To zwierzę stało się hitem internetu. „Donald Trump” z Bangladeszu przyciąga tłumy, ale jego los jest już przesądzony
Bawół o imieniu „Donald Trump” stał się międzynarodową sensacją dzięki swojej nietypowej, złotej grzywie, która przyciąga na bengalską farmę tłumy turystów. Mimo ogromnej popularności w mediach społecznościowych, ważący 700 kilogramów celebryta został przeznaczony na rytualną ofiarę z okazji nadchodzącego święta Id al-Adha. Właściciel zwierzęcia przyznaje ze smutkiem, że choć darzy bawoła ogromnym uczuciem, tradycja i religijne poświęcenie są w tym przypadku ważniejsze niż internetowa sława.
Świat widział już gatunki zwierząt nadawane na cześć globalnych celebrytów. Odkryta w Australii mucha ze względu na swój złoty odwłok została nazwana na cześć słynnej piosenkarki Beyonce, a niewielki żuk wodny z Borneo tytułuje się przydomkiem nawiązującym do laureata Oscara Leonardo DiCaprio. Prezydent Stanów Zjednoczonych Donald Trump również stał się motywacją do nadania nazwy kalifornijskiej ćmy, której żółte łuski do złudzenia przypominają charakterystyczną fryzurę polityka. Zwierze, które obecnie stało się hitem internetu, jeszcze bardziej przypomina urodzonego w Nowym Jorku przedsiębiorcę. Niestety bawoła spotka zdecydowanie gorszy los niż urząd w Białym Domu. Trump z Bangladeszu Bawół-albinos, któremu właściciel nadał imię Donald Trump, stał się prawdziwym fenomenem w sieci. Do farmy w Narajangandź, położonej tuż pod stolicą Bangladeszu, Dhaką, od kilku dni zmierzają tłumy turystów i gapiów pragnących na własne oczy zobaczyć to niezwykłe zwierzę. Bawół zawdzięcza swoje imię charakterystycznej fryzurze, która łudząco przypomina słynną czuprynę byłego prezydenta USA. To właśnie ten specyficzny blond „zaczes” sprawił, że młodszy brat właściciela nie miał wątpliwości, jak nazwać czworonoga. W przeciwieństwie do swojego amerykańskiego imiennika, bawół nie potrzebuje żadnych zabiegów upiększających ani samoopalaczy. Jego wyjątkowa jasna skóra wynika z albinizmu – jednej z najrzadszych cech u tego gatunku, co w połączeniu z nietypową grzywą czyni go unikatowym okazem na skalę światową. Internetowy szał Właściciel oraz bawół musieli zapłacić cenę swojej internetowej sławy. Stres wywołany ciągłymi wizytami spowodował spadek wagi 700-kilogramowego zwierzęcia, czego konsekwencją było zdecydowane ograniczenie liczby odwiedzających. Osoby, którym udało się sfotografować byczego Donalda Trumpa nie kryją swojego szczęścia. 30-letni Faisal Ahmed relacjonował, że „cechy bawoła i prezydenta Donalda Trumpa są naprawdę podobne. Mój siostrzeniec płynął łodzią przez godzinę tylko po to, by zobaczyć bawoła-albinosa”. Smutna przyszłość zwierzęcego celebryty Wyjątkowa sława „Donalda Trumpa” nie uchroni go jednak przed czekającym go losem. Jeszcze zanim zwierzę zyskało międzynarodowy rozgłos, jego przyszłość była przesądzona. Bangladesz bowiem przygotowuje się na święto Id al-Adha - jedno z najważniejszych w muzułmańskim kalendarzu. Wydarzenie to upamiętnia skrajne poświęcenie Abrahama, który według Islamu chciał złożyć w boskiej ofierze swojego syna. Bóg oszczędził potomka nakłaniając wiernego do zabicia barana zamiast człowieka. Współcześnie każdy ojciec rodziny składa w ofierze jedno z hodowlanych zwierząt: owce, wielbłąda, barana lub krowę. Właśnie taka przyszłość czeka „Donalda Trumpa”, który szykowany już jest na rytualną egzekucję. Właściciel przyznaje, że uczucie, którym darzy zwierzę przegrywa z poświęceniem, które religia wymaga od wiernego. Źródło: The Telegraph Nasz autor Olaf Kardaszewski Absolwent Instytutu Stosowanych Nauk Społecznych na Uniwersytecie Warszawskim. Obecnie student magisterskiego kierunku Studiów Miejskich na tej samej uczelni. Interesuje się społecznymi i kulturowymi aspektami zmieniającego się świata, o czym chętnie pisze w swoich pracach. Współprowadzący projekt „Podziemna Warszawa” w National Geographic Polska. Uwielbia podróże, w trakcie których zawsze stara się obejrzeć mecz lokalnej drużyny piłkarskiej.
Paracetamol w ciąży nie powoduje autyzmu – badanie obejmujące 2,5 miliona dzieci to potwierdza
Wbrew temu, co z największych mównic świata głoszą niektórzy, paracetamol przyjmowany w ciąży nie powoduje zwiększenia ryzyka wystąpienia autyzmu u dzieci. Badania obejmujące miliony ciąż udowadniają, że nawet prezydent Stanów Zjednoczonych może się mylić.
