Ludzie mogą nauczyć się echolokacji już w 10 tygodni. Jak to możliwe?
Zamykasz oczy, wydajesz z siebie ciche kliknięcie językiem i nagle doskonale wiesz, gdzie znajduje się ściana, a gdzie stoi krzesło. Brzmi jak supermoc z komiksów o Daredevilu, ale okazuje się, że nawigowanie w przestrzeni za pomocą fal dźwiękowych nie jest zarezerwowane wyłącznie dla nietoperzy czy delfinów. Najnowsze badania pokazują, że my również możemy zmienić się w „klikaczy”, a wykształcenie tej zdolności zajmuje znacznie mniej czasu, niż mogłoby się wydawać.
Echolokacja jest doskonale znanym mechanizmem ze świata przyrody. Zwierzęta emitują dźwięki, a następnie analizują powracające echo, co pozwala im zbudować precyzyjny obraz otoczenia. Choć zdolność tę posiadają niektórzy niewidomi ludzie (używając do tego uderzeń laski lub specyficznego kląskania językiem), przez długi czas uważano, że wymaga to lat praktyki lub nawet jest możliwe tylko przy trwałej utracie wzroku. Naukowcy z brytyjskiego Durham University postanowili rzucić wyzwanie temu przekonaniu. Zaledwie 10 tygodni do „supermocy” Badacze zaprosili do niezwykłego eksperymentu 26 osób – zarówno niewidomych, jak i w pełni widzących. Uczestnicy przeszli intensywny kurs echolokacji oparty wyłącznie na ustnym generowaniu krótkich kliknięć. Wystarczyło zaledwie 10 tygodni treningu, aby obie grupy opanowały tę umiejętność na tyle, by sprawnie orientować się w przestrzeni, omijając przeszkody. Niezwykła plastyczność kory wzrokowej Co więcej, analizy opublikowane w czasopiśmie naukowym „Cerebral Cortex” ujawniły gigantyczne zmiany w mózgach uczestników, które zaszyły w tym krótkim czasie. Zespół badawczy przyjrzał się dwóm konkretnym obszarom: pierwszorzędowej korze słuchowej (A1) oraz pierwszorzędowej korze wzrokowej (V1). Skanowanie mózgu wykazało, że u wszystkich trenujących osób kora wzrokowa (V1) nabrała wrażliwości na echa dźwiękowe. Zjawisko to wystąpiło bez względu na to, czy dany uczestnik był niewidomy, czy też widział doskonale. To przełomowe odkrycie dowodzi, że niesamowita plastyczność ludzkiego mózgu – w tym zdolność kory wzrokowej do przetwarzania sygnałów z innych zmysłów – jest naturalną cechą dorosłego człowieka, a nie wyłącznie desperacką reakcją na długotrwałą utratę wzroku. Czego możemy nauczyć się od morskich ssaków? Aby w pełni zrozumieć fenomen echolokacji, inna grupa badaczy ze Stanów Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii wzięła pod lupę mózgi ssaków morskich: delfinów (które doskonale posługują się echolokacją) oraz fiszbinowców (wielorybów, które polegają na słuchu, ale nie potrafią echolokować). Ich badanie miało na celu sprawdzenie, jak 30 milionów lat ewolucji ukształtowało zmysły tych zwierząt w głębinach oceanów. Wieloryby słyszą inaczej niż delfiny Choć układ słuchowy obu grup był anatomicznie bardzo podobny, naukowcy odkryli zaskakujący wyjątek. U echolokujących delfinów zaobserwowano znacznie silniejsze połączenie nerwowe prowadzące do móżdżku. Jak tłumaczy biolog prof. Peter Tyack z Woods Hole Oceanographic Institution, móżdżek – kojarzony przez dekady głównie z utrzymywaniem równowagi – okazał się potężnym centrum integracji zmysłów i ośrodkiem błyskawicznego przewidywania. To idealnie sprawdza się w polowaniu z użyciem echa. Zaskakujący związek echa z dotykiem Ciekawe jest również to, że u delfinów adaptacje mózgu do echolokacji skupiają się wokół obszarów odpowiedzialnych za dotyk, a nie za wzrok – zupełnie inaczej, niż ma to miejsce w mózgu człowieka. To kolejny dowód na to, jak różne i zaskakujące ścieżki obiera natura, by osiągnąć ostatecznie ten sam cel. Nowoczesne technologie obrazowania medycznego wreszcie pozwalają nam zajrzeć do tajemniczego wnętrza układu nerwowego. Każde kolejne tego typu badanie udowadnia, że nasze umysły skrywają uśpiony potencjał, którego wciąż jeszcze do końca nie poznaliśmy. Trudno nie ekscytować się tym, co przed nami. Źródła: PLOS One, Cerebral Cortex, PLOS One Nasz autor Jonasz Przybył Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.
Ich los wisiał na włosku. Białuchy z zamkniętego kanadyjskiego zoo w końcu udało się uratować
Sześć białuch arktycznych w końcu opuściło Marineland, nieczynne kanadyjskie delfinarium w Niagara Falls. Ciesząca się złą sławą placówka zbankrutowała w 2024 roku i od tej pory los mieszkających tam zwierząt był niepewny – groziła im nawet eutanazja. Białuchy przewieziono do akwariów w Stanach Zjednoczonych. To dobra wiadomość, choć ich sytuacja wciąż jest daleka od ideału.
Podróż białuch do Stanów Zjednoczonych to kolejny etap długiej i kontrowersyjnej historii. Obrońcy praw zwierząt twierdzą, że nowe warunki, mimo iż lepsze niż w Marineland, pozostawiają wiele do życzenia. – Czuję ulgę, ale szczerze mówiąc, trudno mi poprzeć którąkolwiek z placówek, do których trafiają te zwierzęta – powiedział brytyjskiemu dziennikowi „The Guardian” Phil Demers, trener waleni w Marineland w latach 2000–2012. Z czasem stał się zagorzałym krytykiem warunków panujących u swojego pracodawcy. I słusznie, bo kanadyjska placówka od wielu lat miała fatalną opinię. Kontrowersyjna historia Marineland Marineland działał od początku lat 60. XX wieku do 2024 roku, kiedy został ostatecznie zamknięty dla zwiedzających. Park posiadał jedną z największych populacji waleni w niewoli, ale niestety nie zapewniał im odpowiednich warunków. Według dokumentów zebranych przez Canadian Press, od 2019 roku zmarło tam aż 20 morskich ssaków – 19 białuch i jedna orka. Spadek liczby odwiedzających, zła opinia oraz uchwalenie w 2019 roku ustawy zakazującej sprzedaży, trzymania w niewoli i rozmnażania delfinów oraz waleni, doprowadziły do zamknięcia parku. Ale wtedy zaczęły się inne problemy. Rozpoczął się spór między Marineland, rządem Kanady i aktywistami. Rząd zablokował próbę przeniesienia waleni przez Marineland do parku rozrywki w Chinach z obawy, że zwierzęta będą tam źle traktowane. Zoo odpowiedziało w październiku 2025 roku, grożąc eutanazją 30 białuch, jeśli rząd nie wesprze placówki finansowo. Porozumienie między Marineland a rządem Kanady W czerwcu 2026 rząd i Marineland w końcu osiągnęły porozumienie w sprawie sześciu białuch. Ustalono ich przeniesienie do amerykańskich akwariów w Georgii, Chicago, San Diego i San Antonio, oraz do akwarium Oceanogràfic València w Hiszpanii. 20 lipca 2026 zwierzęta wyciągnięto ze zbiorników na specjalnych noszach i przetransportowano na międzynarodowe lotnisko Pearson w Toronto, skąd odleciały samolotami. Białuchy Sierra, Acadia, Osiris i Lillooet dotarły do Shedd Aquarium w Chicago, a Bertie Botts i Frankie poleciały do SeaWorld w San Antonio. To nie koniec – w Marineland wciąż są zwierzęta W Marineland zostały dwadzieścia cztery inne walenie i dwa delfiny. Shedd Aquarium w oświadczeniu z 8 lipca podało, że planuje przyjąć do 10 waleni z Marineland. – Uratowane zwierzęta będą miały dostęp do różnorodnej diety, zdrowych siedlisk, czystej wody i indywidualnej opieki – napisało Shedd Aquarium. Kanadyjska grupa aktywistów Animal Justice stwierdziła, że nadal są powody do niepokoju, a Marineland nie przekazuje wszystkich informacji na temat stanu zdrowia pozostających tam zwierząt. Aktywiści wezwali też amerykańskie akwaria do zagwarantowania, że walenie nie będą wykorzystywane do rozmnażania ani przymusowych występów, które w Kanadzie są już zakazane. Źródło: The Guardian Nasza autorka Magdalena Rudzka Redaktorka i wydawczyni National-Geographic.pl. Wcześniej związana m.in. z National Geographic Traveler i magazynem pokładowym PLL LOT Kaleidoscope. Z wykształcenia humanistka (MISH i SNS PAN), ale to przyroda stanowi jej największą pasję. Szczególnie bliskie są jej ekosystemy słodkowodne, a prawdziwym „konikiem” są ryby. W National-Geographic.pl pisze o swoich przyrodniczych pasjach, nauce i medycynie. Prywatnie ceni sobie podróże po nieoczywistych kierunkach, ze szczególnym sentymentem do Europy Środkowej i Wschodniej.
Samice delfinów dobrze wiedzą, których samców unikać. Odkryto ich niezwykłą strategię
Nowe badania sugerują, że samice delfinów butlonosych mogą prowadzić w pamięci swoisty rejestr zachowań samców ze swojego otoczenia. Rozpoznają ich unikatowe gwizdy sygnaturowe i dzięki temu pamiętają, których samców należy unikać.
Według nowych badań samice delfinów butlonosych bacznie obserwują i zapamiętują zachowania samców ze swojego otoczenia, rozpoznając ich unikalne gwizdy podpisowe – i dzięki temu wiedzą, których osobników unikać. Uwięzione samice delfinów Badanie przeprowadzone w Shark Bay w Australii wykazało, że samice delfinów indopacyficznych częściej unikały samców, które miały już na koncie agresywne pilnowanie i przetrzymywanie partnerek. Strategia ta polega na tym, że koalicje samców współpracują ze sobą, aby przez wiele tygodni więzić przy sobie samicę i móc się z nią kopulować. Wówczas samice bywają gryzione, uderzane lub taranowane przez samce, które dodatkowo ścigają je i wydają odgłosy gróźb. Wszystko to ma na celu zastraszenie partnerek i pełną kontrolę nad ich ruchami. – Wszystko wskazuje na to, że samce delfinów posiadają dość zaawansowane zdolności poznawczo-społeczne, które pozwalają im na tworzenie sojuszy i współpracę w celach rozrodczych. A co z samicami? – pyta dr Alice Bouchard, główna autorka badania opublikowanego w czasopiśmie „Proceedings of the National Academy of Sciences” i badaczka zachowań zwierząt na Uniwersytecie Bristolskim w Wielkiej Brytanii. Jak dodaje, o ile męskie koalicje i ich zachowania zostały w Zatoce Rekina wnikliwie przeanalizowane, o tyle wciąż niewiele wiadomo o reakcjach samic wobec samców. To badanie przynosi zupełnie nowe spojrzenie w tej kwestii. – Samice wykorzystują wiedzę o konkretnych osobnikach. To dla mnie absolutnie fascynujące – komentuje dr Laela Sayigh, badaczka zajmująca się komunikacją delfinów w Instytucie Oceanograficznym w Woods Hole w Massachusetts. Samice delfinów rozpoznają samce po „imieniu” Aby zbadać, jak samice reagują na samców, naukowcy zwrócili się ku dźwiękom. Delfiny butlonose (Tursiops truncates) słyną ze swoich gwizdów sygnaturowych – unikatowych odgłosów, które działają podobnie jak imiona. Delfiny używają tych gwizdów do identyfikowania samych siebie, a inne osobniki potrafią rozpoznawać się nawzajem właśnie na podstawie tych wokalizacji. Dzięki długoterminowemu gromadzeniu danych i śledzeniu poszczególnych delfinów badacze mogą również identyfikować ich gwizdy sygnaturowe. Aby rozpocząć badanie, dr Alice Bouchard i jej zespół zgromadzili 34 gwizdy zarejestrowane u samców w latach 2013–2017. Gdy znaleźli niewielką grupę odpoczywających lub przemieszczających się samic, używali podwodnych mikrofonów, zwanych hydrofonami, opuszczanych z łodzi, aby odtwarzać nagrania tych gwizdów. Następnie badacze dokumentowali reakcje samic – zarówno akustyczne, jak i behawioralne – za pomocą dronów. – Eksperymenty polegające na odtwarzaniu dźwięków są niezwykle trudne do przeprowadzenia – fakt, że autorom się to udało, budzi ogromny podziw – mówi prof. Janet Mann, biolożka badająca delfiny na Uniwersytecie Georgetown, która również pracuje w Zatoce Rekina. – Wymaga to jednoczesnego zbiegu wielu sprzyjających okoliczności: od dobrej pogody, przez namierzenie konkretnych delfinów, odpowiednie ustawienie ich względem łodzi, aż po jednoczesne sterowanie dronem w powietrzu, emitowanie dźwięków pod wodą i nagrywanie reakcji w tym samym czasie. Samice nie odpowiedziały własnymi głosami, jednak ich zachowanie zdradzało jednoznaczną reakcję. – Gdy puszczaliśmy gwizdy samców, samice momentami wpadały w panikę i natychmiast odpływały – opowiada dr Alice Bouchard. – Oczywiście po tych sytuacjach przeanalizowaliśmy, jakie kryteria miały kluczowy wpływ na tak gwałtowne reakcje. Jak samice reagowały na konkretne samce Badanie wykazało, że samice odpływały od dźwięku samców, które w przeszłości częściej angażowały się w przetrzymywanie samic w ramach „wymuszonych asyst”. Co więcej, samice nie reagowały wyłącznie na podstawie własnych wcześniejszych interakcji z danym samcem. Wydawało się raczej, że odpowiadają na jego szerszą historię relacji z samicami w całej populacji. – Dzięki wieloletnim badaniom tej populacji wiemy, że samce agresywnie pilnują swoich partnerek w okresie godowym – mówi Stephanie King, główna autorka badania i biolog behawioralny z Uniwersytetu Bristolskiego w Wielkiej Brytanii. Choć nie jest to regułą, badacze zaobserwowali wyraźne oznaki męskiego przymusu w około połowie udokumentowanych związków. King dodaje jednak, że rzeczywista skala zjawiska jest prawdopodobnie znacznie większa, ponieważ większość z tych zachowań ma miejsce pod wodą, poza zasięgiem wzroku. Powody unikania spotkań Badanie wykazało ponadto, że samice zdolne do zajścia w ciążę – co ustalono na podstawie ich wieku oraz fazy cyklu rozrodczego – reagowały gwałtowniej niż samice niepłodne, odpływając na znacznie większą odległość od łodzi. W przypadku gatunków, u których samce bywają agresywne lub kontrolujące podczas godów (jak ma to miejsce choćby u szympansów), baczna obserwacja ich zachowań przynosi samicom wymierne korzyści – pozwala im bowiem unikać zagrożeń i zwiększa szanse na sukces reprodukcyjny. Zdaniem prof. Stephanie King silniejsza reakcja u samic delfinów znajdujących się w fazie płodnej sugeruje, że mogą one stosować podobną strategię, wykorzystując wiedzę o konkretnych osobnikach do unikania tych najbardziej agresywnych. Badaczka dodaje, że istnieje też inna możliwość: samice mogą po prostu unikać samców, z którymi już wcześniej kopulowały. Mogłaby to być celowa strategia polegająca na kopulowaniu z wieloma partnerami, dzięki czemu żaden samiec nie ma pewności, czy młode jest jego własnym potomkiem. Dr Laela Sayigh uważa tę teorię za wysoce prawdopodobną. Taki mechanizm pomaga chronić cielęta przed niebezpieczeństwem, jako że dzieciobójstwo jest u samców delfinów udokumentowanym zachowaniem. Dla Jane Mann fakt, że samice unikają konkretnych samców – zwłaszcza w okresie rui – nie jest zaskoczeniem. Jak podkreśla, wcześniejsze analizy wykazały, że samice z Zatoki Rekina ogólnie stronią od dorosłych samców, gdy ci przebywają w grupach, ponieważ to właśnie wtedy wykazują oni największą agresję. – Wyjątkowość tego odkrycia polega na wykazaniu, że samice reagują na gwizdy sygnaturowe konkretnych samców – dodaje badaczka. Z tym stanowiskiem zgadza się dr Laela Sayigh: – Fakt, że delfiny wykorzystują znajomość gwizdów sygnaturowych oraz tożsamość przypisanych do nich osobników do podejmowania decyzji opartych na wiedzy społecznej, stanowi niezwykle ważny wkład w naukę – mówi. Zagadki godów delfinów Wciąż pozostaje wiele do odkrycia w kwestii ich relacji i wyborów dokonywanych podczas godów, a także mechanizmu leżącego u podstaw sposobu, w jaki samice decydują się na unikanie niektórych samców. Nie wiemy jeszcze, czy polega to na kojarzeniu gwizdu samca z własnymi wcześniejszymi doświadczeniami, rozpoznawaniu konkretnych osobników i pamiętaniu historii ich zachowań, czy może na zdobywaniu wiedzy o samcach poprzez obserwowanie tego, jak traktują one inne samice. – Zarówno samce, jak i samice w tej populacji prowadzą skomplikowane życie społeczne – podsumowuje prof. Stephanie King. Choć w sezonie rozrodczym obserwuje się więcej zachowań opartych na przymusie, naukowcy zauważają również, że w innych okresach samce i samice dbają o relacje i spędzają czas na delikatnych pieszczotach oraz wzajemnym ocieraniu się o siebie. Dr Alice Bouchard zauważa, że niektóre samice były również bardziej skłonne podpływać do konkretnych samców na dźwięk ich gwizdu, choć potrzeba dalszych analiz, aby w pełni zrozumieć tę zależność. W przyszłości badaczka chciałaby dowiedzieć się, co dokładnie sprawia, że dany samiec staje się dla nich atrakcyjny, a nie odpychający, oraz czy te preferencje ostatecznie decydują o tym, które osobniki zostają ojcami młodych. Źródło: National Geographic
Delfiny są bardzo inteligentne. Niestety, ludzie wciąż na nie polują i zmuszają je do niewolniczej pracy
Delfiny są zabijane na mięso w Japonii i zamykane w delfinariach na całym świecie. Film dokumentalny „Reiwa” pokazuje ten nieludzki proceder.
