To jedno z najbardziej niedocenianych miast Niemiec. Jego starówka przetrwała wieki
Ratyzbona to jedno z najlepiej zachowanych średniowiecznych miast w Europie Środkowej. Położona nad Dunajem, zachwyca romańskimi i gotyckimi zabytkami, a jednocześnie pozostaje nowoczesnym ośrodkiem akademickim i technologicznym. Dla wielu podróżnych to miasto bywa przyjemnym zaskoczeniem, bo choć leży w cieniu bardziej znanych bawarskich destynacji, oferuje historię sięgającą czasów rzymskich, wyjątkową architekturę i atmosferę, którą trudno pomylić z jakimkolwiek innym miejscem.
Spis treści: Krótka historia miasta Z czego słynie Ratyzbona? Atrakcje w Ratyzbonie – co warto zobaczyć? Atmosfera miasta jest jego dużą zaletą Ratyzbona (niem. Regensburg) leży we wschodniej części Bawarii, około 100 kilometrów na północ od Monachium. Miasto znajduje się w strategicznym punkcie, gdzie do Dunaju wpadają rzeki Naab i Regen. To położenie od wieków sprzyjało rozwojowi handlu, transportu i osadnictwa. Ratyzbona leży na styku kilku regionów geograficznych – doliny Dunaju, Lasu Bawarskiego i Jury Frankońskiej. Dzięki temu okolica jest zróżnicowana krajobrazowo i atrakcyjna zarówno dla miłośników miejskiego zwiedzania, jak i przyrody. Miasto jest też świetną bazą wypadową do odkrywania wschodniej Bawarii. Krótka historia miasta Teren dzisiejszej Ratyzbony był zamieszkany już w epoce neolitu, jednak historia miasta w źródłach pisanych zaczyna się dopiero w czasach rzymskich. Za panowania cesarza Marka Aureliusza powstał tu warowny obóz Castra Regina. Była to ważna placówka wojskowa strzegąca północnej granicy Cesarstwa Rzymskiego. Po upadku Rzymu osada nie utraciła znaczenia. We wczesnym średniowieczu Ratyzbona stała się jednym z najważniejszych ośrodków politycznych Bawarii, a przez pewien czas była nawet jej stolicą. W VIII wieku utworzono tu biskupstwo, co dodatkowo umocniło znaczenie miasta. Największy rozkwit przypadł na XII i XIII wiek. Dzięki położeniu nad Dunajem Ratyzbona stała się jednym z kluczowych centrów handlu między Europą Zachodnią a Wschodnią. Przez miasto przebiegały ważne szlaki kupieckie, a bogactwo mieszczaństwa przełożyło się na rozwój monumentalnej architektury. W kolejnych stuleciach Ratyzbona odgrywała istotną rolę polityczną w Świętym Cesarstwie Rzymskim. Od XVII wieku obradował tu Nieustający Sejm Świętego Cesarstwa Rzymskiego, czyli stałe zgromadzenie przedstawicieli państw cesarstwa. W XIX wieku miasto weszło w skład Królestwa Bawarii. XX wiek przyniósł industrializację, a po II wojnie światowej także szybki rozwój gospodarczy. Dziś Ratyzbona jest ważnym ośrodkiem akademickim, technologicznym i architektonicznym. W 2006 roku historyczne centrum miasta zostało wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Z czego słynie Ratyzbona? Ratyzbona słynie przede wszystkim z doskonale zachowanej średniowiecznej starówki, która uchodzi za największy tak dobrze zachowany średniowieczny zespół miejski w Niemczech. Miasto kojarzone jest z kilkoma elementami szczególnie mocno: średniowieczną architekturą i zabytkowym centrum UNESCO, kamiennym mostem nad Dunajem, rzymskimi pozostałościami, znaczeniem religijnym i historycznym, bawarską kulturą oraz tradycją piwowarską. Na tle innych miast Bawarii wyróżnia się niezwykłą ciągłością historyczną. Warstwy rzymskie, romańskie, gotyckie i nowożytne funkcjonują tu obok siebie w niemal nienaruszonej formie, więc spacer po starówce przypomina podróż przez kolejne epoki. Atrakcje w Ratyzbonie – co warto zobaczyć? Katedra św. Piotra Katedra św. Piotra to najważniejszy zabytek sakralny miasta i jeden z najwspanialszych przykładów gotyku w Bawarii. Budowę rozpoczęto w XIII wieku. Strzeliste wieże dominują nad panoramą miasta, a wnętrze zachwyca witrażami i monumentalną przestrzenią. To również siedziba słynnego chóru chłopięcego Regensburger Domspatzen. Most Kamienny Powstał w XII wieku i przez długi czas był jednym z najważniejszych mostów na Dunaju. Uznawano go za arcydzieło średniowiecznej inżynierii. Most został zbudowany w rekordowym czasie około 11 lat (1135–1146) i przez ponad 800 lat był jedyną przeprawą przez Dunaj w Ratyzbonie. Jego konstrukcja inspirowana była rzymskimi rozwiązaniami inżynieryjnymi, m.in. mostem Trajana. Porta Praetoria Porta Praetoria to jeden z najcenniejszych śladów rzymskiej obecności. Zachowana wieża obserwacyjna obozu Castra Regina należy do najstarszych tego typu zabytków w Niemczech. Dla miłośników historii starożytnej jest to obowiązkowy punkt zwiedzania. Stary Ratusz Przez stulecia był centrum życia politycznego miasta. To właśnie tutaj przez 140 lat obradował Nieustający Sejm Świętego Cesarstwa Rzymskiego. Fakt ten wskazuje, jak wielkie znaczenie polityczne miała Ratyzbona w epoce nowożytnej. Pałac Thurn und Taxis (Pałac St. Emmeram) To imponujący pałac przekształcony z dawnego klasztoru benedyktyńskiego. Rezydencja rodu Thurn und Taxis należy do największych prywatnych pałaców w Europie. Kompleks obejmuje także historyczne zabudowania klasztorne, w tym romański i gotycki krużganek oraz neogotycką kaplicę. Atmosfera miasta jest jego dużą zaletą Choć zabytki są głównym magnesem, o sile Ratyzbony decyduje również atmosfera. Miasto nie sprawia wrażenia skansenu. To żywy organizm, w którym obok turystów funkcjonują studenci, mieszkańcy i pracownicy nowoczesnych firm technologicznych. Dzięki temu Ratyzbona nie jest jedynie miejscem „do odhaczenia” na mapie atrakcji. Spacer wzdłuż Dunaju, kawa na starówce czy obserwowanie miejskiej panoramy z Mostu Kamiennego pozwalają zrozumieć, dlaczego to miasto bywa uznawane za jedno z najbardziej niedocenianych w całych Niemczech. Czy warto odwiedzić Ratyzbonę? Zdecydowanie tak, szczególnie jeśli interesują cię miasta o dobrze zachowanej strukturze historycznej i czytelnym układzie urbanistycznym. Ratyzbona nie jest dużą metropolią, ale właśnie w tym tkwi jej przewaga – większość najważniejszych zabytków znajduje się w obrębie zwartej starówki, co pozwala zwiedzać miasto pieszo i bez pośpiechu. To miejsce, w którym szczególnie wyraźnie widać nawarstwienie historii. Rzymskie początki, średniowieczny rozwój handlowy oraz późniejsze znaczenie polityczne w ramach Świętego Cesarstwa Rzymskiego wciąż są tu widoczne. Nie mają one charakteru muzealnej ekspozycji, lecz są integralną częścią codziennej przestrzeni – od układu ulic po zachowane zabytki i mosty. Ratyzbona dobrze sprawdza się również jako kierunek dla osób, które chcą uniknąć najbardziej obleganych turystycznie miast Bawarii, ale jednocześnie zobaczyć architekturę wysokiej klasy i miejsca o dużej wartości historycznej. To miasto, które można poznać w jeden dzień, ale które jednocześnie oferuje wystarczająco dużo atrakcji, by ciekawie spędzić w nim czas. Źródło: National Geographic Traveler Nasza autorka Marzena Wardyn-Kobus Autorka tekstów z pogranicza przyrody, kultury i podróży. W serwisie tworzy artykuły popularnonaukowe o otaczającym nas świecie, łącząc rzetelną wiedzę z przystępnym językiem i dbałością o szczegóły. Pisze, by zachęcać innych do uważnego kontaktu z przyrodą – nawet tą najbliższą, tuż za domem. Kaszubka mieszkająca na Kujawach, zakochana w górskich szlakach i leśnych bezdrożach. Jej przydomowy ogródek to strefa zrównoważonego eksperymentowania – dąży do tego, by uprawiać rośliny ekologicznie, z szacunkiem dla natury. Wolne chwile spędza z książką, wędrując po lesie lub tworząc makramy.
