyciągały uwagę mieszkańców i przyjezdnych. Są to Muzeum Sztuki Nowoczesnej oraz kładce pieszo-rowerowej na Wiśle. Dodajmy, że 87% warszawiaków wysoko oceniło tutejszą ofertę kulturalną, 79% wskazało na dobrą komunikację miejską, a 78% doceniło życie nocne stolicy. Najlepsze miasta na świecie – ranking TOP 50 Jak prezentuje się cały ranking? Na pierwszym miejscu uplasował się Kapsztad. Jedna z trzech stolic RPA wyprzedziła tętniący życiem Bangkok oraz oferujący ogrom atrakcji Nowy Jork. Najwyższej sklasyfikowanym europejskim miastem jest Londyn, który uzupełnił czołową piątkę. W sumie w zestawieniu znalazło się aż 22 metropolie ze Starego Kontynentu. Dość wysoko, odpowiednio na 8. i 10. miejscu, uplasowało się portugalskie Porto i stolica Danii, Kopenhaga. Pełna lista do sprawdzenia poniżej. Kapsztad Bangkok Nowy Jork Melbourne Londyn Nowy Orlean Meksyk Porto Szanghaj Kopenhaga Chicago Lizbona Edynburg Hongkong Sydney Amsterdam Barcelona Sewilla Paryż Medellin Hanoi Madryt Berlin Dubaj Singapur Rio de Janeiro Pekin Chiang Mai Dżakarta Wiedeń Tokio Marrakesz Perth Brighton Praga Glasgow Brisbane Marsylia Budapeszt Los Angeles Lagos Seul Walencja Montreal Bilbao Abu Zabi Belfast Bristol Bombaj Warszawa Przypomnijmy, że raptem kilka dni temu media rozpisywały się o Gdańsku, który został doceniony przez CNN. Stolica Pomorze, jako jedno z nielicznych miejsc w Europie, trafiło na listę najciekawszych kierunków na 2025 roku. Amerykanie wyróżnili miasto głównie za jego walory historyczne, malowniczą architekturę, wyjątkowy nadmorski klimatu oraz masę atrakcji i zabytków. Źródła: timeout.com; National Geographic Traveler Nasz ekspert Igor Szulim Od zawsze wiedziałem, co chcę robić w życiu. Dlatego z pasji i z wykształcenia jestem dziennikarzem. W National-Geographic.pl zajmuje się tematyką podróżniczą. Szczególnie bliskie są mi kraje niemieckojęzyczne. Po godzinach najchętniej spędzam czas na korcie tenisowym.
CNN rozpływa się nad polskim miastem. „Jedno z najpiękniejszych i najbardziej kolorowych”
Redakcja CNN przygotowała listę 25 miejsc wartych odwiedzenia w tym roku. Amerykanie, ku naszej radości, nie zapomnieli o Polsce. Wyróżnione zostało jedno miasto, które w ostatnim czasie bije rekordy popularności.
Spis treści: Polskie miasto wyróżnione przez CNN Gdańsk ponownie doceniony Gdzie wyjechać w 2025? Polskie miasta coraz częściej są doceniane przez zagraniczne media. Kraków, Warszawa czy Wrocław wielokrotnie pojawiały się w wielu prestiżowych wyróżnieniach jako obowiązkowe kierunki turystyczne. Tym razem to Gdańsk zwrócił uwagę dziennikarzy CNN, którzy umieścili go na liście miejsc z całego świata wartych odwiedzenia w 2025 roku. Czym stolica Pomorza zasłużyła sobie na takie wyróżnienie? Szczegóły poniżej. Polskie miasto wyróżnione przez CNN CNN ponownie rozpływa się nad Polską. Po tym, jak w 2023 roku nasz kraj znalazł się na szczycie redakcyjnej listy turystycznych poleceń, przyszedł czas na indywidualne wyróżnienie dla Gdańska. Amerykanie docenili miasto głównie za jego walory historyczne. Podkreślono, że to właśnie tutaj rozpoczęła się II wojna światowa, a także działał ruch „Solidarność”, który odegrał kluczową rolę w walce o wolność i demokrację w Polsce. Nie pominięto też malowniczej architektury, nadmorskiego klimatu oraz wyjątkowych atrakcji i zabytków Gdańska, które każdego roku przyciągają turystów z Polski i z zagranicy. Jako obowiązkowe punkty wizyty w mieście Neptuna wskazano XIV-wieczny Dwór Artusa, Kościół Mariacki, oraz Muzeum II Wojny Światowej. – Dawniej znany jako Danzig, Gdańsk został niemal całkowicie przebudowany po wojnie, stając się jednym z najpiękniejszych i najbardziej kolorowych miast Polski – zaznacza redakcja CNN. Na koniec autorzy zestawienia przypomnieli również, że w raporcie Komisji Europejskiej na temat jakości życia w miastach europejskich sprzed dwóch lat Gdańsk znalazł się w ścisłej czołówce. Stolica Pomorza ustąpiła wówczas jedynie trzem metropoliom – Zurychowi, Kopenhadze i Groningen. Ponadto wspomniano także o przełomowej dla miasta inwestycji, czyli nowoczesnym terminalu portowym, który pozwoli Gdańskowi stać się „główną bramą do Europy Środkowo-Wschodniej”. Zakończenie budowy planowane jest na ten rok. – 2025 rok stanowi punkt zwrotny dla miasta, ponieważ ukończenie„zmieniającego zasady gry” terminalu portowego przybliża Gdańsk o krok do osiągnięcia celu, jakim jest status głównej bramy do Europy Środkowo-Wschodniej – dodano. Gdańsk ponownie doceniony Co warte podkreślenia, to już kolejne wyróżnienie dla Gdańska w ostatnim czasie. Pod koniec ubiegłego roku tamtejszy jarmark świąteczny został okrzyknięty najpiękniejszym w Europie. Łącznie zdobył imponującą liczbę ponad 90 tysięcy głosów w corocznym konkursie organizowanym przez portal European Best Destinations. Poprzednio stolica Pomorza dwukrotnie ubiegała się o to miano – w 2020 r. uplasowała się na 3. miejscu, a dwa lata później ustąpiła jedynie Budapesztowi. Gdańsk przyciągnął uwagę mediów także rok wcześniej, gdy trafił do czołówki najlepszych miejsc na spędzenie Świąt Bożego Narodzenia. Magazyn „Condé Nast Traveler” opisał wówczas największe miasto w Polsce (pod względem powierzchni) jako „bajkowe”. – Kiedy zbliżają się święta, ciepła i przytulna atmosfera tego bajkowego portowego miasta jest szczególnie widoczna. Zwłaszcza podczas trwającego cały miesiąc jarmarku bożonarodzeniowego. Wśród jego atrakcji są okna adwentowe, magiczna kula śnieżna, symulator lotu saniami i mówiący łoś – można było przeczytać na stronie. Gdzie wyjechać w 2025? Oprócz Gdańska na liście 25 miejsc wartych odwiedzenia w najbliższych dwunastu miesiącach znalazły się też między innymi: Sierra Leone, Boliwia czy Nuuk. W ubiegłym roku w stolicy Grenlandii otwarto międzynarodowe lotnisko obsługujące bezpośrednie loty z Europy oraz Ameryki Północnej. Wśród europejskich propozycji znalazły się z kolei m.in. Chemnitz w Niemczech, Sztokholm oraz Rumunia. Swoje podróżnicze hity na nowy rok wybrał również nasz magazyn we współpracy z międzynarodowymi edycjami „Travelera”. Wyróżnione zostały zarówno odległe zakątki, jak i europejskie perełki. Więcej o tegorocznej edycji zestawienia „Best Of The World” dowiecie się z artykułu „Gdzie jechać w 2025 roku?”. Źródło: CNN; National Geographic Traveler Nasz ekspert Igor Szulim Od zawsze wiedziałem, co chcę robić w życiu. Dlatego z pasji i z wykształcenia jestem dziennikarzem. W National-Geographic.pl zajmuje się tematyką podróżniczą. Szczególnie bliskie są mi kraje niemieckojęzyczne. Po godzinach najchętniej spędzam czas na korcie tenisowym.
Najpiękniejsze jarmarki bożonarodzeniowe w Europie. Polska na czele
Poznaliśmy najpiękniejsze jarmarki bożonarodzeniowe w Europie. Ku naszej radości, tegoroczne zestawienie „Best Christmas Markets in Europe” otwiera Polska, a o wszystkim zadecydowali internauci.
