National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-11-08T13:31:10.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Przetrwała dwa lata na arktycznej wyspie. Walczyła o życie, by wrócić do syna
items: Lodowa odyseja, czyli niezwykła historia statku Endurance – nowy odcinek podcastu
items: Próbki z Księżyca wrócą na Ziemię. Chang'e 6 z powodzeniem wylądował po niewidocznej stronie Srebrnego Globu
items: Zaginiona kolekcja kapitana Jamesa Cooka odnaleziona. To ponad 200 niezwykłych okazów
items: National Geographic 9/23
items: Katakumby w Paryżu. Drugie miasto ukryte pod ziemią
items: Teoria Darwina nie powstała dzięki żółwiom i ziębom. Kluczowe znaczenie miały skamieniałości i pieczone mięso
items: Nauka o jaskiniach, czyli speleologia. Na czym polega? Kim jest speleolog?
items: Miłka Raulin wyrusza na trawers Grenlandii. Polka może zapisać się na kartach historii
items: Wyspa Zwodnicza u wybrzeży Antarktydy to polarne Pompeje. Dlaczego to miejsce opustoszało lata temu?
items: Polacy sięgają po pierwszą Koronę Wodospadów. Jak kibicować tej niezwykłej wyprawie?
items: Ekstremalny eksperyment we Francji. 15 osób spędzi 40 dni w jaskini - bez zegarków i telefonów
items: Jak niedotlenienie wpływa na decyzje himalaistów? Wywiad z "doktorem od wysokości" Robertem Szymczakiem
items: Co jest na dnie Wielkiej Błękitnej Dziury? Nowa ekspedycja ma złe wiadomości
items: Spacer z duchami po Titanicu. James Cameron o swojej wyprawie do wraku
items: "Coś takiego zdarzy się tylko raz". Jak Ötzi, Człowiek Lodu, zdradzał swoje tajemnice
items: Niezgłębione Bahamy. Ci ludzie badają tajemnice zatopionych jaskiń
items: Amazonka: "Pozostały jeszcze miejsca zachwycające swoim dzikim pięknem i nieokiełznanym żywiołem"
items: Ta serbska cerkiew zniknęła pod wodą. Polscy nurkowie chcą zbadać jej wnętrza
items: Tego regionu polscy turyści jeszcze nie znają, czas go zbadać! Ekspedycja do Górnej Austrii
items: Fotografowaliśmy na Maderze! Zobacz najlepsze zdjęcia uczestników Akademii Fotografii No Limits
items: Na biegun północny nie wyruszy już żadna wyprawa?
items: Aleksander Doba: SMS-y ze środka Atlantyku
items: Martyna Wojciechowska: Kajakarski zew oceanu
items: Lądowanie na Marsie

Przetrwała dwa lata na arktycznej wyspie. Walczyła o życie, by wrócić do syna
type: item
date: 2025-11-08T13:30:45.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Adventure
subject: Ludzie
subject: Traveler
subject: arktyka
subject: ekspedycje
subject: kobiety
subject: wyprawy
subject: wyspy
description: To opowieść, która mimo upływu lat wciąż porusza i budzi podziw. Ada Blackjack miała zaledwie 23 lata, kiedy znalazła się na skutej lodem wyspie, z dala od ludzi i świata, zmagając się z chłodem, głodem i samotnością. Jej jedynym towarzyszem był kot.
encoded: Spis treści: Kim była Ada Blackjack? Dzieciństwo, małżeństwo i walka o przetrwanie Granica ludzkiej wytrzymałości na lodowym odludziu Smutne życie Ady Blackjack po wyprawie Na początku ubiegłego wieku Arktyka pozostawała miejscem niemal nieznanym, a przez to niebezpiecznym. Wyprawy na polarne pustkowia podejmowali wówczas głównie mężczyźni, przekonani, że tylko oni są w stanie przetrwać w świecie lodu i ciszy. Los sprawił jednak, że wśród uczestników jednej z takich ekspedycji znalazła się młoda kobieta, która nie szukała przygody, lecz możliwości utrzymania siebie i dziecka. Wyspa, do której dotarła, miała dać jej pracę i szansę na zmianę życia. Rzeczywistość okazała się jednak zupełnie inna, gdyż zastane tam warunki szybko zamieniły codzienność w nieustanną walkę o przetrwanie. To, co miało być prostym zadaniem, stało się próbą siły, wytrwałości i odwagi w jednym z najbardziej bezlitosnych krajobrazów na Ziemi. Kim była Ada Blackjack? Dzieciństwo, małżeństwo i walka o przetrwanie Ada Deletuk, która później zyskała popularność jako Ada Blackjack, urodziła się w 1898 roku w Spruce Creek na Alasce, niedaleko Nome – osady, która w czasie gorączki złota przyciągała poszukiwaczy przygód i szczęścia. Choć Ada była Inupiatką, jej dorastanie przebiegało inaczej niż w tradycyjnych rdzennych społecznościach. Nie uczono jej polowania, tropienia zwierzyny ani przetrwania w arktycznej dziczy. Wychowywali ją metodystyczni misjonarze, którzy kładli nacisk na naukę języka angielskiego, czytania Biblii oraz prowadzenia domu zgodnie z zachodnimi normami. Ada nauczyła się szyć, gotować potrawy „dla białych” i wykonywać prace, które w jej późniejszym życiu okazały się dla niej zarówno ratunkiem, jak i przekleństwem. W wieku zaledwie 16 lat wyszła za mąż za Jacka Blackjacka, mężczyznę prowadzącego psie zaprzęgi. Małżeństwo nie przyniosło jej jednak bezpieczeństwa ani stabilizacji. Para miała troje dzieci, z których dwoje zmarło, a jedyne ocalałe (czyli pięcioletni Bennett) poważnie cho…

IMG9002-649c0f8.jpeg
width: 1633
height: 1174

Lodowa odyseja, czyli niezwykła historia statku Endurance – nowy odcinek podcastu
type: item
date: 2025-01-10T14:00:38.000Z
subject: Historia
subject: Podcasty
subject: antarktyda
subject: antarktyka
subject: archeologia
subject: ekspedycje
subject: historia
subject: rejsy
subject: statek
description: Ponad 100 lat temu odbyła się jedna z najbardziej niezwykłych wypraw na Antarktydę. Okręt Ernesta Shackletona zmiażdżył lód. Ale cudem wszyscy członkowie ekspedycji ocaleli. A statek zachował się na dnie Morza Weddella w świetnym stanie. O losach tej ekspedycji opowiada polarnik Mikołaj Golachowski.
encoded: Spis treści: Endurance, statek, który nie wytrwał Shackleton – lider doskonały Warunki na wyprawie Endurance Drugie życie Endurance Sir Ernest Henry Shackleton był brytyjskim podróżnikiem i odkrywcą. Urodził się 15 lutego 1874 roku w irlandzkiej wiosce Ballitore. W 1914 roku dowodził wyprawą transantarktyczną na statku Endurance. O losach tej wyprawy rozmawia w najnowszym podcaście National Geographic Polska z Iwoną El-Tanbouli-Jabłońską Mikołaj Golachowski – ekolog, polarnik i były kierownik Polskiej Stacji Antarktycznej im. H. Arctowskiego. Endurance, statek, który nie wytrwał Endurance znaczy po angielsku „wytrwałość”. Czterdziestoczterometrowy statek Shackletona nosił taką nazwę, ale mimo to nie sprostał zadaniu, choć był jednostką specjalnie zaprojektowaną i wybudowaną do podróży okołobiegunowych. Jak mówi Golachowski, statek był wzmocniony metalem i wykonany z najtwardszego drewna. Jednak – w jego ocenie – filozofia jego konstrukcji była chybiona. Wówczas powstawały już jednostki, które nie „walczyły” z lodem, ale się do niego dostosowywały. Lód je wypychał niczym wędkarski spławik. Shackleton – lider doskonały Wszyscy są zgodni, że Shackleton był świetnym szefem ekspedycji polarnych i miał zdolności organizacyjne. Ludzie mieli do niego zaufanie i łatwo ich sobie zjednywał. – Mimo ogromnych trudności i naprawdę niezwykłych wydarzeń, które się spiętrzyły przeciwko nim, przywiózł wszystkich do domu – opowiada Golachowski. I dodaje, że ten brytyjski polarnik miał pod górkę przy organizacji wypraw, bo nie był marynarzem marynarki wojennej. Warunki na wyprawie Endurance Statek miał 44 metry. Było na nim 28 osób i kilkadziesiąt psów. Gdy uczestnicy wyprawy musieli opuścić statek, przenieśli się do trzech niewielkich łodzi. Zaczęła się walka o życie. Jakie były warunki? – Ciężko wyobrazić sobie gorsze – zauważa Golachowski. Wiał zimny wiatr, morale było niskie. Szef ekspedycji, nazywany przez załogantów „bossem”, stanął na wysokości zadania. Towarzyszyło mu motto rod…