Reiwa (jap. 令和) to nazwa ery panowania cesarza Japonii Naruhito, obowiązująca od 1 maja 2019 r. Rząd Japonii poinformował, że oficjalne tłumaczenie nazwy nowej ery w języku angielskim brzmi „Beautiful Harmony”, czyli „Piękna Harmonia”. „Reiwa” to również tytuł filmu dokumentalnego, który wyprodukowaliśmy wraz z Katarzyną Kozak. Porusza on temat polowań na delfiny w Japonii, procederu handlu dzikimi zwierzętami – Wild Life Trade – oraz zamykania delfinów w niewoli, w wodnych parkach rozrywki, delfinariach, oceanariach i innych miejscach tego typu. Film jest dostępny na YouTube. Delfiny są zagrożone – także w Polsce Delfiny to ruchliwe ssaki, jedne ze szczytowych oceanicznych drapieżników. Badania naukowe wykazały, że te zwierzęta są samoświadome, posiadające bardzo mocno rozwinięty system nerwowy, przejawiają wiele umiejętności kognitywnych. Ich życie społeczne jest bardzo rozbudowane, są emocjonalne. Na przełomie lat 60. i 70. XX wieku miał miejsce boom na delfinaria. Przyczyniła się do tego głównie popkultura, a naturalna, „uśmiechnięta” fizjonomia delfina zaczęła stać się jego przekleństwem. View oEmbed on the source website Dlaczego w Polsce zajęliśmy się delfinami? Przeciwstawiamy się jakiejkolwiek formie przemocy i eksploatacji zwierząt, tym bardziej w cyrkach – bo tym są tak naprawdę delfinaria. Choć w Polsce nie ma delfinariów – Polacy korzystają z tego typu „rozrywki” np. podczas wakacyjnych wyjazdów do Turcji, Egiptu, Dubaju i innych miejsc, które kupują delfiny z japońskiego miasta Taiji. Ruch turystyczny, dla którego delfiny są magnesem, przynosi krociowe zyski. Pojedynczy, wytresowany delfin butlonos może być wart od 100 tys. do 1,5 miliona dolarów. Cena zależy głównie od stopnia wytresowania delfina, od tego, jak się z nim „pracuje”, od jego charakteru. Poprzez różne programy kontaktu z widzami, pokazy, sesje pływania, karmienia, możliwość robienia sobie zdjęć z delfinem, generuje on dla morskiego parku roczny przychód ponad 1 miliona dolarów. Właściciele delfinariów, inwestując w pozyskanie i wytrenowanie delfina, oczekują zwrotu z tej inwestycji i zysków. A żeby były zyski, delfiny muszą pracować, pracować, pracować. Do współudziału przy tworzeniu filmu „Reiwa” zaprosiliśmy ekspertów: Jakuba Banasiaka – psychologa zachowań zwierząt, członka „Dolphinaria Free Europe Coalition”, uczestnika badań nad zachowaniami dzikich delfinów, eksperta w dziedzinie dobrostanu delfinów trzymanych w niewoli, problematyki whale & dolphin watching i delfinoterapii, współpracownika Fundacji Viva!, Roberta Maślaka – biologa z Uniwersytetu Wrocławskiego zaangażowanego na rzecz humanitarnej ochrony zwierząt, zabierającego głos w istotnych społecznie problemach związanych z warunkami życia gatunków nieudomowionych w niewoli, współautora projektu dotyczącego zachowania i dobrostanu niedźwiedzi. Obaj eksperci podejmowali działania w sprawie zapobieżenia budowie delfinariów w Polsce. Krwawe polowania w Japonii Bardzo ważne materiały, bez których dokument nie uzyskałby ostatecznego kształtu, pochodzą bezpośrednio z Japonii – od Kunito Seko, mieszkańca Taiji działającego w tej sprawie od wielu lat. To dzięki niemu wiemy, co dzieje się każdego dnia w tym mieście. Jego praca jest trudna, wymaga podejmowania niełatwych decyzji, aby relacjonować działania myśliwych z Taiji. Seko jest okiem i uchem setek ludzi działających w tej sprawie. Każdego ranka, około godziny 6 czasu japońskiego, rozpoczyna live streaming i prezentuje, co dzieje się w porcie Taiji. Następnie, gdy myśliwi wypłyną na polowanie, relacjonuje ich powrót lub sam proces polowania, gdy myśliwi namierzą stado. Ukazuje światu, jak myśliwi, tworząc formację z łodzi i ścianę dźwięku, zapędzają delfiny w pobliże wybrzeża. Następnie – już innymi łodziami – zamykają stada w małych zatokach, gdzie dokonują rzezi lub wyłapują delfiny do niewoli. Agencja rybacka z Taiji, w prefekturze Wakayama w Japonii zwraca uwagę na kultywowanie tradycji polowań na delfiny, ale również na fakt, że delfiny migrujące wzdłuż wschodniego wybrzeża Japonii, z ciepłym prądem Kuro Siwa, pustoszą okoliczne wody z ryb. To bardzo częsta uwaga ludzi, którzy sami pustoszą oceany. Brak ryb jest efektem przełowienia, które zgotował nam światowy przemysł rybacki. Obecnie tylko 1% Japończyków spożywa mięso delfina. Można je znaleźć w sklepie w Taiji oraz w okolicznych miasteczkach, ale spożycie nawet na tym obszarze jest znikome. Tak naprawdę polowania istnieją z powodu handlu dzikimi zwierzętami – Wild Life Trade. Każdego roku pomiędzy wrześniem a końcem lutego (choć w marcu zezwala się na polowania na jeszcze dwa gatunki delfinów), w Japonii ma miejsce sezon polowań na delfiny. Kwoty połowowe ustala ministerstwo rolnictwa, rybołówstwa i leśnictwa. Gdyby delfiny były pod jurysdykcją ministerstwa środowiska, znajdowałyby się pod ochroną. Pomóż delfinom Ten dokument to krzyk rozpaczy i wołanie o opamiętanie skierowany do turystów oraz użytkowników delfinariów, delfinoterapii oraz wszystkich form wykorzystywania delfinów. To również forma nacisku na administrację japońską w celu zakończenia corocznych polowań na delfiny w Japonii. Czy biuro podróży, z którego korzystasz, promuje i sprzedaje wycieczki do delfinarium? Wiele polskich firm turystycznych wciąż to robi, łącznie z rynkowymi liderami. Za kilkanaście dni ruszamy z oficjalną kampanią razem z Fundacją Międzynarodowy Ruch Na Rzecz Zwierząt Viva!, ale już teraz potrzebujemy głosu każdego z was. Pomóż przekonać polskich touroperatorów, aby przestali wspierać biznesy oparte na niewoli delfinów. Proszę – podpisz petycję online „NIE! dla delfinarium”. Źródła: Dzikie Życie, Magazyn Vege Edwin Radzikowski Rocznik 1975, założyciel polskiego oddziału Fundacji kpt. Paula Watsona, aktywista prozwierzęcy i prośrodowiskowy, organizator wielu akcji w przestrzeni publicznej oraz social mediach. Weganin. Wychodzący poza warunkujące ramy współczesnego świata, pełny pasji i chęci ku eksperymentowaniu, niewykształcony artysta. Grafik, poeta, aktor, muzyk. Poszukiwacz światła.
Delfin Mimmo robi furorę w Wenecji. Jednak czyha na niego poważne zagrożenie
Samotny delfin butlonosy o imieniu Mimmo od czerwca 2025 r. zadziwia mieszkańców i turystów Wenecji. Obserwowany w Basenie św. Marka, staje się ikoną miasta, ale eksperci ostrzegają – największe zagrożenie czyha na niego nie w morzu, lecz wśród ludzi.
Latem 2025 roku laguna wenecka stała się areną wydarzeń, które wywołały sensację wśród mieszkańców i turystów. Samotny delfin butlonosy, nazwany Mimmo, pojawił się w okolicach Wenecji i bardzo szybko przyciągnął uwagę naukowców, lokalnych władz i mediów. Zespół badaczy z Uniwersytetu w Padwie, w tym dr Guido Pietroluongo oraz dr Giovanni Bearzi, rozpoczął intensywny monitoring zwierzęcia już w czerwcu 2025. Od tego czasu Mimmo przemierzał lagunę, by ostatecznie zadomowić się w najbardziej rozpoznawalnej części miasta – Basenie św. Marka, tuż obok tłumnie odwiedzanego Placu św. Marka. Delfin w Wenecji jest zagrożony przez ludzkie zachowania Badania wykazały, że butlonosy są wyjątkowo dobrze adaptującymi się ssakami morskimi. Jednak obecność Mimmo w samym centrum Wenecji wywołuje poważne obawy o jego bezpieczeństwo. Największym zagrożeniem nie jest tu natura, lecz ludzie. Naukowcy zaobserwowali, że Mimmo regularnie poluje na ryby zwane cefalami i prezentuje typowe dla gatunku zachowania. Jednak bliskość łodzi turystycznych, nieodpowiedzialne prowadzenie jednostek oraz próby zbliżania się do zwierzęcia stanowią realne ryzyko, którego nie doświadczałby na otwartych wodach. Władze i eksperci przeprowadzili próby wypłoszenia Mimmo z laguny za pomocą środków akustycznych. Jednak działania te nie przyniosły skutku i nie są obecnie zalecane. Próby chwytania lub przemieszczenia delfina również zostały uznane za zbyt ryzykowne. Zamiast tego badacze i specjaliści podkreślają, że najważniejsze jest zarządzanie zachowaniem ludzi. Zakaz szkodliwych interakcji i ścisłe egzekwowanie przepisów chroniących dzikie zwierzęta mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa Mimmo. Niebezpieczne spotkania człowieka z dziką przyrodą Obecność delfina w Basenie św. Marka, tuż obok epicentrum ruchu turystycznego Wenecji, stanowi nie tylko niecodzienną atrakcję, ale i wyzwanie dla miejskich służb i badaczy. Mimo historycznych związków delfinów z Adriatykiem, współczesne zagrożenia wynikają przede wszystkim z współistnienia ludzi i dzikiej przyrody. Dr Giovanni Bearzi podkreśla, że to ludzkie zachowania wymagają kontroli, a nie samo zwierzę. Mimmo potrzebuje specjalnej ochrony przed tłumem gapiów i łodzi. Naukowcy z Uniwersytetu w Padwie podkreślają, że historia Mimmo to przykład trudności, jakie współczesny człowiek ma z szacunkiem do dzikiej przyrody. Mimo że delfin stał się lokalną sensacją, powinien pozostać dzikim zwierzęciem, a ludzie muszą zrozumieć konieczność ograniczenia własnych działań w jego otoczeniu. Współistnienie z przyrodą wymaga nie tylko zachwytu, ale przede wszystkim odpowiedzialności i przestrzegania prawa chroniącego dzikie zwierzęta. Nie należy zatem dotykać czy dokarmiać Mimmo. Inteligentne i ciekawskie delfiny Delfiny to zwierzęta bardzo inteligentne. Patrząc na tzw. współczynnik encefalizacji – to lepsza miara możliwości umysłowych danego organizmu niż stosunek wielkości mózgu do wielkości ciała – butlonosy znajdują się na drugim miejscu, za ludźmi, a przed szympansami. Używają echolokacji przy polowaniach i komunikują się gwizdami. Słyną z troski o inne zwierzęta, nawet te należące do odmiennych gatunków. Ciekawskie delfiny butlonose często pływają w pobliżu ludzkich siedzib. Cała ich grupa żyje np. niedaleko Rzymu. Czasami ssaki te pojawiają się nawet w Zatoce Gdańskiej. Budzą powszechną sympatię z powodu swoich uśmiechniętych pysków. Źródło: Frontiers in Ethology
Im więcej przyjaciół, tym dłuższe i łatwiejsze życie. Delfiny właśnie udowodniły, jak ważne są więzi społeczne
Przyjaźń okazała się naturalnym eliksirem młodości. Udowodniły to delfiny, które nawiązują bliskie znajomości – starzeją się one zdecydowanie wolniej, niż osobniki będące samotnikami. Czy mechanizm, który działa u morskich ssaków, sprawdza się także u ludzi?
Naukowcy z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii udowodnili, że samce delfinów butlonosych czerpią ogromne korzyści z bliskich relacji. Zaobserwowali, że trwałe przyjaźnie nie tylko poprawiają ich codzienne funkcjonowanie, ale realnie wpływają na tempo starzenia na poziomie komórkowym. To potwierdzenie znaczenia przyjaźni dla zdrowia w świecie ssaków. Wpływ przyjaźni na długość życia delfinów Badania przeprowadzone w Shark Bay w Australii Zachodniej objęły analizę sieci społecznych 38 samców delfinów butlonosych, od których pobierano próbki skóry w celu oceny wieku biologicznego. Stosowano technologie tzw. zegara epigenetycznego, który określał stan starzenia komórek na podstawie zmian metylacji DNA. Wyniki wykazały, że te samce, które posiadały więcej przyjaciół, spędzały czas w „męskim” gronie i utrzymywały głębokie relacje społeczne miały znacznie niższy wiek biologiczny względem wieku metrykalnego w porównaniu do bardziej samotnych osobników. Co samce zyskują na trwałych przyjaźniach? W odróżnieniu od samic, których więzi społeczne są bardziej płynne i powiązane z opieką nad młodymi, samce delfinów tworzą długotrwałe sojusze z innymi samcami, często trwające całe życie: tak jak ludzie. Przyjaźnie te polegają na wspólnym polowaniu, zabawie, odpoczynku, a także wzajemnym wspieraniu się w rywalizacji o samice i ochronie przed drapieżnikami. Życie w grupie nie tylko ogranicza stres, ale również zwiększa szanse przetrwania w wymagającym środowisku morskim. Czy podobne mechanizmy dotyczą także innych zwierząt społecznych – na przykład ludzi? Zjawisko to nie jest ograniczone tylko do delfinów. Prof. Lee Rollins z Uniwersytetu Południowej Walii uważa, że więzi społeczne to fundamentalna potrzeba biologiczna u wszystkich stadnych ssaków. Naukowcy planują rozszerzyć badania na inne gatunki społeczne, takie jak słonie, wilki czy małpy człekokształtne, by sprawdzić, czy przyjaźń ma podobne działanie ochronne przed starzeniem. Już wcześniejsze badania nad ludźmi wskazują, że osoby utrzymujące silne więzi społeczne żyją dłużej i są mniej narażone na choroby przewlekłe. Uważa się, że pozytywne interakcje społeczne są ewolucyjnie ukształtowanym mechanizmem ochronnym, który zapewnia zdrowie całej grupie. Źródło: Communications Biology Nasz autor Jonasz Przybył Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.
Orki i delfiny organizują wspólne polowania na łososie. Tego naukowcy się nie spodziewali
Orki i delfiny zostały przyłapane na wspólnym polowaniu. Naukowcy twierdzą, że to pierwszy taki przypadek udokumentowany przez kamery i drony.
Spis treści: Pierwsza naukowa dokumentacja współpracy gatunków Czy technologia odkrywa nieznane zachowania? Dźwięki i echolokacja ujawniają współpracę Potencjalne korzyści i zagrożenia dla ekosystemu Nowe spojrzenie dzięki technologii Konieczność ochrony łososia chinook Naukowcy w Kanadzie zamontowali na orkach kamery, by podglądać ich zachowania. To, co zobaczyli, mocno ich zaskoczyło. Przy takim plusku i zamieszaniu trudno było zrozumieć, co dzieje się pod wodą. Gdy orki wynurzały się po oddech, wokół ich głów migały delfiny. Woda była jednak tak mętna, że badacze nie mieli pojęcia, co właściwie robią zwierzęta. Dopiero dzięki dronom i kamerom przymocowanym do orek naukowcy mogli przyjrzeć się interakcjom tych dwóch gatunków. To, co odkryli, ich zdumiało. Północne osiadłe orki, nazywane też orkami, oraz pacyficzne delfiny białobokie wyglądały tak, jakby polowały wspólnie. Pierwsza naukowa dokumentacja współpracy gatunków Badacze w Kolumbii Brytyjskiej zarejestrowali 25 sytuacji, w których orki podążały za delfinami nurkującymi w poszukiwaniu pokarmu. Autorzy sądzą, że to pierwsza udokumentowana obserwacja współpracy orek i delfinów białobokich podczas polowania. Opisali te spotkania w nowej pracy opublikowanej w czasopiśmie „Scientific Reports”. W jednym z przypadków delfiny dołączyły dopiero po tym, jak orki złowiły łososia. – Kiedy rozszarpywały zdobycz, z pyska orki wypadały kawałki ryby, jak chmura krwi i łusek – mówi Sarah Fortune, współautorka badania i adiunktka w katedrze oceanografii na Uniwersytecie Dalhousie w Nowej Szkocji w Kanadzie. – Wtedy widzieliśmy delfiny krążące przy głowie, które zbierały te fragmenty. Czy technologia odkrywa nieznane zachowania? Nie wiadomo, czy to nowe zachowanie, czy coś, co oba gatunki robiły od dawna. Odkrycie mogło być po prostu efektem lepszej technologii, takiej jak drony i lekkie kamery podwodne, dzięki którym naukowcy widzą więcej. Część ekspertów obawia się jednak, że może to sygnał niedoboru pożywienia. W północno-wschodniej części Pacyfiku występują trzy odrębne populacje orek, nazywane ekotypami. Różnią się wyglądem, środowiskiem życia i dietą. – Są orki wędrowne, które polują na ssaki. Jedzą foki, lwy morskie, delfiny, morświny i duże wieloryby – mówi Josh McInnes, ekolog morski z Oceanic Research Alliance w Kalifornii, który nie brał udziału w badaniu. – Są też orki oceaniczne, znacznie rzadsze. Jedzą rekiny i ryby. W tym badaniu skupiono się na osiadłych orkach, trzecim ekotypie, który żywi się rybami. – Wyewoluowały tak, by niemal wyłącznie odżywiać się jednym gatunkiem łososia: dorosłym łososiem chinook – mówi Fortune. Dodaje, że pełni też funkcję Canadian Wildlife Federation Chair w obszarze ochrony dużych wielorybów. Ten gatunek łososia jest zagrożony wyginięciem. Naukowcy chcieli więc sprawdzić, czy północne osiadłe orki mają dość pożywienia. Badacze przymocowali do osobników w rejonie wyspy Vancouver w Kolumbii Brytyjskiej znaczniki na przyssawkach, które odpadały po kilku godzinach. Znaczniki miały kamery skierowane do przodu, rejestrujące obraz z perspektywy orki. Drony z kolei oceniały z góry kondycję ciała zwierząt. Dźwięki i echolokacja ujawniają współpracę Naukowcy zauważyli, że orki ustawiają się w stronę delfinów, które podążały za łososiami. – Te dwa gatunki nie tylko polowały na tę samą zdobycz w tym samym czasie. One współpracowały – mówi Fortune. – W tym chaosie dało się dostrzec pewien porządek. Zwierzęta trzymały się razem nawet na głębokości około 60 metrów, w niemal całkowitej ciemności. – Wciąż dało się czasem dostrzec sylwetki kilku delfinów przy głowie orki – mówi Fortune. Nagrania dźwięków pod wodą pokazały, że oba gatunki używały echolokacji. Na przemian wydawały charakterystyczne kliki, by lokalizować zdobycz. – To może sugerować, że delfiny i orki podsłuchują się nawzajem – mówi Fortune. – Jeśli odbierają kliki drugiej strony, to jakby odczytywały jej sonar – dodaje McInnes. Choć potrzeba więcej badań, by potwierdzić, że to przykład komunikacji międzygatunkowej, McInnes podkreśla: – Jeśli to prawda, byłoby to naprawdę fascynujące. Potencjalne korzyści i zagrożenia dla ekosystemu Badacze nie wiedzą, dlaczego orki i delfiny białobokie polują razem. Uważają jednak, że obie strony muszą coś na tym zyskiwać. – W naturze mutualizm, czyli układ, w którym obie strony odnoszą korzyści, to najbardziej prawdopodobny powód, dla którego dwie różne grupy łączą siły – mówi Ari Friedlaender, profesor nauk o oceanach na Uniwersytecie Kalifornijskim w Santa Cruz, który nie uczestniczył w badaniu. Północne osiadłe orki specjalizują się w polowaniu na łososie. Delfiny białobokie jedzą natomiast drobne ryby, na przykład śledzie i sardele. McInnes zastanawia się, czy orkom łatwiej jest namierzać łososie, kiedy polują w towarzystwie licznej grupy delfinów. Jednocześnie łososie są dla delfinów zbyt duże, by mogły je zjadać. Mogą jednak żywić się resztkami pozostawionymi przez orki. Taka współpraca może być szczególnie potrzebna, gdy brakuje pożywienia. – Im więcej oczu wypatruje jedzenia, tym lepiej – mówi Friedlaender. – Pracując razem, można zwiększyć ilość pokarmu, jaka przypada na jednego osobnika. Nowe spojrzenie dzięki technologii Północne osiadłe orki już wcześniej widywano w towarzystwie delfinów pacyficznych białobokich. Z pokładu łodzi trudno było jednak ocenić, na czym polega ich relacja. – Widzisz je przez sekundę. Wynurzają się, nurkują i znikają na kilka minut – mówi McInnes. – Woda jest bardzo zielona. Niewiele da się zobaczyć. Jedna z hipotez zakładała, że delfiny czują się zabezpieczone przed drapieżnikami, na przykład przed wędrownymi orkami polującymi na ssaki, gdy w pobliżu są osiadłe orki żywiące się rybami. McInnes zastanawiał się nawet, czy delfiny nie zachowują się jak natrętne nastolatki, które komuś przeszkadzają. Autorzy badania nie znaleźli jednak dowodów na wrogość, takich jak natarcia, gryzienie czy próby ucieczki. Znaczniki montowane na orkach pokazały teraz, że związek między gatunkami może wynikać z okazji do żerowania. – To zmienia reguły gry – mówi McInnes, wskazując na technologię pozwalającą zajrzeć pod powierzchnię. Dodaje, że ogranicza to też stronniczość, bo badacze nie muszą zgadywać, co dzieje się poza ich polem widzenia. Autorzy badania chcą sprawdzić, jak często dochodzi do takiego zachowania, czy osiadłe orki łowią więcej łososia, gdy polują z delfinami, oraz czy wpływa to na ich zdrowie i rozród. Konieczność ochrony łososia chinook Jeśli takie współdziałanie jest nowe, może być sygnałem ostrzegawczym. – Co dzieje się w środowisku, że to nowe zachowanie staje się konieczne? – pyta Friedlaender. – Czy wynika to z presji wywieranej na te zwierzęta? Łososie chinook są zagrożone przez ocieplenie klimatu i obniżający się poziom wody w rzekach, w których odbywają tarło. Problemem jest też przełowienie. Skutki spadku liczebności odczułaby cała sieć pokarmowa. Jeśli kolejne badania pokażą, że orki i delfiny częściej żerują razem właśnie wtedy, gdy brakuje jedzenia, może to oznaczać potrzebę aktywniejszej ochrony. Chodzi o zabezpieczenie stad łososia i morskich zwierząt, które są od niego zależne. – Już wiemy, że tych łososi jest bardzo mało – mówi Friedlaender. – Jeśli okaże się, że zamiast jednej polegają na nie dwie populacje zwierząt, może to oznaczać konieczność jeszcze bardziej rygorystycznych przepisów albo ograniczeń. Źródło: National Geographic
Chwila zabawy dla ludzi, lata bólu dla zwierząt. Prawda o popularnych turystycznych atrakcjach szokuje
Za kolorowymi zdjęciami z wakacji często kryje się mroczna rzeczywistość. To, co turystom wydaje się niewinną rozrywką, dla zwierząt oznacza ból, stres i lata cierpienia. Coraz więcej organizacji apeluje, by spojrzeć na popularne atrakcje z innej perspektywy – nie przez pryzmat własnej przyjemności, lecz ich dramatycznych konsekwencji.