Jedno z najpiękniejszych miejsc we Włoszech. Góry wyrastają tu niemal prosto z wody
Jezioro Como ma wszystko, czego potrzeba by stworzyć niemal idealną włoską pocztówkę: alpejskie szczyty, błękitną wodę, ogrody pełne kamelii i azalii, historyczne wille oraz miasteczka przyklejone do stromych brzegów. Hollywoodzkie gwiazdy dodały mu blasku, ale fenomen Lario – jak od wieków nazywają jezioro Włosi – zaczął się znacznie wcześniej. Podpowiadamy, co zobaczyć nad jeziorem Como i jak zaplanować podróż, żeby nie skończyła się wyłącznie staniem w kolejkach do promów.
Jezioro Como to w ostatnich latach jeden z najchętniej wybieranych kierunków – nie tylko na krótki city break połączony z wycieczką do Mediolanu, ale także jako kierunek na dłuższy wyjazd latem. Jego największym atutem jest połączenie gór, wody, architektury, ogrodów i niepowtarzalnego włoskiego klimatu, a także odrobina luksusu dostarczana tutaj przez sławy z całego świata. Jezioro Como na mapie. Gdzie dokładnie leży? Jezioro Como, po włosku Lago di Como, leży w Lombardii na północy Włoch, u podnóża Alp. Jego południowy kraniec znajduje się około 40 km w linii prostej od Mediolanu, dlatego region jest popularnym celem zarówno kilkudniowych wyjazdów, jak i jednodniowych wycieczek ze stolicy Lombardii. Charakterystyczny kształt jeziora przypomina odwróconą literę Y. Na końcach dwóch południowych ramion znajdują się Como i Lecco, a mniej więcej w miejscu, w którym ramiona się łączą, leży słynne Bellagio. Lago di Como ma około 146 km kw powierzchni, dzięki czemu jest trzecim największym jeziorem Włoch pod względem powierzchni, po jeziorach Garda i Maggiore. Północną część krajobrazu zamykają wysokie góry. Jednym z najbardziej charakterystycznych szczytów jest Monte Legnone, wznoszący się nad okolicami Colico. To właśnie połączenie jeziora i niemal wyrastających prosto z wody gór odpowiada za znaczną część niezwykłego uroku tego miejsca. Jezioro Como – najpiękniejsze miasteczka i atrakcje Wakacje nad Como trudno sprowadzić do pobytu w jednym kurorcie. Każda część jeziora ma nieco inny charakter, a wiele najciekawszych miejsc najlepiej połączyć podczas jednej podróży statkiem. Największym miastem, od którego jezioro wzięło swoją nazwę jest Como. Na zachodnim brzegu jeziora znajdują się m.in. Cernobbio, Tremezzina, Menaggio i Ossuccio. W pobliżu tego ostatniego leży Isola Comacina – jedyna wyspa na jeziorze Como. Nad Ossuccio wznosi się Sacro Monte della Beata Vergine del Soccorso. Kompleks jest jednym z dziewięciu Sacri Monti Piemontu i Lombardii, które w 2003 r. wspólnie trafiły na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Trasa prowadzi obok 14 barokowych kaplic w kierunku sanktuarium. Inne ciekawe miasteczka: Lecco Varenna Bellano Colico Bellagio. Najsłynniejsze miasteczko nad jeziorem Como Bellagio leży w wyjątkowym miejscu – na cyplu rozdzielającym południowe ramiona jeziora. Dzięki położeniu widoki rozciągają się stąd w kilku kierunkach jednocześnie, co już stanowi jedną z największych atrakcji. Miejscowość przyciąga brukowanymi uliczkami, schodami, niewielkimi sklepami, restauracjami i ogrodami. Jednym z najważniejszych miejsc są Giardini di Villa Melzi. Neoklasycystyczną Villa Melzi d’Eril wzniesiono w latach 1808–1810 dla Francesca Melziego d’Erila. Szczególne wrażenie robi skąpana w promieniach słońca, gdy wokół kwitną kwiaty azalii i rododendronów. Zwiedzający mają dostęp przede wszystkim do parku, kaplicy i niewielkiego muzeum. Wnętrza samej willi nie są udostępniane turystom, natomiast ogrody działają sezonowo. Drugim znanym miejscem jest park Villa Serbelloni, rozciągający się na wzgórzu ponad centrum Bellagio. Co zobaczyć nad Como? Najsłynniejsze wille nad Como Okolice Tremezziny są obowiązkowym punktem dla miłośników historycznych rezydencji. W Tremezzo znajduje się Villa Carlotta, której początki sięgają końca XVII wieku. Dziś w rezydencji funkcjonuje muzeum, a budynek otacza rozległy ogród botaniczny. W kolekcji znajdują się dzieła takich artystów jak Antonio Canova, Francesco Hayez czy Bertel Thorvaldsen. Jeszcze bardziej malowniczo położona jest Villa del Balbianello na półwyspie Lavedo niedaleko Lenno. XVIII-wieczna posiadłość należała m.in. do podróżnika i alpinisty Guido Monzina, który przekazał ją włoskiej fundacji FAI. Dziś można zwiedzać ogród oraz – w ramach określonych zasad – wnętrza rezydencji. Rezerwacja jest szczególnie ważna w sezonie, gdy zainteresowanie jest bardzo duże. Kinomani mogą rozpoznać Balbianello z filmów – rezydencja pojawiała się m.in. w produkcjach z serii „Gwiezdne wojny” i o Jamesie Bondzie. Katedra w Como Jednym z najważniejszych zabytków miasta Como jest Cattedrale di Santa Maria Assunta. Budowę obecnej świątyni rozpoczęto pod koniec XIV wieku, a jej architektura powstawała przez kolejne stulecia. Dlatego też łączy elementy późnogotyckie, renesansowe i późniejsze. Wewnątrz uwagę zwraca między innymi barokowy ołtarz, który powstał w 1728 roku z marmurów, onyksu i złoconego brązu. Fort wojskowy Forte di Fuentes Dawny fort znajduje się w okolicy Colico i jego historia sięga czasów hiszpańskiej dominacji w tej części Włoch. Pod koniec XVIII wieku umocnienia zostały częściowo zniszczone przez wojska napoleońskie, jednak wciąż jest to jeden z nielicznie zachowanych fortów wojskowych. To punkt obowiązkowy dla miłośników historii. Azienda