NG-Podcast-Kraniec-Swiata-1200x800-1-2dd2f5d.jpg
width: 1200
height: 800

Próbki z Księżyca wrócą na Ziemię. Chang'e 6 z powodzeniem wylądował po niewidocznej stronie Srebrnego Globu
type: item
date: 2024-06-03T10:56:11.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: astronauci
subject: ekspedycje
subject: kosmos
subject: księżyc
subject: loty w kosmos
subject: Wolny czas
description: Chiński lądownik wylądował po niewidocznej stronie Księżyca. Lądowanie zostało uznane za ogromne technologiczne osiągnięcie. Dzięki niemu Chińczycy zdobędą próbki z tej części Księżyca, z której nigdy wcześniej nie przywieziono skał.
encoded: W tym artykule: Udane lądowanie Chang’e 6 Jak Chang’e 6 wylądował po niewidocznej stronie Księżyca? Kosmiczny wyścig, nowa odsłona Chang’e to chińska bogini Księżyca. Od jej imienia został nazwany chiński program kosmiczny, którego celem jest eksploracja Srebrnego Globu. Właśnie trwa szósta misja tego programu. I zarazem druga, której celem jest przywiezienie na Ziemię księżycowych skał i gleby. Wszystko wskazuje na to, że ten ambitny cel zostanie zrealizowany. Chińczycy mają już za sobą jeden z najtrudniejszych momentów – lądowanie na Księżycu. Samo w sobie nie jest to specjalnie skomplikowane. Jednak chińska agencja kosmiczna musiała osadzić lądownik na półkuli satelity, która jest cały czas odwrócona od Ziemi. Czyli na niewidocznej stronie Księżyca. Udane lądowanie Chang’e 6 Komunikacja z tym rejonem jest utrudniona – stąd lądowanie zostało w dużej mierze zautomatyzowane. Sygnały na Ziemię docierały pośrednio, przez satelitę umieszczonego w marcu 2024 roku na orbicie. Wszystko przebiegło zgodnie z planem. 1 czerwca, o 22:23 czasu UTC (czyli po północy 2 czerwca czasu polskiego) lądownik wraz z modułem wznoszącym osiadł w Basenie Biegun Południowy-Aitken. To jeden z najstarszych kraterów na Księżycu. I zarazem największy. Ma średnicę 2500 km i głębokość 13 km. Zbadanie zebranych tam skał da unikatowy wgląd w historię i geologię Srebrnego Globu. Tym bardziej, że Chang’e 6 nie będzie zbierał próbek wyłącznie z powierzchni. Wwierci się również głęboko w skorupę satelity. W ciągu 14 godzin pozyska łącznie 2 kg skał. Co ciekawe, w ciągu całej pracy na Księżycu urządzeniu zostanie wysłane zaledwie 400 poleceń. Poprzednik – Chang’e 5, który przywiózł 1,73 kg regolitu – otrzymał 1000 poleceń, pracując na Srebrnym Globie. Chińczycy planują, że próbki wylądują 25 czerwca na pustyni w Mongolii Wewnętrznej. Jak Chang’e 6 wylądował po niewidocznej stronie Księżyca? Chang’e 6 doleciał na Księżyc już na początku maja. Przez trzy tygodnie pozostawał na orbicie Srebrnego Globu, ok…

probki-z-ksiezyca-wroca-na-ziemie-chang-e-6-z-powodzeniem-wyladowal-po-niewidocznej-stronie-srebrnego-globu-c7b8691.jpg
width: 1024
height: 683

Zaginiona kolekcja kapitana Jamesa Cooka odnaleziona. To ponad 200 niezwykłych okazów
type: item
date: 2024-03-13T10:16:30.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: ekspedycje
subject: morze
subject: muzeum
subject: ocean atlantycki
subject: ocean spokojny
subject: Wolny czas
subject: wyprawy
subject: zwierzęta
description: Sądzono, że wspaniała kolekcja unikatowych okazów muszli pozyskana przez kapitana Jamesa Cooka przepadła na zawsze. Po czterech dekadach udało się ją znaleźć. Właśnie trafiła na ekspozycję.
encoded: W tym artykule: Skarby z trzeciej wyprawy Jamesa Cooka Losy zaginionej kolekcji muszli Niezwykła Bridget Atkinson Znaczenie kolekcji Cooka Angielski kapitan James Cook (1728–1779) uznawany jest za jednego z najwybitniejszych podróżników i odkrywców nowożytności. Jego zainteresowania były bardzo szerokie. Zajmował się nie tylko odkrywaniem nowych tras morskich, ale też astronomią i przyrodą. W czasie trzeciej wyprawy dookoła świata zginął z rąk Hawajczyków. Skarby z trzeciej wyprawy Jamesa Cooka To właśnie z trzeciej, tragicznej wyprawy Cooka pochodzi zbiór bezcennych muszli, który odnaleziono po 40 latach. Ekspedycja trwała kilka lat od 1776 roku. Na jej trasie kapitan zabierał na pokład swojego statku interesujące go muszle. Głównym celem tej eskapady było jednak odnalezienie przejścia morskiego z Oceanu Spokojnego na Ocean Atlantycki. O odkryciu kolekcji poinformowała organizacja rządowa English Heritage. Od połowy marca 2024 r. muszle można obejrzeć w Chesters Roman Fort and Museum w Northumberland w północnej Anglii. Losy zaginionej kolekcji muszli Kolekcja pozyskana przez Jamesa Cooka była życiową pasją Bridget Atkinson (1732–1814). Atkinson przekazała ją swojemu wnukowi, Johnowi Claytonowi (1792–1890). Większość muszli została sprzedana wraz z posiadłością Claytonów w 1930 roku. Uchowało się 200 eksponatów, które wypożyczono Wydziałowi Zoologii Armstrong College – to obecnie Newcastle University. W latach 80. XX wieku stała się rzecz niewyobrażalna. Pozostałości kolekcji usunięto z uniwersytetu w czasie akcji sprzątania. Uważano, że zostały bezpowrotnie utracone. Po latach okazało się, że jeden z wykładowców, dr John Buchanan, uratował muszle ze śmietnika. Niedawno trafiły do English Heritage za pośrednictwem rodziny Buchananów. Teraz trafiły do Chesters Roman Fort and Museum, gdzie dołączyły do innego eksponatu z wyprawy Cooka – olbrzymiego małża. Niezwykła Bridget Atkinson – Zawsze wiedzieliśmy o kolekcji Bridget Atkinson, ale uważaliśmy, że całkowicie zagin…

zaginiona-kolekcja-kapitana-jamesa-cooka-odnaleziona-to-ponad-200-niezwyklych-okazow-1011733.jpg
width: 8205
height: 3776

National Geographic 9/23
type: item
date: 2023-08-23T21:51:25.000Z
creator: Jan Stradowski
subject: Magazyn
subject: National Geographic
subject: badania
subject: Edukacja
subject: ekspedycje
subject: ewolucja
subject: galapagos
subject: historia
subject: karol darwin
subject: natura
description: Jerozolima – Kopuła na Skale – tajemnice świętego miejsca muzułmanów
encoded: „Wychowano mnie w miłości do Jerozolimy. Była ona ziemskimi wrotami do boskiego świata, w którym żydowscy, chrześcijańscy i muzułmańscy prorocy, ludzie z wizją i poczuciem człowieczeństwa, spotykali się – choćby tylko w wyobraźni” – pisał w 2011 r. Sari Nusseibeh, palestyński filozof i rektor Uniwersytetu Al-Quds. Wraz z wrześniowym wydaniem magazynu National Geographic Polska zapraszamy na wspólną podróż do świętego miasta trzech wielkich religii monoteistycznych. Przede wszystkim jednak do Kopuły na Skale, jednego z symboli Jerozolimy, trzeciego najświętszego miejsca muzułmanów. O tym arcydziele architektury opowiada reportaż Andrew Lawlera. Autor nie tylko przybliża w nim historię jednej z najważniejszych budowli w mieście, lecz także przedstawia najnowsze odkrycia badaczy, którzy zyskali bezprecedensowy dostęp do świątyni. Zgodnie z islamską tradycją, ze skały znajdującej się w jej wnętrzu prorok Mahomet wstąpił do nieba. Uważa się też, że jest to miejsce, w którym Bóg stworzył pierwszego człowieka, Adama. Z kolei żydzi utrzymują, że właśnie tam stała ich Druga Świątynia. Do dziś wierni żydowscy modlą się przy Ścianie Płaczu, najbliższym dostępnym miejscu Kopuły na Skale. Struktura Kopuły na Skale na przestrzeni dziejów przetrwała trzęsienia ziemi i rozliczne konflikty, pozostając symbolem dziedzictwa kulturowego i religijnego miasta. Ze względu na swój unikatowy projekt architektoniczny i bogatą historię wywarła wpływ na wiele islamskich budowli na świecie. W tym wydaniu przeczytacie również o niepokonanych cypryśnikach błotnych, jednych z najstarszych drzew rosnących w Ameryce Północnej. Ich słoje stanowią prawdziwe archiwa klimatycznych zapisów notujące poziomy wilgotności z ostatnich 2,5 tys. lat. Ponadto Thomas Peschak na swoich zdjęciach pokaże dziką przyrodę Mozambiku, a wraz z Robertem Draperem wybierzemy się w podróż do surowej Patagonii, by posłuchać ogłuszających odgłosów cielących się lodowców. Dobrej lektury. Łukasz Załuski redaktor naczelny Spis tr…

national-geographic-9-23-098ae11.jpg
width: 2070
height: 3000

Katakumby w Paryżu. Drugie miasto ukryte pod ziemią
type: item
date: 2023-08-04T12:11:00.000Z
creator: Piotr Kolasa
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Technologia
subject: ekspedycje
subject: luwr
subject: paryż
subject: Społeczeństwo
subject: Travel
description: Katakumby to mało znany świat skrywający szczątki milionów paryżan. To miejsce ma liczną grupę wielbicieli. Schodzą do mrocznych tuneli do pracy, na imprezy, w celu eksploracji lub doznania anarchicznej wolności. Katakumby w Paryżu odkrywają teraz zupełnie inną rolę.
encoded: W tym artykule: Katakumby w przeszłości odgrywały ważną rolę Katakumby pełne tajemnic Pod ulicami Paryża Katastrofa, która pochłonęła masę ludzi Katafile, czyli zapaleńcy podziemnych miast Skarbiec wypełniony tonami złota Skarbiec, do którego nie da się włamać – ciekawostki o katakumbach Katakumby w Paryżu – bilety Taksówka przemyka ulicami miasta w niedzielny poranek. Szerokie aleje są ciche, sklepy zamknięte. Z piekarni dochodzi zapach świeżego chleba. Gdy stoimy na światłach, moją uwagę przyciąga ruch w nieoczekiwanym miejscu. Z otworu w chodniku prowadzącego do studzienki kanalizacyjnej wyłania się mężczyzna w niebieskim kombinezonie. Na głowie wśród burzy dredów daje się zauważyć latarkę czołówkę. Tuż za nim idzie młoda kobieta z latarką w dłoni. Oboje wysmarowani błotem, wyglądają jak umalowani w barwy wojenne. Mężczyzna przykrywa otwór ciężkim włazem i bierze kobietę za rękę. Odbiegają ulicą z uśmiechami na twarzach. Katakumby w Paryżu są niesamowite. Długie i pokręcone wnętrzności miasta, czyli tysiące kilometrów tuneli składających się na jedną z najstarszych i najgęstszych sieci metra i kanalizacji na świecie, to dopiero początek. W podziemiach Paryża znajdziemy też kanały i zbiorniki wodne, krypty i skarbce bankowe, winnice przekształcone w nocne kluby. Najbardziej zaskakujące są jednak carrieres – stare kamieniołomy, w których wydobywano wapień. Tworzą zagmatwaną sieć pieczar rozciągającą się pod znaczną, przede wszystkim południową częścią metropolii. Katakumby w przeszłości odgrywały ważną rolę Aż do XIX w. pozyskiwano w nich surowiec budowlany. Później uprawiano tam grzyby. Podczas II wojny światowej w jednych tunelach ukrywał się francuski ruch oporu, podczas gdy inne Niemcy zamieniali w bunkry. Dziś można tam spotkać ludzi działających na granicy prawa. Nie mają przywódcy, nie organizują się w struktury. Łączy ich to, że potrafią całe dnie i noce spędzać w podziemiach. Są nazywani katafilami, bo uwielbiają katakumby. Od 1955 r. wstęp do kamieniołomó…