Donald Trump zasugerował ostatnio, że acetaminofen (w Polsce znany szerzej jako paracetamol, a w Stanach Zjednoczonych jako Tylenol) stosowany przez kobiety w ciąży ma przyczyniać się wzrostu ilości diagnoz autyzmu. Zaproponował, by zamiast ulżyć sobie w bólu, matki „przeczekały” trudny czas gorączki. Wywołało to ostry sprzeciw środowiska naukowego, według którego nie ma twardych dowodów naukowych na temat powiązań paracetamolu z rozwojem neurologicznym dzieci. Są za to odwrotne. Największe badanie nad środkami przeciwbólowymi Badanie opublikowane w 2024 roku w prestiżowym czasopiśmie „Journal of the American Medical Association” objęło niemal 2,5 miliona urodzeń w latach 1995–2019 w Szwecji. Nie wykazało dowodów na to, że stosowanie paracetamolu w ciąży zwiększa ryzyko wystąpienia autyzmu u dziecka. To największe analizy naukowe przeprowadzone w tym temacie. 7,5% matek przyznało się do stosowania paracetamolu w ciąży. Naukowcy przeanalizowali dodatkowo wszystkie zmienne, które mogły wpłynąć na wyniki analizy statystycznej – uwzględnili między innymi czynniki zdrowotne, takie jak gorączkę czy ból, które mogły wpływać na to, czy zażywane były środki przeciwbólowe. Przyjrzeli się następnie wynikom rozwoju neurologicznego urodzonych dzieci: sprawdzano, czy częściej diagnozowano u nich ADHD, autyzm czy niepełnosprawność intelektualną. Stosowanie paracetamolu a rozwój rodzeństwa Długi czas trwania badania pozwolił porównywać ze sobą nawet rodzeństwa: dzieci urodzone przez tę samą matkę, u której paracetamol był stosowany w jednej ciąży, a w drugiej nie. To bardzo ważne, ponieważ rodzeństwo dzieli ze sobą bardzo wiele – od wspólnych genów, po środowisko, w którym się wychowuje. Dzięki temu łatwiej było oszacować, czy na zwiększone ryzyko rozwoju neurologicznego miał wpływ sam lek, czy cechy rodzinne lub stan zdrowia. Czy paracetamol powoduje autyzm? Pierwsze wyniki badań przykuły uwagę naukowców. Okazało się, że u dzieci, których matki przyznały się do stosowania paracetamolu, faktycznie nieznacznie częściej diagnozowano autyzm. Wątpliwości jednak szybko się rozwiały – wszystko dzięki temu, że w kompleksowym badaniu udało się przeanalizować także rodzeństwa. Kiedy przeprowadzono między nimi porównania, zależność między paracetamolem a autyzmem całkowicie zniknęła. Co to znaczy? Gdy porównano pary, w których jedno z rodzeństwa było narażone w trakcie ciąży na działanie paracetamolu, a drugie nie, różnice w diagnozach autyzmu nie występowały. To znaczy, że na rozwój neuronalny nie miał wpływu acetaminofen, tylko cechy genetyczne i społeczne. Stosowanie paracetamolu w ciąży – czy jest bezpieczne? To nie jedyne badanie naukowe, które stwierdza, że stosowanie paracetamolu w ciąży jest bezpieczne. Naukowcy z Japonii niedawno opublikowali inne, w którym także porównywali ze sobą rodzeństwa. Wyniki ich badań były zbliżone do wyników przedstawionych wyżej. Jedyną różnicą było to, że prawie 40% matek w Japonii przyznało się do stosowania paracetamolu. Nieuważne studiowanie wyników może być mylące i prowadzić do błędnych wniosków, na które powoływał się m. in. Donald Trump. Matki przyjmujące paracetamol to zwykle te, które ciężko znoszą ciążę: występuje u nich przewlekły ból, gorączki czy przechodzą poważne infekcje. Te schorzenia są genetycznie powiązane z występowaniem ADHD czy autyzmu. Powiązanie rozwoju neuronalnego z paracetamolem więc istnieje, tylko nie jest tak bezpośrednie, jak chcą przekonać niektórzy. W ciąży warto więc nie dokładać sobie zmartwień: niezależnie od tego, co twierdzi przywódca Stanów Zjednoczonych. Należy pamiętać jednak o zaleceniach lekarzy: mimo, że paracetamol jest najbezpieczniejszym lekiem przeciwbólowym i przeciwgorączkowym w czasie ciąży, to zawsze powinien być stosowany w najniższej skutecznej dawce i w wyłącznie razie potrzeby. Źródło: JAMA, Japan Science and Technology Agency Nasz autor Jonasz Przybył Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.
Podróż do USA stanie się droższa niż kiedykolwiek. Od jesieni wzrosną opłaty ESTA i koszty wiz
Spis treści: Mniej turystów odwiedza Stany Zjednoczone Wzrasta opłata za wjazd do USA Wizy do USA coraz droższe Od początku roku Stany Zjednoczone notują gwałtowny spadek liczby zagranicznych turystów, co wielu ekspertów wiąże z polityką Donalda Trumpa. Wkrótce sytuacja może się jeszcze pogorszyć – nowe przepisy przewidują bowiem podwyższenie opłat dla osób odwiedzających USA, zgodnie z projektem ustawy „One Big Beautiful Bill”. Mniej turystów odwiedza Stany Zjednoczone Według wstępnych danych amerykańskiego Biura Podróży i Turystyki liczba przyjazdów zagranicznych (z wyłączeniem podróżnych z Kanady i Meksyku) spadła w 2025 roku o 1,6%, czyli o ponad 3 miliony w porównaniu z rokiem poprzednim. W samym lipcu odnotowano 19,2 mln wizyt, co oznacza spadek o 3,1% rok do roku i piąty z rzędu miesiąc pogorszenia wyników. Tym samym rozwiały się nadzieje, że ruch turystyczny przekroczy w tym roku poziom sprzed pandemii wynoszący 79,4 mln. Zdaniem ekspertów za niekorzystny trend odpowiadają działania administracji Donalda Trumpa – od polityki celnej, przez cięcia w pomocy zagranicznej, po zmiany w systemie wizowym. Skrócenie okresu ważności wiz studenckich i programów wymiany kulturowej zniechęciło część podróżnych, co dodatkowo osłabiło atrakcyjność USA jako kierunku turystycznego. Skutki są szczególnie widoczne w Europie Zachodniej: w pierwszych siedmiu miesiącach roku liczba turystów z Danii spadła o 19%, z Niemiec o 10%, a z Francji o 6,6%. Światowa Rada Podróży i Turystyki (WTTC) prognozuje, że w 2025 roku wydatki zagranicznych gości w USA zmniejszą się do 169 mld dolarów (ok. 736 mld zł), wobec 181 mld dolarów (ok. 787 mld zł) w roku ubiegłym. – Największa na świecie gospodarka turystyczna zmierza w złym kierunku – podkreśliła w rozmowie z agencją Associated Press Julia Simpson, prezes WTTC. Wzrasta opłata za wjazd do USA Mimo tych ostrzeżeń, administracja Trumpa kontynuuje wprowadzanie kolejnych regulacji. Od jesieni obowiązywać będą wyższe opłaty w ramach Elektronicznego Systemu Autoryzacji Podróży (ESTA), dotyczącego obywateli 41 państw objętych Programem Ruchu Bezwizowego, w tym wszystkich krajów UE oraz Wielkiej Brytanii. Zgodnie z nowymi zasadami, od 30 września 2025 r. koszt ESTA wzrośnie z 21 USD (ok. 91 zł) do 40 USD (ok. 174 zł). Ponieważ jest to