Agricola Sorsasso – winnica w Domaso Będąc nad jeziorem Como i chcąc spróbować lokalnych win, najlepiej szukać rodzinnych winnic. Mają one swój niezastąpiony klimat i bardzo często ulokowane są na zboczu, z którego roztacza się piękny widok. Warto też patrzeć na etykiety win, aby mieć pewność, że pochodzi ono z tego konkretnego regionu. Plaże nad jeziorem Como. Czy można się tu kąpać? Nad Lago di Como można znaleźć zarówno publiczne, kamieniste lub żwirowe plaże, jak i płatne lido z leżakami, barami czy restauracjami. Do najpopularniejszych kąpielisk należą: Lido di Menaggio Spiaggia di Lenno Spiaggia di Sorico Lido di Bellagio Spiaggia di Onno Lido di Cadenabbia Spiaggia di Careno Trzeba jednak pamiętać, że Como jest głębokim jeziorem, a warunki nad wodą różnią się w zależności od miejsca, pory roku i pogody. Przed kąpielą dobrze sprawdzić lokalne oznaczenia oraz aktualne informacje dotyczące bezpieczeństwa. Północna część jeziora jest szczególnie popularna wśród osób uprawiających windsurfing i kitesurfing. Okolice Colico są oficjalnie promowane jako jeden z najlepszych punktów nad Como do uprawiania tych sportów. Jak poruszać się po jeziorze Como? Teoretycznie jezioro można objechać samochodem, ale nie zawsze jest to najwygodniejszy sposób zwiedzania. Drogi biegnące wzdłuż brzegów bywają wąskie, kręte i mocno zatłoczone w sezonie, a parkowanie w najbardziej popularnych miejscowościach może być problemem. Dlatego jedną z najlepszych opcji jest transport wodny. W sezonie 2026 oficjalna Navigazione Laghi obsługuje m.in. trasę Como–Colico–Como oraz połączenia pomiędzy Bellagio, Varenna, Menaggio i Cadenabbią. Rozkłady zmieniają się zależnie od pory roku, dlatego warto sprawdzić je bezpośrednio przed podróżą. A latem w szczycie sezonu, aby uniknąć stania w kolejkach, warto pojawić się przy przystani odrobinę wcześniej. Rower może być świetnym rozwiązaniem na wybranych trasach, ale pełnego objazdu jeziora nie należy przedstawiać jako łatwej rekreacyjnej wycieczki. Część dróg jest ruchliwa i wąska. Dla fanów pieszych tras ciekawą propozycją mogą być między innymi Greenway del Lago di Como lub Sentiero del Viandante. To malownicze szlaki, z których można podziwiać jezioro z zupełnie innej perspektywy. Jezioro Como i gwiazdy. George Clooney nadal ma tu dom Luksusowy wizerunek Como nie wziął się wyłącznie z mediów społecznościowych. Od stuleci okolica przyciągała europejską śmietankę – artystów i zamożnych podróżników, którzy równie mocno doceniają walory tej części Włoch. Swoją posiadłość ma tutaj między innymi George Clooney, który na początku XXI wieku kupił Villa Oleandra w Laglio i pobliską Villa Margherita. Nad Como przyjeżdża się przede wszystkim dla pięknych widoków, architektonicznych i historycznych perełek oraz rozległych ogrodów otaczających włoskie wille. Niektórzy turyści jednak równie bacznie przypatrują się pływającym po jeziorze prywatnym łodziom, z cichą nadzieją, że być może zobaczą w niej ulubionego celebrytę. Jezioro Como czy Garda? To jeden z najczęstszych dylematów wśród turystów. Oba jeziora należą do najpopularniejszych kierunków północnych Włoch, ale oferują trochę inne doświadczenia. Garda jest większa i ma bardziej rozbudowaną infrastrukturę typowo wakacyjną, szczególnie atrakcyjną dla rodzin i osób planujących dłuższy pobyt nad wodą. Como mocniej kojarzy się z historycznymi willami, ogrodami, niewielkimi miasteczkami i luksusowymi hotelami. Stąd też ceny mogą być nieco wyższe, szczególnie w Bellagio czy Tremezzinie. Wybór zależy więc przede wszystkim od sposobu podróżowania, a nie od tego, które jezioro jest „lepsze”. Kiedy najlepiej jechać nad jezioro Como? Największy ruch przypada na miesiące letnie. To najlepszy okres dla osób nastawionych na kąpiele i sporty wodne, ale jednocześnie czas wysokich temperatur, droższych noclegów oraz największych kolejek do statków i popularnych atrakcji. Późna wiosna i wczesna jesień są dobrym kompromisem dla osób, które chcą zwiedzać miasteczka, ogrody i szlaki bez największego letniego tłoku. Zimą jezioro również ma swój urok, jednak nie należy zakładać, że wszystkie atrakcje działają tak samo jak latem. Część ogrodów, willi, hoteli i usług turystycznych funkcjonuje sezonowo albo według ograniczonego harmonogramu. Przed zimową podróżą szczególnie warto sprawdzić aktualne godziny otwarcia wybranych atrakcji. Źródło: Navigazione Laghi, Bellagio Lake Como, Visit Colico, Villa Oleandra, Green Way Lago di Como Nasz autor Mateusz Łysiak Dziennikarz zakręcony na punkcie podróżowania. Pierwsze kroki w mediach stawiał w redakcjach internetowej i papierowej magazynu „Podróże”. Redagował i wydawał m.in. w gazeta.pl i dziendobrytvn.pl. O odległych miejscach (czasem i tych bliższych) lubi pisać nie tylko w kontekście turystycznym, ale też przyrodniczym i społecznym. Marzy o tym, żeby zobaczyć zorzę polarną oraz Machu Picchu. Co poza szlakiem? Kuchnia włoska, reportaże i pływanie.
10 europejskich miast idealnych na letni weekend. Dolecisz tam w kilka godzin
Nie trzeba planować długiego urlopu, aby poczuć atmosferę wakacyjnej podróży. Kilka dni wystarczy, by spacerować nad Morzem Śródziemnym, pływać w kopenhaskim porcie, odpoczywać nad berlińskim jeziorem albo odkrywać wieczorne życie Madrytu. Oto 10 europejskich miast, które znakomicie sprawdzą się jako kierunek na letni city break.