katakumby-8ffa101.jpg
width: 1024
height: 683

Teoria Darwina nie powstała dzięki żółwiom i ziębom. Kluczowe znaczenie miały skamieniałości i pieczone mięso
type: item
date: 2023-02-08T07:31:53.000Z
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: badania
subject: Edukacja
subject: ekspedycje
subject: ewolucja
subject: galapagos
subject: historia
subject: karol darwin
subject: natura
description: Ewolucjonizm mógłby nie powstać, gdyby nie apetyt Karola Darwina i jego wizyta w Ameryce Południowej. Wyjaśniamy, jak powstawała teoria Darwina.
encoded: W tym artykule: Mity dotyczące teorii Darwina Co Karol Darwin jadł w Argentynie Skamieniałości leniwców i pancerników Kolejne szczątki wymarłych stworzeń Jak powstały dwa gatunki „strusi”? Początki teorii ewolucji Znaczenie obserwacji z Ameryki Kiedy Darwin stał się ewolucjonistą? Przełomowe dzieło „O powstawaniu gatunków” Podróż młodego badacza na pokładzie „Beagle” w latach 1831–36, która zainspirowała słynną teorię, to jeden z najpowszechniej znanych, a zarazem silnie zmitologizowanych epizodów w historii nauki. Według tego mitu Darwin wziął udział w wyprawie jako przyrodnik, odwiedził wyspy Galapagos na Pacyfiku i ujrzał tam wielkie żółwie oraz „zięby Darwina”. Poszczególne gatunki tych tzw. zięb różnią się kształtem dziobów, co wskazuje na to, że mają odmienne jadłospisy. Z kolei żółwie z wielu wysp miały różne kształty pancerzy. Te właśnie dostrzeżone na wyspach Galapagos tropy sprawiły, że Darwin (od razu czy też po jakimś czasie – tu zdania mitotwórców są podzielone) doszedł do wniosku, że różnorodność życia na Ziemi powstała jako organiczny proces dziedziczenia zmian. Czyli, jak to później nazwano, wskutek ewolucji. Mechanizmem stanowiącym podłoże tego procesu jest dobór naturalny. Potem napisał książkę „O powstawaniu gatunków” i przekonał wszystkich (prócz hierarchii Kościoła anglikańskiego), że to prawda. Mity dotyczące teorii Darwina No cóż, uproszczona, wręcz komiksowa wizja podróży na „Beagle” i jej skutków zawiera ziarno prawdy. Lecz poza tym jest myląca, wiele zniekształca i pomija. I tak na przykład Darwin w „ziębach” nie zauważył nic szczególnego, przynajmniej na początku. Bardziej zaciekawiła go inna grupa ptaków zamieszkujących wyspy – przedrzeźniacze. Po powrocie z wyprawy specjalista ornitolog pomógł Darwinowi dostrzec w „ziębach Darwina” coś więcej. Współcześni Darwinowie Dwustulecie urodzin Darwina. Ojciec ewolucji byłby zachwycony, widząc, jak jego teoria wpłynęła na rozwój nauki.Zaledwie na dwa tygodnie przed swoją śmiercią Karol Darwin nap…

teoria-darwina-nie-powstala-dzieki-zolwiom-i-ziebom-kluczowe-znaczenie-mialy-skamienialosci-i-pieczone-mieso-fot-peter-macdiarmid-getty-images-cbb0aea.jpg
width: 1024
height: 683

Nauka o jaskiniach, czyli speleologia. Na czym polega? Kim jest speleolog?
type: item
date: 2022-10-02T09:04:02.000Z
creator: Artur Białek
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: ekspedycje
subject: grotołaz
subject: jaskinie
subject: speleologia
subject: Travel
description: Podziemne formy są niezwykle piękne, ale ich niedostępność przekłada się na spore problemy w kwestiach związanych z ich badaniem. Prawdopodobnie z tego względu, środowisko naukowe przez długi czas traktowało jaskinie nieco „po macoszemu”. Wszystko zmieniło się w XIX wieku, kiedy spopularyzowana została speleologia, czyli nauka o jaskiniach.
encoded: W tym artykule: Czym jest nauka o jaskiniach? Rodzaje speleologii Kim jest speleolog? Speleolog a grotołaz Speleolog a taternik jaskiniowy Jak zostać speleologiem? Sprzęt do speleologii Większość osób nawet nie myśli o zapuszczaniu się w ciasne, ciemne miejsca, w których nietrudno o tragiczny w skutkach wypadek. Nie dotyczy to jednak speleologów, czyli osób zajmujących się odkrywaniem tajemnic drzemiących w mrokach jaskiń. Jaskinie w Polsce czy jaskinie w Czechach są dość dobrze poznane, ale wiele z nich wciąż jeszcze skrywa sporo tajemnic. Ich odkrywaniem zajmuje się speleologia, czyli nauka o jaskiniach. To właśnie dzięki pracy speleologów możemy dowiedzieć się więcej na temat procesów powstawania i rozwoju podziemnych grot oraz poznać cechy występującego w nich środowiska przyrodniczego. Dzięki nim wiemy też np., która jaskinia jest najdłuższa na świecie. Należy pamiętać, że mówimy tu o niebezpiecznej dziedzinie nauki, bo ciemne, wilgotne, zimne, głębokie i ciasne przestrzenie w skałach są wyjątkowo nieprzyjazne, nie tylko dla osób cierpiących na klaustrofobię. Czym jest nauka o jaskiniach? Zacznijmy od krótkiego rysu historycznego. Początki eksploracji badawczej jaskiń sięgają XVII wieku, ale współczesna speleologia narodziła się dopiero pod koniec XIX wieku. Jako dziedzinę nauki spopularyzował ją Édouard-Alfred Martel – francuski eksplorator, badacz i dokumentalista jaskiń. W 1895 roku Martel założył Société de Spéléologie – pierwszą oficjalną organizację skupiającą się na pracach badawczych w jaskiniach. W trakcie swojej kariery opublikował ponad 700 artykułów naukowych i wydał ok. 20 książek. Nie ulega więc wątpliwości, że bez jego pracy, speleologia nie byłaby tym, czym jest dzisiaj. Czyli właściwie czym? Mówiąc o speleologii, na myśli trzeba mieć dział geologii, który jest poświęcony badaniu jaskiń. W obszarze zainteresowania tej dziedziny mieści się zarówno poznanie genezy i rozwoju podziemnych przestrzeni, jak i badanie jaskiniowego mikroklimatu, występuj…

nauka-o-jaskiniach-czyli-speleologia-na-czym-polega-kim-jest-speleolog-fot-niccolo-guasti-getty-images-cd0d51a.jpg
width: 1024
height: 683

Miłka Raulin wyrusza na trawers Grenlandii. Polka może zapisać się na kartach historii
type: item
date: 2022-04-07T10:19:29.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: ekspedycje
subject: grenlandia
subject: Travel
subject: Wolny czas
subject: wyprawy
description: W maju Miłka Raulin przemierzy Grenlandię na nartach. Jak przygotowuje się do trawersu?
encoded: W tym artykule: Trawers Grenlandii – jedno z najtrudniejszych podróżniczych wyzwań Miłka Raulin nie przestaje spełniać marzeń Miłka Raulin – najmłodsza Polka z Koroną Ziemi – już nie raz pokazała swoją Siłę Marzeń. Przed nią kolejne, zupełnie nowe wyzwanie. Pod koniec kwietnia podróżniczka wylatuje do Grenlandii, gdzie ma zaplanowany trawers na trasie Kangerlussuaq – Isortoq. – Chodzenie na nartach to dla mnie nowość. Nigdy wcześniej tego nie robiłam. Do tego dochodzą sanie, które będę ciągnęła na sznurkach. Na szczęście szybko uczę się sportowych aktywności – mówi w rozmowie z Mateuszem Łysiakiem. Naukowcy uważają, że w końcu rozwiązali zagadkę Grenlandii. Dlaczego wikingowie opuścili tę wyspę? Pytanie o to, dlaczego wikingowie opuścili Grenlandię jest przedmiotem sporu wielu historyków. Naukowcy twierdzą, że udało im się w końcu poznać przyczynę tej nagłej decyzji sprzed setek... Trawers Grenlandii – jedno z najtrudniejszych podróżniczych wyzwań Ze względu na bardzo wymagające warunki – wysoka wilgotność względna, niskie temperatury oraz huraganowe wiatry zwane piteraq – przez blisko 30 lat trawersu Grenlandii na nartach dokonało tylko 9 osób z Polski. Miłka Raulin ma szansę zostać najmłodszą Polką w tym gronie. – Przygotowuję się do trawersu Grenlandii od 10 miesięcy, ale dopiero w grudniu uświadomiłam sobie, co mnie czeka. Pojechałam wtedy do Szwecji, gdzie zastałam warunki zbliżone do polarnych. Termometr wskazywał – 19 st. Celsjusza, ale przy silnych wiatrach temperatura odczuwalna była jeszcze niższa: - 26 st. Celsjusza. Zrozumiałam, jak trudna będzie ta wyprawa. Sztuką jest też nauczyć się chodzić tak, aby się nie spocić. Trzeba iść jednostajnie, bez przyspieszania i niepotrzebnych interwałów – tłumaczy podróżniczka. Cel jest wymagający. Międzynarodowa wyprawa planuje pokonać dystans około 600 kilometrów w 30 dni. Uczestnicy mają doświadczenie w stawianiu czoła ekstremalnym warunkom. W końcu mowa o eksploratorach, zdobywcach Everestu, Korony Ziemi, pilotach …

milka-raulin-wyrusza-na-trawers-grenlandii-polka-moze-zapisac-sie-na-kartach-historii-461b507.jpeg
width: 4000
height: 2336