warunkiem wjazdu do USA na maksymalnie 90 dni w celach turystycznych lub biznesowych, podwyżka dotknie wszystkich podróżnych korzystających z tej procedury. Nowa opłata składa się z 10 dolarów opłaty manipulacyjnej oraz 30 dolarów autoryzacyjnej. Z tej drugiej części 17 dolarów zostanie przeznaczonych na promocję turystyki w Stanach Zjednoczonych, a 13 dolarów zasili Fundusz Ogólny Skarbu Państwa. W praktyce oznacza to, że część kosztów ponoszonych przez turystów ma wspierać amerykańską gospodarkę. Istotne jest jednak to, że w przypadku odrzucenia wniosku ESTA pobierana jest jedynie opłata manipulacyjna, co chroni podróżnych przed pełnym obciążeniem. Wizy do USA coraz droższe Co istotne, od 1 października 2025 roku podrożeją także wizy dla obywateli krajów objętych obowiązkiem wizowym, takich jak Argentyna, Meksyk, Chiny, Brazylia czy Indie. W życie wejdzie tzw. „opłata za integralność wizy” w wysokości 250 dolarów (ok. 1090 zł), która podniesie całkowity koszt wizy turystycznej do 442 dolarów (ok. 1920 zł). Według US Travel Association, uczyni to amerykańską wizę jedną z najdroższych na świecie – obok australijskiej Visitor visa, kosztującej 195 dolarów australijskich (ok. 545 zł), oraz brytyjskiej wizy sześciomiesięcznej, wycenianej na 127 funtów (ok. 685 zł). Tak wysokie ceny mogą szczególnie zniechęcić podróżnych z Ameryki Środkowej i Południowej, gdzie zainteresowanie wyjazdami do USA wciąż rośnie, mimo globalnego spadku turystyki (w 2025 roku liczba przyjazdów z Ameryki Południowej zwiększyła się o 0,7%, a z Ameryki Środkowej o 3%). Inaczej wygląda sytuacja w Azji. Od początku roku liczba podróży obywateli Indii do USA zmniejszyła się o 2,4%, głównie wskutek niemal 18-procentowego spadku liczby studentów wybierających tamtejsze uczelnie. Z kolei w przypadku Chin ruch turystyczny pozostaje wciąż daleki od poziomów sprzed pandemii – w lipcu 2025 roku liczba wizyt była aż o 53% niższa niż w 2019 roku. Źródła: CNN, Euronews Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
USA stracą 29 miliardów dolarów przez brak turystów. Wszystko przez politykę Trumpa
Prognozy na 2025 rok nie pozostawiają złudzeń: Stany Zjednoczone jako jedyny kraj na świecie odnotują spadek wydatków zagranicznych turystów. Zamiast wzrostu, osiągną deficyt na kwotę 29 miliardów dolarów. Winne są cięcia budżetu na promocję turystyki i surowa polityka imigracyjna.
Spis treści: Zamiast zysku, duże straty USA Polityka Trumpa jako główny czynnik spadków Konsekwencje i perspektywy W ubiegłym miesiącu Światowa Rada Podróży i Turystyki (WTTC) przeanalizowała wpływ turystyki na gospodarki 184 krajów. Wnioski okazały się szczególnie niepokojące dla Stanów Zjednoczonych, które – jako jedyne państwo na liście – w 2025 roku mają doświadczyć drastycznego spadku wpływów z turystyki międzynarodowej. Straty mogą sięgnąć nawet 29 miliardów dolarów. Kwota ta obejmuje zarówno mniejsze wydatki odwiedzających, jak i wcześniej prognozowany, niezrealizowany wzrost liczby podróżnych. Zamiast zysku, duże straty USA Początkowo analitycy z Tourism Economics przewidywali, że w 2025 roku liczba zagranicznych turystów odwiedzających USA wzrośnie o 9%, co przełożyłoby się na dodatkowe 16,3 miliarda dolarów wpływów do amerykańskiej gospodarki. Ta prognoza została jednak zrewidowana: zamiast wzrostu, spodziewany jest spadek o 8,2%. To oznacza, że faktyczna liczba podróżnych będzie aż o 17,2% niższa, niż początkowo zakładano. W efekcie USA mogą stracić od 25 do 29 miliardów dolarów potencjalnych przychodów. Szacunki Światowej Rady Podróży i Turystyki (WTTC) wskazują na 12,5 miliarda dolarów straty, natomiast Tourism Economics szacuje ją na 8,3 miliarda. W obu przypadkach mowa jednak o znaczącym deficycie – wynikającym zarówno z mniejszego ruchu turystycznego, jak i niezrealizowanych wcześniej prognoz. Polityka Trumpa jako główny czynnik spadków Eksperci podają kilka kluczowych przyczyn tego kryzysu. Przede wszystkim zagranicznych gości skutecznie zniechęciła polityka Donalda Trumpa, w tym surowe ograniczenia wizowe oraz restrykcje imigracyjne. – To dla rządu USA sygnał ostrzegawczy. Jeśli zaufanie zagranicznych turystów nie zostanie szybko odbudowane, miną lata, zanim USA wrócą do poziomu wydatków sprzed pandemii – oceniła Julia Simpson, CEO Światowej Rady Podróży i Turystyki. To jednak nie wszystko, bowiem republikańska administracja zmniejszyła budżet Brand USA, czyli agencji promującej Stany Zjednoczone jako destynacji wakacyjnej, z 100 do 20 milionów dolarów. Jak podkreśliło US Travel Association, każdy dolar przeznaczony na marketing generuje 25 USD w gospodarce. Z tego względu tak drastyczne obcięcie budżetu może poważnie zagrozić całemu sektorowi – zwłaszcza hotelarstwu, gastronomii, transportowi i handlowi detalicznemu. Konsekwencje i perspektywy Utrata 29 miliardów dolarów może też znacząco osłabić lokalne gospodarki w Stanach Zjednoczonych – zwłaszcza te, które w dużym stopniu opierają się na dochodach z turystyki. Jak ostrzega Światowa Rada Podróży i Turystyki, dalszy spadek liczby zagranicznych podróżnych może naruszyć ich stabilność i poważnie ograniczyć wpływy podatkowe, które rocznie sięgają w USA setek miliardów dolarów. Wprawdzie największe przychody generują podróżujący po kraju Amerykanie (około 90% według WTTC), jednak to turyści z zagranicy napędzają wzrost, gdyż zostają dłużej i wydają więcej, a ich obecność ma kluczowe znaczenie dla rozwoju sektora. Odpływ zagranicznych gości uderza nie tylko w hotelarzy, restauratorów i drobnych przedsiębiorców, lecz w dłuższej perspektywie podważa także globalny wizerunek Stanów Zjednoczonych jako jednego z głównych kierunków turystycznych. W tym samym czasie wiele państw – takich jak Kanada, Meksyk czy RPA – aktywnie promuje otwartość i przyjazne podejście do odwiedzających. Zdaniem WTTC, Stany Zjednoczone wysyłają dziś odwrotny sygnał. – Inne kraje otwierają się na świat. Tymczasem USA stawia tabliczkę z napisem: „Zamknięte” – dodała Julia Simpson, prezeska WTTC. Źródła: Independent, Forbes Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Do kogo należy Grenlandia? Donald Trump nie odpuszcza: „Będziemy ją mieć”
Wraz z wypowiedziami Trumpa powraca dyskusja o przyszłości Grenlandii. „Będziemy ją mieć. Tak. Na sto procent” – deklaruje prezydent elekt. Do kogo faktycznie należy wyspa i czy może dążyć do niepodległości?