Wakacje kojarzą się z beztroską i odkrywaniem nowych miejsc, ale nie wszystkie atrakcje turystyczne mają w sobie coś z niewinnej rozrywki. Egzotyczne kierunki kuszą przeżyciami, które dla Europejczyków mogą wydawać się wyjątkowe, lecz za kulisami często kryje się... cierpienie zwierząt. Słonie uczone wykonywania sztuczek, małpy pozbawiane wolności czy dzikie koty wykorzystywane do robienia pamiątkowych zdjęć – to tylko część praktyk, które stoją w sprzeczności z zasadami etyki. Warto zadać sobie pytanie: czy nasza chwilowa przyjemność powinna odbywać się kosztem życia i dobrostanu zwierząt? Dlaczego delfinaria są nieetyczne i szkodliwe dla zwierząt? Choć pokazy delfinów wciąż przyciągają turystów, ich kulisy są dalekie od beztroskiej zabawy. Żadne delfinarium nie jest w stanie zapewnić tym inteligentnym zwierzętom warunków sprzyjających zdrowemu i zrównoważonemu życiu. W niewoli cierpią one zarówno fizycznie, jak i psychicznie, gdyż przebywają w zbyt małych zbiornikach, są narażone na hałas i szkodliwe substancje chemiczne, a brak stymulacji prowadzi do stereotypowych zachowań i apatii. Aby zmusić je do wykonywania sztuczek, ogranicza się im pożywienie, a w przypadku chorób czy problemów ze stresem – podaje środki farmakologiczne, także psychotropowe. Na szczęście coraz więcej osób zdaje sobie sprawę ze szkodliwości delfinariów, przez co coraz głośniej zaczęły wybrzmiewać protesty przeciwko ich funkcjonowaniu. Dzięki temu m.in. w Meksyku zapadła przełomowa decyzja. Tamtejsza Izba Deputowanych jednogłośnie zatwierdziła poprawkę do Ustawy o Ochronie Przyrody, zakazującą wykorzystywania delfinów, lwów morskich i orek w widowiskach organizowanych w niewoli – zarówno w formie pokazów stałych, jak i objazdowych. W wyniku tego zarządzenia 350 delfinów ma zostać przeniesionych z betonowych zbiorników do nadmorskich rezerwatów. Selfie z dzikimi zwierzętami i ukryta cena pamiątkowych zdjęć Selfie z tygrysem czy zdjęcie z małpą na ramieniu to atrakcja, która na pozór wydaje się nieszkodliwa. W rzeczywistości kryje jednak dramat zwierząt, które od najmłodszych lat poddawane są brutalnej tresurze i faszerowane środkami uspokajającymi lub nasennymi, by były potulne i bezpieczne dla turystów. Raporty, takie jak „Tiger Temple Report” dotyczący Świątyni Tygrysów w Tajlandii, ujawniają, że tygrysy bywają bite, ciągnięte za ogony, a nawet poniżane w najbardziej brutalny sposób, tylko po to, by bez oporu pozowały do zdjęć. Tego typu praktyki nie mają nic wspólnego z troską o zwierzęta, a jedynie z bezwzględnym zyskiem. Cierpienie ukryte za atrakcją, czyli przejażdżki na słoniach i wielbłądach Jazda na słoniach, wielbłądach, osiołkach czy nawet strusiach to kolejna popularna wakacyjna atrakcja, która wiąże się z cierpieniem zwierząt. Często są one wykorzystywane ponad swoje siły, pozbawiane właściwej opieki weterynaryjnej i poddawane przemocy. Eksperci podkreślają, że szczególnie słonie nie mają predyspozycji do dźwigania ciężarów na grzbiecie. Noszenie turystów i długie wędrówki powodują u nich poważne problemy zdrowotne, w tym deformacje kręgosłupa, zwyrodnienia stawów i liczne komplikacje, które na zawsze obniżają jakość ich życia. Konne dorożki w miastach – romantyczna tradycja czy wyzysk zwierząt? Transport konny w miastach, popularny w wielu turystycznych destynacjach, coraz częściej spotyka się z krytyką. Choć tradycyjne dorożki mogą wydawać się romantyczne, dla zwierząt oznaczają ciężką pracę w trudnych warunkach. Konie zmuszane są do ciągnięcia wozów po zatłoczonych i zanieczyszczonych ulicach, często w upale lub mrozie, bez odpowiednich przerw i opieki. Narażone są na hałas, ruch samochodowy, a także urazy kopyt od twardych nawierzchni. Dodatkowym problemem jest los koni po zakończeniu „kariery” w turystyce, gdy przestają być „opłacalne”. Wszystko to sprawia, że dorożki w centrach miast są jedną z najbardziej nieetycznych form rozrywki. Źródło: Fundacja Viva Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
350 delfinów odzyska wolność. Meksyk zakazuje rozrywki kosztem ssaków morskich
Meksyk podjął decyzję, która zapisze się w historii ochrony zwierząt. Nowe prawo oznacza koniec delfinariów i pokazów z udziałem morskich ssaków. W ciągu półtora roku 350 delfinów ma trafić do specjalnych rezerwatów.
Spis treści: Przełomowa decyzja meksykańskich władz Reforma, która objęła 30 ośrodków i 350 delfinów w Meksyku Dlaczego zakaz delfinariów w Meksyku wpisuje się w światowy trend? Od wieków człowiek wykorzystuje zwierzęta jako źródło rozrywki – od cyrków po delfinaria. Z czasem jednak coraz głośniej zaczęły wybrzmiewać protesty przeciwko takim praktykom, a wraz z nimi postulaty etycznego traktowania zwierząt i ochrony przyrody. Te głosy doprowadziły do przełomowej decyzji w Meksyku. Tamtejsza Izba Deputowanych jednogłośnie zatwierdziła poprawkę do Ustawy o Ochronie Przyrody, zakazującą wykorzystywania delfinów, lwów morskich i orek w widowiskach organizowanych w niewoli – zarówno w formie pokazów stałych, jak i objazdowych. Przełomowa decyzja meksykańskich władz Branża rozrywki z udziałem delfinów funkcjonuje w Meksyku od dziesięcioleci, szczególnie w regionach turystycznych, gdzie przyciągała miliony odwiedzających. Z biegiem lat zaczęły jednak narastać obawy dotyczące dobrostanu zwierząt, co przełożyło się na coraz liczniejsze apele o wprowadzenie ograniczeń. W ostatnich latach świadomość społeczna w kwestii niewoli ssaków morskich w Meksyku znacząco wzrosła. Zaczęli jej się sprzeciwiać m.in. naukowcy, co potwierdza list otwarty z 2022 roku, podpisany przez ponad stu ekspertów, którzy jednoznacznie opowiedzieli się przeciwko przetrzymywaniu delfinów w niewoli. Na zmianę nastawienia opinii publicznej ogromny wpływ miała także popkultura. Jak zauważył David Phillips, dyrektor Międzynarodowego Projektu Ochrony Ssaków Morskich i założyciel Free Willy Keiko Foundation, przełomową rolę odegrała historia Keiko – orki znanej z filmu „Uwolnić orkę”. – Od małego akwarium w Mexico City po rodzinne wody Islandii jej historia okazała się przełomowa. Dzięki niej, a także takim produkcjom jak „Blackfish” i „The Cove”, nastąpiła radykalna zmiana w postrzeganiu dobrostanu delfinów i wielorybów w niewoli – podkreślił Phillips. Pod wpływem tych czynników meksykański Senat 26 czerwca 2025 roku jednogłośnie przyjął ustawę zakazującą pokazów delfinów, ich rozmnażania w niewoli, a także komercyjnych atrakcji polegających na pływaniu z delfinami. Nowe przepisy, poparte przez nowo wybraną prezydent Claudię Sheinbaum, weszły w życie natychmiast po ogłoszeniu. Zgodnie z ustawą wszystkie delfinaria w kraju mają 18 miesięcy na zaprzestanie działalności i przeniesienie zwierząt do rezerwatów morskich. Reforma, która objęła 30 ośrodków i 350 delfinów w Meksyku Dr Claudia Edwards, dyrektor programowa Humane World for Animals Mexico, która aktywnie wspierała przygotowanie projektu ustawy, podkreśliła: „To głosowanie stanowi decydujący krok w kierunku zakończenia eksploatacji wielorybów, delfinów i innych ssaków morskich w celach rozrywkowych i oznacza ogromny postęp w działaniach na rzecz dobrostanu zwierząt oraz ich ochrony w Meksyku”. Reforma obejmuje około 30 ośrodków w całym kraju, w których obecnie przetrzymywanych jest około 350 delfinów. Zakaz dotyczy nie tylko stałych pokazów, lecz także objazdowych występów i dalszego pozyskiwania ssaków morskich. Dla Meksyku, od lat będącego jednym z globalnych centrów rozrywki z udziałem delfinów, nowe przepisy oznaczają fundamentalną zmianę moralną i polityczną. – Teraz istnieje szansa na przeniesienie ponad 350 delfinów z betonowych zbiorników do nadmorskich rezerwatów – zaznaczył David Phillips. Uchwalenie ustawy to jednak dopiero pierwszy krok. Meksyk ma bowiem niejednoznaczną historię w zakresie egzekwowania przepisów dotyczących ochrony środowiska – część regulacji była w przeszłości realizowana wybiórczo, a niektóre zupełnie ignorowane. Jednomyślne poparcie dla ustawy w Senacie, w połączeniu ze wsparciem ze strony prezydent Claudii Sheinbaum, daje jednak nadzieję, że tym razem sytuacja będzie wyglądać inaczej. – Czy egzekwowanie prawa rzeczywiście nastąpi, dopiero się okaże, ale jednomyślne uchwalenie ustawy daje powody do optymizmu. Uda się to tylko wtedy, gdy rząd wykona swoje zadanie, ściśle monitorując przestrzeganie prawa i zapewniając przeniesienie delfinów z betonowych zbiorników do morskich zagród – dodał Homero Aridjis, prezes Grupy 100 i wieloletni obrońca środowiska w Meksyku. Dlaczego zakaz delfinariów w Meksyku wpisuje się w światowy trend? Choć przeniesienie delfinów z niewoli do morskich rezerwatów będzie ogromnym wyzwaniem, zakaz jest zgodny z coraz liczniejszymi badaniami dotyczącymi wpływu zamknięcia na ssaki morskie. Jak wskazują organizacje zajmujące się dobrostanem zwierząt, delfiny trzymane w niewoli częściej doświadczają stresu i przejawiają nietypowe zachowania, niespotykane u ich dzikich odpowiedników. Te niezwykle inteligentne i społeczne zwierzęta mają złożone potrzeby, których nie sposób w pełni zaspokoić w sztucznych zbiornikach. Właśnie ta wiedza naukowa i rosnąca świadomość społeczna sprawiły, że Meksyk zdecydował się na odważny krok, który jednocześnie wpisuje się w globalny trend odchodzenia od wykorzystywania ssaków morskich w celach rozrywkowych. W opinii publicznej na całym świecie zaszła bowiem znacząca zmiana: to, co niegdyś uchodziło za rodzinną rozrywkę, coraz częściej uznawane jest za okrutne i przestarzałe. Nowe prawo należy do najbardziej kompleksowych zakazów eksploatacji delfinów na świecie, a Meksyk dołącza do grona krajów, takich jak Kanada i Francja, które całkowicie lub stopniowo rezygnują z hodowli ssaków morskich w celach rozrywkowych. Także w Stanach Zjednoczonych i wielu krajach Europy liczne ośrodki zostały zamknięte w wyniku rosnącego sprzeciwu społecznego i zaostrzania regulacji prawnych. – Ten zakaz to dobitne przypomnienie, że dzikie zwierzęta nie istnieją po to, by zabawiać ludzi. To wyraźny sygnał dla branży turystycznej, że przyszłość podróży musi być etyczna i przyjazna przyrodzie. Biura podróży i rządy mają obowiązek zaprzestać promowania atrakcji, które wykorzystują delfiny i inne dzikie zwierzęta. Turyści szukają wartościowych oraz odpowiedzialnych doświadczeń i nadszedł czas, by branża wreszcie ich posłuchała – dodała Ester Mora, dyrektor ds. kampanii korporacyjnych w World Animal Protection. Źródła: Karmacive, Sandos, Save Dolphins, World Animal Protection Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Delfiny bawią się z orkami? Mamy niezwykłe nagranie
Interakcje orki z delfinami mogą mieć zupełnie inny charakter, niż dotąd sądzono. Nowe badania pokazują, że północne populacje orki są tolerowane, a nawet aktywnie poszukiwane przez mniejsze walenie – nie z powodu strachu, lecz strategii.
Spis treści: Nowe spojrzenie na relacje międzygatunkowe Gdzie można spotkać północne orki? Ich terytorium zaskakuje zasięgiem Nowe dane z dronów i analiza naukowców Jednostronna zabawa czy strategia przetrwania? Różne oblicza orki – północ kontra południe Grupa delfinowców białobokich (Leucopleurus acutus) zbliża się do dorosłej orki oceanicznej (Orcinus orca), pływając pod nią i wokół niej przez kilka minut, zanim traci zainteresowanie i przenosi się do innych orek – matki z młodym. Gdy tylko pojawiają się delfiny, młode orki wydają się podekscytowane, przyspieszają i próbują je dogonić. Matka w końcu się irytuje, ale młode wyglądają, jakby świetnie się bawiły – zauważa Brittany Visona-Kelly, biolożka morska z kanadyjskiej organizacji Ocean Wise Conservation Association. Irytacja matki przeradza się w uderzenia ogonem o powierzchnię wody. Delfiny nic sobie z tego nie robią i dopiero po kilku minutach dalszej zabawy spokojnie odpływają. To zachowanie to jedna z wielu ciekawostek o delfinach – ich towarzyskość, ciekawość i skłonność do interakcji z innymi gatunkami morskimi wciąż zaskakują badaczy. Nowe spojrzenie na relacje międzygatunkowe Ten moment zabawy delfinów z orkami został uchwycony przez drona. Nagrana interakcja to tylko jeden z wielu przypadków interakcji między orkami drapieżnymi, morświnami Dalla (Phocoenoides dalli) i delfinami białobokimi na wybrzeżu Kolumbii Brytyjskiej. Te interakcje mogą być pierwszym znanym przypadkiem pozytywnej relacji innych gatunków waleni z orkami – drapieżnikami szczytowymi oceanu. Naukowcy podejrzewają, że mniejsze gatunki mogą wykorzystywać „przyjazne” orki jako tarczę przed polującymi orkami wzdłuż wybrzeża Kolumbii Brytyjskiej. – Delfiny i morświny wydają się być przyciągane przez orki drapieżne – mówi Brittany Visona-Kelly. View Ediplayer on the source website Gdzie można spotkać północne orki? Ich terytorium zaskakuje zasięgiem Orki żyją we wszystkich oceanach na Ziemi. Północne populacje orki, nazywane również orkami drapieżnymi, zasiedlają rozległe akweny wzdłuż wybrzeża Pacyfiku – od północnej części wyspy Vancouver, przez wody Kolumbii Brytyjskiej, aż po południowo-wschodnią Alaskę. To właśnie w tych rejonach dochodzi do nakładania się ich zasięgu z innymi gatunkami waleni, takimi jak morświny Dalla czy delfiny białobokie, z którymi orki wchodzą w nietypowe, pokojowe interakcje. Terytorium północnych orek nie jest jednak wyłączne. Na południu przecina się z obszarem występowania południowych populacji orki, a wzdłuż całego wybrzeża można również zaobserwować obecność innych odmian tych ssaków – m.in. orek Biggsa (zwanych też orkami przejściowymi) oraz orek pelagicznych. Choć należą one do tego samego rodzaju, różnice w zachowaniu, diecie i wzorcach społeczeństwa są na tyle znaczące, że wielu badaczy rozważa ich klasyfikację jako osobne gatunki. – Wszystkie trzy typy orki są niemal uważane za odrębne gatunki – komentuje Brittany Visona-Kelly, biolog morski z organizacji Ocean Wise. Jej słowa podkreślają, jak zróżnicowana może być ekologia tych drapieżników, nawet jeśli współdzielą część środowiska z innymi przedstawicielami swojego rodzaju. Dodatkowo warto zaznaczyć, że zakres występowania orek może się dynamicznie zmieniać w zależności od dostępności pożywienia – zwłaszcza łososia chinook, który stanowi podstawę ich diety – oraz warunków środowiskowych, takich jak temperatura wody czy aktywność ludzka w regionie. Nowe dane z dronów i analiza naukowców W badaniu opublikowanym niedawno w czasopiśmie „Ecology and Evolution” Brittany Visona-Kelly i jej współpracownik Lance Barrett-Lennard przeanalizowali 42 interakcje między orkami północnymi, morświnami Dalla i delfinami białobokimi, uchwycone przez drona w latach 2018–2021 w cieśninie Johnstone między wyspą Vancouver a lądem stałym Kolumbii Brytyjskiej. View Ediplayer on the source website Filmy te ujawniły słabo poznane dotąd zachowania, wcześniej obserwowane jedynie z łodzi lub brzegu. Jednostronna zabawa czy strategia przetrwania? W tych spotkaniach delfiny i morświny aktywnie zbliżały się do północnych populacji. Na nagraniach widać było mniejsze walenie płynące w formacji z orkami – czasami wszystkie trzy gatunki jednocześnie. Morświny i delfiny bawiły się również z cielętami orki, zwykle przez kilka minut, czasem nawet przez ponad godzinę. Visona-Kelly i jej kolega nie są pewni, dlaczego morświny i delfiny to robią, ale mają kilka teorii. Jedna z nich zakłada, że wykorzystują północne orki, które żywią się łososiem chinook, jako tarczę przeciwko orkom Biggsa, które polują na inne ssaki morskie, w tym właśnie morświny i delfiny. Choć wizualnie podobne, delfiny i morświny mogą rozróżniać je po odgłosach – orki Biggsa poruszają się cicho, stawiając na skrytość. Możliwe również, że mniejsze gatunki po prostu chcą się bliżej przyjrzeć mniej groźnemu drapieżnikowi, by wiedzieć, z kim mają do czynienia, jeśli zostaną zaatakowane przez orki Biggsa. – Jak każde zwierzę, żyją w pejzażu strachu – mówi Sarah Teman, doktorantka nauk o ssakach morskich na Uniwersytecie Waszyngtońskim, która nie brała udziału w badaniu Visona-Kelly. – To ma sens, że delfiny i morświny chcą przez chwilę się od tego uwolnić, „łapiąc się” większych zwierząt, które im nie zagrażają. W czasie podróży zarówno morświny, jak i delfiny są znane z surfowania na fali dziobowej statków – mogą więc robić to samo z północnymi orkami, wykorzystując ich prąd, dodaje Visona-Kelly. Zauważa też, że mniejsze gatunki mogą czasami próbować wyjadać resztki po orkach, choć na nagraniach tego nie zaobserwowano. Różne oblicza orki – północ kontra południe Trudno powiedzieć, czy orki czerpią jakąkolwiek korzyść z tych interakcji – mówi Visona-Kelly. Orki północne zwykle nie dzielą diety z mniejszymi waleniami, które jedzą drobniejsze ryby niż łosoś chinook. Visona-Kelly twierdzi, że dorośli przedstawiciele gatunku zazwyczaj jedynie tolerują obecność delfinów i morświnów, czasami się irytując i odganiając je. Teman porównuje to do zabawy z dziećmi kuzyna na imprezie. Na początku jest fajnie. Ale – w końcu mówisz: „potrzebuję trochę przestrzeni”. Z drugiej strony, Teman i jej współpracownicy opublikowali badanie dotyczące interakcji południowych populacji orki z morświnami – zarówno Dalla, jak i zatokowymi – i nie przebiegały one już tak pokojowo dla mniejszych waleni. W tych przypadkach to niemal zawsze orki inicjowały kontakt. Wyrzucały morświny z wody albo uderzały je. Choć ich nie zjadały, czasami zabijały je w trakcie. Zdarzało się też, że grały w swoistą „grę”, w której dwie lub trzy orki płynęły razem, niosąc morświna nad powierzchnią wody między sobą. Zabawa była jednak jednostronna – stres związany z takimi interakcjami prawdopodobnie „zabijał” morświny – mówi Teman. View Ediplayer on the source website Amy Van Cise, biolog morska z Uniwersytetu Waszyngtońskiego, która nie brała udziału w żadnym z badań, jest zaskoczona, jak bardzo różnią się zachowania północnych i południowych orki wobec morświnów. – Te dwie populacje są tuż obok siebie i mają dokładnie taką samą ekologię – mówi. Jak twierdzi, badanie Visona-Kelly może być pierwszym przypadkiem, kiedy zwierzę aktywnie szuka kontaktu z orkami w pozytywnym celu. W większości innych przypadków interakcje z orkami nie kończą się dobrze dla stworzeń morskich. – Miło było zobaczyć, że te północne orki są nieco delikatniejsze wobec morświnów – mówi Teman. źródło: National Geographic
Rzymskie delfiny atakują się nawzajem. Nowe zdjęcia nie pozostawiają złudzeń
Dlaczego delfiny w Rzymie walczą ze sobą? To pytanie zadają sobie badacze analizujący setki zdjęć wykonanych w ciągu ostatnich lat. Odpowiedzi są dramatyczne – choroby, niedożywienie i ślady walk o pożywienie.