W tym artykule: Polski jarmark najpiękniejszy w Europie Najpiękniejsze jarmarki bożonarodzeniowe w Europie – ranking TOP 20 „Bajkowe miasto” ponownie zachwyca Znamy już wyniki tegorocznej edycji konkursu „Best Christmas Markets in Europe”, który wyłania najpiękniejsze jarmarki bożonarodzeniowe w Europie. Z dumą możemy ogłosić, że na czele zestawienia – po raz pierwszy w historii – znalazła się Polska. Sukces cieszy tym bardziej, że zwycięzcę wyłonili internauci, co potwierdza, że nasz kraj cieszy się coraz większym zainteresowaniem wśród zagranicznych turystów. Polski jarmark najpiękniejszy w Europie To już oficjalne. Jarmark bożonarodzeniowy w Gdańsku zwyciężył w konkursie „Best Christmas Markets in Europe 2025” i tym samym zyskał tytuł „najpiękniejszego w Europie”. Jak co roku, o kolejności w organizowanym przez portal European Best Destinations plebiscycie przesądziły głosy internautów. Chętni mogli przez tydzień – od 20 do 27 listopada – oddawać głosy na swoje ulubione świąteczne targowiska. Łącznie zagłosowało 753 tys. osób z całego świata, z czego rekordowe ponad 90 tys. zdobyła stolica Pomorza. – Mamy to! Nasz gdański jarmark zdobył tytuł Najlepszego Jarmarku Bożonarodzeniowego w Europie! Dziękuję za każdy oddany głos i za to, że tworzycie z nami tę magiczną atmosferę. To nasze wspólne zwycięstwo – przyznała Aleksandra Dulkiewicz, prezydent Gdańska. Uroczyste świętowanie zdobytego przez miasto tytułu odbędzie się 3 grudnia. W programie znalazł się m.in. pokaz ekstremalnej akrobatyki, który zaplanowano na godz. 18:00. W tym roku gdański jarmark potrwa do 23 grudnia. Przypomnijmy, że uwielbiany przez gdańszczan i przyjezdnych jarmark już dwukrotnie walczył o miano najpiękniejszego na Starym Kontynencie i, co ważne, za każdym razem znajdował się w czołowej trójce. W 2020 r. uplasował się na 3. miejscu, a dwa lata później ustąpił jedynie jarmarkowi w Budapeszcie. Tegoroczne zwycięstwo jest pierwszym w historii, jakie przypadło w udziale Polsce. Najpiękniejsze jarmarki bożonarodzeniowe w Europie – ranking TOP 20 Na czele listy najpiękniejszych jarmarków świątecznych w Europie znalazł się Gdańsk. Jak prezentuje się reszta zestawienia? Na drugiej pozycji uplasowała się Krajowa, miasto w południowo-zachodniej części Rumunii, która – tak jak stolica Pomorza – otrzymała ponad 90 tys. głosów. Podium uzupełniła szwajcarska Genewa. Pełen ranking „Best Christmas Markets in Europe 2025” prezentuje się następująco: Gdańsk, Polska Krajowa, Rumunia Genewa, Szwajcaria Ryga, Łotwa Asti - Govone, Piemont, Włochy Essen, Niemcy Valkenburg, Holandia Montbeliard, Francja Wiedeń, Austria Marbella, Hiszpania Praga, Czechy Bath, Wielka Brytania Bruksela, Belgia Birmingham, Wielka Brytania Salzburg, Austria Edynburg, Szkocja Londyn, Wielka Brytania Helsinki, Finlandia Brugia, Belgia Manchester, Wielka Brytania „Bajkowe miasto” ponownie zachwyca Raptem kilka dni temu o zwycięzcy „Best Christmas Markets in Europe 2025” rozpisywał się brytyjski dziennik „The Mirror”. Cyann Fielding w swoim artykule poświęconym stolicy Pomorza podkreśliła, że gdański jarmark należy do najlepszych na kontynencie, choć wciąż pozostaje niedoceniany. Autorka publikacji zachwyciła się jego wyjątkowym klimatem, różnorodnością atrakcji, regionalnymi przysmakami oraz unikatowym rękodziełem. Aby zachęcić swoich rodaków do odwiedzenia Gdańska, podkreśliła, że podróż do Trójmiasta z Wielkiej Brytanii trwa jedynie dwie godziny, a ceny biletów lotniczych w obie strony oscylują na poziomie 55 funtów, czyli ok. 290 zł. O Gdańsku głośno było także przed rokiem, kiedy znalazł się w czołówce najlepszych miejsc do spędzenia Świąt Bożego Narodzenia. Magazyn „Condé Nast Traveler”, który opracował takowe zestawienie, określił największe miasto Polski (pod względem powierzchni) mianem „bajkowego”. – Kiedy zbliżają się święta, ciepła i przytulna atmosfera tego bajkowego portowego miasta jest szczególnie widoczna. Zwłaszcza podczas trwającego cały miesiąc jarmarku bożonarodzeniowego. Wśród jego atrakcji są okna adwentowe, magiczna kula śnieżna, symulator lotu saniami i mówiący łoś – można było przeczytać na stronie. Źródła: europeanbestdestinations.com; gdansk.pl; National Geographic Traveler Nasz ekspert Igor Szulim Od zawsze wiedziałem, co chcę robić w życiu. Dlatego z pasji i z wykształcenia jestem dziennikarzem. W National-Geographic.pl zajmuje się tematyką podróżniczą. Szczególnie bliskie są mi kraje niemieckojęzyczne. Po godzinach najchętniej spędzam czas na korcie tenisowym.
Brytyjczycy zachwyceni polskim jarmarkiem. Ich zdaniem to niedoceniony świąteczny skarb
Sezon świąteczny w najbliższych dniach ruszy pełną parą, a wraz z nim magiczne jarmarki bożonarodzeniowe. Który z nich szczególnie warto odwiedzić? Brytyjczycy mają już swój typ.
W tym artykule: Polski jarmark doceniony przez Brytyjczyków Jarmark w Gdańsku z szansą na prestiżowe wyróżnienie To już ten czas w roku, kiedy z niecierpliwością wyczekujemy pierwszego śniegu, a w sklepach zaczynają pojawiać się dekoracje świąteczne. Nieodłącznym elementem tego magicznego okresu stały się również jarmarki bożonarodzeniowe. Z roku na rok zyskują one na popularności i przyciągają coraz więcej turystów, także spoza kraju. Jeden z polskich jarmarków zdobył ostatnio międzynarodowe uznanie, trafiając na czołówkę brytyjskiego dziennika „The Mirror”. O tym, czym zasłużył sobie na takie wyróżnienie, przeczytasz w dalszej części artykułu. Polski jarmark doceniony przez Brytyjczyków Wspaniały, a zarazem najbardziej niedoceniony – tak o jarmarku bożonarodzeniowym w Gdańsku napisała Cyann Fielding z redakcji „The Mirror”. Dziennikarka w swoim artykule poświęconym stolicy Pomorza zaznaczyła, że miasto zachwyca w sezonie świątecznym niepowtarzalnym klimatem i śmiało może konkurować z Krakowem czy Wrocławiem, które pod koniec roku przyciągają rzesze turystów magiczną atmosferą świąt. Aby zachęcić swoich rodaków do wizyty nad polskim morzem, autorka publikacji podkreśliła, że podróż do Gdańska z Wielkiej Brytanii trwa jedynie dwie godziny, a ceny biletów lotniczych w obie strony oscylują na poziomie 55 funtów, czyli ok. 290 zł. – Gdańsk w Polsce znajduje się dwie godziny od Wielkiej Brytanii, a loty kosztują zaledwie 55 funtów w obie strony. W dodatku można tu odbyć idealną świąteczną wycieczkę na jeden z najlepszych i niedocenianych jarmarków bożonarodzeniowych w Europie – czytamy. Cyann Fielding doceniła gdański jarmark nie tylko za jego wyjątkowy klimat, ale także za różnorodność atrakcji, regionalne przysmaki oraz unikalne rękodzieło, które wyróżniają go na tle innych europejskich jarmarków. – To małe miasto portowe przyciąga wschodzących artystów i projektantów, w związku z czym wczasowicze znajdą tu wiele straganów z nowoczesną ceramiką, odzieżą z recyklingu i tradycyjnie wykonanymi drewnianymi prezentami – dodaje. Targ Węglowy, ulice Bogusławskiego i Tkacka, Wielka Zbrojownia oraz Zespół Przedbramia ponownie ożyją świąteczną radością już za moment. W tym roku jarmark w Gdańsku rozpocznie się 22 listopada i potrwa do 23 grudnia. Jarmark w Gdańsku z szansą na prestiżowe wyróżnienie Niewykluczone, że już wkrótce o gdańskim jarmarku zrobi się jeszcze głośniej. Wszystko za sprawą prestiżowego konkursu Best Christmas Markets in Europe 2025, w którym internauci wskażą najlepsze świąteczne targowisko na Starym Kontynencie. W ubiegłorocznej edycji jarmark bożonarodzeniowy w Gdańsku zdobył ponad 48 tysięcy głosów, co pozwoliło mu zająć zaszczytne drugie miejsce. Czy w tym roku uda mu się poprawić ten wynik i sięgnąć po zwycięstwo? Wszystko w waszych rękach. Głosować można do 27 listopada za pośrednictwem strony bozonarodzeniowy.pl. Dodajmy, że z badania przeprowadzonego przez SW Research dla Leonardo Hotels Polska wynika, że 2 na 3 Polaków odwiedziło jarmark świąteczny w ciągu ostatnich lat. Respondenci najczęściej odwiedzają jarmarki w swoim mieście (60%). Niemal co druga osoba (46%) odwiedziła jarmark w innym mieście na terenie Polski, a 15% osób uczestniczyło w jarmarkach za granicą. Co dziesiąta osoba jest skłonna przeznaczyć jednorazowo ponad 600 zł na wydatki związane z wizytą na jarmarku. Źródło: „The Mirror” Nasz ekspert Igor Szulim Od zawsze wiedziałem, co chcę robić w życiu. Dlatego z pasji i z wykształcenia jestem dziennikarzem. W National-Geographic.pl zajmuje się tematyką podróżniczą. Szczególnie bliskie są mi kraje niemieckojęzyczne. Po godzinach najchętniej spędzam czas na korcie tenisowym.
Muzealnicy odkryli nietypową „kapsułę czasu”. Powstała dzięki eksplozji
Na półwyspie Westerplatte archeolodzy odkryli niezwykłą „kapsułę czasu”. W leju po ćwierćtonowej niemieckiej bombie zachowały się liczne zabytki z czasów II wojny światowej, w tym unikatowa tablica.
Spis treści: Tu powstanie nowe muzeum Lej po bombie jak „kapsuła czasu” Znaleziska w leju po bombie na Westerplatte i tysiące innych zabytków Westerplatte. Tę lokalizację zna każdy Polak. To tutaj 1 września 1939 r. o świcie niemiecki okręt Schleswig-Holstein ostrzelał Wojskową Składnicę Tranzytową. Moment ten uznawany jest za symboliczne rozpoczęcie II wojny światowej. Polacy bronili się na Westerplatte przez 7 dni. Był to czas kampanii wrześniowej. Tu powstanie nowe muzeum Od paru lat archeolodzy przeczesują teren Westerplatte. Ma ta powstać Muzeum Westerplatte i Wojny 1939, które będzie oddziałem gdańskiego Muzeum II Wojny Światowej. Dlatego na dużym obszarze trwają prace mające na celu sprawdzenie tego, co skrywa się pod ziemią. A nie zawsze są to tylko „zwykłe” zabytki. Czasem badacze napotykają się na nadal niebezpieczne niewybuchy. Na historycznym polu bitwy muzealnicy opowiedzą historię wrześniowych walk na Westerplatte, jak i zarysują szerszy kontekst wojny obronnej 1939 roku. Zwiedzający zapoznają się z reliktami przeszłości w autentycznym krajobrazie, a pogłębią ją w ramach prezentowanych wystaw i projektów towarzyszących. Planowane jest też przywrócenie oryginalnych ścieżek komunikacyjnych Wojskowej Składnicy Tranzytowej. Lej po bombie jak „kapsuła czasu” Westerplatte było nieustępliwie atakowane przez Niemców z morza, lądu i powietrza. Blisko 60 samolotów Junkers Ju-87B Stuka oraz 3 maszyny Heinkel He-111E zrzuciło na teren półwyspu ponad 250 bomb kruszących i zapalających o łącznej wadze 26,5 tony. Muzealnicy poinformowali właśnie o odkryciu dokonanym w jednym z wielkich lejów po bombie. Jego średnica wynosi niemal 11 metrów, a całkowita głębokość dochodzić może nawet do 3 metrów. Taką „dziurę” spowodowała bomba o wadze ćwierć tony. – Po zakończonych walkach opisywany lej – podobnie jak wiele innych – wykorzystany został jako gotowy dół śmietniskowy. W wyniku porządkowania terenu Westerplatte po bitwie, do leja trafiły wszelkie rzeczy uznane przez Niemców za niepotrzebne, jak również gruz i inne materiały ze zniszczonych podczas walk budynków. W ten sposób stał on się swoistą „kapsułą czasu”, w której zachowały się przedmioty będące na wyposażeniu Wojskowej Składnicy Tranzytowej – relacjonują muzealnicy. Znaleziska w leju po bombie na Westerplatte i tysiące innych zabytków Muzealni archeolodzy odnaleźli duże ilości ołowianych plomb, mundurowych guzików i haków, różnego rodzaju narzędzi, szklane butelki i kałamarze oraz elementy wyposażenia budynków. Wśród nich są klamki, zamki, włączniki i gniazdka elektryczne. – Wyjątkowym znaleziskiem jest odkryta kilka dni temu, świetnie zachowana emaliowana tabliczka, pochodząca zapewne z drzwi jednego z administracyjnych pomieszczeń któregoś z budynków Składnicy – wskazują odkrywcy. Na czerwonej tabliczce widoczny jest biały napis „Interesantów przyjmuje się w dnie powszednie od godziny 10 do 19”. Po niezbędnych pracach konserwacyjnych, ten wyjątkowy – zdaniem badaczy – zabytek trafi na przygotowywaną obecnie wystawę archeologiczną Muzeum Westerplatte. Jej otwarcie zaplanowano na przyszły rok. Oczyszczanie terenu Westerplatte z niewybuchów trwa od 8 lat. Prace saperskie wykonują żołnierze z 43. Batalionu Saperów Marynarki Wojennej, Kompania Saperów Batalionu Inżynieryjnego z 2 Pułku Saperów z Kazunia Nowego oraz specjaliści z prywatnych firm. Spenetrowano obszar o powierzchni ponad 13,5 ha. Rezultatem było znalezienie ponad 4,7 tys. niebezpiecznych przedmiotów. Warto pamiętać, że historia Westerplatte nie jest związana tylko z II wojną światową. W trakcie ostatnich badań znaleziono też kilka tysięcy artefaktów datowanych od XVIII w. po czasy powojenne. Wśród nich są przedmioty będące świadectwem starć z czasów walk o sukcesje polską i z okresu napoleońskiego: kule armatnie i pociski muszkietowe. Źródło: Muzeum II Wojny Światowej. Nasz autor Szymon Zdziebłowski Dziennikarz naukowy, z wykształcenia archeolog śródziemnomorski. Przez wiele lat był związany z Serwisem Nauka w Polsce PAP. Opublikował m.in. dwa przewodniki turystyczne po Egipcie, a ostatnio – popularnonaukową książkę „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” o największej egipskiej piramidzie.