Krótki wyjazd do jednego z europejskich miast może być dobrym sposobem na spontaniczne wakacje bez konieczności brania długiego urlopu. Z Polski można w kilka godzin dotrzeć między innymi do Madrytu, Paryża, Kopenhagi, Wiednia czy Aten. Latem mieszkańcy tych miast przenoszą się do parków, nad rzeki, kanały i miejskie plaże, a długie dni pozwalają zobaczyć więcej nawet podczas dwudniowego wyjazdu. Podane czasy podróży są orientacyjne i dotyczą przede wszystkim bezpośrednich lotów z Warszawy. Siatki połączeń i rozkłady zmieniają się sezonowo, dlatego przed zakupem biletu warto sprawdzić aktualną ofertę przewoźników. Madryt – letnie wieczory, wielka sztuka i parki Stolica Hiszpanii przyciąga monumentalną architekturą, jednymi z najważniejszych muzeów sztuki w Europie i życiem ulicznym, które nie zamiera nawet po zachodzie słońca. W ciągu dnia warto zobaczyć Muzeum Prado, pałac królewski i plac Plaza Mayor, a późnym popołudniem odpocząć w parku El Retiro. Latem Madryt bywa bardzo gorący, dlatego zwiedzanie najlepiej zaplanować rano i wieczorem. Najcieplejszą część dnia można przeznaczyć na wizytę w klimatyzowanym muzeum, długi lunch albo sjestę. Gdy temperatura spada, mieszkańcy wypełniają tarasy, place i bary tapas. Orientacyjny czas lotu z Warszawy: około 3 godz. 50 min. Barcelona – architektura Gaudíego i kąpiel w Morzu Śródziemnym Barcelona łączy zalety wielkiej europejskiej metropolii z atmosferą nadmorskiego kurortu. W ciągu jednego weekendu można zobaczyć secesyjne dzieła Antoniego Gaudíego, spacerować po średniowiecznych ulicach Barri Gòtic, odwiedzić targowisko La Boqueria i odpocząć na plaży. Najbardziej rozpoznawalną budowlą miasta pozostaje wciąż powstająca Sagrada Família. Warto również wejść na wzgórze Montjuïc, gdzie znajdują się ogrody, muzea, obiekty olimpijskie i punkty widokowe. Jedną z najpiękniejszych realizacji Gaudíego jest Park Güell w Barcelonie. Ze względu na ogromną popularność obiektu bilety najlepiej rezerwować z wyprzedzeniem. Stadion Camp Nou jest przebudowywany, dlatego przed wizytą należy sprawdzić aktualne zasady zwiedzania stadionu i dostępność poszczególnych części kompleksu. Orientacyjny czas lotu z Warszawy: około 3 godz. 15 min. Monachium – miejska fala, ogród piwny i bawarski luz Monachium często kojarzy się przede wszystkim z Oktoberfestem, ale stolica Bawarii świetnie sprawdza się również jako kierunek na lato. Historyczne centrum można zwiedzić podczas spaceru od Marienplatz do rezydencji bawarskich władców, a później przenieść się do rozległego Ogrodu Angielskiego. Zielone Monachium słynie również z wielu ekologicznych rozwiązań dla turystów. To właśnie tam znajduje się słynna fala na potoku Eisbach, na której przez cały rok trenują doświadczeni surferzy. Latem park wypełniają rowerzyści, spacerowicze i goście ogródków piwnych. Ogród Angielski jest jednym z najważniejszych miejsc codziennego wypoczynku mieszkańców Monachium. City break można połączyć z wycieczką poza miasto. Dobrym pomysłem jest wyprawa do alpejskich jezior albo zwiedzanie bawarskich zamków i pałaców. Orientacyjny czas lotu z Warszawy: około 1 godz. 40 min. Nicea – wakacyjny weekend nad lazurowym morzem Nicea na Lazurowym Wybrzeżu jest jednym z tych miejsc, w których miejski weekend łatwo zamienić w krótkie wakacje nad morzem. Siedmiokilometrowa Promenade des Anglais prowadzi wzdłuż kamienistych plaż, hoteli i charakterystycznych niebieskich krzeseł ustawionych w stronę zatoki. Warto odwiedzić również stare miasto, targ Cours Saleya i Wzgórze Zamkowe, z którego rozciąga się jeden z najbardziej znanych widoków na Niceę. Latem najlepiej zwiedzać rano, a popołudnie przeznaczyć na plażę lub odpoczynek w cieniu. Nicea może być też bazą wypadową do Cannes, Èze, Antibes i Monako. Pociągi kursujące wzdłuż wybrzeża pozwalają organizować jednodniowe wycieczki bez wynajmowania samochodu. Orientacyjny czas lotu z Warszawy: około 2 godz. 30 min. Amsterdam – kanały, muzea i długie letnie wieczory Amsterdam najlepiej poznawać pieszo, rowerem albo z pokładu łodzi. Sieć kanałów, wąskie kamienice i niewielkie mosty tworzą krajobraz, który trudno pomylić z jakimkolwiek innym europejskim miastem. W dzielnicy muzealnej znajdują się Rijksmuseum, Muzeum Van Gogha i Stedelijk Museum. Osoby zainteresowane historią mogą odwiedzić Dom Anny Frank, ale bilety do najpopularniejszych muzeów i atrakcji trzeba rezerwować z wyprzedzeniem. Latem warto wyjść poza historyczne centrum. Dobrym kierunkiem są zielone tereny Vondelparku, nabrzeża dzielnicy Noord oraz mniej zatłoczone okolice wschodniej części miasta. Trochę dalsza wyprawa pozwoli nam odwiedzić Zaanse Schans, żywe muzeum przemysłu. Orientacyjny czas lotu z Warszawy: około 2 godz. 10 min. Paryż – miejskie plaże, pikniki i spacery nad Sekwaną Paryż pozostaje jednym z najbardziej klasycznych kierunków na europejski city break, ale latem pokazuje nieco swobodniejsze oblicze. Mieszkańcy spotykają się na piknikach nad Sekwaną i Kanałem Saint-Martin, a część nadrzecznych przestrzeni zmienia się w sezonowe strefy wypoczynku. W ciągu dwóch lub trzech dni można zobaczyć najważniejsze zabytki, odwiedzić jedno z wielkich muzeów i przeznaczyć kilka godzin na spacer bez ustalonego planu. Latem szczególnie przyjemne są wieczory w Dzielnicy Łacińskiej, Le Marais i na wzgórzu Montmartre znanym z Bazyliki Sacre-Cœur. W wakacje w mieście organizowane są plenerowe wydarzenia, pokazy filmowe i projekt Paris Plages. Najbardziej oblegane atrakcje, w tym wieżę Eiffla i Luwr, warto rezerwować odpowiednio wcześnie. Orientacyjny czas lotu z Warszawy: około 2 godz. 30 min. Kopenhaga – kąpiel w porcie i rowerowa stolica północy Latem życie Kopenhagi przenosi się nad wodę. W różnych częściach portu działają oficjalne kąpieliska, z których korzystają zarówno mieszkańcy, jak i turyści. Pływać należy wyłącznie w wyznaczonych i oznakowanych strefach, a przed wejściem do wody warto sprawdzić komunikaty dotyczące jej jakości. Miasto można wygodnie przemierzać rowerem. Klasyczna trasa prowadzi od kolorowych kamienic przy Nyhavn do pałacu Amalienborg, Małej Syrenki i dzielnicy Christianshavn. Warto również odwiedzić Park Tivoli, które po zmroku rozświetlają tysiące lamp. Kopenhaga jest także jednym z najciekawszych kulinarnie miast Europy. Podczas krótkiego pobytu warto spróbować smørrebrød, wypieków z kardamonem oraz współczesnej kuchni nordyckiej. Podpowiadamy, co zjeść w Kopenhadze i gdzie szukać lokalnych smaków. Orientacyjny czas lotu z Warszawy: około 1 godz. 30 min. Wiedeń – cesarskie zabytki i wypoczynek nad Dunajem Wiedeń łączy monumentalną architekturę, światowej klasy muzea i znakomicie zorganizowaną komunikację publiczną. Nawet podczas krótkiego wyjazdu można zobaczyć pałac Schönbrunn, katedrę św. Szczepana, Hofburg oraz część słynnych kolekcji sztuki. Latem miasto żyje również poza zabytkowym centrum. Mieszkańcy odpoczywają na