Wyspa Zwodnicza u wybrzeży Antarktydy to polarne Pompeje. Dlaczego to miejsce opustoszało lata temu?
type: item
date: 2022-03-15T10:21:50.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: antarktyda
subject: ekspedycje
subject: historia
subject: Travel
subject: Wolny czas
description: Kapsuła czasu odkrywców, naukowców i rybaków. To właśnie Wyspa Zwodnicza. Dodajmy do tego pływanie po zatoce w... wulkanie.
encoded: W tym artykule: Na Deception Island czas stanął w miejscu Nie daj się zwieść! Wyspa Zwodnicza jest jak polarne Pompeje Deception Island lub inaczej Wyspa Zwodnicza jest położona u wybrzeży Antarktydy w archipelagu Szetlandów Południowych na Oceanie Południowym. To jedno z niewielu miejsc na świecie, gdzie statki mogą wpłynąć bezpośrednio do środka zatopionej kaldery. Kaldera to zagłębienie w szczytowej części wulkanu. Powstaje wskutek gwałtownej eksplozji niszczącej górną część stożka wulkanicznego lub zapadnięcia się stropu komory pomagmowej razem ze stożkiem wulkanicznym. Dlaczego jeszcze to miejsce tak bardzo fascynuje eksploratorów? Przełomowe odkrycie u wybrzeży Antarktydy. Odnaleziono wrak słynnego statku Endurance, który zatonął 107 lat temu 44-metrowa barkentyna Endurance irlandzkiego odkrywcy sir Ernesta Shackletona zatonęła w 1915 roku, po tym jak została zmiażdżona przez lód. Przez lata pozostawała zaginiona w czeluściach m... Na Deception Island czas stanął w miejscu Przez wiele lat na wyspę pływali łowcy fok i wielorybów oraz badacze. Niektórzy twierdzą, że to właśnie z Deception Island Nathaniel Palmer po raz pierwszy zobaczył Antarktydę w 1840 r. Złote czasy tego miejsca skończyły się ponad 100 lat temu. W czasie Wielkiego Kryzysu baza naukowa British Antarctic Survey została opuszczona. Nie tylko ekonomia zadecydowała o dalszych losach wyspy. Podczas erupcji wulkanu w 1967 r. (kolejnej już w historii) ewakuowano ludzi. Dwa lata później naukowcy podjęli próby otworzenia nowych stacji na Zwodniczej Wyspie. Chilijskie Pedro Aguirre Cerda i Gutierrez Vargas to już wspomnienia, po których zostały ruiny. Do dziś stoją tam chaty, silosy, elementy maszyn czy widoczne z daleka kotły grzewcze. Wyspa Zwodnicza nadal jest jednak miejscem atrakcyjnym naukowo. Zamieszkują ją między innymi pingwiny antarktyczne, uchatki i mewy. Na Deception Island w sezonie letnim czynne są dwie stacje badawcze: hiszpańska Gabriel de Castilla oraz argentyńska Decepción. Ich przyszł…

wyspa-zwodnicza-u-wybrzezy-antarktydy-to-polarne-pompeje-dlaczego-miejsce-opustoszalo-lata-temu-88309d2.jpeg
width: 2121
height: 1414

Polacy sięgają po pierwszą Koronę Wodospadów. Jak kibicować tej niezwykłej wyprawie?
type: item
date: 2022-02-18T07:37:16.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: ekspedycje
subject: polacy
subject: Travel
subject: wodospady
subject: Wolny czas
description: Zdobycie najwyższych wodospadów świata to nie wszystko. Polacy chcą dodatkowo zjechać na linach w obrysie nurtu rzeki. Przed ekipą kolejny cel. Tym razem w Afryce.
encoded: W tym artykule: Polacy w drodze po Koronę Wodospadów OSHEE Slide Challenge – przyjaciele i pasjonaci Uwielbiamy ludzi z pasją, którzy nie boją się realizować swoich marzeń – nawet tych najbardziej szalonych – a przy tym inspirują innych podróżników i eksploratorów do działania. Ekipa OSHEE Slide Challenge zdecydowanie zalicza się do tego grona. To grupa przyjaciół, których łączy pasja i wspólny cel. Planują zdobyć dziesięć najwyższych wodospadów na świecie, a następnie zjechać na linach w obrysie nurtu rzeki. Zadanie, jakiego się podjęli, jest absolutnie pionierskie. Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, Polacy jako pierwsi na świecie zdobędą Koronę Wodospadów. Polacy w drodze po Koronę Wodospadów Zaczęli w 2019 r. z najwyższego możliwego poziomu, czyli od wodospadu Salto Angelo w Wenezueli. Jego oficjalna wysokość ustalona przez National Geographic Society to 979 m. Wyprawa trwała kilka dni, a zespół musiał pokonać kilkadziesiąt kilometrów amazońskiej dżungli, sawanny, bagien i wzniesień. W końcu udało mu się dojść do szczytu Auyantepui, skąd spływają wody słynnego giganta. Przed ekipą kolejne wyzwania: Tugela (RPA, 948 m), Cataratas las Tres Hermanas (Peru, 914 m), Oloʻupena (USA, 900 m), Catarata Yumbilla (Peru, 896 m), Vinnufossen (Norwergia, 865 m), Skorga (Norwegia, 864 m), Pu’uka’oku (USA, 840 m), James Bruce Falls (Kanada, 840 m), Browne Falls (Nowa Zelandia, 836 m). W pierwszej połowie 2022 r. polscy zdobywcy zamierzają zdobyć trzy wodospady. Najpierw ruszą do RPA, gdzie spróbują wspiąć się na najwyższy wodospad Afryki na rzece Tugela, drugi co do wysokości wodospad świata. OSHEE Slide Challenge – przyjaciele i pasjonaci Pomysłodawcą zdobycia Korony Wodospadów i głównym organizatorem przedsięwzięcia jest Dariusz Pachut. To zapalony sportowiec, podróżnik i ratownik medyczny. Idea tego wyjątkowego projektu zrodziła się w jego głowie podczas kanioningowej wyprawy do Szwajcarii w 2018 r. Razem z nim próbę zdobycia Korony Ziemi podejmują: Dimitri Wika, z zawo…

polacy-siegaja-po-pierwsza-korone-wodospadow-jak-im-towarzyszyc-27f5c7a.jpeg
width: 1280
height: 720

Ekstremalny eksperyment we Francji. 15 osób spędzi 40 dni w jaskini - bez zegarków i telefonów
type: item
date: 2021-03-17T11:16:42.000Z
creator: Katarzyna Grzelak
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: badania
subject: czas
subject: ekspedycje
subject: eksperyment
subject: francja
subject: jaskinie
subject: Społeczeństwo
subject: Zdrowie
description: W ramach eksperymentu 15 ochotników ma spędzić 40 dni w jaskini Lombrives we francuskim departamencie Ariège. Uczestnicy nie znali się wcześniej, a do jaskini, która na najbliższych kilka tygodni stanie się ich domem, mogą zabrać tylko najpotrzebniejsze rzeczy. Żadnych telefonów komórkowych, ani zegarków.
encoded: Pandemia koronawirusa zmusiła wielu z nas do odizolowania się od rodziny, bliskich i znajomych. Ta przymusowa izolacja okazuje się druzgocąca w skutkach. Mimo to zainspirowany ostatnimi globalnymi zmianami Christian Clot postanowił przeprowadzić własny, wyjątkowo ekstremalny eksperyment, aby sprawdzić jakie skutki może mieć długotrwała izolacji, w której ludzie są pozbawieni odczuwania czasu. W ramach eksperymentu 15 ochotników ma spędzić 40 dni w jaskini Lombrives we francuskim departamencie Ariège. Uczestnicy nie znali się wcześniej, a do jaskini, która na najbliższych kilka tygodni stanie się ich domem, mogą zabrać tylko najpotrzebniejsze rzeczy. Żadnych telefonów komórkowych, ani zegarków – nic, co mogłoby zawierać informacje o dacie, czasie, porze dnia (jaskinia pozbawiona jest dopływu naturalnego światła) czy wydarzeniach na świecie. Choć plan badań brzmi jak scenariusz horroru Clotowi, który został liderem ekspedycji, udało się zgromadzić grupę 15 wolontariuszy (uczestnicy nie otrzymają wynagrodzenia za udział w eksperymencie). Są to osoby w wieku 27–50 lat, wywodzące się z różnych grup zawodowych. Znajdziemy tu biologa, jubilera, nauczycielkę, terapeutkę, ale też studentów. To był najnudniejszy eksperyment świata. Trwał 69 lat! 69 lat - tyle czekaliśmy na to, by zakończył się najdłuższy eksperyment. Ale po co to wszystko? Mieszkańcy jaskini będą mieli stały dostęp do pożywienia i wody. W grocie mieszkalnej zgromadzono cztery tony zapasów. Będą mieli też do dyspozycji prądnicę napędzaną pedałami. W jaskini wygospodarowano trzy obszary - jeden zaaranżowany jako sypialnia, drugi jako rodzaj pokoju dziennego i trzeci służący jako miejsce badania jaskini i jej flory oraz fauny. Eksperyment rozpoczął się w niedzielę 14 marca, dokładnie o godzinie 20 czasu lokalnego. I planowo ma zakończyć się 22 kwietnia. Jeden z uczestników 29-letni Arnaud Burel powiedział, że zdecydował się wziąć udział w niezwykłym eksperymencie, aby „zasmakować pozaczasowego życia”, które jest…

eksperyment-rozpoczal-sie-14-marca-i-ma-potrwac-do-20-kwietnia-fot-getty-images-4ae4cde.jpeg
width: 1920
height: 1080