Tętniący życiem Gdańsk. Jak zachować wakacyjny nastój przez cały rok?
To piękne morskie miasto kryje w sobie wiele skarbów. Zachęca nie tylko do spacerów w otoczeniu kolorowych kamienic, ale też wypoczynku na jednej z piaszczystych plaż. Nic dziwnego, że Gdańsk należy do ulubionych miejsc nad Bałtykiem – czy jest sposób, by cieszyć się tym klimatem jeszcze długo po wakacjach? Tak! Wystarczy pielęgnować wspomnienia i… swoją skórę.
W tym artykule: Neptun, Żuraw i stoczniowe dźwigi Nadbałtyckie klimaty przez cały rok Morska pielęgnacja z Ziaja Gdanskin Idąc przez Most Chlebowy zwany Mostem Miłości, docieramy prosto do Starego Miasta. To właśnie tam mieści się serce Gdańska, otoczone malowniczymi kamienicami, a także najstarsza świątynia w mieście – Kościół Św. Katarzyny. Nieopodal znajduje się też najwyższa gdańska Baszta oraz Bazylika Mariacka – jedna z największych ceglastych świątyń w Europie. Warto wejść na wieżę, skąd rozciąga się piękny widok na miasto. Neptun, Żuraw i stoczniowe dźwigi Jednym z głównych symboli Gdańska jest Fontanna Neptuna, która przedstawia boga mórz. Pierwsza wersja fontanny została zbudowana w 1549 r., jednak nie przetrwała do naszych czasów. Obecna fontanna została zrealizowana w XVII w. przez rzeźbiarza Abrahama van den Blocke, a następnie odbudowana po drugiej wojnie światowej. Woda w fontannie symbolizuje, jak wielką potęgą jest morze. Neptun trzyma w ręku trójząb i według legendy ma moc c spełniania życzeń. Kolejną ciekawą atrakcją jest Żuraw Gdański, czyli jeden z największych średniowiecznych dźwigów portowych w Europie. Został zbudowany w XV w. i służył do podnoszenia ciężkich ładunków. Co ciekawe, napędzany był siłą ludzkich mięśni. Oprócz funkcjonalności pełnił też rolę reprezentacyjną i świadczył o potędze miasta jako ważnego ośrodka handlowego. Dziś jest częścią Muzeum Gdańska i pięknym punktem widokowym, z którego warto podziwiać panoramę miasta. Będą w Gdańsku nie można również pominąć stoczniowych dźwigów, które mają swoje korzenie w bogatej historii przemysłu. Te imponujące konstrukcje, często w jaskrawych kolorach, służą do podnoszenia i transportowania ciężkich ładunków, takich jak elementy statków czy materiały budowlane. Dźwigi te są nie tylko funkcjonalne, ale także stanowią symbol gdańskiej tradycji stoczniowej i są często fotografowane przez turystów. Nadbałtyckie klimaty przez cały rok Decydując się na wakacje w Gdańsku, poznajemy nie tylko bogatą historię i zabytki, ale przede wszystkim korzystamy z uroków Bałtyku. Morska woda, piasek oraz skalista roślinność wpływają kojąco na nasze zmysły. Do tego stopnia, że po powrocie do domu tęsknimy za wakacjami. Okazuje się jednak, że możemy cieszyć się nimi przez cały rok – a wszystko za sprawą kosmetyków inspirowanych nadmorskim klimatem i wyjątkową atmosferą Gdańska. Linia Gdanskin została stworzona przez polską markę Ziaja, która ma swoje korzenie właśnie w Gdańsku. Kosmetyki nawiązują do bogatej historii miasta, a składniki do lokalnych tradycji oraz naturalnych surowców. Elementy związane z Gdańskiem znajdują się nie tylko w nazwie serii, ale także na opakowaniach. Widnieją na nich rysunki kluczowych zabytków – Neptun, Żuraw i stoczniowe dźwigi. Kosmetyki dedykowane są przede wszystkim skórze suchej i odwodnionej. Mają za zadanie wygładzać, nawadniać i chronić mikrobiom skóry. W recepturach wykorzystano m.in. przeciwzmarszczkowy kolagen morski, łagodzącą kocankę nadmorską, wzmacniającą szantę zwyczajną, regenerującą babkę drobnolistną i naturalne mikroelementy. Zapach produktów przywodzi na myśl naturę morza oraz skalistą roślinność. Morska pielęgnacja z Ziaja Gdanskin Odwodniona skóra potrzebuje wyjątkowych składników aktywnych. O poranku warto zastosować serum multinawilżające booster anti-age, a następnie rozświetlający krem na dzień SPF15. Znajdziemy tu pochodną kwasu mannuronowego z kocanką nadmorską, kolagen morski i mikroelementy – nawadniają i działają przeciwzmarszczkowo. Z kolei wieczorem warto postawić na regenerację. Tu przyda się serum z kolagenowe i krem na noc wygładzającym zmarszczki. Zawarty w nim kwas hialuronowy i gliceryna długotrwale nawilżają i nadają młody wygląd. Aby przywołać w pamięci spacer brzegiem morza, wybierzmy glicerynowy żel myjący do ciała – zawiera wielobarwne drobinki peelingujące, które pięknie się mienią. Po opalaniu i na co dzień sprawdzi się olejowy peeling do ciała z kruszonymi muszlami św. Jakuba i gruboziarnistą solą. Zostawia na skórze przyjemne, emoliencyjne odczucie wygładzenia. Ostatnim elementem rytuału jest rozświetlający balsam do ciała intensywnie nawilżający. Głęboko nawadnia, a obecność srebrzystej miki o lekkim odcieniu ecru zostawia na skórze srebrzyste refleksy. Uzupełnieniem pielęgnacji będzie nawadniający krem do rąk z ekstraktem z czarnej perły z Tahiti – nadaje dłoniom miękkość już po pierwszej aplikacji. Poza skórą warto zadbać o włosy za pomocą morskiego nawilżającego szamponu – nie zawiera SLSu i SLESu, a zawarte w nim minerały nadadzą pasmom wyjątkowego blasku. Ubytki spowodowane słoną wodą i promieniami UV odbuduje kondycjonująca odżywka do włosów – zawiera fitokeratynę i filtr UVB. Można ją wykorzystać w metodzie OMO (odżywka, mycie, odżywka). Seria GdanSkin to również dodatkowe produkty morskie. O uczucie chłodu zadba np. hydrożelowa maska do twarzy i ciała, która głęboko nawadnia i łagodzi podrażnienia. Zawiera skoncentrowane dawki babki drobnolistnej, algi brunatnej i ekstraktu z nagietka o wysokiej aktywności łagodzącej. Przyda się też nawilżająca mgiełka zapachowa do twarzy i ciała. Działa jak woda morska, a przy okazji spełnia funkcję toniku. Można po nią sięgnąć w autobusie, gdy potrzebujemy natychmiastowego orzeźwienia. Materiał promocyjny marki Ziaja
Odwiedziłem pierwszą w Polsce restaurację z Zieloną Gwiazdką Michelin. Czym zasłużyła na to wyróżnienie?
Gdańska restauracja Eliksir jako pierwsza w naszym kraju otrzymała z Zieloną Gwiazdkę Michelin. Łączy ona wyśmienitą kuchnię z dbałością o lokalny rynek i ochronę środowiska.