Spis treści: Donald Trump chce kupić Grenlandię Bogactwo największej wyspy świata Do kogo należy Grenlandia? Jak Stany Zjednoczone kupiły Alaskę? Grenlandia, największa wyspa na świecie niebędąca kontynentem, od kilku miesięcy coraz częściej pojawia się w tzw. mass mediach. To nowość, bo jeszcze do niedawna ojczyzna niedźwiedzia polarnego pozostawała kierunkiem fascynującym, ale przy tym mało dostępnym. To zaczęło się zmieniać wraz z rozwojem turystyki w Arktyce. Przełomem z pewnością było otwarcie międzynarodowego lotniska w Nuuk, stolicy Grenlandii. Działający od końca ubiegłego roku port lotniczy zapewnia bezpośrednie połączenia z Europy i Stanów Zjednoczonych. Plany inwestorów zakładają budowę dwóch kolejnych lotnisk na wyspie. Loty na Grenlandię z Kopenhagi nie należą do tanich, jednak wyspa ewidentnie przeżywa wzmożona zainteresowanie ze strony turystów. Sprzyja temu nowy trend w podróżowaniu nazywany „coolcation”. Zwolennicy takiej turystyki szukają miejsc, w których mogą odpocząć od upałów i się schłodzić. Donald Trump chce kupić Grenlandię Grenlandią od dłuższego czasu interesuje się także Donald Trump – ale nie w kontekście turystyki. Polityk już kilka lat temu, podczas pierwszej prezydenckiej kadencji, wyrażał chęć kupienia wyspy. Im bliżej jego ponownego objęcia urzędu, tym śmielej wraca publicznie do tego pomysłu. – Grenlandia to niesamowite miejsce, a ludzie odniosą ogromne korzyści, jeśli stanie się częścią naszego Narodu. Będziemy ją chronić i pielęgnować przed bardzo okrutnym światem zewnętrznym. UCZYŃMY GRENLANDIĘ PONOWNIE WIELKĄ! – napisał amerykański prezydent elekt na początku stycznia na portalu Truth Social. Temat kupna wyspy wrócił podczas konferencji prasowej 7 stycznia. Jak podaje Reuters, prezydent elekt „zasugerował, że nałoży cła na Danię, jeśli odrzuci jego ofertę zakupu Grenlandii”. Bogactwo największej wyspy świata Tu rodzi się pytanie, dlaczego Donald Trump tak bardzo chce kupić Grenlandię? Powodów może być kilka. W świetle wielu narastających konfliktów na całym świecie kluczowy może być aspekt militarno obronny. Grenlandia leży w Arktyce, co czyni ją kluczowym punktem geopolitycznym. Stany Zjednoczone już utrzymują tam swoją bazę wojskową – Thule Air Base, która jest ważna dla wczesnego ostrzegania przed rakietami balistycznymi i systemów obrony kosmicznej. Zakup Grenlandii miałby wzmocnić amerykańską pozycję militarną w Arktyce. Grenlandia leży w Arktyce, a to wbrew pozorom jeden z kluczowych regionów geopolitycznych. Stany Zjednoczone już utrzymują tam swoją bazę wojskową – Thule Air Base, która służy m.in. wczesnemu ostrzeganiu przed rakietami balistycznymi. Zakup Grenlandii miałby wzmocnić amerykańską pozycję militarną w Arktyce i zapewnić bezpieczeństwo USA. Drugi ważny aspekt to surowce. Grenlandia jest bogata w minerały, takie jak żelazo, miedź, złoto, rzadkie ziemie (niezbędne w technologii) i ropę naftową. Globalne ocieplenie sprawia, że dostęp do cennych surowców i szlaków morskich w Arktyce staje się łatwiejszy, a to dodatkowo zwiększa strategiczne znaczenie największej wyspy świata. Do kogo należy Grenlandia? Grenlandia jest autonomicznym terytorium należącym do Królestwa Danii. W 1979 r. wyspa uzyskała znaczną autonomię dzięki Ustawie o autonomii. W 2009 r. status Grenlandii został jeszcze bardziej rozszerzony w ramach nowej Ustawy o samostanowieniu. Od tego czasu Grenlandia kontroluje większość spraw wewnętrznych, takich jak: zasoby naturalne, zdrowie czy edukacja. Dania nadal zarządza np. polityką zagraniczną i obronną wyspy. Duńscy politycy zareagowali już na kontrowersyjny pomysł Donalda Trumpa. Głos zabrała m.in. premierka Mette Frederiksen. Jak informuje Financial Times, „powiedziała prezydentowi elektowi USA Donaldowi Trumpowi, że arktyczna wyspa Grenlandia nie jest na sprzedaż, ale podkreśliła, że zależy jej na współpracy z Waszyngtonem”. Dlaczego Grenlandia należy do Danii? Grenlandia należy do Danii z powodów historycznych i politycznych. W X wieku osiedlili się tam nordyccy wikingowie, a wyspa była częścią Królestwa Norwegii. W 1380 r. Norwegia weszła w unię z Danią, co sprawiło, że Grenlandia stała się de facto terytorium duńskim. Po Traktacie Kilońskim w 1814 r. Norwegia została przekazana Szwecji, ale Grenlandia, Islandia i Wyspy Owcze pozostały pod kontrolą Danii. W XVIII wieku Dania formalnie umocniła swoją kontrolę nad Grenlandią poprzez kolonizację i działalność misjonarską. W XX wieku międzynarodowe prawo potwierdziło duńskie prawa do Grenlandii. W 1953 r. Grenlandia została zintegrowana z Danią jako jej część. Obecnie w Grenlandii trwają debaty na temat uzyskania pełnej niepodległości. Może być to jednak trudne do zrealizowania w najbliższym czasie z powodu ograniczeń finansowych i infrastrukturalnych, a także zależności od subsydiów duńskich. Jak Stany Zjednoczone kupiły Alaskę? Pomysł zakupu Grenlandii przez USA może wydawać się abstrakcyjny, ale historia Stanów Zjednoczonych zna już podobny przypadek. 30 marca 1867 r. USA nabyły Alaskę od Imperium Rosyjskiego. Transakcję, zainicjowaną przez sekretarza stanu Williama Sewarda, początkowo uznano za absurd. Rosjanie zdecydowali się na sprzedaż Alaski, ponieważ była to odległa, trudno dostępna i nieopłacalna gospodarczo ziemia. Po wojnie krymskiej Imperium Rosyjskie pilnie potrzebowało pieniędzy i chciało uniknąć ryzyka przejęcia tego terytorium przez Brytyjczyków z sąsiedniej Kanady. Dla Stanów Zjednoczonych zakup Alaski miał znaczenie strategiczne – otwierał dostęp do Arktyki i zwiększał powierzchnię kraju. Choć początkowo uważano tę inwestycję za niepotrzebny wydatek, z czasem okazała się jednym z najlepszych posunięć geopolitycznych. Na tym terenie odkryto bowiem bogate złoża złota, ropy naftowej i innych surowców. Źródło: National Geographic Polska Nasz autor Mateusz Łysiak Dziennikarz podróżniczy, rowerzysta, górołaz. Poza szlakiem amator kuchni włoskiej, popkultury i języka hiszpańskiego.