Spis treści: Blizny, rany, choroby – co pokazuje analiza zdjęć? Niedożywienie i rany od sprzętu rybackiego Agresywne zachowania między delfinami Delfiny zagrożone na całym świecie Brak ochrony i apel o działania polityczne Delfiny żyją w pobliżu Rzymu od co najmniej 2000 lat. Naukowcy obawiają się o ich przyszłość. Rzym, Wieczne Miasto, jest powszechnie podziwiany za swoją historię, sztukę, kulturę i kuchnię. Jednak niewiele osób wie, że mniej niż godzinę drogi od miasta, tam gdzie rzeka Tyber wpada do Morza Tyrreńskiego, znajduje się coś, co czyni ten obszar jeszcze bardziej wyjątkowym: populacja około 500 delfinów butlonosych. Najnowsze badanie pokazuje, że delfiny są nie tylko chore, ale także walczą o pożywienie – i jest to spowodowane działalnością człowieka. – Delfiny kapitolińskie – jak nazwali je naukowcy – zamieszkują wybrzeże niedaleko Rzymu od tysięcy lat, o czym świadczą mozaiki z wykopalisk archeologicznych w Ostia Antica, przedstawiające delfiny wykradające ryby z sieci rybackich już 2000 lat temu. Jednak dopiero od niedawna są one dokładnie badane – początki obserwacji sięgają roku 2016. Blizny, rany, choroby – co pokazuje analiza zdjęć? Około 500 delfinów przebywa w tym rejonie sezonowo, podczas gdy około 100 to stali rezydenci – głównie samice i ich młode, które żyją w pobliżu ujścia rzeki Tyber, gdzie dostęp do pożywienia jest największy. Czyni to ten obszar ważnym miejscem rozrodu, które co roku przyciąga samce do odbycia godów. Daniela Silvia Pace, badaczka z Uniwersytetu La Sapienza w Rzymie, bada te delfiny od dekady. Ona i jej współpracownicy niedawno przeanalizowali ponad 400 zdjęć wykonanych między 2016 a 2023 rokiem, przedstawiających 39 osobników z populacji rezydenckiej.– To, co się wyłania, to zdecydowanie niepokojący obraz – mówi Pace, wskazując, że zwierzęta te są poddane ogromnej presji. Pace i jej zespół mierzyli i zliczali blizny oraz rany na ciałach delfinów. Analiza takich śladów u waleni jest powszechną techniką stosowaną przez naukowców, ponieważ może wiele powiedzieć o życiu tych zwierząt, ich zdrowiu i zagrożeniach, na jakie są narażone. Niedożywienie i rany od sprzętu rybackiego Wyniki nowych badań, opublikowane w kwietniu w czasopiśmie „Aquatic Conservation: Marine and Freshwater Ecosystems”, nie przedstawiają optymistycznej wizji. – Niestety, sytuacja delfinów butlonosych w regionie Morza Śródziemnego, w tym w ujściu rzeki Tyber, wydaje się szczególnie niepokojąca – mówi Bruno Díaz López, biolog i dyrektor Bottlenose Dolphin Research Institute. Nie uczestniczył w badaniu, ale uznał je za bardzo interesujące i istotne. Analiza wykazała, że 70% badanych osobników wykazywało oznaki niedożywienia, takie jak widoczne żebra. – To dziwne, ponieważ znajdujemy się w obszarze bogatym w pożywienie – mówi Alice Turchi, doktorantka biologii środowiskowej i ewolucyjnej na Uniwersytecie La Sapienza w Rzymie i współautorka badania. Turchi i jej współpracownicy uważają, że brak pożywienia może wynikać z przełowienia. – Fakt, że większość populacji jest niedożywiona, to wyraźny sygnał alarmowy – dodaje Pace. W badaniu odnotowano, że liny i sznury używane przez rybaków pozostawiły ślady na ciałach połowy delfinów, a także stwierdzono przypadki amputacji. Prawie wszystkie, czyli 97%, delfinów miały choroby skóry. – To nie jest zaskakujące – mówi Turchi. – Woda jest zanieczyszczona, głównie z powodu nieczystości niesionych przez rzekę Tyber do morza, jak również ścieków z łodzi przepływających przez ten obszar. – Zanieczyszczenia mogą powodować immunosupresję i sprawiać, że zwierzęta chorują – tłumaczy Turchi. Agresywne zachowania między delfinami W innym niepokojącym odkryciu badacze znaleźli dowody walk. Przeanalizowali ślady po zębach, spowodowane interakcjami z innymi delfinami. Występowały one u wszystkich osobników w populacji. Tego typu ślady bywają normalne u delfinów – mogą się one gryźć, by komunikować dominację podczas walk o partnerki lub by ustalić hierarchie społeczne. Jednak w tej populacji liczba takich ran była wyjątkowo wysoka. Naukowcy sądzą, że może to być wynikiem konkurencji o kurczące się zasoby pożywienia. Delfiny zagrożone na całym świecie López z Bottlenose Dolphin Research Institute mówi, że ustalenia dotyczące zdrowia delfinów kapitolińskich są spójne z tym, co obserwujemy u wielu przybrzeżnych populacji delfinów butlonosych na całym świecie. – Te populacje są narażone na ciągłą i intensywną presję ze strony działalności człowieka – od rybołówstwa i ruchu morskiego, po zanieczyszczenia i degradację siedlisk – zauważa. Na przykład w Galicji, na atlantyckim wybrzeżu Hiszpanii, widzimy podobne wzorce śladów skórnych wynikających zarówno z naturalnych, jak i antropogenicznych czynników. Podobnie badania z innych regionów – takich jak Sarasota Bay w Stanach Zjednoczonych czy różne miejsca w Australii – również donoszą o wysokiej częstotliwości występowania śladów związanych z interakcjami społecznymi, sprzętem rybackim, uderzeniami łodzi oraz chorobami skóry. Brak ochrony i apel o działania polityczne Chociaż delfiny butlonose są gatunkiem zdolnym do przystosowania i wykazującym dużą odporność, badacze obawiają się o przyszłość tej konkretnej populacji. – Obszar jest obecnie niezarządzany – mówi Turchi, co oznacza, że niemal nie podejmuje się żadnych działań ochronnych w celu zabezpieczenia tego wybrzeża. – Trzeba podjąć interwencje w celu ochrony tej populacji, która jest wyjątkowa – twierdzi zespół. Badacze sugerują, że należałoby ustanowić Obszar o Znaczeniu Wspólnotowym (Site of Community Importance), który pomógłby w ochronie tej populacji oraz całego bogatego ekosystemu występującego u tego wybrzeża. – Ale proces ustanowienia takiego obszaru jest bardzo złożony – mówi Pace. Wymaga działań politycznych. Naukowcy mają nadzieję, że nagłośnienie istnienia tej populacji wśród ogółu społeczeństwa może być krokiem we właściwym kierunku, który sprawi, że politycy będą bardziej zmotywowani do wdrażania działań mających na celu ochronę tego regionu. – Ważne jest, aby pamiętać, że ten obszar jest ważny dla tego gatunku, a także ważny dla naszego gatunku – mówi Turchi. – Powinniśmy starać się jak najbardziej pogodzić eksploatację przez człowieka z ochroną bioróżnorodności. Źródło: National Geographic
Dlaczego te delfiny z Florydy zaskoczyły naukowców? Nowe sygnały rodzą pytania
Delfiny z Florydy mogą komunikować się za pomocą złożonych sygnałów, które przypominają ludzkie słowa. Naukowcy z USA zidentyfikowali 22 unikatowe gwizdy, które nie służą identyfikacji osobniczej, ale prawdopodobnie niosą znaczenie.
Spis treści: Delfiny i ich dźwiękowa tożsamość Gigantyczne archiwum dźwięków spod wody Płaski gwizd, który słyszały dziesiątki delfinów „Jeśli istnieje jakiś gatunek, z którym moglibyśmy nawiązać dwukierunkową komunikację, to właśnie te osobniki są bardzo dobrymi kandydatami.” Delfiny to jedne z najbardziej wokalnych zwierząt w oceanach. Ich stada to tętniący życiem krajobraz dźwięków – kliknięć, gwizdów i brzęczących impulsów. To, co dla nas brzmi jak skrzypiące drzwi czy melodyjne pyknięcie, dla delfinów stanowi sposób echolokacji lub komunikacji. Delfiny i ich dźwiękowa tożsamość Mają nawet imiona – badania wykazały, że używają tzw. „gwizdów sygnaturowych”, aby się identyfikować. To wokalny odpowiednik ludzkiego podpisu. Gwizdy te są wydawane przez jednego osobnika i powtarzane przez innego – „Jeff, Jeff” – w celu nawiązania lub odnowienia kontaktu. Odkrycie z 2013 roku, że delfiny naśladują wzajemnie swoje gwizdy, pokazało, że te ssaki potrafią rozumieć i uczyć się unikatowych dźwięków. To złożona umiejętność poznawcza u zwierząt nieludzkich. Teraz gadatliwa grupa dzikich delfinów butlonosych ujawniła kolejny talent. Wydają się używać szerokiego repertuaru gwizdów, które nie są imionami. Do tej pory naukowcy zidentyfikowali 22 takie „nie-sygnaturowe gwizdy”, używane przez dziesiątki delfinów. „Mamy te nie-sygnaturowe gwizdy, które potencjalnie mogłyby działać jak słowa z określonymi znaczeniami” – mówi Laela Sayigh, biolog morski z Woods Hole Oceanographic Institution i Hampshire College w Massachusetts. Sayigh i jej zespół niedawno otrzymali nagrodę Coller-Dolittle Prize za dwukierunkową komunikację międzygatunkową. Dwa z gwizdów – o nazwach NSWA i NSWB – wydają się mieć określoną funkcję: jeden jako alarm, drugi jako zapytanie. Odkrycia, opublikowane ostatnio jako preprint na bioRxiv, rodzą pytanie, czy delfiny mogą się komunikować czymś przypominającym język. „Jeśli to się potwierdzi, będzie to naprawdę wielkie odkrycie w zrozumieniu komunikacji delfinów” – mówi Arik Kershenbaum, zoolog z Uniwersytetu w Cambridge, który nie brał udziału w badaniach. Ale jego zdaniem nazywanie tych dźwięków „słowami” to obecnie daleko idące wnioski. „Nie-sygnaturowe gwizdy interesowały naukowców od bardzo dawna, ale niewiele udało się w tej kwestii osiągnąć. To właśnie jest największym atutem tych badań.” Gigantyczne archiwum dźwięków spod wody Pomysł, że delfiny mogą mieć język, sięga lat 60., ale jak dotąd brak było jednoznacznych dowodów. Badanie komunikacji gatunku podwodnego jest trudne do obserwacji. Delfiny nie wykonują żadnych zauważalnie spójnych ruchów powiązanych z dźwiękami. Jednak od ponad czterdziestu lat naukowcy z Sarasota Dolphin Research Program regularnie przeprowadzają oceny stanu zdrowia sześciopokoleniowego stada. Chodzi o około 170 dzikich delfinów żyjących w wodach zachodniego wybrzeża Florydy. Gdy delfiny wynurzały się po powietrze, badacze byli w stanie rejestrować ich wokalizacje. Robili to, krótko umieszczając hydrofony (mikrofony podwodne) na ich głowach, gdy pływały w tymczasowych zagrodach sieciowych. W 2012 roku ten sam zespół badawczy zaczął używać cyfrowych znaczników akustycznych z przyssawkami, które przymocowywano do grzbietów zwierząt. Pozwalało to im pływać swobodnie. Urządzenia te rejestrowały dźwięki i ruchy w wysokiej jakości pod wodą. Efektem tego jest gigantyczny katalog delfinich pogawędek, oparty na ponad 1000 sesji nagraniowych z ostatnich 40 lat. Płaski gwizd, który słyszały dziesiątki delfinów Około 2017 roku, analizując niektóre z tych danych, Sayigh zauważyła dziwny gwizd z nietypowym płaskim tonem pośrodku. Zdziwiło ją, że potem został użyty przez innego delfina. „Pomyślałam, że chyba wariuję” – mówi. Ale jej zespół odkrył już ponad 35 delfinów używających tego samego sygnału. opracowanie: redakcja National Geographic Polska
Najsłodszy delfin świata jest bliski wyginięcia. Na co dzień pomaga ludziom
Na rzece Irawadi w Mjanmie dzieje się coś, co trudno uwierzyć – delfiny i ludzie wspólnie łowią ryby. Ta niezwykła współpraca jest nie tylko pięknym symbolem relacji człowieka z naturą, ale też walką o przetrwanie jednego z najbardziej zagrożonych gatunków świata.