W tym artykule: Restauracja Eliksir – gdzie się znajduje Co dostałem na talerzu i ile to kosztuje Regionalne produkty Segregowanie odpadów to nie wszystko Szlak Gdańsk-Pomorskie Culinary Prestige Czym jest Zielona Gwiazdka Michelin? Wyróżnienie to po raz pierwszy wprowadzone zostało w 2020 roku. Jest przyznawane restauracjom, które są wzorem do naśladowania w zakresie zrównoważonych praktyk. Otrzymują je lokale, które łączą doświadczenie kulinarne na najwyższym poziomie bazujące na lokalnych produktach z wyjątkowymi zobowiązaniami do ochrony środowiska. Wyróżnienie to ma na celu promowanie działań na rzecz zrównoważonej gastronomi i ekologii. Zobowiązuje do trwałych praktyk w tej materii. Inspektorzy Michelin zwracają szczególną uwagę na takie aspekty, jak: pochodzenie składników, sezonowość produktów, wpływ na środowisko, systemy zarządzania odpadami, recykling, komunikacja z gośćmi na temat zrównoważonego podejścia restauracji. Restauracja Eliksir – gdzie się znajduje Restauracja Eliksir mieści się w Willi Komendanta. To budynek z 1882 r. w Garnizonie – historycznej części dzielnicy Gdańsk Wrzeszcz. Dziś staje się ona interesującym miejscem na kulinarnej mapie miasta. Początki Garnizonu sięgają końca XIX wieku, kiedy zbudowano tu koszary dla Czarnych Huzarów Cesarza Wilhelma II. Po II wojnie światowej teren stał się bazą dla Ludowego Wojska Polskiego. Likwidacja bazy w latach 90. XX wieku otworzyła drogę dla nowych możliwości. Dziś powstają tu mieszkania i biura oraz restauracje. Eliksir jest połączeniem koktajlbaru, restauracji, cigar roomu oraz przestrzeni eventowej. Specjalnością tego miejsca jest koktajl pairing, czyli dopasowywanie koktajli do podawanych dań. Wybrałem się więc do restauracji prowadzonej przez szefa kuchni Pawła Wątora, by skosztować menu degustacyjnego składającego się z sześciu dań i pięciu koktajli. Chciałem sprawdzić, czy jest tu smacznie, ale przede wszystkim dowiedzieć się, jak Eliksir dąży do zrównoważonego rozwoju w gastronomii. Co dostałem na talerzu i ile to kosztuje Po przekroczeniu progu restauracji goście wchodzą najpierw do baru. I to nie byle jakiego, bo z wyborem 400 alkoholi z całego świata serwowanych przy długim, drewnianym barze. Wnętrza w całej restauracji są stonowane i klimatyczne. Atmosfera zaś swobodna, toteż nie trzeba tu przychodzić w wieczorowych kreacjach czy pod krawatem. Zdarza się, że szef Paweł Wątor osobiście wita gości, choć, jak wiadomo, jego królestwem jest kuchnia. A jest to kuchnia wybitna, o czym zacząłem się przekonywać tuż po spróbowaniu pierwszych dań. Do wyboru są potrawy z tradycyjnej karty dań z przystawkami, zupami, daniami głównymi i deserami oraz dwa menu degustacyjne – wegetariańskie oraz mięsne. Zdecydowałem się na to drugie, by próbując mniejszych porcji mieć większą różnorodność smaków. Kelnerzy podali mi na początek pyszny chleb na zakwasie z palonym masłem i puszystym smalcem, a do tego kieliszek szampana. Następnie na stole zaczęły pojawiać się dania: mazurska polędwica wołowa z żółtkiem i szalotką, wędzony jesiotr z kawiorem i hibiskusem, żurek na zakwasie z kiszonego selera z przepiórczym jajkiem, rozpływający się w ustach boczek z jabłkiem i ziemniakiem, pstrąg z pietruszką i agrestem, na deser domowego wyrobu mascarpone z kaszubską ratafią (to tradycyjna nalewka z wiśni, ziół i przypraw), truskawką i makiem, do tego pięć alkoholowych koktajli – jest także wersja bezalkoholowa. Taka uczta kosztuje 355 zł za dania i 219 zł za koktajle (wersja bezalkoholowa 119 zł). Wszystko, czego skosztowałem było smaczne. Z pewnością tu wrócę z przyjaciółmi. Regionalne produkty Diabeł jak zawsze tkwi w szczegółach. A w przypadku Eliksiru – w produktach, z jakich przygotowywane są dania. Oraz w zasadzie zero waste. Np. z obierek warzywnych powstają tutaj chipsy, a ze skórek cytrusowych barmani przygotowują kordiały, lemoniady i syropy. Blisko 80% produktów w Eliksirze jest regionalnych. Jak chociażby: kawior Antonius z ekologicznego gospodarstwa rybackiego Gosławice, certyfikowana wołowina z gospodarstwa w Gierlaszkach na Mazurach, śmietany, jogurty czy masło z zakładu mleczarskiego „Śnieżka” w Perlinie, świnia jabłkowa, której podstawą karmy są naturalne ogryzki jabłek, pstrągi i jesiotry z Zielenicy z Pomorza Zachodniego, kozie sery od Kaszubskiej Kozy w Robaczkowie na obrzeżach Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego, sery od Burych Misiów, produkowane przez podopiecznych fundacji wspólnoty Burego Misia im. Bogdana Jasińskiego z Kościerzyny. Jest także kawa z gdyńskiej palarni, grzyby i owoce z Bydgoszczy oraz domowej roboty przetwory. Regionalne są także napoje. – Bardzo ważne jest dla nas wspieranie lokalnych producentów i korzystanie z dobrej jakości produktów – mówi Paweł Wątor. Jednak nie tylko to w przypadku Eliksiru zdecydowało o międzynarodowym sukcesie i pierwszej w Polsce Zielonej Gwiazdce Michelin. – Idea zrównoważonego rozwoju niezmiennie przyświeca nam od 8 lat. Cały czas rozwijamy nasze działania w tej dziedzinie – przyznaje Wątor. Segregowanie odpadów to nie wszystko Jakie są zatem te działania? Restauracja m.in. inteligentnie zarządza energią. Dzięki specjalnemu, polskiemu systemowi Fibaro zaoszczędza do 23 proc. energii cieplnej każdego roku. Wszystkie tekstylia prane są w ekologicznej pralni. Ogromną wagę przywiązuje się do segregowania odpadów. Dostawcy zobowiązani są do zabierania ze sobą opakowań zbiorczych, dzięki czemu restauracja umożliwia ponowne ich wykorzystanie. Poza tym w Eliksirze używa się energooszczędnej zmywarki. Odzyskuje ona energię zawartą w ściekach i parze wodnej i wykorzystuje ją do ogrzewania zimnej wody wlotowej, co pozwala na obniżenie zużycia prądu. Co ciekawe, w przeciągu ostatniego roku restauracja zdołała obniżyć swoją emisję CO2 aż od 7 proc. w porównaniu do roku 2022. Dzięki licznym inicjatywom, Eliksir przyczynił się do wygenerowania 41 ton CO2 w 2023 roku. – Dzięki naszym dotychczasowym działaniom w duchu eko, jako jedna z 14 ﬁrm z Polski jesteśmy częścią eksperymentalnego projektu Unii Europejskiej ETSM2030. Ma on na celu stworzenie systemu zrównoważonego rozwoju dla turystyki – mówi Paweł Wątor. – Chcemy otrzymać zielony listek, który jest dowodem na to, że ﬁrma podejmuje świadome działania wspierające ochronę środowiska i zrównoważony rozwój. Na stronie internetowej restauracji www.eliksir.pl można się zapoznać ze szczegółowymi raportami z emisji CO2. Przeczytamy tam też o innych proekologicznych działaniach gdańskiego lokalu. Szlak Gdańsk-Pomorskie Culinary Prestige To propozycja dla smakoszy jakościowych kulinariów, które oferuje region pomorski. Szlak tworzą restauracje gotujące w zgodzie z przyjętą filozofią slow food i serwujące autorskie dania, bazujące na regionalnych produktach na najwyższym europejskim poziomie. Szlak kulinarny to nie tylko oferta restauracyjna, ale również szereg wydarzeń kulinarnych, takich jak: Noc Restauracji, Sopot od kuchni, czyli Slow Food Festival, Święto Szparagów, Chmielaton, Festiwal Żurawiny, Truskawkobranie, Pomorska Gęsina na św. Marcina, Festiwal Pomuchla. Więcej informacji znajdziecie na pomorskie-prestige.eu. Nasz ekspert Michał Cessanis Wicenaczelny „National Geographic Traveler", autor podróżniczej serii telewizyjnej „Do zobaczenia” w Dzień Dobry TVN oraz książek „Opowieści z pięciu stron świata” i „Made in China”.
Dźwięczący głaz z Sudanu. Tak brzmi unikatowy artefakt z gdańskiego muzeum
Ten głaz waży 1,5 tony i jest absolutnie niezwykły. Na jego powierzchni znajdują się liczne zagłębienia różnej wielkości. To sudański instrument muzyczny sprzed tysięcy lat. Znajduje się w Muzeum Archeologicznym w Gdańsku. Posłuchajcie, jak brzmi.
W tym artykule: Litofon z Sudanu uratowany przez gdańskich archeologów „Monstrualna pieczarka” to pradziejowy instrument Głaz z Sudanu celem szczegółowych analiz Instrumenty muzyczne kojarzą się nam z delikatną konstrukcją i wysublimowanym brzmieniem. Tymczasem już w pradziejach ludzie byli muzykalni i stosowali zdecydowanie bardziej proste źródła dźwięku. Litofon z Sudanu uratowany przez gdańskich archeologów Wśród najstarszych na świecie instrumentów muzycznych są litofony. Litofony (z greckiego λιϑος – skała, φωνή – dźwięk) są dźwięczącymi kamieniami. We współczesnej nomenklaturze należą do grupy instrumentów perkusyjnych samobrzmiących. A dźwięk powstaje dzięki uderzaniu kamieniem o większy głaz. To na taki instrument natknęli się gdańscy archeolodzy w 2006 roku na sudańskiej prowincji – w pobliżu wsi Shibebeet, w rejonie IV katarakty Nilu. Badacze przeszłości z Muzeum Archeologicznego w Gdańsku wzięli udział w międzynarodowej akcji ratowania dziedzictwa. Rejon ten został zalany przez wody sztucznego jeziora po wzniesieniu olbrzymiej zapory wodnej. Jak wspominają badacze, wielki głaz przyciągał wzrok z daleka. Spoczywał na szczycie wypiętrzenia skalnego, zlokalizowanego wzdłuż doliny Nilu. „Monstrualna pieczarka” to pradziejowy instrument – W blasku słońca przypominał monstrualną pieczarkę. Był to duży, nieregularny blok, jaśniejszy od okolicznych ciemnoszarych skałek, należących do grupy granitoidów. Głaz nie leżał bezpośrednio na podłożu. Osadzony był na nieco większym kamieniu o podobnym kształcie. Późniejsze badania muzykologiczne pokazały, że miało to duże znaczenie: dolny kamień pełnił rolę pudła rezonansowego, pozwalał uzyskać lepszy dźwięk – wyjaśniają badacze. View oEmbed on the source website Zdaniem badaczy stanowisko archeologiczne, na którym znajdował się litofon było ważnym miejscem spotkań lokalnej ludności. Według wielu badaczy pełniło kilka funkcji: sakralną. Było to miejsce ceremonii, na przykład obrzędów przejścia (inicjacja i wyjście za mąż) lub związanych z płodnością (ludzi, ale też zwierząt i płodów ziemi); komunikacyjną. Dźwięczące kamienie mogły przekazywać informacje (na przykład o zagrożeniu), podobnie jak afrykańskie bębny – tamtamy; muzyczną i ludyczną. Gra na litofonach towarzyszyła ludności podczas zabaw w czasie wolnym od pracy. Głaz z Sudanu celem szczegółowych analiz Litofon przebadano pod kątem jego „muzykalności” w ramach projektu Instytutu Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego. Wyznaczono 49 punktów w dołkach wzdłuż krawędzi kamienia i bliżej jego centrum. Okazało się, że barwa dźwięku każdego z wgłębień różni się. Naukowcy zbadali najstarszy znany gwizdek z terenu Polski. Posłuchaj, jak brzmi Najstarszy znany z terenu Polski gwizdek nadal działa i jest bardzo głośny. Ma blisko 6 tysięcy lat. Naukowcy ustalili, że z jego pomocą można naśladować odgłos kani rudej. – Najpewniej miejsca uderzeń były wybierane tak, aby uzyskać jak najbogatszą gamę odgłosów, co umożliwiałoby tworzenie bardziej skomplikowanej muzyki. Niestety, gong wyrwany ze swojego oryginalnego miejsca, bez głazu-rezonatora, na którym pierwotnie leżał, wydawał dość głuche dźwięki – opisuje na stronie gdańskiego muzeum Elżbieta Kołosowska. Nadal nie jest jasne, od kiedy głaz służył jako instrument. – Właściwie jedyną metodą, żeby wydatować głaz byłyby badania geologiczne. Archeolodzy mogą powiedzieć, że ten litofon był używany bardzo długo. W tym przypadku „bardzo długo” oznacza: co najmniej od neolitu. Mówimy więc o prehistorii – przekazał National Geographic Polska Marcin Fedoruk z Muzeum Archeologicznego w Gdańsku. Artefakt ten jest obecnie prezentowany jako „Zabytek miesiąca”. Jednak tylko w formie cyfrowej. – W cyklu Zabytek Miesiąca bywa różnie. czasami przybliżamy obiekty wystawowe, a innym razem po prostu popularyzujemy wiedzę o archeologii. Niestety, kamień jest przechowywany w magazynie ze względu na wagę i rozmiary – podkreśla Fedoruk. Ale – jak przyznał w rozmowie z National Geographic Polska – jeśli wzbudzi zainteresowanie po publikacji w mediach, to kto wie. – Mamy pomysł na przyszły rok – zdradził muzealnik. Nasz ekspert Szymon Zdziebłowski Dziennikarz naukowy, z wykształcenia archeolog śródziemnomorski. Przez wiele lat był związany z Serwisem Nauka w Polsce PAP. Opublikował m.in. dwa przewodniki turystyczne po Egipcie, a ostatnio – popularnonaukową książkę „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” o największej egipskiej piramidzie.