Jak niedotlenienie wpływa na decyzje himalaistów? Wywiad z "doktorem od wysokości" Robertem Szymczakiem
type: item
date: 2020-09-15T11:11:00.000Z
creator: Paulina Szczucińska
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: ekspedycje
subject: himalaizm
subject: lekarze
subject: polski himalaizm
subject: Wolny czas
description: Jako lekarz brał udział w kilku wyprawach na ośmiotysięczniki, w tym również zimą. Robert Szymczak - himalaista, specjalista medycyny ratunkowej, doktor "od wysokości.
encoded: Paulina Szczucińska: Po co lekarz taki jak pan jedzie w Himalaje? Robert Szymczak: Zdobywać szczyt. Dbać o bezpieczeństwo innych uczestników wyprawy. I obserwować, co się dzieje w organizmie człowieka na wysokości 8000 m n.p.m. To bardzo złożony temat, a mało kto ma możliwość prowadzenia badań na zespole, który przez dwa miesiące wchodzi tak wysoko zimą. Wbrew pozorom większości niekomercyjnych wypraw nie stać na zatrudnienie lekarza. A nawet jeśli go zabierają, z reguły siedzi on na dole w bazie, nawet dwa-trzy kilometry niżej niż reszta zespołu. Nie ma przeszkolenia alpinistycznego i w razie akcji ratunkowej nie wychodzi do góry. W Himalajach groźny jest oczywiście nagły wypadek – odpadnięcie od ściany, szczelina, lawina. Co jeszcze zagraża życiu wspinacza? Wysokościowy obrzęk płuc i wysokościowy obrzęk mózgu. To śmiertelne choroby spowodowane niedoborem tlenu. Bardzo niebezpieczne są wychłodzenie i odmrożenia. Nie można też bagatelizować silniejszego niż na nizinach promieniowania UV, które powoduje ślepotę śnieżną i oparzenia słoneczne. Wszystkiemu można zapobiec, wystarczy myśleć i stosować odpowiedni sprzęt. Podobno w górach śnią się koszmary? W górach generalnie gorzej się śpi. Nie można zasnąć, człowiek się częściej budzi, a rano jest niewyspany, ponieważ niedotleniony mózg nie wchodzi w fazy głębokiego snu. Jest to męczące. Męcząca jest sama obecność na dużej wysokości? To duży wysiłek. Powyżej 5500 m jest już tak mało tlenu, że procesy wyniszczania, które wynikają z niedotlenienia, przeważają nad procesami przystosowawczymi. Na chorobę wysokościową narażeni są również zwykli turyści. Od 2006 r. działa połączenie kolejowe między Pekinem a Lhasą. Na odcinku od Golmud (2800 m) do przełęczy Kunlun (4750 m) w ciągu półtorej godziny pokonuje się prawie 2 km różnicy wysokości! Z połączenia tego korzysta 2 mln pasażerów rocznie. Ostra choroba górska jest rozpoznawana aż u ok. 30 proc. z nich, a mniej nasilone objawy, jak ból głowy, nudności i duszności występują u…

jak-wyglada-himalaista-idealny-i-jak-niedotlenienie-wplywa-na-nasze-decyzje-wywiad-z-doktorem-od-wysokosci-robertem-szymczakiem-a0bc896.jpeg
width: 2048
height: 1463

Co jest na dnie Wielkiej Błękitnej Dziury? Nowa ekspedycja ma złe wiadomości
type: item
date: 2019-11-12T12:35:41.000Z
creator: redakcja
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: ekspedycje
subject: Moto
subject: Sport
subject: Technologia
subject: Travel
description: To miejsce rodem z mrocznej powieści lub filmu. Widoczna z kosmosu, 125 metrów głębokości, 300 metrów średnicy i wciąż kryjąca wiele tajemnic. Tym razem próbowała je wydrzeć grupa naukowców pod przewodnictwem miliardera Richarda Bransona. Co znaleźli?
encoded: Oprócz słynnego twórcy korporacji Virgin na dno z naukowcami zszedł Fabien Cousteau, wnuk odkrywcy i badacza oceanów Jacquesa Cousteau, który w 1971 jako pierwsze zbadał Wielką Niebieską Dziurę. Piękny i tajemniczy obiekt znajduje się około 80 kilometrów od Belize City, w atolu Lighthouse Reef. Badacze korzystając z dwóch łodzi podwodnych wykonali nowe zdjęcia i stworzyli pierwszą w historii mapę 3D wnętrza obiektu. - Zrobiliśmy kompletną mapę w 360 stopniach za pomocą sonaru. Wygląda świetnie, pokryty siatką obraz dziury o przekroju tysiąca stóp – mówi Erika Bergman, oceanograf i uczestniczka wyprawy w rozmowie z CNN Travel. Dodaje, że jednym z najciekawszych znalezisk na dole były nigdy do tej pory nie zaobserwowane stalaktyty, około 124 metrów w głębi dziury, bardzo blisko jej dna. - To bardzo ekscytujące, ponieważ wcześniej nie znajdywały się one na żadnych mapach, nie zostały odkryte – dodaje badaczka i tłumaczy jakie jeszcze fascynujące cechy ma to miejsce – Jedną z szalonych rzeczy w tej dziurze jest warstwa siarkowodoru, mniej więcej na 90 metrach głębokości. Blokuje ona całe karaibskie słońce i zmienia je w ciemność. Do tego to miejsce beztlenowe zatem nie ma tu absolutnie żadnego życia. Skanowanie sonarem o wysokiej rozdzielczości pozwoliło dostrzec znacznie więcej, niż wszystkie dotychczasowe przyrządy obserwacyjne. - Możesz znajdować się 20-30 metrów od stalaktytu lub ściany i widzieć perfekcyjnie jej szczegóły w sposób, którego nie jest w stanie dać ci wzrok – mówi Bergman. - To wspaniale, że są miejsca na naszej planecie i większość z nich w oceanach, które są dokładnie w tym samym stanie co tysiące lat temu i pozostaną takie za tysiąc lat – dodaje badaczka. Co ciekawe, niektórych znalezisk grupa jeszcze nie jest w stanie zinterpretować. Wśród nich są ślady na samym dnie dziury, które pozostają, jak mówi ekipa, „otwarte na interpretacje”. Jedną ze złych informacji jest fakt, że w dziurze znaleziono 2-3 fragmenty plastiku. Mimo że miejsce to jest uznawa…

znalezli-slady-nie-wiedza-co-to-jest-opowiesci-z-blekitnej-dziury-b6cb53e.jpeg
width: 2120
height: 1415

Spacer z duchami po Titanicu. James Cameron o swojej wyprawie do wraku
type: item
date: 2019-10-24T05:00:00.000Z
creator: James Cameron
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: ekspedycje
subject: james cameron
subject: Kuchnia
subject: Kultura
subject: titanic
subject: Travel
description: Wędrując po zatopionym statku od komnaty do komnaty, odkrywca i filmowiec sprawdza trafność swojej scenografii.
encoded: Zdalnie sterowany robot Gilligan wysunął się ze swojego doku na dziobie podwodnego pojazdu Mir 1 i zniknął w przepastnym żelaznym wnętrzu. Pojazd zaparkowaliśmy na górnym pokładzie najsłynniejszego wraku w historii, w nieprzeniknionych ciemnościach i pod ciśnieniem 3,5 tys. ton/m2. Jedno i drugie zawdzięczaliśmy kilometrom wody nad naszymi głowami. Siedząc bezpiecznie we wnętrzu Mira, operuję silnikami sterowanymi za pomocą dżojstika. Urządzenie spenetrowało już pokład F, rozwijając za sobą cienki światłowód niczym Tezeusz nić Ariadny w labiryncie. Maleńki robot znajdował się siedem pokładów pode mną, a mimo to miałem wrażenie, że moja świadomość zagnieździła się w jego wnętrzu, że jego kamery są moimi oczyma bacznie obserwującymi korytarze statku. Niebezpieczeństwa czyhające na niego czyhały na mnie; moje serce biło jak szalone. Za zakrętem omal nie przygwoździł mnie upadający sopel pordzewiałego żelastwa, stalaktytopodobne dzieło bakterii powoli niszczących stal. Minąłem wejście i nagle moje światła odbiły się niezliczonymi błyskami od ściany pokrytej połyskliwymi niebieskimi i zielonymi kaflami. Tekowe szezlongi leżały na podłodze poprzewracane, ale w niewiarygodnie dobrym stanie. Nad nimi widniała pozłacana kopuła ozdobiona arabeskami. – Przekaż im, że jesteśmy w łaźni tureckiej – powiedziałem do Mike’a Arbuthnota, archeologa, który siedział obok mnie. Włączył mikrofon i wysłał wiadomość na powierzchnię. Archeologiczne poszukiwania we wnętrzu statku rozpoczęliśmy w roku 1995, gdy zacząłem filmować wrak w ramach przygotowań do filmu Titanic. Wtedy rozporządzaliśmy jedynie nieporęcznym zdalnie sterowanym pojazdem Snoop Dog, który był niewiele więcej niż rekwizytem filmowym. Mimo to zdołał dotrzeć główną klatką schodową statku do pokładu D. W jego światłach dostrzegliśmy, że bogato zdobione boazerie w dużej mierze pozostały nietknięte. Snoop osiągnął koniec uwięzi i nie mógł zagłębić się dalej, ja natomiast nie umiałem przestać się zastanawiać, co się kryje w mroku…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/dff3d4164d64496d67ff15c8686607ff6d432cbc-7f43f48.jpeg
width: 600
height: 450