Spis treści: Tak delfiny pomagają rybakom Wyjątkowe ssaki bliskie wyginięcia Dlaczego jest ich coraz mniej? Na rzece Irawadi w Mjanmie rybacy stukają w burty swoich łodzi i czekają. Jeśli dopisze im szczęście, z wody wynurza się szary delfin z okrągłą głową i łagodnym uśmiechem. To delfiny Irawadi – towarzyskie i inteligentne ssaki, które od pokoleń współpracują z ludźmi. Zaganiają ryby w kierunku sieci rybackich, a same łowią te, które utknęły przy ich krawędziach lub osiadły w mule na dnie. Tak delfiny pomagają rybakom Jeden z delfinów, Gotama, zasłynął wyjątkowym zachowaniem. Tuż przed zarzuceniem sieci przez rybaków daje znak ogonem. Ten sygnał przekazał swojemu młodemu, co wywołało ogromną radość wśród rybaków. – To dość rzadkie zjawisko w skali świata, jeśli chodzi o współpracę człowieka z dziką przyrodą – mówi Brian Smith, ekspert od delfinów rzecznych i emerytowany badacz z Wildlife Conservation Society. – Dlatego zależy nam na ochronie tych zwierząt nie tylko jako gatunku, ale też jako kulturowego fenomenu. To lekcja o naszym związku z naturą. Choć rybacy, którzy używają tradycyjnych sieci zarzucanych, najczęściej żyją z delfinami w zgodzie, nie wszędzie jest równie bezpiecznie. W innych miejscach Irawadi grożą im wiszące pionowo sieci skrzelowe. Dla delfinów to pułapka. – Jeśli nie powstrzymamy przypadkowego zabijania tych zwierząt w sieciach, zwłaszcza w sieciach skrzelowych, ten gatunek wymrze – ostrzega Smith. To nie są czcze obawy. Delfin z rzeki Jangcy w Chinach zniknął w 2006 roku, mimo starań o jego ochronę. Z kolei populacja meksykańskich vaquita zmalała do około dziesięciu osobników. Wyjątkowe ssaki bliskie wyginięcia Delfiny Irawadi są wyjątkowe w świecie ssaków morskich. To jeden z zaledwie sześciu gatunków mogących żyć w słodkiej wodzie. Co więcej, potrafią przebywać także w wodach przybrzeżnych, a to jest jeszcze rzadsze. Ich zasięg obejmuje wybrzeża Azji Południowej i Południowo-Wschodniej oraz trzy rzeki: Mekong w Kambodży, Mahakam w Indonezji i Irawadi w Mjanmie. Cały gatunek uznawany jest za zagrożony, ale populacje rzeczne mają status krytycznie zagrożonych. W każdej z tych rzek żyje mniej niż sto delfinów. Rzeki te przepływają przez obszary gęsto zaludnione i uprzemysłowione. Dlatego delfiny są narażone nie tylko na sieci skrzelowe, ale też na zanieczyszczenia, zmiany przepływu wody spowodowane tamami, ruch statków transportujących węgiel czy nielegalne połowy prądem. Prąd ogłusza ryby, ale bywa śmiertelny również dla delfinów. Dodatkowo zmniejsza zasoby ich pokarmu. W rzece Mahakam, gdzie żyje już tylko około 60 osobników, jedna z delfinic, nazwana Łosza, została znaleziona martwa razem ze swoim nowonarodzonym młodym. Badania wykazały, że prawdopodobnie zostały otrute. – To był naprawdę smutny przypadek – mówi Danielle Kreb, biolog zajmująca się ochroną delfinów. – Rozdarło mi to serce. Czułam, że dobrze ją znam. Miała najsłodszy pysk na świecie. Dlaczego jest ich coraz mniej? Danielle Kreb kieruje lokalnymi działaniami ochronnymi na rzece Mahakam. Jej zespół prowadzi kampanie edukacyjne i używa tzw. pingerów – niewielkich urządzeń emitujących wysoki dźwięk. Zakłócają one echolokację delfinów, dzięki czemu trzymają się z dala od sieci. Dźwięk musi być wystarczająco mocny, by odstraszał, ale nie na tyle, by przeganiał zwierzęta z miejsc żerowania. Pingery działają na odległość ok. 10 metrów. Od 2021 roku rozlokowano ich ponad 270. By zwiększyć świadomość i zebrać fundusze, niewielki zespół naukowców i aktywistów – w tym Brian Smith – przepłynął 120 kilometrów wzdłuż Mekongu. W czasie rejsu odwiedzali wioski, uczestniczyli w wydarzeniach charytatywnych organizowanych przez WWF Kambodża, lokalne władze i mieszkańców. Smith podkreśla, że ochroną powinny zostać objęte nie tylko małe, rzeczne populacje, ale także największy bastion gatunku – około 6000 delfinów żyjących w Sundarbanach w Bangladeszu. To największy las namorzynowy świata. Populację tę odkryto dopiero w 2009 roku. – Najwięcej możemy zdziałać, oferując rybakom alternatywne lub uzupełniające źródła utrzymania – tłumaczy Smith. – Trzeba też egzekwować przepisy i tworzyć strefy wolne od sieci skrzelowych w najważniejszych obszarach występowania delfinów. Jak dodaje, jednym z największych problemów ochrony przyrody jest to, że skuteczne działania rzadko są spektakularne. Często najlepsze rozwiązania to te same, sprawdzone od lat. A właśnie takich wysiłków potrzeba, by chronić te zwierzęta. Smith wspomina pewnego chłopca z regionu Irawadi. Łowił ryby razem z ojcem i delfinami. Cała wioska żartobliwie kłóciła się o to, kto najbardziej kocha te zwierzęta. W końcu chłopiec powiedział, że kocha delfiny bardziej niż mamę. Dla Smitha to nie tylko kwestia bioróżnorodności. Chodzi o ochronę tego, co naprawdę ważne dla ludzi. Źródło: National Geographic
Delfiny z ogromną anakondą w pyskach. To zdjęcie wprawiło w osłupienie
Naukowcy uchwycili zaskakującą scenę z udziałem słodkowodnych delfinów. Zwierzęta trzymały w pyskach dwumetrową anakondę. Co kryje się za tym nietypowym zachowaniem?
W tym artykule: Dziwne zdjęcie delfinów Co robiły delfiny z wężem? Jak wyjaśnić zachowanie delfinów? Jaki los spotkał anakondę? Delfiny to ssaki, które kojarzą nam się z otwartymi wodami mórz i oceanów. Jednak niektóre z nich żyją również w rzekach. Największym słodkowodnym delfinem jest inia amazońska (Inia geoffrensis), ssak występujący w wodach Amazonki i Orinoko oraz w ich rozlewiskach. Może mieć ponad dwa metry długości i ważyć ponad sto kilogramów. Inia amazońska ma trzy podgatunki. Jeden z nich – Inia geoffrensis boliviensis – został właśnie zaobserwowany w Boliwii w bardzo nietypowej sytuacji. W lecie zeszłego roku brazylijscy i boliwijscy zoolodzy śledzili delfiny żyjące w rzece Tijamuchi. Dziwne zdjęcie delfinów Delfiny rzeczne są dość trudne do obserwowania. Rzeki bywają muliste i trudne do nawigowania, a ssaki często chowają głowy na długo pod wodą. Dlatego każda okazja badania tych zwierząt w ich naturalnym środowisku jest skrzętnie wykorzystywana. Tym razem okoliczności okazały się wyjątkowo niespotykane. W sierpniu 2021 r. naukowcy spostrzegli grupę delfinów, które pozostały na powierzchni dłużej niż zazwyczaj. Gdy bliżej im się przyjrzeli, zauważyli, że zwierzęta trzymały w pyskach dużego węża. Co robiły delfiny z wężem? – Po dokładnym przejrzeniu zrobionych zdjęć spostrzegliśmy, że delfiny chwyciły węża, i że jest ich przynajmniej sześć – napisali naukowcy w pracy dokumentującej niezwykłe zdarzenie. Została ona opublikowana w czasopiśmie naukowym „Ecology”. – Stało się dla nas jasne, że raczej się z nim bawiły, niż starały się go zjeść – dodali badacze. Delfiny (i bardziej ogólnie walenie) znane są z tego, że często angażują się w zabawy. To społeczne zachowania, podczas których zwierzęta wchodzą ze sobą w interakcje, korzystają z różnych przedmiotów albo ćwiczą umiejętności lokomocyjne. W przypadku delfinów z rzeki Tijamuchi, obserwowanych przez siedem minut, badacze zauważyli, że zwierzęta trzymające anakondę poruszały się niekiedy w zsynchronizowany sposób. Generalnie jednak pozostawały w tym samym punkcie rzeki. Jak wyjaśnić zachowanie delfinów? Naukowcy postawili kilka hipotez wyjaśniających, do czego służyła delfinom dwumetrowa anakonda boliwijska. Pierwsza teoria mówi, że zwierzęta uczyły w ten sposób jedne drugie postępowania z wężami lub polowania na nie. Druga, że próbowały węża zjeść. Wreszcie trzecia, że się właśnie bawiły. Anakonda boliwijska (Eunectes beniensis) to gatunek węża zaliczany do dusicieli. Występuje w prawie całej Boliwii w mokradłach i na bagnach. Poluje za dnia na ssaki, gady oraz małe ptaki. Może osiągać nawet 3 m długości. Zabawa delfinów mogła mieć podtekst seksualny. – Później mogliśmy stwierdzić, że dorosłe samce w czasie zabaw z anakondą były podniecone seksualnie – napisali badacze w swojej pracy. – W okolicy były też młode delfiny i wygląda na to, że starsze się przed nimi popisywały – dodają. Jaki los spotkał anakondę? Co się stało z anakondą? Najprawdopodobniej wpadnięcie w pyski grupy rozbawionych delfinów nie skończyło się dla niej najlepiej. Naukowcy zwrócili uwagę, że już w trakcie zabawy się nie poruszała. Najprawdopodobniej wąż był już wtedy martwy. – Nie sądzę, żeby anakonda dobrze się bawiła – skomentował biolog Steffen Reichle, jeden z autorów pracy, w wywiadzie dla „New York Times”. Obserwacja dokonana przez badaczy przynosi jednak więcej pytań niż odpowiedzi. – Po raz pierwszy słyszę o tym, żeby delfiny bawiły się ogromnym wężem – zauważyła dr Sonja Wild, biolożka ewolucyjna z niemieckiego Instytutu Maxa Plancka, która nie była zaangażowana w badania. To, że z różnych rzeczy, jakie zwierzęta mogły wybrać do zabawy, zdecydowały się właśnie na węża, badaczka uważa za „lekko niesłychane”. Źródła: Ecology, New York Times
Ten ssak morski zaskakuje. Wyróżnia się nie tylko oryginalnym wyglądem
Grindwal to przedstawiciel rodziny delfinowatych, ale pod względem wyglądu bliżej mu do wielorybów niż do swoich krewniaków. To niejedyny wyróżnik tego niezwykłego ssaka. Co jeszcze warto wiedzieć o grindwalach? Na to pytanie odpowiadamy poniżej.
Spis treści: Grindwal to jeden z największych delfinów Prawdziwa osobliwość w swojej rodzinie Wszędobylski wędrownik Apetyt adekwatny do rozmiarów Społeczne zwierzę Jeden z najinteligentniejszych ssaków morskich Czy grindwalom grozi wyginięcie? Rodzina delfinowatych kojarzy się przede wszystkim z delfinami zwyczajnymi, butlonosami czy delfinami białonosymi. Nie można jednak nie wspomnieć, że zaliczane są do niej także gatunki, które już na pierwszy rzut oka wyróżniają się w pokaźnym tłumie ssaków morskich. Jednym z nich jest grindwal – kolos z bulwiastą głową. Grindwal to jeden z największych delfinów Ze względu na okazałe rozmiary i krępą budowę ciała, grindwal w pierwszej chwili może nasuwać skojarzenia z wielorybami. Faktem jest, że to wspaniałe zwierzę jest waleniem, ale w rzeczywistości nie ma nic wspólnego z rodziną płetwalowatych, którą reprezentuje choćby majestatyczny humbak. To przedstawiciel rodziny delfinowatych, do której zaliczany jest między innymi najsprawniejszy morski drapieżnik – orka oceaniczna. Pod względem rozmiarów, grindwalowi daleko do największych płetwali. Może natomiast stanąć w szranki z niektórymi narwalowatymi. Przeciętny grindwal jest dłuższy choćby od białuchy. W praktyce, mówimy tu o jednym z największych delfinów. Dorosły osobnik osiąga do 8 metrów długości i masę dochodzącą do 3500 kg, co jest imponującym wynikiem. Szczegółowe informacje: długość ciała: od 3 do 6 m w przypadku samic i od 4 do 8 m w przypadku samców. Noworodki osiągają od 140 do 190 cm; masa ciała: od 1300 do 1500 kg w przypadku samic i od 2300 do 3500 kg w przypadku samców. Noworodki ważą od 40 do 80 kg. Prawdziwa osobliwość w swojej rodzinie Na pierwszy rzut oka, trudno rozpoznać, że grindwal jest delfinem. Pod względem pokroju i rozmiarów, bliżej mu do narwalowatych. Tak jak inny przedstawiciel nadrodziny Delphinoidea – morświn amerykański – grindwal nie ma charakterystycznego „dzioba”. Pysk zwierzęcia jest ścięty, co w połączeniu z wypukłym czołem (efekt obecności dużej poduszki tłuszczowej) decyduje o unikatowym wyglądzie przedstawicieli tego gatunku. Grindwal ma bulwiastą głowę, która w połączeniu z krępym (ale opływowym) ciałem tworzy efekt masywności. Skóra zwierzęcia czarna lub grafitowa. W części brzusznej występują jaśniejsze plamy. Wszędobylski wędrownik Grindwale występują zarówno na półkuli północnej, jak i południowej. Najliczniejsze populacje można spotkać w północnych obszarach Atlantyku, w części między Islandią i Szkocją. Ich naturalnym środowiskiem są otwarte morza i oceany. Do wybrzeży zbliżają się rzadko, najczęściej w trakcie migracji lub w poszukiwaniu pokarmu. Rozmieszczenie geograficzne ze względu na podział systematyczny: grindwal długopłetwy: północna część Oceanu Atlantyckiego do Zwrotnika Raka i Ocean Południowy; grindwal krótkopłetwy: globalnie w wodach tropikalnych, subtropikalnych i ciepłych umiarkowanych (z wyjątkiem Zatoki Perskiej i Morza Śródziemnego). Grindwale są podwodnymi koczownikami, którzy wędrują przez cały rok. Kierunek ich migracji często współgra z ruchem stad głowonogów. Apetyt adekwatny do rozmiarów Skoro o głowonogach mowa, należy wspomnieć, że to właśnie ta gromada mięczaków stanowi ich główne pożywienie. Grindwale gustują też w rybach ławicowych. W ich jadłospisie pojawiają się między innymi makrele, śledzie atlantyckie i dorsze. Przeciętny grindwal w ciągu doby pochłania około 30 kg pokarmu. Większe osobniki potrzebują nawet 50 kg pożywienia. Społeczne zwierzę Grindwal pływa i żyje w dużych grupach. Wspólnota składa się minimum z dziesięciu osobników, choć przeciętnie tworzy ją kilkadziesiąt zwierząt. Nie jest to jednak maksimum. W niektórych stadach pływa nawet kilkaset grindwali. W grupie przeważają samice. Najprawdopodobniej ma to związek z większą śmiertelnością wśród samców. W każdym stadzie istnieje hierarchia społeczna. Dominującą rolę odgrywa najbardziej doświadczona samica. Zwierzęta potrafią komunikować się, używając w tym celu złożonych serii dźwięków. Wspólnie polują i opiekują się młodymi, które zostają przy matce przez kilka lat. Jeden z najinteligentniejszych ssaków morskich Grindwale należą do najinteligentniejszych przedstawicieli morskiej fauny. Tak jak orki oceaniczne, wykształcają swój własny dialekt, który jest unikatowy dla danego stada. Naukowcy dowiedli, że zwierzęta te potrafią się uczyć, planować działania, rozwiązywać problemy i reagować na emocje innych członków grupy. Są zdolne do zachowań empatycznych, na co wskazuje choćby chęć niesienia pomocy najmłodszym członkom społeczności. Na uwagę zasługuje także ich samoświadomość. W toku badań dowiedziono, że grindwale rozpoznają się w lustrze. Czy grindwalom grozi wyginięcie? W „Czerwonej księdze gatunków zagrożonych” grindwal ma status LC, co oznacza, że nie grozi mu wymarcie. Z tego powodu dopuszczalne są połowy tych ssaków. Jeżeli chodzi o polowanie na grindwale, Wyspy Owcze są przodownikiem. Na niewielkim archipelagu takie działanie ma status rytualnej tradycji. Zdaniem ekologów, każdego roku ginie tam nawet kilkaset okazów tych pięknych morskich ssaków. Nasz autor Artur Białek Dziennikarz i redaktor. Wcześniej związany z redakcjami regionalnymi, technologicznymi i motoryzacyjnymi. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o historii, kosmosie i przyrodzie, ale nie boi się żadnego tematu. Uwielbia podróżować, zwłaszcza rowerem na dystansach ultra. Zamiast wygodnego łóżka w hotelu, wybiera tarp i hamak. Prywatnie miłośnik literatury.
Morświn kalifornijski jest bliski wyginięcia. Eksperci twierdzą, że to nieuniknione
Morświn kalifornijski jest najrzadszym ze wszystkich ssaków, nie tylko morskich. Niewielki waleń znalazł się na skraju wyginięcia i jest prawdopodobne, że jeszcze za naszego życia zasili listę gatunków wymarłych. Co sprawiło, że to charakterystyczne zwierzę jest dziś krytycznie zagrożone? Na to i inne pytania odpowiadamy poniżej.
Spis treści: Morświn kalifornijski wyraźnie różni się od pozostałych delfinów Morska panda występuje na niewielkim obszarze Jaki tryb życia prowadzą te niewielkie walenie? Morświn kalifornijski jest bliski wyginięcia Trudna sytuacja morświna kalifornijskiego nie jest żadną nowością. Znaczny spadek liczebności tych ssaków nastąpił już na początku XXI wieku. Mimo wielu alarmujących sygnałów nie udało się zapobiec temu, co nastąpiło. Władze Meksyku starały się uratować gatunek, ale najprawdopodobniej nieskutecznie. Wszystko wskazuje na to, że już wkrótce o ekstremalnie rzadkim waleniu będziemy mówić i pisać w czasie przeszłym. Morświn kalifornijski wyraźnie różni się od pozostałych delfinów Morświn kalifornijski (Phocoena sinus) jest najmniejszym delfinem. Osiąga 140–150 cm długości i masę około 50 kg. Ma krępe, cylindryczne ciało i dużą, okrągłą głowę. Pysk zwierzęcia jest krótko ścięty. Morświn kalifornijski nie ma charakterystycznego dla większości delfinów „dzioba”, czyli wydłużonej części pyska. Szczęka jest zaopatrzona w 20–21 par łopatkowatych zębów, zaś żuchwa – w 18 par. W części grzbietowej, skóra zwierzęcia jest ciemnoszara. Boki są nieco jaśniejsze – mają bladoszary odcień. Część brzuszna jest biaława. Na głowie odznaczają się ciemne pierścienie, otaczające oczy. To właśnie im zwierzę zawdzięcza swój przydomek – morska panda. Płetwa grzbietowa morświna kalifornijskiego ma trójkątny kształt (podobnie jak płetwy piersiowe). Jest wyraźnie wyższa (w stosunku do ciała) niż u innych przedstawicieli rodzaju morświn. Płetwa ogonowa jest pozioma. Morska panda występuje na niewielkim obszarze Morświn kalifornijski jest endemitem żyjącym wyłącznie na ograniczonym obszarze Zatoki Kalifornijskiej (północno-zachodnie wybrzeże Meksyku). Ekstremalnie nieliczna populacja tych waleni występuje tylko w jej północnej części, w obszarze Rocas Consag. Ich zasięg szacowany jest na około 3 tysiące kilometrów kwadratowych. Morświn kalifornijski lubi ciepłe wody Morświny kalifornijskie wybierają wyłącznie płytkie i mętne wody przybrzeżne, dla których charakterystyczne są znaczne wahania temperatur. To czyni go swoistym ewenementem – w tak ciepłych wodach nie spotyka się żadnego innego gatunku morświna. Na głębokości przekraczającej 30 metrów spotyka się je niezwykle rzadko. Jaki tryb życia prowadzą te niewielkie walenie? Przedstawiciele tego gatunku żyją pojedynczo lub w niewielkich grupach. Wraz z nastaniem kwietnia, zwierzęta przystępują do godów. Ciąża trwa około 11 miesięcy. Po tym czasie rodzi się tylko jedno młode. Po przyjściu na świat noworodek jest ciemnoszary. Dojrzałość płciową osiąga wraz z osiągnięciem długości 130 cm. Następuje to między trzecim a szóstym rokiem życia. Dieta morświnów kalifornijskich Morświn kalifornijski jest drapieżnikiem. Żywi się przede wszystkim rybami, głównie dennymi. W jadłospisie tego ssaka znajdują się też różne gatunki skorupiaków i niewielkie głowonogi. Morświn kalifornijski jest bliski wyginięcia Morświn kalifornijski jest drapieżnikiem, ale w konfrontacji z większymi zoofagami nie ma większych szans. Jedynym ratunkiem dla niewielkiego walenia jest ucieczka, jednak strategia defensywna nie zawsze zdaje egzamin. Orka oceaniczna, największy naturalny wróg morświna kalifornijskiego, potrafi zagonić go na płytsze wody, gdzie staje się łatwiejszym celem, lub płynąć za nim, aż zmęczenie weźmie górę u ofiary. Szans na przeżycie nie pozostawia mu też żarłacz biały. Należy jednak podkreślić, że to nie duże drapieżniki doprowadziły ten gatunek na skraj wyginięcia. Populacja uległa drastycznemu zmniejszeniu W publikowanej przez Międzynarodową Unię Ochrony Przyrody i Jej Zasobów (IUCN) „Czerwonej księdze gatunków zagrożonych”, morświn kalifornijski ma status CR (ostatniej oceny dokonano 2 marca 2022 roku). To oznacza, że jest gatunkiem krytycznie zagrożonym. Pod koniec lat 90. XX wieku liczebność morświnów kalifornijskich szacowano na około 550 osobników. W 2008 roku żyło ich 250, w 2014 – 97, a w 2016 – 60. Już wtedy można było mówić o sytuacji krytycznej. Ta stała się wręcz dramatyczna w roku 2018, gdy liczbę ocalałych zwierząt oszacowano na zaledwie 10 osobników. Niestety, zdaniem ekspertów z Międzynarodowej Komisji Wielorybniczej (IWC), wyginięcie gatunku jest nieuniknione. Sytuacji zwierzęcia nie poprawia fakt, że samice rodzą co dwa lata, a przedstawiciele tego gatunku nie należą do szczególnie długowiecznych zwierząt. Morświny kalifornijskie przeciętnie żyją do 21 lat. Największym wrogiem tych zwierząt są ludzie Co sprawiło, że populacja morświnów kalifornijskich drastycznie spadła w tak krótkim czasie? Przyczyną są połowy. W Zatoce Kalifornijskiej rybacy stosują sieci skrzelowe, które nie dają żadnych szans tym waleniom, mimo że to nie one są celem połowów. Schwytane morświny po prostu duszą się. Sieci skrzelowe zagrażają tym zwierzętom w dwojaki sposób. Są stosowane do nielegalnego chwytania ryb totoaba – endemitów morskich, których obszar występowania pokrywa się z zasięgiem morświnów kalifornijskich i które są ich głównym pożywieniem. Gatunek ten także ma status krytycznie zagrożonego, co nie pozostaje bez wpływu na liczebność najmniejszych delfinów. Już od jakiegoś czasu prowadzone są działania, mające na celu zapobieżenie wyginięciu gatunku. W obszarze występowania morświna kalifornijskiego wprowadzono całkowity zakaz stosowania sieci skrzelowych, a wody Zatoki Kalifornijskiej są monitorowane przez organizacje rządowe, pozarządowe i wojsko. Mimo to problem całkowicie nie zniknął. Rybacy wciąż używają nielegalnych sieci (na znacznie mniejszą skalę niż przed wydaniem zakazu). Co prawda szczątkowa populacja krytycznie zagrożonych waleni od kilku lat zdaje się utrzymywać na stabilnym poziomie, ale prognozy nie są optymistyczne. Wszystko bowiem wskazuje, że morświn kalifornijski podzieli los wiosłonosa chińskiego i innych gatunków, które bezpowrotnie zniknęły z naszej planety. Nasz autor Artur Białek Dziennikarz i redaktor. Wcześniej związany z redakcjami regionalnymi, technologicznymi i motoryzacyjnymi. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o historii, kosmosie i przyrodzie, ale nie boi się żadnego tematu. Uwielbia podróżować, zwłaszcza rowerem na dystansach ultra. Zamiast wygodnego łóżka w hotelu, wybiera tarp i hamak. Prywatnie miłośnik literatury.