„Bombowe” znaleziska na Westerplatte. Tylko w marcu odkryto blisko 50 niebezpiecznych przedmiotów
Tylko w marcu saperzy odkryli na terenie półwyspu Westerplatte w Gdańsku 49 „przedmiotów niebezpiecznych” i ponad 180 historycznych artefaktów. Nie wszystkie zabytki pochodzą jednak z okresu II wojny światowej.
W tym artykule: Świadectwa walk – ciągle skryte pod ziemią Westerplatte Najnowsze badania Westerplatte Nie tylko II wojna światowa Westerplatte zna chyba każdy Polak. To bardzo symboliczne miejsce dla historii naszego kraju i zmagań związanych z Niemcami w czasie II wojny światowej. 1 września 1939 r. o świcie niemiecki okręt Schleswig-Holstein ostrzelał Wojskową Składnicę Tranzytową na tym półwyspie, rozpoczynając tym samym II wojnę światową. Polscy żołnierze bronili się na Westerplatte przez 7 dni. Świadectwa walk – ciągle skryte pod ziemią Westerplatte Od kilku lat trwają prace mające na celu stworzenie na Westerplatte Muzeum Westerplatte i Wojny 1939 funkcjonującego jako oddział gdańskiego Muzeum II Wojny Światowej. „Będzie to miejsce skupione wokół trzech symboli: autentyzmu pola bitwy, polskich postaw w czasie II wojny światowej i początku wybuchu tego tragicznego konfliktu” – czytamy na stronie internetowej placówki. W związku z tym na dużym obszarze trwają prace mające na celu „wyczyszczenie” terenu również z potencjalnie niebezpiecznych przedmiotów. Mimo że od zakończenia wojny minęło blisko 80 lat, to Westerplatte ciągle skrywa pod ziemią świadectwa krwawej historii. Muzeum II Wojny Światowej poinformowało właśnie o efektach prac przeprowadzonych przez saperów pod nadzorem archeologicznym. Jak podał serwis Nauka w Polsce, w okresie od 19 do 29 marca 2024 r. odkryto 49 „przedmiotów niebezpiecznych”, które przekazano do neutralizacji oraz ponad 180 historycznych artefaktów. Najnowsze badania Westerplatte Oczyszczanie terenu Westerplatte rozpoczęło się w 2016 roku. Cel: zapewnienie bezpieczeństwa zarówno pracownikom muzeum, jak i turystom odwiedzającym półwysep. Prace saperskie wykonują żołnierze z 43. Batalionu Saperów Marynarki Wojennej, Kompania Saperów Batalionu Inżynieryjnego z 2 Pułku Saperów z Kazunia Nowego oraz specjaliści z prywatnych firm. W tym roku pracowano w czterech miejscach: na torowisku przy ulicy Sucharskiego, na zalesionym terenie przy parkingu, na działkach wzdłuż falochronu i za falochronem do bulwaru. – Do dzisiaj specjaliści spenetrowali obszar o powierzchni ponad 13,5 ha, czego rezultatem było znalezienie ponad 4,7 tys. niebezpiecznych przedmiotów. W tym 3 bomb lotniczych, z których jedna, o wadze 500 kg, znajdowała się zaledwie 30 cm pod powierzchnią gruntu – mówi kierownik Działu Archeologicznego Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku Filip Kuczma cytowany przez serwis Nauka w Polsce. Wśród innych zneutralizowanych przedmiotów było blisko 200 pocisków artyleryjskich, elementy amunicji strzeleckiej, granaty moździerzowe i ręczne czy zapalniki. Trudno uwierzyć, że przetrwały 80 lat. Nieznane wcześniej kolorowe zdjęcia z II wojny światowej Kolorowe zdjęcia z czasów II wojny światowej to prawdziwa rzadkość. Dlatego każda zachowana w kolorze fotografia z tego okresu wywołuje ogromne emocje i pozwala, choć na chwilę, poczuć du... Nie tylko II wojna światowa Mimo że w powszechnej świadomości Westerplatte ściśle związane jest z II wojną światową, to historia tego miejsca jest zdecydowanie dłuższa i bardziej złożona. W trakcie poszukiwań znaleziono blisko 3,8 tys. przedmiotów związanych z historią Westerplatte od XVIII w. po czasy powojenne. Znaleziska są naprawdę różnorodne. Wśród nich odkryto zabytki będące świadectwem starć z czasów walk o sukcesje polską i z okresu napoleońskiego: kule armatnie i pociski muszkietowe. Znaleziono też monety i naczynia. Jednak Westerplatte to nie tylko historia związana z wojskowością i działalnością wojenną. Od lat trzydziestych XIX w. rozwijało się tam uzdrowisko, gdzie działał kurort z domem zdrojowym. W jego skład wchodziły łazienki nadmorskie i rozległy park. Powstały domy letniskowe, a pod koniec XIX wieku 120-metrowe molo. Wszystko to sprawiło, że Westerplatte odwiedzało rocznie 140 tys. turystów. Odkryte w czasie ostatnich badań ozdobne kafle piecowe pochodzą właśnie z tego okresu. Źródła: Nauka w Polsce, Muzeum II Wojny Światowej. Nasz ekspert Szymon Zdziebłowski Dziennikarz naukowy, z wykształcenia archeolog śródziemnomorski. Przez wiele lat był związany z Serwisem Nauka w Polsce PAP. Opublikował m.in. dwa przewodniki turystyczne po Egipcie, a ostatnio – popularnonaukową książkę „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” o największej egipskiej piramidzie.
Trójmiasto po sezonie. Gdańsk, Sopot i Gdynia ukazują swoje mniej znane oblicze
Sauny w Sopocie, teatry w Gdańsku i spacer wzdłuż klifów w Gdyni. Trójmiasto po sezonie jest mniej zatłoczone, a nadal atrakcyjne. Gdzie pójść i co zjeść?
W tym artykule: Trójmiasto po sezonie Sopot – czas na rybkę Gdańsk kulturalny Gdynia – po klifach Trójmiasto – informacje praktyczne O ósmej rano sopocka plaża jest niemal pusta. Jestem przepasany jedynie ręcznikiem i czuję, jak moja skóra zaczerwienia się od gorąca. Na sopocki świat patrzę bowiem z jedynych w Trójmieście saun stojących na plaży. Cztery drewniane domki, ulokowane obok restauracji M15, mają przeszklenia wychodzące w stronę wody. Trójmiasto po sezonie Czynne od października do kwietnia sauny są jedną z tych atrakcji w Sopocie, które powstały przede wszystkim z myślą o mieszkańcach Trójmiasta. W mieście brakowało miejsca pozwalającego miłośnikom morsowania skorzystać w pełni z możliwości, jakie daje jesienno-zimowy Bałtyk. A dziś sporo osób traktuje saunę jako wstęp do morsowania. Najpierw warto posiedzieć w wysokiej temperaturze, by później schłodzić ciało w lodowatej wodzie. Mnie jednak przesiadywanie w rozgrzanym pomieszczeniu i obserwowanie plaży i morza całkowicie wystarcza. Ten seans przygotowuje mnie na cały dzień, dając energię do poznawania Trójmiasta w posezonowym obliczu. Wraki Bałtyku – jakie zatopione statki leżą na dnie Morza Bałtyckiego? Dla nurków i miłośników historii są obiektem zainteresowania, czasami nawet fascynacji, z kolei dla ekologów i wszystkich, którzy troszczą się o środowisko – powodem do zmartwień. Wrak... Zimowa aura wpływa na sposób eksploracji Sopotu. O plażowaniu czy rejsie statkami turystycznymi mogę zapomnieć. Zatem na przedpołudniowy spacer wybieram miejsce nietypowe – sopocki hipodrom. Pas przystrzyżonej trawy, zabytkowe budynki areny dla widzów, ceglane stajnie i nowoczesną halę pokazowo-treningową spowija spokój. Na teren obiektu można wejść bez przeszkód. Pierwsze wyścigi organizowano w tym miejscu już w latach 70. XIX w. Stacjonowała tu wówczas niemiecka kawaleria. Większość zachowanych do dziś zabudowań pochodzi z 1898 r. Wtedy cały hipodrom przeszedł modernizację i stał się centrum miejskiego życia. Na gonitwy, zawody w skokach i pokazy ściągali widzowie nawet z innych krajów Europy. Wdrapuję się po schodach na zabytkową lożę dla widzów. Zadaszona platforma pachnie zakonserwowanym drewnem. Na torze akurat nic się nie dzieje, bez trudu mogę jednak wyobrazić sobie grupki mężczyzn w jasnych marynarkach i kapeluszach oraz ich partnerki dzierżące w dłoniach złożone parasolki, którzy sto lat temu z entuzjazmem śledzili zmagania zawodników. Sopot – czas na rybkę Sopot wyrósł z rybackiej wioski, ale szybko zaczął mieć kuracyjne aspiracje. Wraz z rosnącą popularnością miasta pojawiły się charakterystyczne wille i kamienice. Neogotyckie, secesyjne, neoklasycystyczne i modernistyczne budynki uginające się od wieżyczek, lodżii, balkonów, wykuszy, werand i tarasów można oglądać w dolnej części miasta. Wciąż czynny jest też zbudowany w 1903 r. Zakład Balneologiczny. Wokół niego parę lat temu pojawiły się grzybki inhalacyjne rozpylające mgiełkę z bromkowej wody. Wdychają ją mieszkańcy i kuracjusze. Wieża zakładu jest zresztą – obok mola – jednym z symboli miasta. Wielu przyjezdnych traktuje ją – błędnie – jako latarnię morską. Owszem, na szczycie umieszczono światło nawigacyjne dla statków. W rzeczywistości ten budynek powstał jednak w innym celu. Jest ukrytym kominem odprowadzającym opary z kotłowni gazowej szpitala reumatologicznego. Zachodzę do przystani rybackiej. Jeszcze dwieście lat temu znajdowała się ona przy wylocie dzisiejszego Monciaka. Z biegiem lat spychana była coraz dalej od centrum, w kierunku Karlikowskiego Potoku. Łatwo ją odnaleźć, wystarczy poszukać wzrokiem