Wybory w USA w obiektywie. To głosowanie przejdzie do historii [GALERIA]
Gdy kampania prezydencka 2020 dobiegała końca, miliony Amerykanów mimo trwającej pandemii, ustawiło się w szkołach, kościołach i domach kultury w całym kraju, aby oddać głos w wyborach prezydenckich.
Od ostatnich batalii prawnych, przez zagubione karty do głosowania korespondencyjnego, po awarie automatów do głosowania – te wybory były niezła jazdą. „Od tego zależy życie” – powiedział nam jeden z pierwszych wyborców z Brooklynu w Nowym Jorku, który podobnie jak rekordowe 100 milionów innych obywateli, oddał swój głos jeszcze przed dniem wyborów. Gdy prezydent Donald Trump i były wiceprezydent Joe Biden przemierzali kraj, starając się zebrać głosy w ostatniej chwili, a ludzie udawali się do lokali wyborczych, wysłaliśmy fotografów, aby uwiecznili ostatnie dni jednych z najbardziej przełomowych wyborów w historii. Źródło: NationalGeographic.com: Pictures show the final days of an election like no other
100 lat praw wyborczych Amerykanek. „Dziwię się, że nie zaszłyśmy dalej”
Dlaczego kobietom zależało na uzyskaniu praw wyborczych, jest raczej kwestią dość oczywistą. Ale uzyskanie prawa głosu było dla kobiet tylko jednym z kroków w bardzo długiej podróży, która nadal trwa.
W dniu 26 sierpnia 1920 roku XIX poprawka stała się prawem. Obywatelom Stanów Zjednoczonych nie można było już zakazać głosowania ze względu na płeć. Była to ochrona praw kobiet i zwieńczenie kilkudziesięciu lat walki z udziałem całych ich pokoleń. Ta ważna poprawka do konstytucji USA sprawiła, że do głosowania uprawnionych było wówczas około 27 milionów kobiet, co stanowi największe w historii zrównanie praw obywatelskich w Stanach Zjednoczonych. Jednak marsz w kierunku politycznej równości był daleki od zakończenia. Poprawka nie zdołała wstrząsnąć patriarchalnym porządkiem politycznym, na co liczyli jej zagorzali zwolennicy i czego obawiali się przeciwnicy zmian rozszerzających prawa kobiet. Niestety, kobiety nie zjednoczyły się w dominującą siłę polityczną, by domagać się uwzględnienia swoich licznych przecież interesów. Zamiast tego często zaznaczały na swoich kartach do głosowania te same nazwiska, co ich ojcowie, mężowie i bracia. To znaczy, jeśli w ogóle zdecydowały się wziąć udział w głosowaniu. Prawo kobiet do głosowania Współczesne statystyki oceniają, że tylko około jedna trzecia uprawnionych kobiet oddała głos w wyborach prezydenckich w 1920 roku. Niektóre kobiety zrezygnowały z pójścia do urn z powodu tego, co jeden z sondaży określił dość trafnie mianem "ogólnej obojętności". Ale wiele innych, które chciały głosować, zostało pozbawionych tego dopiero co uzyskanego prawa kobiet. Czarne kobiety napotykały duże przeszkody na południu Jima Crowa, gdzie doskonale opanowane techniki rasistowskie, takie jak podatki pogłówne i testy umiejętności czytania i pisania, przez długi czas powstrzymywały czarnych mężczyzn od udziału w wyborach. Inne kolorowe kobiety w tym czasie nie doczekały się też jeszcze obywatelstwa. Rdzenni Amerykanie nie uzyskali go do 1924 roku, a Chińczycy musieli czekać aż do 1943 roku. Przyjęcie XIX poprawki do konstytucji USA okazało się być jedynie przystankiem, choć oczywiście bardzo znaczącym, na bardzo długiej drodze do równości, która jeszcze nie dobiegła końca. Światowe Forum Ekonomiczne oszacowało, że przy obecnym tempie postępu społecznego, Stany Zjednoczone osiągną równość płci dopiero w XXIII wieku, czyli lata, jeśli nie wieki za innymi rozwiniętymi krajami. Postępy w prawach kobiet Ale amerykańskie kobiety poczyniły pewne postępy. Obecnie więcej kobiet niż mężczyzn jest zarejestrowanych na liście wyborców i to kobiety okazują się głosować w wyższych proporcjach niż mężczyźni. W wyborach prezydenckich w 2016 roku liczba kobiet przy urnach wyborczych była o 10 milionów wyższa od liczby mężczyzn. Kluczową kwestią w dążeniu do równości jest upodmiotowienie polityczne - brak kobiet na stanowiskach publicznych, w tym jako głowy państw. W rankingach Światowego Forum Ekonomicznego Stany Zjednoczone znajdują się w dolnej połowie tego wskaźnika, daleko za takimi krajami jak Albania, gdzie kobiety zdobyły prawo głosu w 1920 roku, i Rwanda, gdzie kobiety nie mogły głosować do 1961 roku. W Stanach Zjednoczonych kobieta nigdy nie została wybrana na stanowisko prezydenta. Tylko 26 ze 100 amerykańskich senatorów to kobiety i jest to najwyższy odsetek kobiet senatorów w historii kraju. Tylko 101 z 435 głosujących członków Izby to kobiety. A kolorowe kobiety stanowią niewiele więcej niż jedną trzecią tych prawodawców. "Jestem zaskoczona, że nie zmierzamy dalej naprzód" - mówi Debbie Walsh, dyrektorka Center for American Women and Politics na Uniwersytecie