terenach Prateru, nad kanałem Dunajskim i na wyspie Donauinsel. Rozległe tereny zielone sprawiają, że od miejskiego gwaru można odpocząć bez opuszczania Wiednia. Wieczorem warto odwiedzić tradycyjną winiarnię heuriger albo jeden z lokali nad kanałem. W kulinarnym Wiedniu warto spróbować których dań i deserów, z których słynie Austria. Orientacyjny czas lotu z Warszawy: około 1 godz. 20 min. Berlin – jeziora, kultura i letnie życie pod gołym niebem Berlin jest jednym z najbardziej różnorodnych kierunków na krótki wyjazd. Miłośnicy historii mogą odwiedzić Wyspę Muzeów, Bramę Brandenburską i pozostałości muru berlińskiego, a osoby zainteresowane współczesną kulturą – galerie, kluby i postindustrialne przestrzenie miasta. Latem Berlin pokazuje swoje najbardziej swobodne oblicze. Działają kina plenerowe, ogródki piwne i bary nad Sprewą, a mieszkańcy wyjeżdżają nad liczne jeziora znajdujące się w granicach miasta i na jego obrzeżach. Wannsee, Müggelsee i Schlachtensee pozwalają połączyć zwiedzanie metropolii z odpoczynkiem nad wodą. Z Polski do Berlina można wygodnie dotrzeć nie tylko samolotem, lecz także pociągiem. Podróż koleją z Warszawy trwa około pięciu–sześciu godzin, a z zachodniej części kraju jest jeszcze krótsza. Plan krótkiego pobytu znajdziesz w naszym przewodniku pokazującym, jak spędzić 48 godzin w Berlinie. Orientacyjny czas lotu z Warszawy: około 1 godz. 20 min. Ateny – starożytność oglądana po zachodzie słońca Ateny oferują kilka tysięcy lat historii, ale nie są wyłącznie wielkim stanowiskiem archeologicznym. Oprócz Akropolu, agory i muzeów warto poznać współczesne dzielnice, lokalne targowiska oraz tawerny pełne mieszkańców. W środku lata temperatury mogą być bardzo wysokie, dlatego Akropol najlepiej odwiedzić wcześnie rano albo późnym popołudniem. W godzinach południowych rozsądniej wybrać klimatyzowane Muzeum Akropolu lub Narodowe Muzeum Archeologiczne. Należy także śledzić komunikaty władz, ponieważ podczas fal upałów godziny otwarcia stanowisk archeologicznych mogą być czasowo zmieniane. Wieczorem warto wejść na jedno z ateńskich wzgórz i zobaczyć miasto w świetle zachodzącego słońca. Osoby dysponujące dodatkowym dniem mogą wybrać się promem na pobliską Eginę. A wieczorem spróbować ateńskich przysmaków. Orientacyjny czas lotu z Warszawy: około 2 godz. 40 min. Jak zaplanować letni city break? Latem bilety lotnicze i noclegi w najpopularniejszych miastach szybko drożeją, dlatego rezerwację warto zrobić odpowiednio wcześniej. W przypadku wyjazdu na dwa lub trzy dni duże znaczenie mają godziny lotów oraz odległość lotniska od centrum. W miastach południowej Europy trzeba przygotować się na upały. Zwiedzanie najlepiej rozpoczynać rano, robić dłuższą przerwę w środku dnia i wracać na ulice wieczorem. Przydatne będą nakrycie głowy, krem przeciwsłoneczny i butelka na wodę. Bilety do najbardziej popularnych muzeów, pałaców i punktów widokowych warto kupić przed podróżą. Pozwala to uniknąć kolejek i lepiej wykorzystać ograniczony czas. Źródło: National Geographic Traveler Nasz ekspert Łukasz Załuski Od ponad 20 lat opowiada o świecie – jego historii, nauce i miejscach, do których warto wyruszyć z otwartą głową. Jest redaktorem naczelnym „National Geographic Polska” oraz National-Geographic.pl. Wcześniej kierował m.in. „Focusem”, „Focusem Historia” czy „Sekretami Nauki”, konsekwentnie rozwijając tematykę popularnonaukową i podróżniczą. Jest inicjatorem projektu pierwszej naukowej rekonstrukcji wizerunków władców z dynastii Jagiellonów. Po godzinach miłośnik gimnastyki sportowej, książek kryminalnych i europejskich stolic.
Nie trzeba wydawać fortuny na wakacje. Te europejskie miasta zachwycają cenami
Wakacyjny wyjazd za granicę nie musi oznaczać długiego urlopu, ani dużych wydatków. Coraz więcej osób decyduje się latem na kilkudniowe city breaki, które pozwalają połączyć zwiedzanie z odpoczynkiem. Okazuje się, że w Europie wciąż można znaleźć miasta oferujące zarówno ciekawe atrakcje, jak i noclegi w zaskakująco przystępnych cenach.
Choć latem największą popularnością niezmiennie cieszą się nadmorskie kurorty we Włoszech, Grecji czy Hiszpanii, coraz więcej podróżnych wybiera krótsze wyjazdy do europejskich miast. Taki city break pozwala w kilka dni poznać lokalną kulturę, zabytki i kuchnię, a przy tym często okazuje się znacznie tańszą alternatywą dla klasycznych wakacji. Które kierunki oferują dziś najlepszy stosunek ceny do jakości i gdzie można spędzić udany weekend, nie wydając fortuny? Blisko Polski i bez wysokich kosztów. Te miasta świetnie sprawdzą się na weekend Krótki wyjazd za granicę nie musi oznaczać wielogodzinnej podróży ani dużych wydatków. Jak podkreślają eksperci Travelist.pl, jedną z największych zalet city breaków jest możliwość oderwania się od codzienności nawet wtedy, gdy do dyspozycji ma się jedynie kilka dni urlopu. – Lato to nie tylko tygodniowe wakacje, ale też krótkie city breaki. To dobra opcja dla osób, które nie chcą wykorzystywać wielu dni wolnego albo szukają krótszego wyjazdu między większymi planami urlopowymi – zauważa Eugeniusz Triasun z Travelist.pl. Wśród najciekawszych propozycji znalazły się miasta Europy Środkowej, do których z Polski można dotrzeć stosunkowo szybko. Budapeszt zachęca spacerami nad Dunajem, wizytą na Wzgórzu Zamkowym, relaksem w słynnych termach i wieczornymi rejsami po rzece. Ceny noclegów dla dwóch osób ze śniadaniem zaczynają się tam od około 360 zł za noc. Podobnie wypada Praga, gdzie oprócz obowiązkowego spaceru po Moście Karola warto odwiedzić mniej oczywiste miejsca, takie jak Letenské sady, wzgórze Wyszehrad czy tętniącą życiem nadrzeczną Naplavkę. Niewiele droższa jest Bratysława, która dzięki niewielkim rozmiarom pozwala w ciągu jednego weekendu zobaczyć historyczne centrum, zamek górujący nad Dunajem oraz pobliskie ruiny Devína. To kierunki, które łączą bogatą historię, dobrą kuchnię i stosunkowo niskie ceny z łatwym dojazdem z Polski. Południe Europy na weekend. Słońce, zabytki i atrakcyjne ceny noclegów Osoby marzące o wakacyjnej atmosferze nie muszą od razu planować tygodniowego urlopu nad morzem. Równie dobrym wyborem mogą okazać się miasta południowej Europy, gdzie zwiedzanie najlepiej rozpocząć wcześnie rano, a wieczory spędzać na placach, promenadach i w lokalnych restauracjach. Jednym z najbardziej atrakcyjnych cenowo kierunków jest Sewilla, w której nocleg dla dwóch osób ze śniadaniem można znaleźć już od około 320 zł za noc. Stolica Andaluzji zachwyca pałacem Alcázar, dzielnicą Santa Cruz, monumentalnym Plaza de España oraz klimatyczną Trianą, gdzie do późnych godzin wieczornych można poczuć atmosferę flamenco i skosztować lokalnych tapas. W zestawieniu znalazły się także Ateny, pozwalające połączyć zwiedzanie jednego z najważniejszych zabytków starożytności z wypoczynkiem w nowoczesnym mieście. Po porannej wizycie na Akropolu warto zajrzeć do dzielnic