wyciągniętych na piach kolorowych kutrów. Są nieodłącznym elementem Sopotu. Tradycje rybołówstwa sięgają tu XIII w. Dziś podtrzymują je zaledwie trzy rodziny. Pływają na tzw. pomerankach, czyli tradycyjnych kaszubskich łodziach. Małych, drewnianych, podobnych do tych z XIV w., choć nowocześnie wyposażonych. To dzięki tej garstce rybaków niemal każdego dnia na sopockiej plaży można liczyć na świeże śledzie, flądry i dorsze (jeżeli akurat nie ma zakazu ich połowu). W Zatoce Gdańskiej, mniej słonej niż otwarte morze, zadomowiły się jednak także okonie, sandacze, certy, leszcze i sieje. I to nimi lepiej się zainteresować niż mrożonymi halibutami lub makrelami, które w naszym morzu nie występują. Gdańsk kulturalny Mimo ponadtysiącletniego istnienia Gdańsk od historii trochę ucieka. Miasto promuje się nie tylko jako miejsce zaklęte w czasie, ale przede wszystkim jako pomorskie centrum życia kulturalnego. I to z powodzeniem. Prym wiedzie tu Teatr Wybrzeże, który od ponad pół wieku jest głównym punktem Targu Węglowego. Modernistyczna siedziba jest w miejscu, w którym już w XVI w. spektakle przyciągały tłumy. W 1600 r. w pobliżu powstał drewniany teatr elżbietański, którego tradycje kontynuuje scena szekspirowska. Teatr Wybrzeże odwiedza ponad 100 tys. widzów rocznie. Mieszkańcy Trójmiasta tłumnie ściągają też do Filharmonii Bałtyckiej, która zajęła budynek dawnej elektrociepłowni na wyspie Ołowiance. Te kulturalne punkty, w połączeniu z festiwalami i koncertami, wyznaczają mapę Gdańska. Nakreślona pomiędzy nimi linia biegnie przez Główne Miasto, Starówkę, ku dawnym terenom stoczniowym, by trafić na osiedle Zaspa. A tu trzeba zadrzeć głowę, by zetknąć się z hardym spojrzeniem kobiety o rysach Tamary Łempickiej. Zamiast po pędzel sięga jednak ku goglom opartym o czapkę pilotkę. Nad jej głową przelatuje PZL.37 Łoś, polski bombowiec sprzed niemal wieku. Ta twarz ma dobre 5 m długości i spogląda ze ściany socjalistycznego bloku. Jest jednym z ponad 60 wielkoformatowych murali, które rozświetlają szare otoczenie betonowych budynków w tej części miasta. Prawdziwy puls miasta bije dziś jednak na terenach dawnej stoczni. Przestrzeń zamkniętą od jednej strony rdzawym budynkiem Centrum Solidarności zaanektowali artyści, właściciele klubów i galerii. Najsłynniejsza jest Ulica Elektryków, latem zamieniająca się w centrum muzyczno-gastronomiczne. Postoczniowe tereny urzekają naturalnością. Dziś funkcjonują napędzane ogromnymi ambicjami i sporą dozą improwizacji. Nowe Miasto (tak nazwano te tereny) dopiero się rodzi, dając okazję obserwowania, jak pomiędzy starymi halami i przemysłowymi urządzeniami ścierają się nowe pomysły na Gdańsk. Gdynia – po klifach Podróż przez Trójmiasto kończę ponadgodzinnym spacerem z Sopotu do orłowskiego klifu w Gdyni. Po minięciu sopockiego Parku Północnego i potoku Swelinia, który niegdyś oddzielał Wolne Miasto Gdańsk od Polski, trzeba odbić ścieżką w las, na szczyty klifów. Trasa biegnie blisko ich krawędzi, pomiędzy wiekowymi bukami, na których przy odrobinie uwagi można znaleźć wyryte w korze podpisy kuracjuszy sprzed nawet stu lat. Z tej wysokości widać niemal całą Zatokę Gdańską, z wygiętą kosą Półwyspu Helskiego na horyzoncie. To idealne miejsce do ładowania akumulatorów. Odwiedź Gdynię Nie tak dawno na Facebooku jakaś nowo przybyła do Gdyni dziewczyna napisała kilka złych zdań o mieście. Że nie może się tu odnaleźć, że korki i że ul. Morska taka szara. Z ponad 350 ko... W końcu docieram do Gdyni-Orłowa, gdzie czeka niewielki drewniany budynek – Domek Żeromskiego. Nazwa nie jest przypadkowa, pisarz rezydował w nim bowiem przez dwa letnie sezony. Dziś mieści się tu przyjemna kawiarnia. Przysiadam przy oknie, grzejąc się w ciepłym pomieszczeniu, by skończyć ten dzień podobnie, jak go zacząłem – na kilku spokojnych chwilach z widokiem na rozbujane wody Morza Bałtyckiego. Trójmiasto – informacje praktyczne Gdzie na rybę Sopocki Bar Przystań specjalizuje się w daniach rybnych, a o jego renomie świadczy długa kolejka niemal zawsze stojąca przed wejściem. Bar jest samoobsługowy, ceny umiarkowane, a stoliki ustawione tak, by zapewniać widok na plażę. Jeżeli nie zależy ci na widokach, a masz auto czy rower, wybierz się do Rybakówki – smażalni ryb w Gdańsku-Oliwie. Ukryty w lesie obiekt ma własną hodowlę pstrągów, ale możesz tu też liczyć na gatunki morskie. Oprócz działu restauracyjnego jest tu także sklep ze świeżymi rybami na wagę. Miejsce wciąż pozostaje poza turystycznym radarem. Warto też zajrzeć do restauracji Zafishowani w Gdańsku, na ulicy Tokarskiej (nad Motławą obok Żurawia). To autorska nowoczesna kuchnia polska, ale bazująca na gdańskich tradycjach kulinarnych. Bilety wstępu Europejskie Centrum Solidarności czynne jest przez cały tydzień (poza sezonem z wyjątkiem wtorku), a bilet wstępu kosztuje 30 zł. Jeżeli chciałbyś zwiedzić wnętrze gdańskiego Teatru Szekspirowskiego, wybierz się na oprowadzanie z przewodnikiem (30 zł), umawiając wcześniej wizytę na stronie teatrszekspirowski.pl. Wstęp do Akwarium Gdyńskiego kosztuje po sezonie – od początku września do kwietnia – 33 zł (bilet normalny) i 24 zł (bilet ulgowy). Mniej, bo 18 zł, zapłacisz za bilet na wystawę stałą gdyńskiego Muzeum Emigracji. To cena biletu normalnego. Ulgowy kosztuje 13 zł. Nasz ekspert Michał Głombiowski dziennikarz, podróżnik, autor książek. Stały współpracownik magazynu „National Geographic Traveler".
Archeolodzy wydobyli skarby spod gdańskiego Żurawia. W majówkę będzie można je obejrzeć
Żuraw to symbol Gdańska. Kto by pomyślał, że ta powszechnie znana budowla skrywa w sobie nadal liczne tajemnice. Archeolodzy zaprezentowali najnowsze odkrycia dokonanie w jej fundamentach. Te bezcenne skarby będzie można obejrzeć w majówkę.
W tym artykule: Nowa odsłona Żurawia Archeolodzy w fundamentach Najciekawsze artefakty odkryte w Żurawiu Festyn z okazji otwarcia Żurawia i nowej wystawy Żuraw to zabytkowy dźwig portowy i jednocześnie jedna z bram wodnych Gdańska, która położona jest nad Motławą. Uważany jest za unikatowy zabytek techniki i jedną z ikon historycznej architektury Gdańska. Czasy największej świetności dźwigu przypadały na przełom XVI i XVII w. To wtedy Gdańsk był jednym z ważniejszych portów Europy. Żuraw – jego największy dźwig – każdego dnia przeładowywał tony towarów. Nowa odsłona Żurawia W ostatnich latach w Żurawiu trwały prace remontowo-modernizacyjne. Cel: otwarcie nowej wystawy stałej. Te działania właśnie dobiegają końca. We wtorek, 30 kwietnia 2024 r. odbędzie się uroczyste otwarcie Żurawia. Wewnątrz będzie można obejrzeć ekspozycję, która – zdaniem jej twórców – łączy nowoczesne technologie ze szczegółowym odwzorowaniem realiów historycznych. Ma być to dla zwiedzających podróż w czasie do XVII-wiecznego Gdańska. Archeolodzy w fundamentach O tym, że skala prac była duża, świadczy zaangażowanie archeologów w projekt. Podczas remontu znaleźli w fundamentach konstrukcji dziesiątki niezwykłych zabytków. Wybrane można zobaczyć na nowej ekspozycji we wnętrzu Żurawia. Są to artefakty datowane od czasów średniowiecza (wówczas stał tam pierwszy dźwig) po XX w. – Pozyskane przedmioty pochodzą z warstw niwelacyjnych usypywanych w pierwszej połowie XV w. pod budowę murowanego Żurawia oraz z okresu wzmacniania fundamentów i osuszania piwnic w kolejnych stuleciach – informuje Narodowe Muzeum Morskie w Gdańsku, którego Żuraw jest jednym z oddziałów. Najciekawsze artefakty odkryte w Żurawiu Zabytki opisała dr Anna Rembisz-Lubiejewska – ekspertka z Narodowego Muzeum Morskiego. Sześcioboczne naczynie z cyny na trzech nóżkach Na jego wewnętrznej powierzchni znajduje się przedstawienie św. Jerzego na koniu, zabijającego włócznią smoka. Na ściankach zewnętrznych przedstawiono pary apostołów pomiędzy gotyckimi arkadami. To bardzo rzadkie znalezisko – jedno z zaledwie 20 znanych z całej Europy. Do czego służyło? Jest to zagadką. Na podstawie zdobień wielu europejskich badaczy uważa, że przedmiotów tych używano jako naczyń na komunikanty używane przez kapłanów podczas odwiedzania chorych i umierających. Inni badacze porównują opisane obiekty z… solniczkami stojącymi na sakralnych i świeckich stołach, prezentowanych w średniowiecznej sztuce. Zapinka z miedzi Przedmiot wykonano ze stopu miedzi. Składa się z ramki w formie taśmowatego okręgu z otworem, przez który przeciągnięto wąski taśmowaty kolec. Na ramce widnieje częściowo zachowany napis wykonany majuskułą gotycką: HILF GOT MARIA BEROT (Boże dopomóż, Mario doradź). Zapinka miała nie