Rutgers (CAWP), opisując to, co nazywa "lodowcowym" wzrostem liczby kobiet na wybieralnych stanowiskach w USA na przestrzeni lat. Mówi, że przez długi czas partie polityczne po prostu nie starały się rekrutować i wspierać kandydatek. Równowaga sił może powoli się przesuwać. "Dobrze udokumentowano to, że [Demokratyczny Senator] Doug Jones wygrał w Alabamie dzięki głosom czarnych kobiet" - mówi pisarka i aktywistka Michelle Duster, prawnuczka sufrażystki i działaczki na rzecz praw obywatelskich Idy B. Wells. "Myślę, że mamy poczucie tego, że czarne kobiety są wyborcami, których trzeba zadowolić. Muszą odnieść się do naszych problemów, ponieważ my głosujemy". Wybór Kamali Harris przez Joe Bidena na kandydatkę na wiceprezydenta, pierwszą czarnoskórą kobietę i pierwszą Amerykankę pochodzenia azjatyckiego, która została nominowana na wiceprezydenta przez jedną z głównych partii, wydaje się być tego potwierdzeniem. Wybory w roku 2020 mają mieć historyczne znaczenie także w innych kwestiach. Zarówno Republikanie, jak i Demokraci pobili rekordy, jeśli chodzi o liczbę kobiet, które zapewniły swojej partii nominację w wyścigach o miejsca w amerykańskiej Izbie Reprezentantów. Jak dotąd jest to 88 kobiet dla republikanów i 199 dla demokratów. Organizacje wspierające prawa kobiet Wzrost ten wynika po części z działań wielu organizacji, takich jak NEW Leadership w CAWP, które obecnie budują polityczne fundamenty pomagające kobietom zdobywać władzę. "Badania wykazały, że kobiety często angażują się w różne działania, ponieważ są zainteresowane rozwiązywaniem problemów i reprezentowaniem swoich społeczności" - mówi Christabel Cruz, dyrektor NEW Leadership. "Nie chodzi tu o pochwały czy zasługi, choć to też jest w porządku". Program Cruz pomaga studentkom college'ów odkrywać zaangażowanie w życie polityczne, podczas gdy organizacja She Should Run robi to samo dla kobiet w każdym wieku. Inne niepartyjne inicjatywy, takie jak CAWP's Ready to Run i Campaign School w Yale, szkolą kobiety na temat sposobów uzyskiwania urzędów publicznych. Higher Heights skupia się na czarnoskórych kobietach, natomiast Republican Women for Progress działa na rzecz konserwatywnych kobiet. "Po roku 2016 zaobserwowaliśmy, że organizacje te rozwijają się coraz bardziej i naprawdę przechodzą w tryb turbo" - mówi Cruz. W zeszłym roku trzy postępowe liderki (Alicia Garza, jedna z założycielek Black Lives Matter; Ai-jen Poo, dyrektor wykonawcza National Domestic Workers Alliance; oraz Cecile Richards, była szefowa Planned Parenthood) stworzyły społeczność nazwaną Supermajority, aby wykorzystać siłę kobiet w liczbach. "Fakt, że stanowimy większość wszystkiego, a mimo to jesteśmy traktowani jako grupa nacisku, jest jedną z najbardziej absurdalnych opowieści i kulturalnych sztuczek umysłowych pokroju Jedi" - mówi Poo. Garza opisuje jeden z celów nowej organizacji jako "szkolenie kobiet różnych ras, aby mogły stać się liderkami w swoich społecznościach i obrońcami demokracji". Ruch sufrażystek był "tylko dla niektórych kobiet" - mówi Garza. "Musimy zbudować takie ruchy, w których każdy może siebie widzieć i w których każdy jest mile widziany". Bez zmian systemowych osiągnięcie pełnego politycznego umocowania kobiet jest mało prawdopodobne. Zeszłej jesieni filantropka Melinda Gates i jej firma Pivotal Ventures przeznaczyły miliard dolarów na likwidację różnic dzielących płci. Część funduszy zostanie przeznaczona na usunięcie barier, które mogą powstrzymywać kobiety przed podjęciem działań. Najważniejsze z nich to bezpłatna opieka nad dziećmi i osobami starszymi, czyli problem, który pogłębił się w wyniku pandemii. "Myślę, że zobaczycie, jak kobiety opuszczają rynek pracy" - mówi Haven Ley, dyrektor zarządzająca Pivotal ds. strategii programowej i inwestycji. Pandemia "pokazała wyraźnie, gdzie kobiety miały bardzo mało władzy, by wywierać wpływ". Mówi jednak, że jest optymistką, ponieważ ogólnokrajowa dyskusja na temat ciężaru opieki stworzyła szansę na prawdziwy postęp społeczny. Garza też to widzi. W setną rocznicę uzupełnienia konstytucji USA o dziewiętnastą poprawkę, "byłoby dobrze, gdybyśmy ponownie zadeklarowali przywiązanie do wartości, na których rzekomo zbudowano ten kraj - no wiesz, życie, wolność i dążenie do szczęścia dla wszystkich" - mówi Garza. Źródło: NationalGeographic.com: The 19th Amendment, a century later: 'I’m surprised we are not further along'
Stany Zjednoczone nie wpuszczą Europejczyków? Mocne słowa Trumpa
Prezydent Stanów Zjednoczonych Donald Trump ogłosił zawieszenie wszystkich połączeń między USA a 26 państwami europejskimi należącymi do strefy Schengen. Zakaz nie obejmie Wielkiej Brytanii oraz amerykańskich obywateli chcących wjechać do kraju.