Plaka i Monastiraki lub wybrać się do jednego z licznych kin plenerowych, które latem stały się jednym z symboli greckiej stolicy. Ciekawą propozycją pozostaje również Mediolan, gdzie oprócz katedry Duomo i jej tarasów coraz większą popularnością cieszą się artystyczna Brera, kanały Navigli oraz liczne koncerty i wydarzenia organizowane w sezonie letnim. W przypadku Mediolanu ceny weekendowych noclegów rozpoczynają się od około 440 zł za noc dla dwóch osób. Coraz popularniejszy trend coolcation. Te miasta kuszą latem niższymi temperaturami Nie wszyscy marzą o zwiedzaniu w trzydziestostopniowym upale. Coraz większą popularność zdobywa trend określany mianem coolcation, czyli wakacyjnych wyjazdów do miejsc oferujących łagodniejszy klimat. Wśród rekomendacji ekspertów Travelist.pl znalazły się przede wszystkim miasta Europy Północnej i krajów bałtyckich. Jednym z nich jest Sztokholm, gdzie miejskie życie od lat harmonijnie łączy się z wodą i zielenią. Spacer po Gamla Stan, rejs między wyspami archipelagu czy piknik nad brzegiem morza pozwalają spojrzeć na szwedzką stolicę z zupełnie innej perspektywy, a noclegi zaczynają się od około 450 zł za noc dla dwóch osób. Interesującą propozycją jest również Ryga, która zachwyca średniowieczną starówką i jedną z najlepiej zachowanych w Europie kolekcji architektury secesyjnej. Dodatkowym atutem jest bliskość Jurmały – nadbałtyckiego kurortu, do którego można łatwo dotrzeć podczas jednodniowej wycieczki. Najbardziej przystępnym cenowo kierunkiem w całym zestawieniu okazało się jednak Wilno. Za nocleg dla dwóch osób ze śniadaniem zapłacimy tam już od około 300 zł za noc. Litewska stolica przyciąga barokową starówką wpisaną na listę UNESCO, artystyczną dzielnicą Zarzecze (Užupis), licznymi terenami zielonymi oraz możliwością aktywnego spędzania czasu – od spływów kajakowych po loty balonem nad historycznym centrum miasta. Dzięki temu Wilno stanowi jedną z najciekawszych propozycji dla osób szukających niedrogiego, a jednocześnie różnorodnego city breaku. Źródło: Travelist.pl Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
To najlepsze miasto do życia na świecie. Nowy ranking nie pozostawia wątpliwości
Nie każde miasto zapewnia mieszkańcom taki sam komfort życia. O jakości codzienności decydują nie tylko bezpieczeństwo czy poziom opieki zdrowotnej, ale również dostęp do edukacji, sprawnie działająca infrastruktura oraz środowisko, w którym żyjemy. Najnowszy międzynarodowy ranking pokazuje, że najlepszego miejsca do życia nie trzeba szukać na drugim końcu świata – zwycięzca znajduje się w Europie. Które miasto zdobyło pierwsze miejsce?
Global Liveability Index, przygotowywany co roku przez Economist Intelligence Unit (EIU), od lat uznawany jest za jeden z najbardziej prestiżowych rankingów jakości życia na świecie. W tegorocznej edycji przeanalizowano 173 miasta, oceniając je pod względem pięciu kluczowych obszarów: stabilności, opieki zdrowotnej, kultury i środowiska, edukacji oraz infrastruktury. Na podstawie tych kryteriów powstało zestawienie miejsc, które oferują mieszkańcom najwyższy komfort codziennego życia. W ścisłej czołówce ponownie dominują europejskie metropolie, choć w pierwszej piątce nie zabrakło także przedstawicieli Australii. Które miasto zdobyło najwyższą ocenę i dlaczego po raz kolejny uznano je za najlepsze miejsce do życia na świecie? Kopenhaga ponownie najlepsza. Oto miasta, które znalazły się na podium rankingu Na pierwszym miejscu tegorocznego Global Liveability Index po raz drugi z rzędu znalazła się Kopenhaga, która uzyskała najwyższe noty przede wszystkim za stabilność, infrastrukturę oraz edukację, a także bardzo wysokie oceny w kategorii kultury i środowiska. Zdaniem autorów raportu to właśnie połączenie sprawnie funkcjonujących usług publicznych, bezpiecznej przestrzeni miejskiej oraz wysokiej jakości życia sprawia, że duńska stolica pozostaje wzorem dla innych metropolii. Miasto od lat słynie z rozbudowanej infrastruktury rowerowej, czystych kanałów, w których latem można się kąpać, oraz licznych terenów zielonych. Jak zauważa cytowana przez CNN Travel Laura Amira Kassem, mieszkająca w Kopenhadze od ośmiu lat, codzienność wygląda tam zupełnie inaczej niż w wielu europejskich stolicach. – Można pojechać rowerem do pracy, potem wyskoczyć do portu popływać, a wieczorem wrócić na kolację. I to nie jest wyjątkowy dzień – to po prostu wtorek – podkreśliła. Drugie miejsce zajął Wiedeń, który od lat znajduje się w ścisłej czołówce rankingu dzięki znakomitej opiece zdrowotnej, edukacji i dobrze zorganizowanej komunikacji miejskiej. Mieszkańcy zwracają uwagę, że mimo statusu dużej europejskiej metropolii miasto zachowało spokojne tempo życia, a wiele codziennych spraw można załatwić pieszo. Podium zamknęło Melbourne, najwyżej sklasyfikowane miasto spoza Europy. Australijska metropolia została szczególnie doceniona za bogatą ofertę kulturalną, różnorodność dzielnic oraz przyjazną przestrzeń publiczną. Autorzy zestawienia podkreślają, że każda część miasta ma własny charakter – od artystycznego Fitzroy, przez nadmorskie St Kilda, po wielokulturowe Footscray – co sprawia, że Melbourne od lat uchodzi za jedno z najbardziej inspirujących miejsc do życia na świecie. Sydney, Zurych i miasta spoza Europy. Jak wygląda dalsza część rankingu? Tuż za podium uplasowało się Sydney, które awansowało z szóstego na czwarte miejsce i zostało wysoko ocenione przede wszystkim za opiekę zdrowotną, edukację oraz wyjątkową jakość życia wynikającą z bliskości natury. Mieszkańcy podkreślają, że nawet w jednej z największych metropolii Australii plaże, zatoki i tereny zielone są elementem codzienności, a nie wyłącznie atrakcją turystyczną. Cytowany przez CNN minister turystyki stanu Nowa Południowa Walia Steve Kamper zwraca uwagę, że siłą Sydney jest także jego wielokulturowość i różnorodność dzielnic. – To światowa metropolia, która wciąż zachowuje atmosferę lokalnych społeczności – podkreśla. Piąte miejsce przypadło Zurychowi, który mimo spadku o kilka pozycji nadal pozostaje jednym z najlepiej ocenianych miast świata. O jego wysokim wyniku zdecydowały przede wszystkim doskonale funkcjonujące usługi publiczne, bezpieczeństwo oraz łatwy dostęp do terenów rekreacyjnych. Charakterystycznym elementem miasta są również liczne fontanny z wodą pitną oraz czyste jezioro i rzeki przecinające centrum. – Nieważne, jakie wielkie wydarzenie odbywa się w Zurychu – następnego ranka nie sposób zauważyć, że cokolwiek miało miejsce poprzedniego dnia – twierdzą mieszkańcy, wskazując na słynną szwajcarską dbałość o porządek. W dalszej części pierwszej dziesiątki znalazły się Genewa, Osaka, Adelajda, Vancouver oraz Tokio, co pokazuje, że w czołówce dominują miasta europejskie, australijskie i azjatyckie. Autorzy raportu zwracają jednocześnie uwagę na wyraźne różnice między regionami świata. Europa Zachodnia utrzymała pozycję najlepiej ocenianego regionu pod względem jakości życia, natomiast wiele miast Azji poprawiło swoje wyniki dzięki inwestycjom w ochronę zdrowia i infrastrukturę. Z kolei konflikty zbrojne oraz pogarszająca się sytuacja bezpieczeństwa wpłynęły na spadki notowań m.in. Maskatu, Kuwejtu i Teheranu, a wśród najsłabiej ocenianych miast ponownie znalazł się również Kijów, gdzie na ocenę jakości życia wciąż istotnie oddziałuje trwająca wojna. Źródła: CNN, BBC, EIU Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Marzysz o pierwszej podróży za granicę? Te miasta sprawdzą się najlepiej na bezstresowy city break