Dorosłe samce amazońskich delfinów oddają mocz w powietrzu. Czy to tylko popisy?
Oddawanie moczu przez delfiny amazońskie jest bardziej powszechne, niż do tej pory sądzono. W nowym badaniu obserwowano te zwierzęta przez ponad 200 godzin. Zaobserwowano, że samce sikały w powietrzu 36 razy. Jaka jest przyczyna takich popisów?
Spis treści: Zabawy delfinów z moczem Funkcje moczu w królestwie zwierząt Komunikacja chemiczna poprzez mocz u amazońskich delfinów Na ratunek inii amazońskiej Delfin leniwie przewraca się na plecy, wystawia penisa z wody i wystrzeliwuje w powietrze entuzjastyczny strumień moczu. Strumień rozchodzi się po niebie niczym żółta tęcza. Zabawy delfinów z moczem To dziwaczne zachowanie – nazywane przez ekspertów „oddawaniem moczu z powietrza” – zaobserwowano u delfinów amazońskich (Inia geoffrensis), znanych również jako inie amazońskie. Jest to praktyka, która zarówno szokuje, jak i dezorientuje naukowców. Claryana Araújo-Wang, badaczka z Botos do Cerrado Research Project w Brazylii i CetAsia Research Group w Kanadzie i jej koledzy opublikowali niedawno badanie na temat tego osobliwego zjawiska. Obserwowali delfiny przez 218,9 godziny i zaobserwowali, jak samce 36 razy tryskały moczem w powietrze. – Osobnik zaczyna powoli odwracać się brzuchem do góry, odsłaniać penisa i oddawać mocz. Kiedy inny samiec jest obecny, czasami goni strumień moczu swoim pyskiem – wyjaśnia Claryana Araújo-Wang. Jason Bruck, profesor nadzwyczajny na Stephen F. Austin State University, który nie był zaangażowany w badanie, zna to zjawisko. Bruck, ekspert w dziedzinie delfinów, od lat prowadzi wykłady, które zawierają slajd z obrazem delfina rzecznego uczestniczącego w tej praktyce. Zdaniem Brucka istnieją solidne fundamenty do badania tego typu zjawiska, bo nie są to pojedyncze wybryki tych zwierząt. Funkcje moczu w królestwie zwierząt Wiele zwierząt nie tylko pozbywa się moczu ze swojego organizmu. Lwy, tygrysy i niedźwiedzie, a także wilki, kojoty i myszy używają moczu do oznaczania swojego terytorium. Samice raków, homarów i jeżozwierzy dają samcom znać, że są gotowe do zabawy poprzez sikanie, a samce tilapii używają go, aby udowodnić swoją sprawność seksualną. Małpy nawet kąpią się w moczu w nadziei, że jego zapach przyciągnie partnera. Podczas gdy większość zwierząt jest w stanie wykryć zapach moczu, ewolucja sprawiła, że delfiny straciły zmysł węchu, więc polegają na smaku. – Wiele sygnałów u ssaków jest kodowanych chemicznie. To my, ludzie, jesteśmy słabi w używaniu komunikacji chemicznej. Nasz zmysł węchu jest dość kiepski – mówi Bruck. Komunikacja chemiczna poprzez mocz u amazońskich delfinów Naukowcy nie są do końca pewni, co wyprawiają delfiny amazońskie, ale spekulują, że ta zaskakująca praktyka może mieć cel społeczny. Inie zwykle używają sygnałów akustycznych do ogólnej komunikacji, ale zachowania godowe obejmują przejawy agresji między samcami, a nawet przenoszenie przedmiotów przedmiotów dryfujących w wodzie. – Możliwe, że oddawanie moczu z powietrza jest kolejnym zachowaniem z repertuaru społeczno-seksualnego samców – mówi Araújo-Wang. Przypuszcza, że oddawanie moczu z powietrza pomaga w zaprezentowaniu męskości. Jak dotąd zaobserwowano, że tylko samce sikają na siebie nawzajem, a 67% tych zdarzeń miało miejsce, gdy w pobliżu znajdował się samiec „odbiorca”. Bruck, który w 2022 roku opublikował dwa badania pokazujące, że delfiny butlonose (łac. Tursiops truncatus) mogą identyfikować przyjaciół na podstawie smaku ich moczu, zastanawia się, czy może to wskazywać na chemiczny system komunikacji. – Być może widzimy, jak delfiny rzeczne mogą robić coś, co obserwowaliśmy u delfinów butlonosych – mówi. Na tym etapie nie można mieć pewności. Delfiny mogą wykorzystywać sygnały chemiczne do wskazywania tożsamości, statusu społecznego i zdrowia fizycznego lub może to być „po prostu zabawna rzecz, którą robią” – mówi Bruck. Aby to potwierdzić, naukowcy musieliby wyizolować różne zmienne w kontrolowanych eksperymentach. A to bardzo trudna rzecz do zrobienia w przypadku tego gatunku. Na ratunek inii amazońskiej Autorzy badania uważają, że odkrycia te mogą być ważne dla wysiłków na rzecz ochrony zagrożonych delfinów amazońskich, a Bruck się z tym zgadza. – Nadszedł czas, aby zacząć uznawać, że istnieją mocne dowody [na] komunikację chemiczną u waleni. Mogą mieć na to wpływ rzeczy, które umieszczamy w wodzie – mówi Bruck. Jeśli delfiny używają sygnałów chemicznych do komunikowania się ze sobą, zanieczyszczenie środowiska przez ludzi może blokować lub maskować te sygnały i wpływać na przyszłość gatunku. Dlatego zdaniem badacza przedmioty wyrzucane przez ludzi do wody mogą wpływają na populacje delfinów i ich rozmnażanie. Źródło: National Geographic Opracował: Szymon Zdziebłowski
Inia amazońska przypomina delfina, ale nim nie jest. Ten waleń występuje tylko w Ameryce Południowej
Inia amazońska, znana także jako delfin słodkowodny z Amazonki, to osobliwy waleń, który już na pierwszy rzut oka różni się od swoich kuzynów. Należy jednak podkreślić, że na ich tle wyróżnia się nie tylko budową ciała czy ubarwieniem. Ten rzadki ssak przystosował się do życia w zupełnie innym ekosystemie niż większość delfinów. Jak wygląda inia amazońska? Gdzie występuje? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.
Spis treści: Jak wygląda inia amazońska? Gdzie występuje inia amazońska? Tryb życia inii amazońskiej Zagrożenia dla inii amazońskiej Walenie kojarzą się przede wszystkim ze zwierzętami słonowodnymi. Warto jednak wiedzieć, że istnieje grupa tych ssaków, która przystosowała się do życia w słodkich wodach. Należy do niej między innymi inia amazońska. Od swoich morskich krewniaków odróżnia się nie tylko środowiskiem występowania, ale także wieloma cechami morfologicznymi. Jak wygląda inia amazońska? Inia amazońska, czyli Inia geoffrensis, bywa nazywana delfinem z Amazonki, jednak warto wiedzieć, że z butlonosami i innymi przedstawicielami rodziny delfinowatych łączy ją tylko przynależność do infrarzędu waleni i parvordo zębowców. Inia geoffrensis reprezentuje rodzinę iniowatych i jest największym ze wszystkich „delfinów” rzecznych. Dojrzały samiec mierzy średnio 230 cm długości i waży ok. 170 kg. Samice są mniejsze. Przeciętnie osiągają 200 cm długości, a ich średnia masa utrzymuje się na poziomie ok. 140 kg. Największy poznany męski osobnik mierzył 255 cm i ważył 207 kg. Rekordowa samica osiągnęła 225 cm długości i masę ciała na poziomie 153 kg. Nowo narodzone inie mierzą 80–90 cm i ważą 10–13 kg. Skóra młodych osobników jest ciemnoszara. Z wiekiem zaczyna jaśnieć. Dojrzałe inie amazońskie są jasnoszare w części grzbietowej i różowawe w części brzusznej. Różowy kolor skóry wynika z płytkiego ulokowania naczyń krwionośnych. Dzięki temu chłodzenie organizmu przebiega sprawniej. Osobniki trzymane w niewoli w klimacie umiarkowanym mają białe ubarwienie brzucha. Inia amazońska ma wąski, mocno wydłużony pysk, przypominający nieco ptasi dziób. Ciało zwierzęcia jest krępe i masywne. Słabo wykształcona płetwa grzbietowa kontrastuje z płetwami piersiowymi, które są duże i mięsiste, podobnie jak płetwa ogonowa, która ma nieregularne brzegi. Dymorfizm płciowy U waleni dymorfizm płciowy jest słabo zaznaczony. W przypadku inii amazońskich różnice między samcami i samicami są natomiast widoczne gołym okiem. Nie chodzi tylko o rozmiary i masę, ale także o ubarwienie. Osobniki męskie mają bardziej zaróżowioną skórę od żeńskich. Niezwykłe cechy inii amazońskiej Nie tylko wyraźnie zaznaczony dymorfizm płciowy wyróżnia inię amazońską na tle jej krewniaków. W odróżnieniu od większości waleni, przedstawiciele tego gatunku są heterodontami. Oznacza to, że mają więcej niż jeden rodzaj zębów. Przednie mają stożkowaty kształt i są ostre, a tylne – bardziej płaskie i szersze. Kolejną rzadką cechą wśród waleni, która pozostaje charakterystyczna dla inii, jest budowa kręgosłupa szyjnego. U delfinów kręgi są zrośnięte. Z kolei u inii nie są połączone, dzięki czemu zwierzę może swobodnie ruszać głową we wszystkich kierunkach. Gdzie występuje inia amazońska? Inia amazońska to gatunek endemiczny, który żyje wyłącznie w południowoamerykańskim systemie rzecznym. Naturalnym środowiskiem przedstawicieli tego gatunku są dorzecza Amazonki i Orinoko w Wenezueli, Kolumbii, Peru, Brazylii i Ekwadorze. Inie okresowo występują także w rozlewiskach tych rzek. Tryb życia inii amazońskiej Inie amazońskie są samotnikami lub łączą się w pary. Niektóre osobniki tworzą niewielkie stada, składające się z kilku zwierząt. Stadny tryb życia najczęściej jest praktykowany na obszarach zasobnych w pokarm i w miejscach tłumnie odwiedzanych przez turystów. Inie są łagodne względem ludzi. Przyzwyczaiły się do dokarmiania przez przyjezdnych i ochoczo z tego korzystają. Czym żywi się inia amazońska? Inia amazońska jest drapieżnikiem. W jej jadłospisie znajdują się przede wszystkim ryby. Poluje na różne gatunki. Potrafi uśmiercić okazałego suma, ale zadowala się też mniejszą zdobyczą – piraniami i różnymi gatunkami pielęgnicowatych. Nie pogardzi też krabami słodkowodnymi i żółwiami rzecznymi. Dzięki wydłużonemu pyskowi i charakterystycznemu uzębieniu, bez problemu rozgryza twardą skorupę. Strategia łowiecka inii amazońskiej Inia amazońska nie jest zbyt szybka, ale duże płetwy czynią ją niezwykle zwrotną. Na rozlewiskach z łatwością i racją lawiruje między drzewami, a dzięki ruchomej głowie bez trudu może pochwycić zdobycz. W miejscach zasobnych w pokarm niektóre osobniki polują w niewielkich stadach. Co ciekawe, inie potrafią współpracować nie tylko z przedstawicielami swojego gatunku, ale także z innymi zwierzętami. Biolodzy zaobserwowali wspólne łowy tych charakterystycznych waleni i arirani amazońskich. Zagrożenia dla inii amazońskiej W publikowanej prze IUCN „Czerwonej księdze gatunków zagrożonych” inia amazońska ma status EN. Oznacza to, że gatunek ten został uznany za bliski wymarcia w niedalekiej przyszłości. Największym zagrożeniem dla tych zwierząt jest zanieczyszczenie wód. Inie są też celem rybaków, jednak połowy tych waleni nie są prowadzone dla ich mięsa. Ich ciała są wykorzystywane jako przynęty, a same inie są uważane za „szkodniki” wyjadające ryby. W ostatnich latach coraz poważniejszym zagrożeniem dla tego gatunku stają się zmiany klimatu. Inie amazońskie giną w następstwie wzrostu średniej temperatury wody w rzekach. Nasz autor Artur Białek Dziennikarz i redaktor. Wcześniej związany z redakcjami regionalnymi, technologicznymi i motoryzacyjnymi. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o historii, kosmosie i przyrodzie, ale nie boi się żadnego tematu. Uwielbia podróżować, zwłaszcza rowerem na dystansach ultra. Zamiast wygodnego łóżka w hotelu, wybiera tarp i hamak. Prywatnie miłośnik literatury.
Delfiny u wybrzeży USA „oddychają” mikroplastikiem. To pierwsze takie odkrycie
W najnowszym badaniu naukowcy opisują dowody na to, że delfiny wdychają mikroplastik, który obecny jest w oceanie. Badanie dotyczyły dzikich stworzeń, które żyją u wybrzeży Luizjany i Florydy.
Spis treści: Czym jest mikroplastik? Mikroplastik w oddechu delfinów Delfiny oddychają poliestrem, plastikiem do produkcji ubrań Mikroplastik jest coraz większym problemem dla naszej planety. Badania z ostatnich kilku lat pokazują, że te cząsteczki tworzyw sztucznych są już niemal wszędzie. Badacze odkryli, że poza tym, iż w olbrzymich ilościach występuje we wszelkich zbiornikach wodnych, to znajduje się także w organizmach niektórych istot żywych. Co więcej, odkryto go nawet w ludzkich płucach i mózgu. Czym jest mikroplastik? Mikroplastik to drobne cząsteczki plastiku o średnicy mniejszej niż 5 mm. Powstaje w wyniku rozkładu większych fragmentów tworzyw sztucznych. Może być też skutkiem ubocznym wytwarzania innych produktów, na przykład elektroniki, samochodów, zabawek, kart płatniczych, a nawet ubrań czy opakowań do żywności. Eksperci już od dawna wskazują, że mikroplastik najbardziej zagraża organizmom żyjącym w morzach i oceanach. Cząsteczki, które osadzają się praktycznie wszędzie, zostają następnie zjadane przez żyjące tam mniejsze zwierzęta. Te są z kolei pożywieniem dla stworzeń większych. W ten sposób plastik niejako podróżuje w górę łańcucha pokarmowego i rozprzestrzenia się po ekosystemach. Mikroplastik w oddechu delfinów Naukowcy z kilku amerykańskich uniwersytetów opublikowali właśnie pracę na łamach czasopisma „PLOS One”. Uczeni opisują w niej, że po raz pierwszy znaleźli dowody na to, iż ssaki morskie mogą wdychać mikroplastik, który obecny jest w oceanie. To kolejny sposób, w jaki te niebezpieczne cząstki dostają się do organizmu zwierząt. Przedmiotem badań w tym przypadku były butlonosy zwyczajne, które żyją u południowo-wschodnich wybrzeży USA. To gatunek ssaka z rodziny delfinowatych, który należy do najczęściej występujących i najszerzej rozprzestrzenionych gatunków delfinów. Butlonosy osiągają długość do nawet 380 cm i potrafią ważyć 500 kg. Ich ubarwienie waha się od jasnoszarego do brudnej bieli na brzuchu. Charakteryzują się obecnością dzioba, a ich żuchwa jest dalej wysunięta niż górna szczęka. Płetwa grzbietowa jest łagodnie zakrzywiona do tyłu. – Odkryliśmy, że delfiny mogą wdychać mikroplastik, nawet jeśli żyją na obszarach z dala od wysokiego poziomu aktywności człowieka. To pokazuje, że te cząsteczki są wszędzie, niezależnie od urbanizacji i ekspansji ludzi – powiedziała współautorka Miranda Dziobak, naukowczyni zajmująca się środowiskiem z College of Charleston w Południowej Karolinie. Delfiny oddychają poliestrem, plastikiem do produkcji ubrań W badaniu podkreślono, że na razie nie wiadomo, jaki wpływ na delfiny może mieć wdychany mikroplastik. Jednak uczeni podejrzewają, że cząsteczki te najprawdopodobniej negatywnie oddziałują na płuca tych ssaków. – Nie jesteśmy zaskoczeni tym odkryciem. Wiemy, że tworzywa sztuczne znalazły się już w praktycznie każdej części naszej planety, więc zanieczyszczenie dzikiej przyrody wydaje się niemal nieuniknione. Jesteśmy po prostu zawiedzeni sobą jako gatunkiem – mówi Dziobak. Aby zbadać oddech delfinów, naukowcy pobrali próbki od 11 dzikich butlonosów zwyczajnych. Sześć osobników pochodziło z zatoki Barataria w Luizjanie, a pięć z zatoki Sarasota na Florydzie. Badacze przykładali szalki Petriego do otworu oddechowego delfinów. Po zbadaniu próbek pod mikroskopem naukowcy odkryli, że każdy delfin wydychał co najmniej jedną cząsteczkę mikroplastiku. Co ciekawe, najwięcej odkryto poliestru, rodzaju tworzywa sztucznego stosowanego w produkcji odzieży. – Właściwie od dawna podejrzewaliśmy, że tak jak ludzie wdychają mikroplastik, który znajduje się w powietrzu, tak zwierzęta wdychają go w wodzie. Teraz jednak możemy z całą pewnością powiedzieć, że tak jest. Mamy na to dowody – tłumaczy CNN Greg Merrill, badacz i doktorant ekologii na Duke University w Durham w Karolinie Północnej. Źródło: New Scientist. Nasz autor Jakub Rybski Dziennikarz, miłośnik kina niezależnego, literatury, ramenu, gier wideo i dobrego rocka. Wcześniej związany z telewizją TVN24 i Canal +. Zawodowo nie boi się podejmować żadnego tematu, prywatnie bardzo zainteresowany polityką. Autor bloga na Instagramie "Mini Podróże".