W orędziu do narodu Trump powiedział, że to „mocny, ale konieczny” krok w celu ochrony Amerykanów przed epidemią koronawirusa. Nowe zasady wejdą w życie w piątek 13 marca o północy i pozostaną ważne przez co najmniej 30 dni. Tak zdecydowany krok jest odpowiedzią Białego Domu na wcześniejsze zarzuty, że Trump „lekceważy” zagrożenie epidemią i nie podejmuje odpowiednich kroków. Obecnie w Stanach Zjednoczonych potwierdzono 1 321 przypadków zakażenia oraz 38 zgonów spowodowanych Covid-19. View oEmbed on the source website Trump ogłaszając swoją decyzję powiedział, że to „najbardziej zdecydowany krok w historii”, mający zapobiegać dalszemu rozprzestrzenianiu się wirusa. Winą za pojawienie się zakażeń w Stanach Trump obarczył Europę. W czasie orędzia powiedział, że Europa nie wprowadziła „takich samych środków ostrożności”, jak USA, co spowodowało, że podróżni ze Starego Kontynentu przenieśli epidemię na teren Ameryki. Donald Trump w orędziu powiedział, że wszystkie połączenia z Europą zostaną zawieszone na najbliższy miesiąc. Później doprecyzowano jednak, że zakaz będzie dotyczył podróżnych, którzy w ciągu ostatnich 14 dni przebywali w krajach strefy Schengen. Ograniczenia w podróżach dotkną więc też Polskę. Nie wiadomo też, co z dostawami towarów z Europy. Początkowo Trump stwierdził, że dostawy zostaną zawieszone. Na Twitterze napisał jednak, że ograniczenia „nie wpłyną na handel”. Trump powiedział, że dla większości Amerykanów ryzyko śmierci z powodu zachorowania jest „bardzo, bardzo niskie”. Dodał, że „żaden kraj nie jest lepiej przygotowany ani odporniejszy niż Stany Zjednoczone”. View oEmbed on the source website Decyzję prezydenta skomentował Lawrence Gostin, ekspert ds. zdrowia publicznego na Georgetown University. Napisał na Twitterze: „większość Europy jest tak bezpieczna, jak USA. Nie będzie to miało wpływu na Stany Zjednoczone. Zarazki nie przestrzegają granic”. Katarzyna Grzelak
Impeachment Trumpa. Jako trzeci prezydent w historii USA postawiony w stan oskarżenia
Donald Trump został postawiony w stan oskarżenia. Zdecydowała o tym Izba Reprezentantów. Teraz o tym, czy usunąć prezydenta Stanów Zjednoczonych z urzędu zdecyduje Senat. To dopiero trzeci taki przypadek w historii USA.
Głosowanie Izby Reprezentantów poprzedziła burzliwa dyskusja. Nancy Pelosi, przewodnicząca Izby, powiedziała wręcz, że w kwestii impeachmentu Trump „nie pozostawił wyboru” Kongresowi. – Wizja naszych ojców założycieli jest zagrożona przez działania w Białym Domu – powiedziała. Pierwszy artykuł, w którym zarzucono prezydentowi nadużycie władzy, poparło 230 spośród 435 kongresmenów. Drugi dotyczący utrudniania pracy Kongresu – 229. To wystarczyło, aby postawić Donalda Trumpa w stan oskarżenia. – To wielki dzień dla konstytucji USA, lecz smutny dla Ameryki – podsumowała głosowanie Pelosi. Republikanie bronili swojego prezydenta, a Demokratom zarzucali nienawiść do Trumpa. Kongresman Mike Kelly porównał nawet głosowanie przeciw Trumpowi do ataku na Pearl Harbour, a Barry Loudermilk do sądu nad Jezusem. View oEmbed on the source website Trump: Nic na mnie nie mają – Nie zrobiliśmy nic złego i mamy tak niesamowite poparcie w Partii Republikańskiej jak nigdy wcześniej – mówił Donald Trump w czasie wiecu wyborczego w Michigan, który odbył się jeszcze przed głosowaniem. Prezydent miał możliwość zabrania głosu w debacie poprzedzającej głosowanie lub wysłanie do Kongresu swojego przedstawiciela, ale z niej nie skorzystał. Kilkanaście minut po podaniu wyniku głosowania stwierdził, że działania Demokratów to „samobójczy marsz” tej partii. – Nie mają na mnie nic. To ni powinni być postawieni w stan oskarżenia. Każdy z nich – powiedział prezydent. Następny krok w procesie impeachmentu należy do Senatu. Procedura zapewnie rozpocznie się w styczniu. Aby usunąć Donalda Trumpa z urzędu Demokraci potrzebują 67 głosów w liczącej 100 osób izbie. Na ich niekorzyść przemawia fakt, że senacka większość należy do Republikanów. Impeachment – co to jest? Donald Trump jest dopiero trzecim prezydentem Stanów Zjednoczonych postawionych w stan oskarżenia przez Kongres. Pierwszym – w 1868 roku – był Andrew Johnson, który został uniewinniony przez Senat i pozostał na stanowisku. Drugi taki przypadek miał miejsce w 1998 roku i dotyczył Billa Clintona. Zarzuty postawione Clintonowi były związane z aferą seksualną w Białym Domu, czyli procesem o molestowanie który prezydentowi wytoczyła Paula Jones oraz jego zeznaniach dotyczących relacji łączących go z Moniką Lewinsky. Senackie głosowanie zakończyło się wynikiem 50 do 50, a Clinton pozostał na stanowisku do końca drugiej kadencji. Impeachment to z ang. „postawienie w stan oskarżenia”. Procedura impeachmentu wywodzi się z anglosaskiej tradycji parlamentarnej i służy realizacji odpowiedzialności konstytucyjnej prezydenta oraz innych wysokich funkcjonariuszy państwowych. W Polsce podobną procedurą jest postawienie przed Trybunałem Stanu. To sąd, który – także po procedurze parlamentarnej – rozstrzyga kwestie naruszeń prawa przez osoby piastujące najwyższe urzędy. Katarzyna Grzelak
Jak wyborcy zaskakiwali polityków? Oto najsłynniejsi politycy, którzy stali się ofiarą nietrafionych sondażów i prognoz
Sondaże okazują się mylące? Wyniki się nie sprawdzają? To nic nowego. Wyborcy nie raz zaskoczyli kandydatów głosując zupełnie odwrotnie niż przewidywano.
Dotyczy to również polityków, którzy znacząco zapisali się na kartach historii. Rok 2016 zostanie zapamiętany jako czas zaskakujących wyborów. Latem Brytyjczycy zszokowali świat podejmując decyzję o opuszczeniu Unii Europejskiej (tzw. Brexit). Natomiast w listopadzie dowiedzieliśmy się, że Donald Trump, wbrew wcześniejszym sondażom, został prezydentem Stanów Zjednoczonych. Nie są to wyjątki w historii światowych demokracji. Poznaj największe wyborcze zaskoczenia w historii! Źródło: National Geographic News
27 narodowych pomników przyrody jest zagrożonych. Mogą stracić ochronę
Na skutek przeglądu narodowych pomników przyrody nakazanego przez prezydenta Donalda Trumpa ochronę rządu federalnego może stracić 27 takich obszarów, głównie w zachodnich stanach USA - podaje w sobotę AP, powołując na komunikat ministerstwa spraw wewnętrznych.