Niewiele podróżniczych doświadczeń zostaje w pamięci tak mocno jak pierwszy zagraniczny wyjazd. To właśnie wtedy pojawia się pierwsza pieczątka w paszporcie, pierwszy lot do obcego kraju i pierwsze zderzenie z nową kulturą, językiem czy kuchnią. Jeśli jednak wizja samodzielnej podróży za granicę wydaje się przytłaczająca, pomocne może okazać się najnowsze zestawienie wskazujące miasta, które najlepiej sprawdzają się podczas pierwszej międzynarodowej wyprawy. Co ciekawe, na szczycie rankingu nie znalazły się ani Londyn, ani Paryż.
W czerwcu opublikowano ranking najlepszych miast dla osób wybierających się w swoją pierwszą podróż zagraniczną. Autorzy zestawienia przeanalizowali 40 dużych miast z całego świata, biorąc pod uwagę czynniki szczególnie istotne dla początkujących podróżników. Pod lupę trafiły między innymi poziom bezpieczeństwa, znajomość języka angielskiego, łatwość poruszania się po mieście, liczba atrakcji turystycznych, koszty noclegów i posiłków oraz przyjazność wobec odwiedzających. Na podstawie tych danych powstała lista miejsc, które mają ułatwić pierwszy krok w świat międzynarodowych podróży i ograniczyć stres związany z wyjazdem do nieznanego kraju. Porto i Lizbona wygrały ranking Na czele zestawienia znalazła się Portugalia, a dokładniej dwa jej największe miasta – Porto i Lizbona, które ex aequo zajęły pierwsze miejsce w rankingu najlepszych kierunków dla osób wybierających się w swoją pierwszą zagraniczną podróż. Autorzy badania zwrócili uwagę przede wszystkim na połączenie bezpieczeństwa, przyjaznej atmosfery i łatwości poruszania się po mieście. Oba portugalskie miasta znalazły się również w światowej czołówce pod względem gościnności mieszkańców, co dla osób stawiających pierwsze kroki w samodzielnym podróżowaniu może mieć ogromne znaczenie. Nie bez znaczenia pozostaje także stosunkowo spokojne tempo życia oraz rozwinięta infrastruktura turystyczna, dzięki której nawet początkujący podróżnicy mogą szybko poczuć się pewnie i komfortowo. Porto okazało się nieco bardziej przystępne cenowo. Średni koszt noclegu w hotelu wynosi tam około 105 dolarów za dobę, a kompaktowe centrum i niewielkie odległości sprawiają, że większość atrakcji można zwiedzić pieszo. Z kolei Lizbona przyciąga ogromną liczbą zabytków i punktów widokowych rozsianych po całym mieście. Według autorów rankingu w zasięgu spaceru znajduje się tam niemal 200 miejsc wartych odwiedzenia, co pozwala ograniczyć wydatki na transport i lepiej poczuć rytm miasta. Dodatkowym atutem obu kierunków jest powszechna znajomość języka angielskiego, dzięki czemu nawet osoby obawiające się bariery językowej mogą czuć się tam komfortowo. To właśnie połączenie bezpieczeństwa, dostępności i bogatej oferty turystycznej sprawiło, że portugalskie miasta wyprzedziły wielu bardziej oczywistych konkurentów. Kolejne miejsce na podium dla Pragi Drugie miejsce przypadło Pradze. Stolica Czech od lat uchodzi za jeden z najbardziej przyjaznych europejskich city breaków i również tym razem została doceniona za łatwość zwiedzania oraz stosunkowo niewysokie koszty pobytu. Historyczne centrum miasta można przemierzać niemal wyłącznie pieszo, a liczba atrakcji pozwala bez problemu wypełnić nawet tygodniowy pobyt. Autorzy badania podkreślili także niski poziom przestępczości oraz ceny noclegów, które pozostają zauważalnie niższe niż w wielu miastach Europy Zachodniej. Dla wielu osób dodatkową zaletą może być również niewielka odległość od Polski oraz dobrze rozwinięta siatka połączeń lotniczych i kolejowych, dzięki którym Praga często staje się pierwszym zagranicznym kierunkiem odwiedzanym samodzielnie. Seul, Helsinki i Kioto w czołówce Pierwszą trójkę zamknął Seul, który szczególnie dobrze wypadł w kategorii cenowej. Stolica Korei Południowej może zaskakiwać osoby kojarzące ją głównie z nowoczesnymi drapaczami chmur i zaawansowanymi technologiami. Tymczasem średni koszt noclegu w hotelu wynosi tam około 65 dolarów za dobę, a posiłek w lokalnej restauracji można zjeść już za około 8 dolarów. Dodatkowo miasto otrzymało bardzo wysokie noty za możliwość poruszania się pieszo i sprawnie działającą komunikację miejską, której pojedynczy przejazd kosztuje około 1 euro. To sprawia, że nawet osoby podróżujące po Azji po raz pierwszy nie powinny mieć problemów z odnalezieniem się w miejskiej przestrzeni. Dużym atutem Seulu pozostaje także bezpieczeństwo oraz wysoki poziom organizacji życia codziennego, często wskazywany przez zagranicznych turystów jako jeden z największych plusów miasta. Tuż za podium znalazły się Helsinki, które zdobyły uznanie przede wszystkim dzięki wysokiemu poziomowi bezpieczeństwa i przejrzystemu systemowi transportu publicznego. Piąte miejsce przypadło Kioto, będącemu dla wielu podróżnych spokojniejszą alternatywą dla Tokio i jednym z najlepszych miejsc do poznawania tradycyjnej kultury Japonii. Pierwsza dziesiątka rankingu W dalszej części zestawienia znalazły się również Madryt, Budapeszt, Wiedeń i Sewilla. Choć każde z tych miast oferuje zupełnie inne doświadczenia – od cesarskiej architektury Wiednia po andaluzyjską atmosferę Sewilli – wszystkie łączy jedna cecha: pozwalają oswoić pierwszą zagraniczną podróż bez konieczności mierzenia się z nadmiernym stresem związanym z logistyką, bezpieczeństwem czy barierą językową. Autorzy badania podkreślają, że właśnie te elementy najczęściej decydują o tym, czy pierwszy wyjazd za granicę stanie się początkiem nowej pasji do odkrywania świata, czy jedynie jednorazową przygodą. Źródła: Travel + Leisure, JB.com Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Zapomnij o zatłoczonych kurortach. Oto najciekawsze miejsca w Europie na letnie wakacje
Lato w Europie potrafi zachwycić niemal wszystkim, czego oczekujemy od idealnego urlopu – słoneczną pogodą, malowniczym wybrzeżem, historycznymi miastami i znakomitą kuchnią. Coraz częściej wakacyjne doświadczenia psują jednak tłumy turystów, długie kolejki do atrakcji i przepełnione plaże. Problem overtourismu dotyka dziś wiele najpopularniejszych kierunków na kontynencie. Nie oznacza to jednak, że spokojny wypoczynek w Europie odchodzi do przeszłości. Wciąż można znaleźć miejsca, które oferują równie piękne krajobrazy i wyjątkową atmosferę, ale bez nieustannego ścisku i tłoku.