Delfiny faktycznie się do siebie „uśmiechają”. Naukowcy mają na to dowody
Grymas pysków delfinów butlonosych podczas zabawy z kolegami i koleżankami jest zbliżony do uśmiechu. Używają go prawie zawsze, gdy są w polu widzenia towarzyszy zabawy – ustalili naukowcy.
Spis treści: Uśmiechnięty delfin? „Uśmiech delfina” – tylko w stadzie Zagadki interakcji delfinów. Jest więcej pytań Ludzie uwielbiają nadawać zwierzętom cechy ludzkie. Ale czy słusznie? W wielu przypadkach są to po prostu domysły. Chociaż współcześni badacze analizują osobowość zarówno u ssaków, jak i dość prymitywnych bezkręgowców. Rozumieją ją jednak inaczej, niż w przypadku ludzi. Według „zwierzęcej” definicji jest to indywidualny sposób reagowania osobnika danego gatunku. Czasem mówimy, że jakieś zwierzę się uśmiecha. Swego czasu media obiegła informacja o kuokach – należący do rodziny kangurowatych ssaków, występujący wyłącznie na terenie Australii. Nazwano je ze względu na grymas pyska „najszczęśliwszym zwierzęciem świata”. Ale czy naukowcy mają dowody na „szczęście zwierząt”? Uśmiechnięty delfin? Eksperci zwracają uwagę na specyficzny wyraz pyska delfinów. Z reguły z ludzkiego punktu widzenia wyglądają na „uśmiechnięte” lub zadowolone. Ale – ich zdaniem – wynika to ze specyficznej budowy pyska, a nie ich stałego samozadowolenia. Jednak okazuje się, że delfiny w niektórych sytuacjach faktycznie mają grymas zadowolenia. Dzieje się to w czasie zabawy z innymi osobnikami. Wynika to z analiz opublikowanych przez naukowców w czasopiśmie „iScience”. Delfiny butlonose (Tursiops truncates) używają wyrazu „otwartego pyska” – według ekspertów analogicznego do uśmiechu. Jest on potrzebny do komunikowania się podczas zabawy z innymi delfinami. Delfiny prawie zawsze używają tego grymasu, gdy znajdują się w polu widzenia towarzysza zabawy. Z kolei gdy towarzysze zabawy dostrzegli „uśmiech”, odpowiadali tym samym w 33% przypadków. – Sygnały w postaci otwartych pysków i szybkiej mimiki pojawiają się wielokrotnie w całym drzewie genealogicznym ssaków. To sugeruje, że komunikacja wizualna odegrała kluczową rolę w kształtowaniu złożonych interakcji społecznych, nie tylko u delfinów, ale u wielu gatunków na przestrzeni czasu – mówi jedna z autorek publikacji, biolożka ewolucyjna Elisabetta Palagi z Uniwersytetu w Pizie we Włoszech. Okazuje się, że grymas z rozluźnionymi otwartymi pyskami lub buziami, widocznymi u niektórych drapieżników, małp czy ludzi jest uniwersalną oznaką zabawy. Pomaga on zwierzętom i nam sygnalizować zabawę i unikać konfliktów. „Uśmiech delfina” – tylko w stadzie Aby zbadać, czy delfiny wizualnie komunikują radość, naukowcy nagrali delfiny butlonose w niewoli podczas zabawy w parach i podczas swobodnej zabawy z ludzkimi trenerami. Wykazali, że delfiny często używają wyrazu otwartych pysków podczas zabawy z innymi delfinami. Nie jest on jednak widoczny podczas zabawy z ludźmi lub gdy bawią się same. Tylko raz na blisko 1300 razy delfin miał grymas „uśmiechu”, gdy bawił się sam. W pozostałych przypadkach miało to miejsce w czasie zabawy z innymi osobnikami. W 89% przypadków grymas te miał miejsce, gdy drugi delfin był w polu widzenia. Odpowiedź w formie uśmiechu następowała w 33% przypadków. Zagadki interakcji delfinów. Jest więcej pytań Naukowcy nie rejestrowali sygnałów akustycznych delfinów podczas zabawy. Twierdzą, że przyszłe badania powinny skupić się na możliwej roli wokalizacji i sygnałów dotykowych podczas zabaw tych ssaków. – Przyszłe badania powinny zagłębić się w śledzenie wzroku, aby zbadać, w jaki sposób delfiny widzą swój świat i wykorzystują sygnały akustyczne w swojej multimodalnej komunikacji podczas zabawy – mówi zoolog Livio Favaro. I dodaje, że delfiny opracowały jeden z najbardziej skomplikowanych systemów wokalnych w świecie zwierząt. – Kiedy delfiny bawią się razem, połączenie gwizdów i sygnałów wizualnych pomaga im współpracować i osiągać cele. Jest to strategią szczególnie przydatną podczas zabawy społecznej, kiedy są mniej czujne wobec drapieżników – podkreśla Favaro. Źródło: iScience. Nasz autor Szymon Zdziebłowski Dziennikarz naukowy, z wykształcenia archeolog śródziemnomorski. Przez wiele lat był związany z Serwisem Nauka w Polsce PAP. Opublikował m.in. dwa przewodniki turystyczne po Egipcie, a ostatnio – popularnonaukową książkę „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” o największej egipskiej piramidzie.
Znaleziono czaszkę gigantycznego prehistorycznego delfina. Został nazwany na cześć mitycznego ludu
W dorzeczu Amazonki odkryto skamieniałość należącą do nieznanego gatunku prehistorycznego delfina. Jego nazwa upamiętnia legendy o wodnych ludziach Yacuruna.
W tym artykule: Gdzie żył prehistoryczny delfin? Słabowidzący drapieżnik Wodni ludzie Amazonii Legendy o ludzie Yacuruna W 2018 r. Aldo Benites-Palomino – odkrywca gigantycznego prehistorycznego delfina – był jeszcze studentem. Brał udział w wyprawie naukowej, podczas której grupa badaczy wędrowała wzdłuż rzeki Napo. W czasie ekspedycji pokonano 300 km i znaleziono kilka wartościowych skamieniałości. Jednak prawdziwy skarb został znaleziony dopiero po trzech tygodniach, na samym końcu wyprawy. Benites-Palomino wędrował wraz z kolegą brzegiem rzeki. Nagle zauważył coś nietypowego. Była to wystająca z rzecznego brzegu ogromna czaszka. – Gdy tylko ją dostrzegłem, zobaczyłem zębodoły – opowiada „Guardianowi” paleontolog. – Krzyknąłem: To jest delfin! Gdzie żył prehistoryczny delfin? Szybko okazało się, że znalezisko nie ma nic wspólnego ze współczesnymi delfinami rzecznymi występującymi w dorzeczu Amazonki. – Odkryliśmy, że najbliżsi współcześni krewni tego zwierzęcia żyją w Azji południowo-wschodniej – mówi Aldo Benites-Palomino. Dzisiaj naukowiec jest doktorantem Uniwersytetu Zuryskiego i głównym autorem pracy o wymarłym delfinie opublikowanej w czasopiśmie „Scientific Advances”. Odkryta przez niego skamieniałość ma aż 16 mln lat. Dorzecze Amazonki wyglądało wówczas zupełnie inaczej niż obecnie. Równiny pokrywał ogromny system jezior i bagien nazywany Pebas. Obejmował dzisiejsze Peru, Kolumbię, Ekwador, Boliwię, Peru i Brazylię. Niektóre z tamtych akwenów były przeogromne. Czaszka wymarłego delfina została znaleziona na terenie dawnego jeziora. – Było ono szaleńczo wielkie – opowiada Benites-Palomino. – Prawie jak mały ocean w samym środku dżungli. Słabowidzący drapieżnik Na podstawie wielkości czaszki paleontolodzy ustalili, że delfin miał ponad 3 metry długości. Jego oczodoły były nieduże, zwierzę miało za to potężne zęby. Można z tego wnioskować, że delfin był słabowidzącym drapieżnikiem. W jaki sposób polował na swoje ofiary, ryby? Zgrubienia na czaszce wskazują, że używał do tego zmysłu echolokacji. Naukowcy przypuszczają, że żył w mulistych wodach. Dlatego wzrok przestał być dla niego kluczowym zmysłem, a jego oczy zostały zredukowane. Powstało niesamowite zdjęcie – delfiny z anakondą w pyskach. O co chodzi? Naukowcy sfotografowali słodkowodne delfiny w bardzo dziwnej sytuacji. Otóż zwierzęta trzymały w pyskach dwumetrową anakondę. Dlaczego to robiły? <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/powstalo-niesamowite-zdjecie-delfiny-z-anakonda-w-pyskach-o-co-chodzi-fot-entiauspe-neto-et-al-ecology-2022-cb02f16.jpeg" width="938" height="380" alt="Powstało niesamowite zdjęcie – delfiny z anakondą w pyskach. O co chodzi? (Fot. Entiauspe-Neto et al., Ecology, 2022)" title="Powstało niesamowite zdjęcie – delfiny z anakondą w pyskach. O co chodzi? (Fot. Entiauspe-Neto et al., Ecology, 2022)" /> Wodni ludzie Amazonii W dzisiejszej Amazonii żyją słodkowodne delfiny. To ilnie amazońskie (Inia geoffrensis), ponaddwumetrowe ssaki o jasnoszaro-różowym ubarwieniu. Po znalezieniu czaszki naukowcy podejrzewali, że natrafili na szczątki ich wymarłego krewniaka. Jednak okazało się, że prehistoryczny delfin był bliżej spokrewniony z gatunkami żyjącymi dzisiaj w wodach Gangesu i Indusu. Wymarły delfin został ochrzczony Pebanista yacuruna. Drugi człon nazwy ma uczcić mityczny amazoński wodny lud nazywany Yacuruna. Słowo pochodzi z języka keczua i jest zbitką dwóch wyrazów – yaku: woda i runa: człowiek. Legendy o ludzie Yacuruna Zgodnie z wierzeniami rdzennej ludności Amazonii Yacuruna zamieszkiwali podwodne miasta, najczęściej zlokalizowane w ujściach amazońskich rzek. Przedstawiano ich w towarzystwie węży dosiadających czarnych krokodyli. W dzień Yacuruna spali na dnie z jednym otwartym okiem. W nocy pływali po rzekach Amazonki. Wierzono, że potrafili komunikować się ze zwierzętami rzecznymi, a także zmieniać postać. Yacuruna mógł zamienić się w delfina: ilnię amazońską. Jako delfin przemierzał Amazonkę, szukając kąpiących się kobiet. Gdy wyczuwał krew menstruującej kobiety, przybierał postać młodego przystojnego mężczyzny. Odurzał wybrankę afrodyzjakami, po czym porywał ją do swojego podwodnego domu. Źródła: Scientific Advances, Guardian, New Scientist, Phys.org, Wikipedia Nasz ekspert Magdalena Salik Dziennikarka naukowa i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Pasjami czyta i pisze, miłośniczka literatury popularnonaukowej i komputerowych gier RPG. Więcej: magdalenasalik.wordpress.com
Jak się rodzi delfin? „Poród w wodzie to dopiero początek kłopotów"
Dla nas jest to metoda „naturalna”, łagodna dla dziecka i relatywnie komfortowa dla matki. W przypadku delfinów to wielkie wyzwanie. Jak wydać na świat potomka pod wodą, nie ryzykując przy tym utopienia go?
W tym artykule: Jak się rodzi delfin? Jak matka pilnuje młodych delfinów? Jak delfiny mogą pomóc ludziom w walce z bezsennością? Różnic między ludźmi a zwierzętami jest oczywiście mnóstwo. O tym, jak rodzą zwierzęta, można przeczytać tutaj. W przypadku waleni jedna rzecz jednak natychmiast rzuca się w oczy podczas porodu. Dzieci przychodzą na świat głową naprzód. Inne ułożenie oznacza komplikacje, wymagające interwencji lekarza. Natomiast małe delfinki najpierw wystawiają ogon. Powód jest prosty. Gdyby rodziły się tak jak my, mogłyby zachłysnąć się wodą i umrzeć, zanim akcja porodowa dobiegnie końca. A może ona trwać nawet 3–4 godziny. Naukowcy nadal jednak nie wiedzą, w jaki sposób walenie „wpadły” na ten nietypowy pomysł. Jak się rodzi delfin? Na pewno w nietypowy sposób. Jak się rodzi delfin? Pewne jest jednak, że nie udało im się to od razu. Dowodzi tego znakomicie zachowana skamieniałość sprzed 47,5 mln lat, odkryta na terenie Pakistanu przez naukowców z University of Michigan. – Najpierw zobaczyłem ząbki i pomyślałem, że mamy do czynienia z małym dorosłym waleniem. W miarę odsłaniania znaleziska pojawiły się żebra, które były zdecydowanie za duże jak na takie uzębienie. Pod koniec dnia zrozumiałem, że to szczątki matki i jej płodu – opowiada kierujący badaniami prof. Philip Gingerich. Okazało się, że u tego prawalenia z gatunku nazwanego Maiacetus inuus młode ustawiało się do porodu tak jak u nas i innych lądowych ssaków – głową do przodu. Uzębienie tych zwierząt wskazuje na wodny tryb życia i dietę złożoną z ryb. Nogi też były przystosowane do pływania, ale nadawały się jeszcze do niezbyt dalekich podróży na twardym gruncie. – Żyły na wybrzeżach, część czasu spędzając w morzu, a część na lądzie – zapewne tam właśnie odpoczywały, kopulowały i rodziły – wyjaśnia prof. Gingerich. Manewr „odwrócenia” płodu w macicy musiał zostać wymuszony przez ewolucję kilka milionów lat później, bo dopiero wtedy pojawiły się całkowicie wodne walenie. Naukowcy odkryli powód, dlaczego duże zwierzęta są wolniejsze od mniejszych. Nie chodzi o ich masę Naukowcy twierdzą, że duże zwierzęta poruszają się dużo wolniej niż małe, aby unikać przegrzewania organizmu. Takie wnioski płyną z analizy ponad 500 gatunków stworzeń z całego św... Jak matka pilnuje młodych delfinów? Narodziny w wodzie to jednak dopiero początek kłopotów. W odróżnieniu od swych lądowych krewniaków, delfinie noworodki nie mogą liczyć na przytulne schronienie. Od samego początku są doskonale widoczne dla wszystkich potencjalnych wrogów. I choć rodzą się już całkiem dobrze przystosowane do swego środowiska, wymagają troskliwej opieki. Jej ciężar spada na samicę, która robi to, co praktycznie każda ludzka matka. Zajmuje się dzieckiem dzień i noc, chronicznie nie dosypiając. Tyle że to, co dla nas jest torturą, delfiny znoszą zadziwiająco dobrze. Uczeni stwierdzili, że mamy butlonosy (Tursiops truncates) i orki (Orcinus orca) praktycznie nie śpią przez pierwszy miesiąc po porodzie, podobnie zresztą jak ich potomstwo. Są cały czas aktywne, a noworodki wynurzają się, by zaczerpnąć powietrza nawet co kilka–kilkanaście sekund. Inne ssaki przypłaciłyby taką bezsenność co najmniej zdrowiem, ale walenie czują się świetnie. Dopiero po jakimś czasie zaczynają wyrabiać dobową normę odpoczynku, która w ich przypadku – podobnie jak u nas – wynosi 5–8 godzin. View Ediplayer on the source website Jak delfiny mogą pomóc ludziom w walce z bezsennością? – Być może delfinom udaje się, tak jak czasem ludziom, spać z otwartymi oczami. Ale i tak poziom ich aktywności jest zadziwiający – uważa prof. Jim Horne, dyrektor centrum badań nad snem na brytyjskim University of Loughborough. Dzięki niej zachowują czujność, która pozwala im uniknąć spotkania z drapieżnikami w najbardziej krytycznym okresie życia, a zarazem ciągły ruch umożliwia maluchom rozgrzewanie się (noworodki mają jeszcze stosunkowo cienką warstwę tłuszczu pod skórą). Jeśli uczonym uda się zrozumieć, w jaki sposób delfiny radzą sobie tak długo bez snu, być może opracują nowy lek likwidujący zmęczenie. Rodzice małych dzieci byliby im dozgonnie wdzięczni. Źródło: University of Michigan, University of Loughborough Nasz ekspert Jan Stradowski Redaktor prowadzący serwisu www.national-geographic.pl, z wykształcenia lekarz, z zamiłowania biolog i przyrodnik. W Radiu TOK FM prowadzi audycję „Człowiek 2.0”. Więcej: www.stradowski.net
Delfiny wydają takie same odgłosy, co siostry Kardashian. Naukowcy mówią o „ewolucyjnym sukcesie”
Do tej pory to nietoperze słynęły z wykorzystywania echolokacji. Okazuje się jednak, że delfiny również mają coś „do powiedzenia” na ten temat.
W tym artykule: Co łączy delfiny i ludzi? Vocal fry – tajna broń delfinów i celebrytek Jak polują delfiny? Morskie opowieści Delfiny to niezwykle towarzyskie zwierzęta. Wspólnie polują na potencjalne ofiary oddalone nawet o 2 kilometry. W poruszaniu się w ciemnościach pomagają im charakterystyczne dźwięki. Z najnowszych badań opublikowanych na łamach prestiżowego czasopisma naukowego „Science” wynika, że zębowce, do których zaliczają się delfiny, wyewoluowały napędzane powietrzem nosowe źródło dźwięku. Co ciekawe, podobnie jak ludzki głos, działa ono w różnych rejestrach. Co łączy delfiny i ludzi? Badania pod kierownictwem profesora Coena Elemansa (Wydział Biologii Uniwersytetu Południowej Danii) oraz profesora Petera Madsena (Wydział Biologii Uniwersytetu Aarhus w Danii) wykazały, że zębowce mają co najmniej trzy rejestry głosu. Są to tzw. vocal fry, rejestr piersiowy i rejestr falsetu. Rejestr vocal fry nie doczekał się oficjalnej spolszczonej nazwy, choć niektórzy nazywają go narybkiem głosowym. Jest to jednak rejestr bardzo charakterystyczny i wszyscy słyszeliśmy go nieraz. Chociażby oglądając amerykańskie filmy. Profesor Elemans wymienił, że vocal fry posługuje się między innymi aktorka Scarlett Johansson. Tego samego rejestru w wywiadach używa także Katy Perry. Kiedy śpiewa, wchodzi jednak na o wiele wyższe rejestry. Vocal fry – tajna broń delfinów i celebrytek Najbardziej znane z vocal fry są jednak siostry Kardashian z Kim na czele. W pewnym sensie to dzięki nim rejestr stał się popularny, a nawet trafił do mowy potocznej w języku angielskim. Amerykanie poszerzyli jednak nieco jego definicję. Vocal fry to nie tylko niższy rejestr, ale też głos „skwierczący”, „skrzeczący” czy po prostu irytujący. Aktorzy i komicy często wykorzystują, go odgrywając postacie bogatych, zblazowanych nastolatków. Vocala fry to też ćwiczenia głosowe. Nauczyciele śpiewu zalecają je osobom, które chcą swobodnie poruszać zarówno w niższych, jak i wyższych rejestrach. View oEmbed on the source website No dobrze, a gdzie w tym w celebryckim towarzystwie są delfiny? Naukowcy ustalili, że zębowce używają charakterystycznego rejestru do wydawania wezwań echolokacyjnych w trakcie wspólnych polowań. Aby użyć vocal fry, potrzeba bardzo mało powietrza do oddychania. Fałdy głosowe są otwarte tylko przez bardzo krótki czas. – Ta oszczędność powietrza czyni go szczególnie idealnym do echolokacji. Podczas głębokich nurkowań całe powietrze jest sprężane do niewielkiego ułamka objętości, które zajmowało na powierzchni – tłumaczy profesor Madsen. Jak polują delfiny? Delfiny nurkują na głębokościach do 2000 metrów. Kiedy polują, wytwarzają ultradźwięki echolokacyjne z szybkością do 700 na sekundę. To pomaga im zlokalizować, śledzić i finalnie złapać zdobycz. – Vocal fry może być kontrowersyjny i irytujący u ludzi, ale u zębowców okazał się ewolucyjnym sukcesem – podkreśla Elemans. Przez wiele lat naukowcy myśleli, że zębowce wydają dźwięki krtanią, tak jak inne ssaki. Badanie wykazało jednak, że wykształciły w nosie napędzany powietrzem system wytwarzania dźwięków. Działa tak jak krtań u ssaków czy ptaków, ale ewolucja przeniosła go z tchawicy do nosa.To, jak tłumaczy Madsen, pozwoliło na uzyskanie znacznie wyższego ciśnienia bez ryzyka uszkodzenia tkanki płuc. Mogą ważyć nawet 190 ton, a ich śpiew pokonuje tysiące kilometrów. Czym jeszcze zaskakują nas wieloryby? Wieloryby stanowią jedną z najciekawszych, a jednocześnie najbardziej tajemniczych grup zwierząt zamieszkujących naszą planetę. Co jeszcze wiemy na temat tych niezwykłych zwierząt? Odpowie... Morskie opowieści Poza echolokacją zębowce wydają ogromną gamę dźwięków w ramach komunikowania się między sobą. W przypadku orek czy niektórych wielorybów można nawet mówić o swoistych dialektach. Badania wykazały, że ​​dźwięki te wydawane są przez tak zwane usta foniczne wibrujące w rejestrach piersiowych i falsetowych. Kluczowe były nagrania tresowanych delfinów w Delfinarium Harderwijk w Holandii. Zebranie i przeanalizowanie wszystkich danych zajęło naukowcom prawie 10 lat. Źródło: Science Nasz ekspert Mateusz Łysiak Dziennikarz zakręcony na punkcie podróżowania. Pierwsze kroki w mediach stawiał w redakcjach internetowej i papierowej magazynu „Podróże”. Redagował i wydawał m.in. w gazeta.pl i dziendobrytvn.pl. O odległych miejscach (czasem i tych bliższych) lubi pisać nie tylko w kontekście turystycznym, ale też przyrodniczym i społecznym. Marzy o tym, żeby zobaczyć zorzę polarną oraz Machu Picchu. Co poza szlakiem? Kuchnia włoska, reportaże i pływanie.