Trump zlecił rewizję decyzji o objęciu ochroną narodowych pomników przyrody w kwietniu, argumentując, że było to równoznaczne z "wielką federalną grabieżą gruntów (...), która nigdy nie powinna się zdarzyć" - przypomina AP. W piątek resort spraw wewnętrznych, odpowiedzialny również za zasoby naturalne i ochronę przyrody, poinformował, że przegląd objął 22 narodowe pomniki przyrody w 11 stanach, głównie na zachodzie kraju, oraz pięć morskich rezerwatów na Atlantyku i Pacyfiku, włącznie z wielkim rezerwatem na Hawajach ustanowionym przez prezydenta George'a W. Busha i rozszerzonym przez Baracka Obamę. Obama ustanowił też pomnik przyrody Bears Ears w stanie Utah, na terenach, które Indianie uznają za świętą ziemię przodków i gdzie znajdują się tysiące stanowisk archeologicznych. Bears Ears ma być również objęty przeglądem, jest zresztą wyraźnie na celowniku administracji, ponieważ w przyszłym tygodniu uda się tam minister spraw wewnętrznych USA Ryan Zinke, który zlecił już przygotowanie na czerwiec raportu w sprawie tego obszaru. Ustanowienie jego ochrony nie było po myśli mieszkających w Utah Republikanów - wyjaśnia AP. Prezydenci mogą obejmować ochroną wybrane obszary na mocy ustawy z 1906 roku (The Atiquities Act) przeforsowanej przez Teodora Roosevelta, pierwszego amerykańskiego prezydenta, który poświęcił wiele uwagi ochronie przyrody. Trump oskarżył Obamę o skorzystanie z tej ustawy w sposób, który był "nadużyciem władzy federalnej" i oznajmił, że anulując decyzje poprzednich prezydentów w sprawie ochrony pomników przyrody, "oddaje władzę stanom i ludziom". AP zwraca uwagę, że ustawa Roosevelta nie daje prezydentom prawa do anulowania decyzji o objęciu ochroną narodowych pomników przyrody i żaden z nich nie podjął jak dotąd takiej decyzji. Organizacje ekologiczne i obrońcy przyrody krytykują posunięcia Trumpa, które w ich ocenie zmierzają właśnie do tego, by ważne narodowe pomniki przyrody pozbawić rządowej ochrony. "Trump chce pociąć ten piękny kraj na tak wiele kawałków przeznaczonych na prezenty dla przemysłu naftowego i gazowego, jak to tylko możliwe" - powiedział AP Travis Nichols z Greenpeace USA. Przedstawiciele pięciu indiańskich plemion, które zabiegały o ustanowienie federalnej ochrony dla Bears Ears poinformowali, że są oburzeni decyzją administracji o rewizji statusu tego terytorium. "Trump powinien respektować (decyzje) naszych poprzednich przywódców (...). On lekceważy rdzennych Amerykanów (Native Americans), pierwszy lud tego narodu. To nasza święta ziemia" - powiedział przedstawiciel ludu Navajo Davis Filfred. Źródło: PAP
Dnia 20 czerwca (poniedziałek) na Uniwersytecie Warszawskim Marek Kamiński i Krzysztof Wielicki poprowadzą spotkanie z jednym z największych według magazynu Fortune przedsiębiorców branży outdoorowej, z zamiłowania alpinistą, surferem i działaczem na rzecz środowiska – Yvonem Chouinardem. Chouinard przyjeżdża na premierę swojej książki „Dajcie im popływać” oraz filmu inspirowanego jego podróżą „180 stopni na południe”.
Spotkanie na Uniwersytecie rozpocznie się o godz. 17.00. O godz. 20.00 zapraszamy wszystkich gości na otwarte bezpłatne kino pod żaglami, organizowane na nadwiślańskiej barce RiverClub (400 m od mostu Śląsko-Dąbrowskiego, na wysokości Starówki) – pokażemy przedpremierowo film „180 stopni na południe”, będzie to także doskonała okazja aby zdobyć autograf od Chouinarda i zamienić z nim kilka słów. Do tańca przygrywać będzie kolektyw Ugly Casanova założony przez członka zespołu Modest Mouse – niestety z płyty a nie na żywo, ale za to głośno i z Waszym przytupem. Wstęp wolny. Czy Bill Gates, Lee Iacocca i Donald Trump chcieli zostać miliarderami? Yvon Chouinard, właściciel firmy odzieżowej Patagonia, marzył jako dziecko o zawodzie trapera. Jego życie potoczyło się jednak inną drogą. Pod koniec lat 50. zaczął sprzedawać z bagażnika samochodu własnoręcznie wykute haki do wspinaczki. Siedem lat później wydrukował pierwszy katalog wysyłkowy na kartce A4, a dzisiaj jest właścicielem firmy z ekskluzywną odzieżą sportową i obrotami rzędu 350 mln dolarów rocznie, nazywaną przez złośliwych Patagucci. Z Guccim na pewno ma tyle wspólnego, że jej historyczne kolekcje osiągają zawrotne ceny na aukcjach. Sam Chouinard uważa się przede wszystkim za surfera, alpinistę i działacza na rzecz środowiska, a dopiero później przedsiębiorcę. Film „180 stopni na południe” to niewątpliwie film drogi, odtworzenie epokowej podróży Yvona Chouinarda, założyciela Patagoni i Douga Tompkinsa, twórcy North Face’a w 1968 , której celem był wulkaniczny szczyt Cerro Corcovado w Ameryce Południowej. Tym razem obaj nestorzy są dobrymi duchami wyprawy, a jej właściwym bohaterem jest dwudziestokilkuletni współczesny hippis Jeff Johnson, alpinista, surfer, który wraz z napotkaną na Wyspie Wielkanocnej Makohe wyrusza śladami swoich idoli. Wyprawa do Corcovado szybko przeradza się w poemat dygresyjny; wymuszony postój na Wyspie Wielkanocnej jest pretekstem do spojrzenia na los i historię małych społeczności w zderzeniu z cywilizacją, a napotkani Chouinard i Tompkins pokazują jak godzić potrzeby tejże cywilizacji z ochroną środowiska. „Uczysz nie tego, co udało ci się osiągnąć, ale w jaki sposób” – mówi właściciel Patagonii, który nawiasem mówiąc na szczyt Corcovado się nie wspiął. 20.06.2011 (poniedziałek) , godz. 17.00 SPOTKANIE NA UNIWERSYTECIE WARSZAWSKIM; Auditorium Maximum, sala A.Mickiewicza, prowadzenie spotkania: Marek Kamiński i Krzysztof Wielicki godz. 20.00 KINO POD ŻAGLAMI: YouTube (2010); RIVER CLUB (ul. Wybrzeże Gdańskie na wysokości Starówki, 400 m. od mostu Śląsko-Dąbrowskiego). Zapraszamy!