tylko funkcję ozdobną. Inskrypcje o charakterze religijnym były wyrazem prośby o pomoc i ochronę. Artefakt pochodzi z okresu XIII w. do drugiej połowy XIV w. Mosiężny kurek Zawór mosiężnego szpuntu w formie tulejki zwieńczonej figurą kogucika. Przedmiot wydobyto z warstw datowanych na XVI – początek XVII w. Właśnie od takich figurek wzięła się nazwa „kurek”, oznaczająca do dziś pokrętło otwierające i zamykające dopływ cieczy. Szpunty odkrywane w Gdańsku, podobnie jak i ten, pochodzą głównie z warsztatów niemieckich, a ich obecność jest wiązana z importem beczkowanego piwa i wina. Monety i liczmany W sumie archeolodzy odkryli 2 liczmany i 10 monet. Liczmany wykonano w pracowniach miasta Tournai położonego na pograniczu niderlandzko-francuskim. Krążki te służyły do prowadzenia obliczeń matematycznych. Ich dodawanie i odejmowanie wykonywano na desce z wyrysowanymi pięcioma poziomymi liniami, przedzielonymi jedną pionową. Taka metoda obliczeń na desce rozpowszechniła się w Europie w XIV w. Z kolei zbiór monet pozyskany w Żurawiu pochodzi z drugiej połowy XIV w. oraz z okresu od końca XVI do XX w. Dużą grupę stanowią monety państwowe bite w czasach Zakonu Krzyżackiego, Prus Książęcych, Królestwa Prus i Cesarstwa Niemieckiego. Jeden z najstarszych numizmatów to wybity w latach 1380–1382 w Toruniu szeląg mistrza Winrycha von Kniprode. Wolne Miasto Gdańsk. Jak powstało, do kogo należało i jakie były jego losy? 102 lata temu powstało Wolne Miasto Gdańsk. Miasto, które przez 19 lat było tykającą bombą w relacjach polsko-niemieckich, która w końcu wybuchła. Jak doszło do powstania tego tworu tery... Festyn z okazji otwarcia Żurawia i nowej wystawy Odnowiony Żuraw otwiera swoje podwoje 30 kwietnia 2024 r. Z tej okazji odbędzie się festyn w klimacie XVII-wiecznego Gdańska, z premierowym zwiedzaniem odrestaurowanych wnętrz zabytku. Wydarzenie rozpocznie się o godzinie 14:00 i potrwa do godziny 20:00. W programie m.in.: Gabinet portowego cyrulika – dowiedz się jakie przypadłości trapiły niegdyś marynarzy, flisaków i mieszkańców portu. Zobacz XVII-wieczne narzędzia chirurgiczne i … na ochotnika poddaj się zabiegowi w wykonaniu portowego cyrulika! Kram kupców i marynarzy gdańskich – sprawdź, jakie towary sprowadzano do Gdańska pod pokładami żaglowców i posłuchaj opowieści o przygodach ludzi morza. Gdańska kuchnia – dowiedz się, jakie smaki ceniono w XVII-wiecznym mieście, co jadano od święta i na co dzień. Sprawdź, czy dawni gdańszczanie znali cytrusy oraz czego ówcześni kucharze używali do przyrządzania potraw. Gry i zabawy dla najmłodszych – wspólna zabawy replikami zabawek i gier z epoki. Sprawdź, czym bawili się kiedyś mali gdańszczanie i w co najchętniej grywali dawni marynarze. Źródło: NMM, Pomorskie Travel. Nasz ekspert Szymon Zdziebłowski Dziennikarz naukowy, z wykształcenia archeolog śródziemnomorski. Przez wiele lat był związany z Serwisem Nauka w Polsce PAP. Opublikował m.in. dwa przewodniki turystyczne po Egipcie, a ostatnio – popularnonaukową książkę „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” o największej egipskiej piramidzie.
„Królowa Pingwinów” mieszka w Polsce. To jedyny taki osobnik na całym świecie
Jej wyjątkową urodę docenili internauci z całego świata. Kokosanka, albinoska z gdańskiego ZOO, zdeklasowała konkurencję i zdobyła tytuł „Pingwina Roku”. Otrzymała łącznie ponad 90 tys. głosów.
W tym artykule: Kokonsanka z tytułem „Pingwina Roku” Jedyna w swoim rodzaju Kolejny sukces zwierzaka z Polski To już oficjalne – najpopularniejszy pingwin świata mieszka w Polsce. Mowa o Kokosance, albinosce z gdańskiego ZOO. Okazała się bezkonkurencyjna i ogromną przewagą zwyciężyła w międzynarodowym konkursie „March of the Penguin Madness”. Sukces cieszy tym bardziej, że o jego końcowych wynikach decydowali internauci z całego globu. Kokonsanka z tytułem „Pingwina Roku” Mamy powody do radości. Kokosanka, samica pingwina przylądkowego z ZOO w Gdańsku, została właśnie okrzyknięta „Pingwinem Roku”. Dzięki ogromnej mobilizacji i wsparciu polskich internatów, albinoska bezapelacyjnie triumfowała w konkursie wyłaniającym najpopularniejszego pingwina świata. Ulubienica gdańszczan okazała się lepsza od ponad stu innych osobników z całego globu, a w decydującym starciu nie dała szans dwóm pingwinom zza oceanu. Tuż za Koksanką, na drugim stopniu podium, uplasował się pingwin królewski Littlefoot z ZOO w Kansas City. Finałową trójkę uzupełniło pisklę pingwina cesarskiego – Pearl z SeaWorld w San Diego. Łącznie w konkursie oddano 800 tys. głosów, z czego ponad 90 tys. powędrowało do naszej reprezentantki. Oficjalne wyniki ogłoszono w piątek, 19 kwietnia. W nagrodę świeżo upieczona laureatka „March of the Penguin Madness Competition” otrzymała od pracowników Gdańskiego Ogrodu Zoologicznego swój ulubiony przysmak. Czyli tort ze śledzi, którym chętnie podzieliła się z całym stadem. <iframe allow="autoplay; clipboard-write; encrypted-media; picture-in-picture; web-share" allowfullscreen="true" frameborder="0" height="498" scrolling="no" src="https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fgdansk%2Fposts%2Fpfbid0mcy8zVD6FngQoprGBMCviZVC8PGMpp2RLf72SxUdW5tLxYQ6pp5x4QoGJoYZVtDXl&show_text=false&width=500&is_preview=true" style="border:none;overflow:hidden" width="500"> Jedyna w swoim rodzaju Kokosanka jest jednym z ponad 80 pingwinów przylądkowych – charakteryzujących się czarno-białym upierzeniem – zamieszkujących gdańskie ZOO. Na świat przyszła 12 grudnia 2018 r. i od samego początku zaskarbiła sobie serca zarówno pracowników ogrodu, jak i odwiedzających. W końcu niecodziennie można obserwować pingwina z albinizmem. – Nasza Kokosanka, jedyny albinotyczny pingwin na świecie, została królową pingwinów. Jest ona reprezentantką najliczniejszego stada w naszym ogrodzie, bo pingwinów jest 86. Te zwierzęta czują się u nas dobrze, o czym świadczy choćby fakt, że w zeszłym roku na świat przyszło aż 16 młodych. Nasza albinoska będzie promowała na cały świat ten gatunek. To bardzo ważne, bo w ciągu ostatnich 100 lat populacja pingwinów zmalała o 90% – podkreśla Emilia Salach, dyrektor Gdańskiego Ogrodu Zoologicznego, cytowana przez portal gdansk.pl. Samica, mimo innego umaszczenia, nie wyróżnia się na tle stada. Choć, jak zaznaczają pracownicy Gdańskiego Ogrodu Zoologicznego, ma swoje przyzwyczajenia. – Od małego wolała więcej pływać w basenie. Często wraca też do miejsca, w którym się wykluła, tam, gdzie jej rodzice uwili gniazdo. Widać to miejsce zresztą na wybiegu. Są tu kamienne budki lęgowe. Rodzice Kokosanki zbudowali gniazdo na samym szczycie wybiegu, pod imitacją skałek. Z jednej strony bardzo lubi więc pływać w wodzie, ale z drugiej jest też taką „alpinistką”. Lubi się wspinać po tych wszystkich kamieniach – zdradza Tomasz Fijałkowski, opiekun pingwinów w gdańskim ZOO. Kokosankę, jak i innych mieszkańców ZOO w Gdańsku, można odwiedzać od poniedziałku do piątku w godz. 9:00–16:00 oraz w weekendy między 9:00 a 18:00. Był Gacek, jest Zenek. Kolejny futrzak skradł serca polskich turystów Kot Zenek to kolejny – zaraz po Gacku – futrzak z Pomorza Zachodniego, który bardzo szybko podbił serca mieszkańców i turystów. Czy czworonóg z Wolina dorówna sławą szczecińskiemu pup... Kolejny sukces zwierzaka z Polski Pod koniec 2023 roku z podobnego wyróżnienia, co Kokosanka, cieszył się Magellan – manul z poznańskiego ZOO. Został okrzyknięty najpiękniejszym przedstawicielem swojego gatunku na świecie. Futrzak zdobył łącznie ponad 130 tys. głosów, pokonując w wielkim finale kota z Japonii. W półfinale z kolei najsłynniejszy mieszkaniec Poznania okazał się lepszy od manula z Niemiec. Organizatorzy zabawy – tuż po zakończeniu półfinałowej rywalizacji – podkreślili, że niezwykle zacięta walka „Stubsi kontra Magellan przejdzie do historii jako jedna z najwspanialszych walk wszech czasów”. Źródła: gdansk.pl; archiwum redakcji. Nasz ekspert Igor Szulim Od zawsze wiedziałem, co chcę robić w życiu. Dlatego z pasji i z wykształcenia jestem dziennikarzem. W National-Geographic.pl zajmuje się tematyką podróżniczą. Szczególnie bliskie są mi kraje niemieckojęzyczne. Po godzinach najchętniej spędzam czas na korcie tenisowym.
Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku – wszystko, co warto o nim wiedzieć
Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku to obowiązkowy punkt wizyty dla każdego, kto odwiedza stolicę Pomorza. Ile kosztuje bilet wstępu? Jak długo trwa zwiedzanie? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.