"Coś takiego zdarzy się tylko raz". Jak Ötzi, Człowiek Lodu, zdradzał swoje tajemnice
type: item
date: 2019-09-09T09:11:00.000Z
creator: Stephen S. Hall
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: ekspedycje
subject: Kultura
subject: sekcja zwłok
description: Był tylko jeden sposób na rozwikłanie zagadki słynnego Człowieka Lodu: usunąć lód.
encoded: Pewnego dżdżystego listopadowego popołudnia w 2010 r. około godziny szóstej dwaj ludzie w zielonych strojach chirurgów otworzyli drzwi zamrażarki Ötziego, czyli Człowieka Lodu, w Muzeum Archeologicznym Trydentu-Górnej Adygi w Bolzano. Zamarznięte ciało przełożyli na metalowe nosze na kółkach. Jednym z dwójki był młody naukowiec Marco Samadelli. Jego codzienne obowiązki polegały na utrzymywaniu neolitycznych zwłok w stanie zamrożenia, w ściśle regulowanych warunkach, w których przetrwały 5,3 tys. lat. Tego dnia jednak Samadelli podniósł temperaturę w muzealnym laboratorium do 18 stopni Celsjusza. Drugim z tej pary był anatomopatolog Eduard Egarter Vigl, mężczyzna o schludnie przystrzyżonym wąsiku nazywany tu „lekarzem rodzinnym” Ötziego. Egarter Vigl uciskał i szturchał zmumifikowane ciało, a grupa naukowców i lekarzy tłoczących się w ciasnym pomieszczeniu szykowała się do czegoś bez precedensu: rozmrożenia Człowieka Lodu. Nazajutrz energicznie i szybko, jakby to była operacja na żywej osobie, przeprowadzą pierwszą w historii pełną sekcję rozmrożonych zwłok – w nadziei, że rozświetlą mroki tajemnicy spowijające tożsamość Człowieka Lodu i okoliczności jego śmierci. Egarter Vigl i Samadelli umieścili ciało w skrzyni wyłożonej folią aluminiową. W stanie zamrożonym Człowiek Lodu miał skórę o połysku i złocistobrunatnej barwie, nasuwających skojarzenia ze średniowiecznymi wizerunkami malowanymi temperą z żółtek jaj. Po chwili na ciele pojawiają się kropelki wody, jakby na skórę wystąpił pot. Skrupulatne naukowe oględziny Człowiek Lodu przechodził już wielokrotnie. W 1991 r. mumią zaopiekowali się Austriacy. W Innsbrucku naukowcy wykonali duże rozcięcie dolnej części tułowia, ponadto nacięcia na grzbiecie, w górnej części czaszki i na nogach. Później okazało się, że płytkie zagłębienie skalne, w którym Ötziego znaleziono, leży po włoskiej stronie granicy. Zarówno zwłoki, jak i wszelkie znalezione przy nich przedmioty przekazano więc tamtejszym władzom, które umieściły je w…

paryz-pazdziernik-1997-elisabeth-dayness-naklada-glinke-na-czaszke-otziego-by-odtworzyc-jego-rysy-twarzy-a858abc.jpeg
width: 1024
height: 683

Niezgłębione Bahamy. Ci ludzie badają tajemnice zatopionych jaskiń
type: item
date: 2018-09-21T03:22:00.000Z
creator: Andrew Todhunter
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: ekspedycje
subject: Kuchnia
subject: Kultura
subject: natura
subject: Sport
subject: Travel
description: Dziewicze dla naukowców błękitne dziury Bahamów mogą rzucić nieco światła nawet na kwestię życia pozaziemskiego. Gdyby jeszcze ich badanie nie było aż tak niebezpieczne!
encoded: Rozświetlając latarkami mroczną głębię, zanurzamy się w Stargate. Na głębokości 15 m naszym oczom ukazuje się jasna mgiełka przypominająca srebrzystą siateczkę zawieszonych w ciemnościach wirujących pajęczyn. To warstwa toksycznego siarkowodoru. Gaz ten powstaje w wyniku działania bakterii, w tym rozkładu masy organicznej. Nurkowie, którzy mają z nim kontakt, mogą odczuwać swędzenie, mrowienie lub zawroty głowy. Stężenie gazu w Stargate jest raczej niewielkie, jednak gdy płynę w dół, dopada mnie fala mdłości. Patrzę na swojego przewodnika Briana Kakuka – jednego z najsłynniejszych nurków jaskiniowych. Płynie dalej niewzruszony, mnie natomiast zaczyna dudnić w głowie. W staroangielskim poemacie epickim Beowulf „mgliste wężowate kształty” w głębinach jeziora strzegą kryjówki potwora Grendela i jego matki. Wydaje mi się, jakby nieziemska mgła w Stargate pełniła podobną funkcję – trująca zasłona strzeże dostępu do głębszych obszarów groty. Przybrzeżne jaskinie są przedłużeniem morza. Występują w nich te same pływy i wiele tych samych stworzeń co w otaczających je wodach. Jednak błękitne dziury znajdujące się w głębi lądu nie przypominają żadnego innego środowiska na ziemi – głównie z uwagi na budowę geologiczną i skład chemiczny wody. W podwodnych jaskiniach, na przykład w Stargate na wyspie Andros, wskutek ograniczonych pływów morskich wytworzyły się wyraźne warstwy o różnym składzie chemicznym. Cienka powłoka słodkiej wody – dostarczanej przez opady – przykrywa gęstszą warstwę wody słonej. Działa ona jak pokrywa i izoluje słoną strefę od tlenu atmosferycznego, uniemożliwiając bakteriom rozkładanie materii organicznej. Bakterie znajdujące się tuż pod warstwą słodką mogą przetrwać dzięki temu, że redukują siarczany (jedne z soli w wodzie), wytwarzając siarkowodór jako produkt uboczny. Lądowe błękitne dziury to żywe laboratoria, wodne odpowiedniki grobu Tutanchamona. Z punktu widzenia nurka są porównywalne z Everestem lub K2; wymagają specjalistycznego treningu, sprzętu …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/891631b3cf02175a5b2ae1ca83834ab2e03494c9-24a823c.jpeg
width: 550
height: 366

Amazonka: "Pozostały jeszcze miejsca zachwycające swoim dzikim pięknem i nieokiełznanym żywiołem"
type: item
date: 2018-08-17T08:13:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: ekspedycje
subject: Moto
subject: podróżnicy
subject: Sport
subject: Technologia
subject: Travel
description: Dzisiejsza Amazonka to ta sama rzeka, którą przepłynąłem 30 lat temu, pełna pustych, rozległych przestrzeni – mówi podróżnik i opiekun wypraw Piotr Chmieliński.
encoded: Piotr Chmieliński jako pierwszy przepłynął w latach 1985/1986 Amazonkę od źródeł do ujścia. Wciąż nad największą rzekę świata wraca pomagając innym śmiałkom w ich wyprawach . Fot. Mariusz Martyniak/matys-studio.com Co tak pociąga Pana w Amazonce, że regularnie wraca Pan do Ameryki Południowej? Piotr Chmieliński: Właściwie trudno mówić o regularności moich wyjazdów do Ameryki Południowej. A jeśli już, to określiłbym je jako następujące w nieregularnych odstępach czasowych regularne powroty związane z realizacją konkretnego celu, dotyczącego zwykle badań źródeł Amazonki. Co mnie w Amazonce pociąga? Sam fakt, że spędziłem pół roku płynąc po jej wodach czyni tę rzekę szczególnie mi bliską. Pokonanie prawie 7 tys. km od źródeł do ujścia w Atlantyku dało mi wiele osobistej satysfakcji. Do dziś myślę, że miałem wiele szczęścia – po pierwsze, bo mogłem wziąć udział w tej wyprawie, a po drugie, bo zakończyłem ją sukcesem, przepływając jako pierwszy w świecie całą długość Amazonki. Inną kwestią, niezwykle intrygującą, która powoduje, że co jakiś czas pojawiam się nad Amazonką, są jej źródła. Ich lokalizacja zmieniała się wielokrotnie, ostatnia informacja o możliwym nowym źródle pojawiła się całkiem niedawno, bo w 2012 roku. Od pierwszego zetknięcia z rzeką ,“tajemnica” jej źródła jest przedmiotem moich zainteresowań, stąd moje zaangażowanie eksploracyjne. Miałem okazję brać udział w kilku wyprawach, mających za zadanie zmierzyć i zbadać, który z położonych wysoko w Andach strumieni daje początek najdłuższej rzece świata. Powroty nad Amazonkę mają dziś dla mnie szczególny wymiar, bo pokazuję towarzyszącym mi w podróżach do Peru synom – Maxowi i Alexowi – miejsca, o których słyszeli niemal od urodzenia. Moje opowieści o spływie Amazonką uzupełniają własnymi już doświadczeniami, także kajakarskimi. Sami mieli okazję poczuć, jak to jest po raz pierwszy w historii eksploracji przepłynąć choćby fragment dotąd niespłyniętej rzeki. Kto wie, czy to ja nie jestem bardziej dumny i ciesz…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/83d414e1ee34f630cefe3b6d8822e0d1667f2d9e-1b29280.jpeg
width: 1000
height: 750