41 fascynujących ciekawostek o delfinach. Nie są tak miłe i łagodne, jak się powszechnie uważa
Delfiny uchodzą za wyjątkowo sympatyczne, łagodne i inteligentne stworzenia, które chętnie nawiązują kontakt z człowiekiem. Trzeba jednak wiedzieć, że wizerunek tych ssaków lansowany w niezliczonych filmach fabularnych to tylko jedna strona ich „osobowości”. Czym zaskakują delfiny? Ciekawostki i interesujące fakty na temat tych zwierząt wymieniamy poniżej.
W tym artykule: Ciekawostki o fizjologii delfinów Ciekawostki o ciąży delfinów Ciekawostki o języku delfinów Co jedzą delfiny? Gdzie żyją delfiny? Inne ciekawostki o delfinach Delfiny należą do najbardziej niezwykłych przedstawicieli gromady ssaków. W całym królestwie zwierząt, to właśnie delfiny mają mózg najbardziej zbliżony do ludzkiego. Potrafią się uczyć, mają swój własny język, a osobniki żyjące w niewoli rozróżniają swoje imiona. Chcesz dowiedzieć się więcej na temat tych zaskakujących stworzeń? Zatem koniecznie zapoznaj się z poniższą listą ciekawostek o delfinach. Ciekawostki o fizjologii delfinów Na rodzinę delfinowatych składa się aż 39 gatunków. Nie jest więc specjalnie zaskakujące, że ich fizjologia skrywa wiele ciekawostek. Największym i najniebezpieczniejszym przedstawicielem rodziny delfinowatych jest orka oceaniczna. Obserwując delfiny, można odnieść wrażenie, że zwierzęta te są nieustannie uśmiechnięte. To tylko złudzenie. Pysk delfina nie ma mimiki, a wrażenie uśmiechu jest spowodowane specyficzną budową tej części ciała. U większości gatunków żuchwa jest dłuższa od szczęki. W trakcie snu, delfiny „wyłączają” tylko jedną półkulę mózgu. Druga przez cały czas pozostaje aktywna. Dzięki temu mogą chronić się przed drapieżnikami i kontrolować oddech. Delfiny są wyjątkowo sprawnymi pływakami. Pod wodą mogą osiągać prędkość dochodzącą do 60 km/godz. To zasługa silnej i ruchliwej płetwy ogonowej. Delfiny oddychają powietrzem atmosferycznym. Delfiny mają duży mózg z silnie pofałdowaną korą, bardziej niż w ludzkim mózgu. Naukowcy dowiedli, że struktury mózgowe odpowiedzialne za samoświadomość i przetwarzanie złożonych emocji są silnie rozwinięte u delfinów. Mózg delfina waży 1,6 kg, czyli więcej niż mózg człowieka. Ciekawostki o ciąży delfinów Delfiny zawierają najbardziej złożone sojusze w świecie zwierząt. Skuteczniejsi w kooperacji są tylko ludzie Analizując dane o 121 samcach butlonosów, naukowcy wykazali, że zwierzęta te budują najbardziej skomplikowane, wielopoziomowe sojusze w świecie zwierząt. Zwiększa to ich szanse na osiągni.. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/delfiny-zawieraja-najbardziej-zlozone-sojusze-w-swiecie-zwierzat-skuteczniejsi-w-kooperacji-sa-tylko-ludzie-fot-simon-allen1-2b28219.jpg" width="938" height="528" alt="Delfiny zawierają najbardziej złożone sojusze w świecie zwierząt. Skuteczniejsi w kooperacji są tylko ludzie (fot. Simon Allen)" title="Delfiny zawierają najbardziej złożone sojusze w świecie zwierząt. Skuteczniejsi w kooperacji są tylko ludzie (fot. Simon Allen)" /> Samica delfina wydaje potomstwo na świat średnio co 4 lata. Warto wiedzieć, że w przypadku tych ssaków ciąża nie jest zbyt przyjemnym okresem. W zależności od gatunku, ciąża delfina trwa od 10 do 17 miesięcy. Delfiny butlonose źle znoszą ostatni etap ciąży. Tuż przed rozwiązaniem, ich prędkość spada niemal o połowę. Samice rodzą jedno młode, po czym interesują się wyłącznie wychowaniem potomka. Przez ok. 2–4 lata nie dopuszczają do siebie samców. To sprawia, że sfrustrowane delfiny często zabijają młode. Gdy samica straci potomka, ponownie staje się aktywna seksualnie. Żeby poradzić sobie ze zwiększonym oporem, ciężarne samice zmniejszają kąt wychylenia płetwy ogonowej. Ciekawostki o języku delfinów Powstało niesamowite zdjęcie – delfiny z anakondą w pyskach. O co chodzi? Naukowcy sfotografowali słodkowodne delfiny w bardzo dziwnej sytuacji. Otóż zwierzęta trzymały w pyskach dwumetrową anakondę. Dlaczego to robiły? <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/powstalo-niesamowite-zdjecie-delfiny-z-anakonda-w-pyskach-o-co-chodzi-fot-entiauspe-neto-et-al-ecology-2022-cb02f16.jpeg" width="938" height="380" alt="Powstało niesamowite zdjęcie – delfiny z anakondą w pyskach. O co chodzi? (Fot. Entiauspe-Neto et al., Ecology, 2022)" title="Powstało niesamowite zdjęcie – delfiny z anakondą w pyskach. O co chodzi? (Fot. Entiauspe-Neto et al., Ecology, 2022)" /> Delfiny to niezwykle społeczne zwierzęta. Nie jest tajemnicą, że potrafią komunikować się między sobą, ale złożoność ich języka może być niemałym zaskoczeniem dla wielu osób. Delfiny mogą przekazywać sobie nawet bardzo złożone informacje. Wśród wszystkich delfinowatych, najbardziej złożonym językiem posługują się orki. Delfiny nadają imiona swojemu potomstwu. W ich „mowie”, naukowcy wyodrębnili dźwięki, na które reagują wyłącznie określone osobniki. Te niezwykłe ssaki rozpoznają swoje imiona, ale znają też imiona swoich towarzyszy. Udowodniono, że delfiny mogą zapamiętać nawet do 100 różnych „oznakowań” werbalnych! Pod wodą delfiny nie komunikują się przy pomocy strun głosowych. Do wydawania dźwięków służą im tzw. usta foniczne – wykształcona ewolucyjnie struktura w jamie nosowej. Badania naukowe udowodniły, że delfiny potrafią uczyć się innych niż swój własny języków symbolicznych. Naukowcy są w stanie komunikować się z delfinami. Odtwarzając uprzednio nagrane dźwięki, specjaliści przeprowadzili całkiem długą konwersację z tymi niezwykłymi ssakami. Istnieje podejrzenie, że w trakcie rozmowy delfiny potrafią wpływać na swój nastrój, wywołując u „współrozmówcy” złość, smutek lub radość. Delfiny potrafią porozumiewać się także niewerbalnie. Zdaniem naukowców, poszczególne osobniki mogą komunikować się poprzez specyficzne ruchy płetwy ogonowej, sposób pływania lub przybieranie określonych póz. Co jedzą delfiny? Jak delfiny rozpoznają, że w pobliżu są znajomi? Smakują ich mocz Niezwykłe zdolności delfinów od dawna fascynują naukowców. Jak się okazuje, nadal nie wiemy wszystkiego o tych wodnych ssakach. Badacze odkryli właśnie, że butlonosy wykorzystują zmysł s... Delfiny wydają się być wyjątkowo łagodnymi stworzeniami. To tylko pozory. W rzeczywistości są niezwykle sprawnymi myśliwymi. Podstawą jadłospisu delfinów są ryby i kalmary, ale należy wiedzieć, że menu tych zwierząt zależy przede wszystkim od obszaru występowania. Delfiny nie piją wody morskiej. Muszą zadowolić się wodą zgromadzoną w ciałach upolowanych ofiar. Te niezwykłe ssaki posiadły zdolność metabolizowania tłuszczu do postaci wody. W menu delfinów znajduje się wiele ryb, w tym gatunki toksyczne, jak choćby fugu. Zdaniem ekspertów, wydzielana przez nie toksyna działa na te zwierzęta odurzająco, wywołując stan zbliżony do transu, a sama konsumpcja jest działaniem całkowicie świadomym. Fakt, że delfiny często trzymają schwytaną „rozdymkę” w pysku przez kilka minut, a następnie przekazują ją innym osobnikom, zdaje się potwierdzać tę tezę. Delfiny są wyjątkowo sprawnymi myśliwymi, ale gdy nadarza się okazja, „idą na łatwiznę”. Rybackie sieci są dla nich atrakcyjne niczym szwedzki bufet dla człowieka. W ciągu doby, dorosły delfin potrafi pożreć nawet 16 kg ryb. Delfiny nie rozdrabniają swojej zdobyczy, a połykają ją w całości. Zęby służą im wyłącznie do chwytania ofiar. Gdzie żyją delfiny? Gangi delfinów. Mroczne oblicze wodnych ssaków Co roku odnotowuje się kilkadziesiąt przypadków atakowania ludzi przez delfiny. Delfiny żyją w morzach na obu półkulach. Należy jednak podkreślić, że środowisko morskie nie jest ich jedynym domem. Lista obejmująca najbardziej intrygujące informacje na temat delfinów musi uwzględniać ciekawostki o wodzie, w której żyją. Te zwierzęta są kojarzone przede wszystkim z ssakami morskimi. Trzeba jednak wiedzieć, że niektóre gatunki żyją w słodkiej wodzie. Znanych jest pięciu przedstawicieli reprezentujących ten rząd, których naturalnym środowiskiem są rzeki. Delfiny słodkowodne reprezentują rodzinę Platanistidae. Można je spotkać nie tylko w rzekach, ale i w jeziorach. Delfiny najlepiej czują się w strefie ciepłej i umiarkowanej Podobno delfiny występują także w Polsce. To jednak nieprawda. Morświn, który żyje w wodach Bałtyku, jest ich bliskim krewnym, ale nie można zaliczyć go do rodziny Delphinidae. Sporadycznie w Bałtyku pojawiają się delfiny białobokie, ale polskie morze nie jest ich stałym rewirem. Delfiny czasami można spotkać w obszarach przybrzeżnych. Na płytką wodę najczęściej udają się osobniki chore lub ranne. W ten sposób chronią się przed utonięciem. Inne ciekawostki o delfinach 10 super mądrych zwierzaków. Zaskoczą cię swoim intelektem Te zwierzaki nie raz wprawiały ludzi w osłupienie. Który jest najinteligentniejszy? Zobacz nasze zwierzęce "1 z 10". Poniżej zamieszczamy garść kolejnych ciekawostek o delfinach. W starożytnej Grecji zabicie delfina było karane śmiercią. Aborygeni wierzyli, że delfiny są kosmitami przybyłymi z Syriusza. Delfiny uchodzą za zwierzęta wyjątkowo przyjazne ludziom i o ile człowiek nie jest dla nich strawą, to ataki wcale nie należą do rzadkości. W 1994 roku samiec imieniem Tiao, żyjący w obszarze południowego wybrzeża Brazylii, ranił 20 osób, w tym jedną śmiertelnie. Zdarza się, że karmione delfiny kąsają ludzką dłoń, czasami bardzo dotkliwie. Zdaniem naukowców, nie jest to umyślny atak. Zwierzę po prostu myli ludzką rękę z rybą. Znane są przypadki ataków delfinów na nurków. Takie sytuacje wynikają z instynktownego działania dzikiego zwierzęcia. Gdy człowiek zbliża się do ławicy ryb, drapieżny delfin traktuje go jak rywala. Wówczas wypycha go na otwarte morze, nierzadko powodując przy tym liczne złamania. Delfiny są niezwykle aktywne seksualnie. Zdarzają się nawet przypadki, że ogarnięte chucią samce biorą na celownik... człowieka. Agresję seksualną wobec ludzi przejawiają nie tylko samce, ale także samice. Nasz ekspert Artur Białek Dziennikarz i redaktor. Wcześniej związany z redakcjami regionalnymi, technologicznymi i motoryzacyjnymi. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o historii, kosmosie i przyrodzie, ale nie boi się żadnego tematu. Uwielbia podróżować, zwłaszcza rowerem na dystansach ultra. Zamiast wygodnego łóżka w hotelu, wybiera tarp i hamak. Prywatnie miłośnik literatury.
Delfiny zawierają najbardziej złożone sojusze w świecie zwierząt. Skuteczniejsi w kooperacji są tylko ludzie
Analizując dane o 121 samcach butlonosów, naukowcy wykazali, że zwierzęta te budują najbardziej skomplikowane, wielopoziomowe sojusze w świecie zwierząt. Zwiększa to ich szanse na osiągnięcie sukcesu reprodukcyjnego.
W tym artykule: Jak delfiny zachodzą w ciążę Nie tylko ludzie tworzą skuteczne sojusze Liczy się współpraca między grupami Fotografia ilustrująca ten artykuł jest intrygująca. Wydaje się, że przedstawia cztery delfiny przyglądające się piątemu. W rzeczywistości na zdjęciu, zrobionym przez dr. Simona Allena ze Szkoły Nauk Biologicznych z Bristolu, znajduje się grupa czterech samców, których łączy niepisana umowa o współpracy. Wspólnie pilnują płodnej samicy. Jest to szczególna grupa delfinów, prawdopodobnie drugiego poziomu. Grupy pierwszego poziomu tworzą dwa-trzy delfiny, które w okresie rozrodczym współżyją z jedną samicą. Grupy drugiego poziomu liczą od czterech do czternastu niespokrewnionych ze sobą osobników. Ich zadaniem jest wywalczenie dostępu do płodnej samicy. Te grupy mogą tworzyć jeszcze większe sojusze, nazywane przez naukowców trzeciopoziomowymi. Naukowcy ustalili, że o sukcesie reprodukcyjnym delfinów decyduje współpraca między grupami tworzącymi sojusz trzeciego poziomu. Wykazali to, analizując zachowania 121 butlonosów z Zatoki Rekina (ang. Shark Bay) w zachodniej Australii. Ich praca, opisująca złożoną społeczność wodnych ssaków, ukazała się właśnie w czasopiśmie naukowym „The Proceedings of the National Academy of Sciences”. Jak delfiny zachodzą w ciążę Z punktu widzenia delfina, rozmnożenie się jest sprawą wyjątkowo trudną. Przede wszystkim kłopot stanowi znalezienie płodnej partnerki, gotowej do zajścia w ciążę. U bultonosów ciąża trwa aż 12 miesięcy. Po tym okresie na świat przychodzi tylko jedno młode. Samica opiekuje się nim przez następne kilka lat. Dopiero po 3–5 latach jest ponownie gotowa do rozrodu. To właśnie przyczyniło się do tego, że samce butlonosów rozwinęły skomplikowane układy społeczne. Delfiny nie wiążą się w trwałe pary. Zdobycie dostępu do płodnej samicy jest nieosiągalne dla samotnego samca. Musi znaleźć się w grupie, która będzie z kolei częścią jeszcze silniejszego sojuszu. Dopiero wtedy może liczyć na to, że uda mu się – wraz z innymi ze swojej grupy – uzyskać dostęp do samicy w ciągu tych kilku tygodni, kiedy może ona zajść w ciążę. Nie tylko ludzie tworzą skuteczne sojusze – Wykazaliśmy, że to, jak długo grupa delfinów eskortuje daną samicę, zależy od współpracy w ramach sojuszu trzeciego poziomu – mówi dr Allen. – Innymi słowy, więzi budowane na poziomie sojuszu przekładają się na długoterminowe korzyści, jakie odnoszą poszczególne osobniki wchodzące w jego skład – dodaje. – Zawiązywanie sojuszy i współpraca sojuszników są charakterystyczne dla społeczności ludzkich – mówi dr Stephanie King, współautorka pracy. – To również jedna z podstawowych przyczyn naszego sukcesu ewolucyjnego. Nasza zdolność do tworzenia strategicznych relacji, takich jak współpraca handlowa albo militarna na poziomie krajowym i międzynarodowym, to coś, co dotychczas uważaliśmy za unikatowe dla naszego gatunku. Liczy się współpraca między grupami Jednak, jak się okazuje, wcale nie jesteśmy tacy wyjątkowi. – Samce butlonosów tworzą największe wielopoziomowe alianse w świecie zwierząt, poza ludźmi – mówi dr King. – Jednak ich siła nie leży w wielkości danego sojuszu. Liczy się współpraca pomiędzy grupami, które wchodzą w jego skład. To ona decyduje o sukcesie reprodukcyjnym pojedynczego osobnika. Dotychczas uważano, że powstanie tak skomplikowanej struktury społecznej jest związane z dwiema cechami, które też uznawano za typowo ludzkie. Są to łącznie się w trwałe pary i wspólna opieka nad potomstwem. Jak się jednak okazało, butlonosy – które nie mają żadnej z tych cech – również są w stanie tworzyć społeczności o bardzo skomplikowanej strukturze. Źródła: PNAS, EurekAlert. Nasz ekspert Magdalena Salik Dziennikarka naukowa i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Pasjami czyta i pisze, miłośniczka literatury popularnonaukowej i komputerowych gier RPG. Więcej: magdalenasalik.wordpress.com