W tym artykule: Kiedy powstało Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku? Co można zobaczyć w Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku? Ile trwa zwiedzanie Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku? Ile kosztuje bilet do Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku? Godziny otwarcia Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku Trwająca w latach 1939–1945 II wojna światowa była największym i najbardziej krwawym konfliktem zbrojnym w dziejach ludzkości. Dziś o tych ważnych, ale jakże tragicznych wydarzeniach sprzed ponad ośmiu dekad przypomina Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku. To tutaj kolejne pokolenia Polek i Polaków mogą przeżyć swoistą lekcję historii, dowiedzieć się o genezie wojny oraz jej skutkach. I, co najważniejsze, pielęgnować pamięć o tych, którzy oddali życie w obronie wolności i niepodległości ojczyzny. Kiedy powstało Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku? Zlokalizowane nieopodal historycznego centrum miasta, przy pl. Władysława Bartoszewskiego nad Motławą, Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku w momencie otwarcia było największym tego typu obiektem w Polsce. Placówka rozpoczęła swoją działalność 23 marca 2017 roku, a w kameralnej uroczystości inaugurującej – oprócz darczyńców – uczestniczyli także zasłużeni weterani i kombatanci. Obecnie Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku jest najchętniej odwiedzanym miejscem przez turystów. Potwierdzają to badania Gdańskiej Organizacji Turystycznej i Pomorskiego Instytutu Naukowego im. Profesora Brunona Synaka. W 2023 r. MIIWŚ gościło ponad pół miliona zwiedzających, a nowy dzienny rekord frekwencyjny wyniósł 4553 osób. Polskie miasto bije rekordy. Odwiedzający wystawiają mu ocenę 8,6 na 10 Kolejne polskie miasto ma za sobą rekordowy rok pod względem liczby odwiedzających. Choć prym wiedli krajowi turyści, zagranicznych gości również nie brakowało. Co można zobaczyć w Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku? Wizyta w Muzeum II Wojny Światowej, dzięki różnorodnym eksponatom, archiwalnym dokumentom, multimedialnym prezentacjom i edukacyjnym grom, na długo pozostaje w pamięci każdego odwiedzającego. Zarówno zapalonych miłośników historii, jak i osób, które dopiero poznają tematykę wojenną. Najważniejszą częścią gdańskiego muzeum jest ulokowana 14 metrów pod ziemią (poziom –3) i zajmująca powierzchnię 5 tys. m kw. wystawa główna. Ekspozycja podzielono na trzy bloki narracyjne: „Droga do wojny”, „Groza wojny”, „Długi cień wojny”. Pierwszy z nich przybliża genezę konfliktu i opisuje jego przebieg. Drugi skupia się na wojenne codzienności i życiu pod okupacją. Z kolei trzecia, a zarazem ostatnia część, opowiada o konsekwencjach niemieckiej i sowieckiej agresji na Polskę oraz sytuacji geopolitycznej na świecie po 1945 roku. Ze względu na prezentowane treści, wystawa główna rekomendowana jest dla osób powyżej 12. roku życia. Dla najmłodszych przygotowano wystawę zatytułowaną „Podróż w czasie”, która składa się z dwóch części – rekonstrukcji mieszkania warszawskiej rodziny oraz sali lekcyjnej. Na terenie MIIWŚ – tak jak w innych placówkach muzealnych – odbywa się szereg imprez kulturalnych i naukowych, również cieszących się sporym zainteresowaniem mieszkańców i turystów odwiedzających Gdańsk. Wszystkie z nich nawiązują do wydarzeń i problematyki okresu II wojny światowej. Ponadto Muzeum II Wojny Światowej jest organizatorem Festiwalu Kultury Utraconej. Jego uczestnicy mogą zapoznać się z bogatym dorobkiem artystycznym II Rzeczpospolitej i przekonać się, jak ogromne straty poniósł naród polski w sferze kultury w latach 1939–1945. – Festiwal Kultury Utraconej w sposób naturalny wpisuje się w hasło „Kultura wielu wymiarów”, które przyświeca działalności muzeum. Jego stałym i niezmiennym celem jest przybliżenie strat, które polska kultura poniosła w latach 1939–1945 – zarówno w sferze duchowej, jak i materialnej. Wyjątkowy dorobek artystyczny II Rzeczpospolitej i jego fenomen przypominamy na przykładzie wybranych twórców i ich dzieł – zaznacza dr hab. Grzegorz Berendt, odwołany dyrektor MIIWŚ. Co roku odwiedzają go tłumy, teraz „powalczy” o Oscara. Polski zamek w filmowym hicie Mimo że żadna produkcja z Polski w tym roku nie powalczy o Oscara, to polskich akcentów i tak nie zabraknie. Zdjęcia do jednego z filmów, który ma szansę aż na 5 statuetek, powstawały m.in... Ile trwa zwiedzanie Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku? Wystawę główną Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku z pewnością można zaliczyć do jednych z największych ekspozycji, oferowanych przez muzea historyczne na świecie. Dlatego planując wizytę w MIIWŚ warto zarezerwować sobie więcej czasu niż w przypadku innych placówek tego typu. Zwiedzenie całej wystawy zajmuje około 4 godzin. Na koniec tej pełnej wrażeń wizyty, chętni mogą zaopatrzyć się w wszelakie gadżety oraz publikacje poruszające tematykę wojenną, odwiedzając muzealny sklepik. Dodatkowo na 4. piętrze budynku znajduje się restauracja z pięknym widokiem na Gdańsk. W ramach ciekawostki wspomnijmy, że muzeum oferuje również usługi noclegowe. Do dyspozycji gości jest pięć komfortowych pokoi dwuosobowych i trzy apartamenty dwupoziomowe dla większych grup. Ile kosztuje bilet do Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku? Osoby planujące wizytę w Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku z pewnością zainteresuje informacja odnośnie cen biletów. Za bilet normalny należy zapłacić 29 złotych, a za ulgowy – 22 zł. Koszt biletu rodzinnego – dla dwójki dorosłych i maksymalnie dwójki dzieci do 19. roku życia – wynosi 65 zł. Bilety zakupione na pół godziny przed zamknięciem kas są tańsze o połowę (normalny – 15 zł, ulgowy – 10 zł). Dodajmy, że dostępny w sześciu językach i zalecany w przypadku zwiedzania indywidualnego audioprzewodnik jest dodatkowo płatny (12 zł). Godziny otwarcia Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku Muzeum II Wojny Światowej można odwiedzać przez cały tydzień, oprócz poniedziałków. Pierwsi zwiedzający wpuszczani są na teren obiektu po godz. 10:00. W każdy wtorek, gdy obowiązuje darmowe wejście, muzeum otwarte jest do godz. 16:00. W pozostałe dni – do 18:00 (w miesiącach wrzesień–czerwiec) i do 20:00 (lipiec–sierpień). Źródło: Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.
Polskie miasto bije rekordy. Odwiedzający wystawiają mu ocenę 8,6 na 10
Kolejne polskie miasto ma za sobą rekordowy rok pod względem liczby odwiedzających. Choć prym wiedli krajowi turyści, zagranicznych gości również nie brakowało.
W tym artykule: Gdańsk z rekordową liczbą turystów Najpopularniejsze atrakcje Gdańska Polskie miasta coraz bardziej popularne Gdańsk, bo o nim mowa, bije kolejne rekordy popularności. W minionym roku liczba odwiedzających największe miasto Polski pod względem powierzchni przekroczyła ponad 4 miliony. To wzrost o 400 tysięcy w porównaniu do 2022 roku. – Mamy rekord! Po raz pierwszy nasz piękny Gdańsk odwiedziło ponad 4 mln gości! Dokładnie 4,1 mln odwiedzających w 2023 roku! To o 400 tys. więcej w porównaniu do 2022 roku. Jaką ocenę wystawili nam odwiedzający? 8,6 na 10 – przekazała Aleksandra Dulkiewicz, prezydent Gdańska. Gdańsk z rekordową liczbą turystów Z raportu Gdańskiej Organizacji Turystycznej i Pomorskiego Instytutu Naukowego im. Profesora Brunona Synaka dowiadujemy się, że 76% wszystkich turystów odwiedzających stolicę Pomorza stanowili Polacy. Prym, co nie powinno być dla nikogo zaskoczeniem, wiedli mieszkańcy pobliskich miejscowości. Gdańsk cieszył się także sporym zainteresowaniem urlopowiczów z województw: mazowieckiego, kujawsko-pomorskiego, warmińsko-mazurskiego oraz wielkopolskiego. Natomiast wśród zagranicznych gości (24% ogółu) dominowali Skandynawowie – Szwedzi, Norwegowie i Duńczycy, oraz nasi zachodni sąsiedzi, Niemcy. W ostatnim roku gdański ratusz odnotował również wzrost liczby turystów z Wielkiej Brytanii, Holandii, Litwy i Stanów Zjednoczonych. „Polska Wenecja” podbija serca zagranicznych turystów. Ogromny wzrost zainteresowania W 2020 roku walczyła o tytuł najlepszej europejskiej destynacji, dziś „Polska Wenecja” stała się nowym ulubionym kierunkiem brytyjskich turystów. Dane mówią same za siebie. Jak wskazują analizy, większość odwiedzających (36%) przyjechało do Gdańska w celach wypoczynkowych. 27% pytanych chciało lepiej poznać miasto, a 19% odbyło podróż służbową. Co ciekawe, prawie 60% badanych przyjechało na Pomorze samochodem, 21% badanych wybrało pociąg. Tylko 7% zdecydowało się na lot samolotem. Gdzie zatrzymywali się turyści? Najczęściej w hotelach (29%), u rodziny lub znajomych (15%) oraz w wynajętych mieszkaniach (13%). Najpopularniejsze atrakcje Gdańska Najchętniej odwiedzanymi przez turystów miejscami w 2023 r. były: Muzeum II Wojny Światowej, Katedra Oliwska, Bazylika Mariacka, koło widokowe Amber Sky, a także Ratusz Głównego Miasta. Magnesem przyciągającym tłumy do Gdańska okazał się również coroczny jarmark bożonarodzeniowy. W 2022 r. okrzyknięto go drugim najpiękniejszym w Europie. Średnia ocena atrakcyjności turystycznej stolicy Pomorza według turystów – w skali od 1 do 10 – wyniosła 8,6. – Ankieta obejmowała wiele składowych. To ogólna ocena satysfakcji z całego pobytu w Gdańsku, czyli zaplecze hotelowe, oferta muzeów, kulinaria, przyroda, dojazd do miasta i komunikacja wewnątrz miasta, a także rozmaite wydarzenia – zaznacza Michał Brandt, Starszy Specjalista ds. Promocji i Marketingu Biznesowego w Gdańskiej Organizacji Turystycznej. Polskie miasta coraz bardziej popularne Polskie miasta z roku na rok zyskują na popularności, co potwierdzają wszelakie badania. Rekordowy rok za sobą – oprócz Krakowa – ma za sobą także Lublin. Liczba odwiedzających stolicę Lubelszczyzny w 2023 r. przekroczyła – po raz pierwszy w historii – magiczną barierę miliona. Tylko od lipca do września do „stolicy wschodniej Polski” przyjechało 567 tys. podróżnych. – To rekordowy wynik, na który wpłynęło wiele czynników. Nie tylko liczne wydarzenia organizowane w ramach obchodów Europejskiej Stolicy Młodzieży Lublin 2023, ale również skuteczne działania promocyjne, szeroka oferta kulturalna, intensywne działania podmiotów lokalnego sektora turystyki czy coraz lepsza dostępność komunikacyjna Lublina – podkreśla Beata Stepaniuk-Kuśmierzak, Zastępczyni Prezydenta Miasta Lublin ds. Kultury, Sportu i Partycypacji. Przypomnijmy, że w 2023 roku Polska zajęła 19. miejsce w zestawieniu najczęściej odwiedzanych państw na świecie. W minionych dwunastu miesiącach do naszego kraju zawitało 17,5 miliona osób. Światowym liderem okazała się Francja, która gościła aż 83,6 mln turystów. Źródło: visitgdansk.com Nasz ekspert Igor Szulim Od zawsze wiedziałem, co chcę robić w życiu. Dlatego z pasji i z wykształcenia jestem dziennikarzem. W National-Geographic.pl zajmuje się tematyką podróżniczą. Szczególnie bliskie są mi kraje niemieckojęzyczne. Po godzinach najchętniej spędzam czas na korcie tenisowym.