Ta serbska cerkiew zniknęła pod wodą. Polscy nurkowie chcą zbadać jej wnętrza
type: item
date: 2017-11-09T13:23:39.000Z
creator: Materiały prasowe
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: cerkwie
subject: ekspedycje
subject: nurkowanie
description: Kiedy cerkiew we wsi Tubravić zniknęła pod wodą, ci którzy przyczynili się do jej zalania, zaczęli ginąć w niewyjaśnionych okolicznościach... Wyprawa nurkowa pod egidą Tomasza Stachury zamierza zbadać wnętrza tajemniczej świątyni.
encoded: Tubravić to niewielka wieś w zachodniej części Serbii. To tam znajduje się Kościół Świętego Michała Archanioła Tubravić, znany również pod nazwą Valjevska Gračanica - miejsce kultu lokalnej, bardzo religijnej ludności. Tomasz Stachura - trójmiejski nurek po raz pierwszy usłyszał o tym miejscu od zaprzyjaźnionego nurka - Jarka Kura. „Historia, którą usłyszałem od razu mnie zafascynowała, wiedziałem, że to będzie kolejny temat na wyprawę. Z doświadczenia wiem, że miejsca zalane nie pozostają długo zachowane w tak idealnym stanie. Tym bardziej chciałbym to udokumentować, zbadać i przede wszystkim zobaczyć osobiście.” Cerkiew sukcesywnie podtapiana, znalazła się całkowicie pod wodą w marcu 2016 roku. Nastąpiło to w związku z budową zapory Rovna, która powstała pomimo licznych protestów lokalnej ludności. Kontrowersje wokół jej zalania do dziś budzą olbrzymie emocje. Mieszkańcy wsi chcieli, aby budynek został zachowany, ponieważ wierzą, że zdarzają się w nim cuda. Grupa wierzących od miesięcy gromadzi się na pobliskich wzgórzach odprawiając modlitwy. Uważają, że zatopienie kościoła jest sprzeczne z wolą Boga, a wśród lokalnej ludności krążą historie o nagłych i niewyjaśnionych wypadkach wśród tych, którzy bezpośrednio budowali tamę, przyczyniając się do zalania cerkwi. Tomasz Stachura od wielu lat uczestniczy i przewodzi międzynarodowym projektom eksploracyjnym. Dzięki wykonanym przez niego podwodnym zdjęciom została stworzona unikatowa mozaika szwedzkiego wraku "Mars Makalös", okrętu zatopionego w XVI wieku na Bałtyku. Stachura przy tym projekcie zrobił ponad 1200 zdjęć, jego praca została doceniona przez liczne media, pojawiła się na okładkach magazynu National Geographic w Niemczech, Szwecji, Hiszpanii, Portugalii i Polsce. Od kilku lat organizuje ekspedycje poszukiwawcze „Santi Odnaleźć Orła”, mające na celu odkrycie legendarnego polskiego okrętu ORP „Orzeł”. Tym razem w serbskiej wyprawie będą towarzyszyli mu dwaj zaprzyjaźnieni nurkowie: Łukasz Piórewicz, Jacek Kap…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/7cb78f4206e89d365d353618d9d9789b2805851d-8adc1bd.jpeg
width: 1280
height: 821

Tego regionu polscy turyści jeszcze nie znają, czas go zbadać! Ekspedycja do Górnej Austrii
type: item
date: 2017-10-31T13:29:49.000Z
creator: redakcja
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: austria
subject: ekspedycje
description: Górna Austria na wakacje? Redaktorzy z Focusa i Travelera postanowili przekonać się dlaczego warto wybrać się dp Austrii latem. Przed nimi aktywny wypoczynek nad wodą, piesze wycieczki po górach albo wyjątkowa mieszankę kultury, natury i technologii podczas zwiedzania stolicy Górnej Austrii - pięknego Linz.
encoded: Urlop w mieście? Linz, stolica Górnej Austrii to jedno z najbardziej innowacyjnych miast na świecie. Kultura, natura i gospodarka tworzą tu wyjątkową mieszankę. Najlepiej o tym świadczy wyróżnienie tytułem UNESCO City of Media Arts. To również tutaj mieści się tzw. Muzeum Przyszłości – Ars Electronica Center, miejsce w pełni naszpikowane nową technologią. Każdego lata w centrum Linz wyrasta również tzw. Höhenrausch – wyjątkowa drewniana instalacją nad dachami miasta, z której rozpościera się widok na Linz i okolice. Przeczytaj relację z podróży do Linz. Aktywny wypoczynek nad wodą Górna Austria to również miejsce dla tych, którzy na urlopie chcą uciec od zgiełku miasta. Rejs statkiem, nurkowanie, kitsurfing, narty wodne, wakeborad czy po prostu łowienie ryb – możliwości jest wiele. Jeziora Traunsee i Attersee od lat przyciągają wielbicieli sportów wodnych. Nad Attersee spotkać można profesjonalnych nurków – to w końcu ich mekka – ale również wielbicieli mniej profesjonalnego nurkowania z maską i okularami. Czym byłby urlop bez dobrego jedzenia po całym dniu aktywności, bez wygodnego noclegu i szczerej austriackiej gościnności? W regionie Traunsee jest około 250 obiektów noclegowych, których gospodarze z całych sił starają się, aby zapewnić swoim gościom udany pobyt. Kto z nas nie marzy o kolacji na pomoście i noclegu w domku nad samym brzegiem jeziora? Niech zachętą będzie chociażby to, że to tu Gustav Klimt spędzał letnie miesiące i to właśnie Attersee stało się tematem jego najsłynniejszych pejzaży. Pieszo lub rowerem w górach W regionie Dachstein Salzkammergut znajdziemy piesze szlaki i trasy rowerowe o każdym stopniu trudności. U podnóża Krippensteinu na miłośników dwóch kółek czeka nowa Bike Arena Obertraun. Zwolennicy jazdy rekreacyjnej chętnie wybierają szlak "Ostuferradweg” biegnący wokół jeziora Hallstättersee, a miłośnicy wędrówek wyprawę do platformy widokowej „5Fingers“ - A dla tych, którzy zapragną zarzyć odrobiny kultury i tradycji czeka okoliczne Hals…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/c7c0f46f6f4320a10a39d3c6cade035abaa67210-3b07355.jpeg
width: 4400
height: 1053

Fotografowaliśmy na Maderze! Zobacz najlepsze zdjęcia uczestników Akademii Fotografii No Limits
type: item
date: 2016-04-19T13:11:29.000Z
creator: redakcja
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: adam brzoza
subject: akademia fotografii
subject: ekspedycje
subject: fotografia
subject: Itaka
subject: madera
subject: podróże
subject: portugalia
subject: wycieczki
subject: wyprawy no limits
subject: zdjęcia
description: Za nami wyjazd na Maderę. Uczestnicy pod okiem Adama Brzozy, eksperta National Geographic, zgłębiali tajniki fotografii.
encoded: No Limits – dzieje się! Stało się. National Geographic organizuje autorskie ekspedycje swoich fotografów i ekspertów otwarte dla osób z zewnątrz! To wyprawy NO LIMITS, na których zdradzamy, jak wygląda praca fotografów National Geographic i jak przygotowują swoje ekspedycje podróżnicy Travelera. To okazja, by podszkolić swój warsztat i dotrzeć w najróżniejsze zakątki świata. Fotogeniczna Madera Jednym z takich miejsc jest niewątpliwie Madera. Niesamowite klify tego portugalskiego archipelagu, stykające się z Oceanem Atlantyckim sprawiają że plenery są tu na wyciągnięcie ręki. Ale warunki do fotografowania krajobrazu są na Maderze nie tylko fantastyczne, lecz także niełatwe. - Dlaczego jeżdżę na Maderę? Chcę obcować z naturą, szukać nowych kadrów inspirowanych światłem zachodzącego słońca. Widok z klifu na bezkres oceanu o zachodzie słońca stanowczo nie ma sobie równych – tłumaczy Adam Brzoza. Madera to też świetne miejsce do wypoczynku. Najbardziej pasuje do niej określenie – „przyjemna”. Można tu poczuć morską bryzę, siedząc w górach! To tutaj – z lampką wina Madera (które jest produkowane od ponad 300 lat) – można spokojnie porozmyślać nad tym, co udało się zobaczyć i sfotografować danego dnia. Akademia Fotografii Za nami taki właśnie - pełen niezwykłych kadrów - wyjazd. W ramach Akademii Fotografii No Limits razem z uczestnikami szukaliśmy fotograficznych inspiracji. Wycieczka adresowana była osób, których pasją jest fotograficzne dokumentowanie swoich podróży. Pod opieką profesjonalisty – Adama Brzozy - uczestnicy mogli podszkolić swój warsztat. Szkolenie wprowadziło w tajniki fotografii plenerowej i portretowej. Ekspert pokazał, jak i kiedy należy stosować lampę błyskową, udzielił indywidualnych porad i wskazówek. Z wielu ujęć, które udało się w czasie wyjazdu wykonać, ekspert wybrał te najlepsze. Pierwsze miejsce w konkursie zajął Maciej Bowszys, drugie - Agnieszka Szysz. Zobacz najlepsze prace >>> Zdaniem uczestników A co o wyjeździe sądzą sami uczestnicy? Za…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/16a01aff0bcd55f4cd19649e716d8b04664cf79d-8792d1d.jpeg
width: 4368
height: 2912

Na biegun północny nie wyruszy już żadna wyprawa?
type: item
date: 2015-05-26T09:45:00.000Z
creator: Kelley McMillan
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: biegun północny
subject: ekspedycje
description: Coraz cieńszy arktyczny lód i brak wsparcia z powietrza oznaczają kres tegorocznych wypraw na biegun północny. A może i kres ostateczny.
encoded: – Wyprawy na biegun zmierzają drogą gołębia pocztowego – ku wymarciu – mówi Eric Larsen, polarnik z Kolorado, który trzy razy dotarł na biegun północny. Według Toma Sjogrena z adventurestats.com, kronikarza arktycznych rekordów, prawdziwa wyprawa na biegun musi wyruszyć z wybrzeża Alaski, Grenlandii, Kanady lub Rosji i prowadzić przez polarną masę lodową ku 90 stopniowi szerokości geograficznej północnej. Po dotarciu do celu dopuszczalny jest powrót helikopterem lub samolotem. Puryści preferują wyprawy w całości realizowane wyłącznie siłami człowieka, bez pomocy z powietrza, dostaw zapasów i ingerencji z zewnątrz, takiej jak psy, latawce czy pojazdy silnikowe, które zwiększają szybkość marszu i zmniejszają obciążenie. Od czasów admirała Roberta E. Peary'ego, który rzekomo zakończył pierwszą ekspedycję na biegun północny w 1909 roku (później pojawiły się wątpliwości, czy faktycznie mu się to udało), tylko 47 z 247 udanych wędrówek na biegun północnych odbyło się bez pomocy z zewnątrz. (Czytaj też: Marek Kamiński, zdobywca bieguna: Moje krańce ziemi) Najtrudniejsza wyprawa na planecie Podczas takiej wyprawy podróżnik musi jechać na nartach, rakietach śnieżnych, pływać i wspinać się, jednocześnie holując ponad 130-kilogramowy bagaż przez 770 km, co trwa od 50 do 70 dni. Po drodze mija kopce lodu wielkie jak domy i pokonuje wyrwy w lodzie, które musi przepłynąć w gumowym kombinezonie. Temperatura powietrza często nie przekracza 40 stopni Celsjusza poniżej zera. Okno czasowe na dołączenie do ekskluzywnego klubu zdobywców bieguna wkrótce może się zamknąć. W ciągu ostatnich pięciu lat miała miejsce tylko jedna samodzielna wyprawa, w porównaniu z siedmioma w pięcioleciu 2005-2010. – To koniec – mówi Richard Weber, arktyczny pionier z Kanady, który sześć razy zdobył biegun północny na nartach. – Przyszłość wypraw na nartach maluje się w ciemnych barwach. Wszystkiemu winne coraz gorsze warunki lodowe w Arktyce, co spowodowane jest zmianami klimatycznymi. Według National Snow …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/786f894d4673cb76daf055f2c4f1943dfa8cde41-ca1e030.jpeg
width: 1000
height: 667

Aleksander Doba: SMS-y ze środka Atlantyku
type: item
date: 2015-03-27T15:31:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: aleksander doba
subject: ekspedycje
description: Wiek: 68 lat. Czas trwania rejsu: 166 dni, 23 godziny, 38 minut. Dystans: 12 578 km z Lizbony na Florydę. Jednostka: kajak oceaniczny „Olo”. Tytuł: Podróżnik Roku National Geographic. Co pisał Olek Doba ze środka oceanu?
encoded: "Zeszłej nocy potężna burza potargała mnie i zepchnęła z trasy. Teraz mam to, przed czym mnie ostrzegano: Golfsztrom i silny przeciwny wiatr! Zbliżam się do jego osi. To jakby jazda na dzikim mustangu! Potrzebuję dokładnych prognoz na czwartek i piątek. W takich warunkach lądowanie w New Smyrna Beach to jak trafienie strzałą przeciwnika w oko z pędzącego rumaka" – SMS o takiej treści Olek Doba wysyła do swojego przyjaciela i opiekuna w Stanach Zjednoczonych, kajakarza Piotra Chmielińskiego, który jako pierwszy przepłynął kajakiem całą Amazonkę. Podobne wiadomości wymieniają niemal codziennie – satelitarny telefon jest dla podróżnika z podszczecińskich Polic jedyną formą kontaktu z lądem. Wiadomość o Golfsztromie wierzgającym jak mustang Doba wysyła 16 kwietnia. Dzień później wpływa na wody wewnętrzne USA, trzy dni później jest na mecie. W New Smyrna Beach na Florydzie w blasku fleszy wita go całe miasto. Gdy pół roku wcześniej, 5 października 2014 r., odbija od mariny Doca do Bom Sucesso w lizbońskim Belém, tłum na nabrzeżu gromadzi się o wiele mniejszy. Jest godz. 15.08. "To początek doby kajakowej" – zażartuje potem Doba. Siedmiometrowy żółty kajak mija pomnik Odkrywców i kieruje się na południowy zachód. Potem znika za horyzontem, na kilka miesięcy stając się tylko kropką na mapie, którą dzień w dzień obserwują tysiące kibicujących mu internautów. Dzięki dwóm lokalizatorom satelitarnym SPOT mogą na bieżąco śledzić jego postępy na oceanie. Niemal natychmiast zaczyna też nadawać. W chwili startu z Portugalii Doba ma 67 lat. Połowę dotychczasowego życia spędził w kajaku. Dawniej traktował go rekreacyjnie, jako weekendową odskocznię od pracy inżyniera. Gdy swoje już przepracował, zapragnął wyzwań. Opłynął Bałtyk, Bajkał, z wiosłem dotarł nawet za koło podbiegunowe. Ocean był więc niejako naturalnym ciągiem dalszym. W 2010 r. w 99 dni przepłynął Atlantyk w najwęższym miejscu, z Senegalu do Brazylii. Zaczął wówczas na tzw. trasie pasatowej, wśród stałych, ciepłych wiat…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/9e1220e8da688b1d8c41ec30cd62a931aeede1de-a0fc410.jpeg
width: 800
height: 533

Martyna Wojciechowska: Kajakarski zew oceanu
type: item
date: 2015-03-27T12:30:00.000Z
creator: Martyna Wojciechowska
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: aleksander doba
subject: ekspedycje
subject: martyna wojciechowska
description: Są ludzie, którzy robią rzeczy wielkie. Z własnej woli wychodzą daleko poza granice komfortu, znosząc strach, zimno, głód, niewygody i samotność – pisze redaktor naczelna w edytorialu do kwietniowego wydania "National Geographic Polska"
encoded: Jak Aleksander Doba, który jako pierwszy człowiek na świecie przepłynął Atlantyk kajakiem z kontynentu na kontynent. Jak długo trzeba się przygotowywać do takiego wyczynu? – Całe życie – odpowiada Olek. Kiedy podano do wiadomości publicznej, że został uhonorowany prestiżowym tytułem Podróżnika Roku National Geographic (wcześniej przypadł on m.in. Felixowi Baumgartnerowi, który skoczył ze spadochronem ze stratosfery), Doba z dnia na dzień stał się gwiazdą mediów. A przecież kajakiem pływa od 30 lat, z tego od 20 lat ekstremalnie. Na przełomie 2010 i 2011 r. w ciągu 99 dni pokonał Atlantyk z Afryki do wybrzeża Ameryki Południowej. Dwa lata później poprawił własny wyczyn i przewiosłował ocean z Europy do Ameryki Północnej, tam gdzie ocean jest najszerszy i wyjątkowo nieprzewidywalny. Mimo że ma 68 lat, czyli jest w wieku, kiedy większość ludzi myśli o ciepłych kapciach i fotelu przed telewizorem, Olo, jak mówią o nim przyjaciele, spędził samotnie na Atlantyku prawie pół roku, pokonując 12 578 km. Nikt wcześniej nie dokonał czegoś tak szalonego. Tylko że Olek wygląda, jakby robił to wszystko ot tak, po prostu. Może nawet bagatelizuje swój wyczyn? Utrzymuje, że uprawia „kajakarstwo turystyczne” i dodaje z uśmiechem: – Nie pokonałem Atlantyku, ja go po prostu przepłynąłem. A ja nie wiem, czy bardziej podziwiam Olka za hart ducha, czy za ten niezwykły dystans do siebie i świata. Więcej o sukcesie Aleksandra Doby w kwietniowym wydaniu "National Geographic Polska", który od kilku dni jest już u prenumeratorów, a od poniedziałku będzie dostępny w kioskach w całym kraju.

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/c1b2044dbd79d77f7c0ebe766dbecb6863831fe7-a0fc410.jpeg
width: 634
height: 636

Lądowanie na Marsie
type: item
date: 2015-03-02T08:13:00.000Z
creator: Claus Lutterbeck
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: ekspedycje
subject: mars
subject: morze bałtyckie
subject: tomasz stachura
description: 75 m pod powierzchnią Bałtyku leży wrak największego okrętu, jaki pływał po jego wodach w XVI w. Zatonął podczas bitwy w 1564 r. Dziś przy współudziale Polaków odkrywane są jego tajemnice.
encoded: (Przeczytaj wywiad z Tomaszem Stachurą, autorem podwodnych zdjęć wraku Marsa) 23:45. Morze było spokojne, a niebo czyste. Mały statek badawczy Księżniczka Alicja kołysał się na Morzu Bałtyckim 15 mil morskich na północ od szwedzkiej wyspy Olandia. Krótko przed północą 26 maja 2011 r. na jego pokładzie rozległy się okrzyki radości. Sonarzysta Christofer siedząc przed ekranem, w skupieniu wpatrywał się w sygnały przekazywane z dna morza przez urządzenie lokacyjne. Od wielu godzin przewijało się tam zaskakująco dużo małych, rozsypanych po dość dużym obszarze szczątków. O 23.45 dostrzegł zarys czegoś większego. – Chłopaki, patrzcie! – krzyknął. Pięciu mężczyzn nachyliło się nad ekranem sonaru. Te niewyraźne kształty na głębokości 75 m dla laika były tylko stosem desek. Oczy fachowców rozpoznały jednak od razu uszkodzony kadłub potężnego okrętu. – Mamy go – powiedział Richard Lundgren. Ale tylko nurkowie mogli jednoznacznie potwierdzić, czy to, co leżało na dnie, było owianym legendami szwedzkim okrętem wojennym. Mars, zwany też Niezrównanym, zatonął 447 lat wcześniej, 31 maja 1564 r., w czasie dwudniowej bitwy. Na dno zabrał 700, a według niektórych źródeł nawet 800 szwedzkich i niemieckich załogantów i żołnierzy. Przez lata wraku poszukiwały dziesiątki nurków i archeologów. Niektórzy chcieli go zwyczajnie splądrować. Powód był prosty: Mars nie był jednym z wielu podobnych okrętów. To jednostka, o której profesor archeologii morskiej Johan Rönnby rzekł: W połowie XVI w. był to najnowocześniejszy okręt wojenny na całym świecie. Dłuższy, wyższy i lepiej uzbrojony niż wszystkie inne żaglowce. I najwyraźniej łakomy kąsek – według legendy przewoził na pokładzie szwedzką kasę wojenną. W czasie trwającej od 1563 do 1570 r. I wojny północnej, w Skandynawii zwanej wojną trzech koron, był flagowym okrętem Szwecji, która walczyła wówczas z Danią i hanzeatycką Lubeką o kontrolę nad szlakami handlowymi. Pozornym zarzewiem konfliktu, od którego wojna ta wzięła także nazwę, był fakt, …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/0fe61ccf169cad907fb7e34080ebf947299f2976-b537880.jpeg
width: 1000
height: 692