Rosnąca popularność mniej oczywistych kierunków sprawia, że coraz więcej podróżnych świadomie szuka alternatyw dla najbardziej obleganych wakacyjnych destynacji. Zamiast zatłoczonych kurortów wybierają miejsca, które pozwalają zwolnić tempo, odkrywać lokalną kulturę i cieszyć się naturą bez konieczności przeciskania się przez tłumy. Trend ten widać również w mediach społecznościowych, gdzie ogromną popularność zdobywają tzw. travel dupes, czyli mniej znane odpowiedniki słynnych miejsc. Od portugalskich wybrzeży, po malownicze zakątki Bałkanów – Europa wciąż skrywa wiele regionów pozostających w cieniu największych turystycznych hitów. Które z nich zasługują na szczególną uwagę podczas tegorocznych wakacji? Ukryte perełki Europy na lato. Te miejsca wciąż omijają największe tłumy turystów Podczas gdy latem miliony turystów kierują się do Barcelony, Paryża, Lizbony czy nad Jezioro Genewskie, w Europie nie brakuje miejsc oferujących równie bogate doświadczenia, ale znacznie spokojniejszą atmosferę. Jednym z nich jest hiszpańskie Ourense w Galicji, którego historia sięga czasów rzymskich. Miasto słynie przede wszystkim z naturalnych gorących źródeł, takich jak Termas Outariz czy Chavasqueira, gdzie można odpocząć po zwiedzaniu zabytkowego centrum. Wąskie uliczki prowadzą do monumentalnej katedry, klimatycznych placów i licznych tapas barów, a punkt widokowy Miradoiro de Montealegre pozwala spojrzeć na miasto z zupełnie innej perspektywy. Równie niedoceniana pozostaje portugalska Braga, uznawana za najstarsze miasto kraju. Choć wielu podróżnych wybiera pobliskie Porto, Braga zachwyca średniowiecznym charakterem, imponującą katedrą Sé oraz słynnym sanktuarium Bom Jesus do Monte z monumentalnymi schodami wpisanymi na listę UNESCO. Miłośnicy dobrego jedzenia znajdą tu restauracje serwujące tradycyjne dania północnej Portugalii, przygotowywane według lokalnych receptur. Ciekawą alternatywą dla przepełnionego latem Paryża jest także Bordeaux, które łączy elegancką architekturę, renomowane winnice i bliskość wybrzeża Atlantyku. Historyczne centrum miasta wpisane na listę UNESCO kryje setki zabytków, w tym Grand Théâtre, wieżę Pey-Berland czy bazylikę Saint-Seurin. Dzięki rozległym strefom pieszym zwiedzanie odbywa się tu w znacznie spokojniejszym tempie niż w wielu innych francuskich metropoliach, a okolice Żyrondy zachęcają do odkrywania słynnych zamków i winiarni. Zupełnie inny charakter ma natomiast Jezioro Thun w szwajcarskim Oberlandzie Berneńskim. Często pozostaje w cieniu bardziej znanych jezior Genewskiego i Czterech Kantonów, choć zachwyca alpejskimi krajobrazami, krystalicznie czystą wodą i widokami na najwyższe szczyty regionu. W okolicach można żeglować, pływać kajakiem, spacerować po malowniczych miasteczkach lub odwiedzać zamki, winnice i tradycyjne serowarnie rozsiane nad brzegami jeziora. Tu można doświadczyć europejskiego lata w znacznie spokojniejszej odsłonie, bez konieczności przeciskania się przez tłumy charakterystyczne dla najpopularniejszych wakacyjnych kierunków. Tallin, Rotterdam, Bergen i Mostar. Europejskie miasta poza utartym szlakiem Niektóre z najciekawszych miast w Europie wciąż pozostają poza głównym nurtem turystyki, choć pod względem atrakcji nie ustępują znacznie bardziej rozpoznawalnym destynacjom. Jednym z nich jest Tallin – stolica Estonii, której średniowieczna starówka została wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Spacerując po brukowanych uliczkach otoczonych gotyckimi kościołami, wieżami i historycznymi murami obronnymi, można odnieść wrażenie podróży w czasie. Szczególnie malowniczy widok rozciąga się ze wzgórza Toompea, skąd doskonale widać charakterystyczne czerwone dachy starego miasta oraz Zatokę Tallińską. Coraz częściej doceniany jest również Rotterdam, który przez lata pozostawał w cieniu Amsterdamu. Dziś przyciąga nowoczesną architekturą, ambitnymi projektami urbanistycznymi i konsekwentnie realizowaną strategią zrównoważonego rozwoju. Miasto inwestuje w zielone przestrzenie, przyjazne pieszym bulwary i ekologiczne rozwiązania, dzięki czemu staje się jednym z najciekawszych kierunków dla osób zainteresowanych współczesnym designem i miejskim stylem życia. Inny klimat ma natomiast Bergen, określane często mianem bramy do norweskich fiordów. Kolorowe drewniane domy dzielnicy Bryggen, wpisanej na listę UNESCO, tworzą jeden z najbardziej rozpoznawalnych krajobrazów Skandynawii, jednak największym skarbem regionu pozostaje otaczająca go natura. Fiordy, górskie szlaki i spektakularne panoramy przyciągają miłośników aktywnego wypoczynku z całego świata. Na południu Europy uwagę podróżnych coraz częściej przyciąga z kolei Mostar w Bośni i Hercegowinie. Miasto słynie przede wszystkim z zabytkowego Starego Mostu przerzuconego nad turkusowymi wodami Neretwy, ale zachwyca również orientalną atmosferą, kamiennymi uliczkami oraz śladami wielokulturowej historii regionu. W okolicy znajdują się malownicze winnice, góry i wodospady, w tym słynne Kravica, dzięki czemu Mostar może być atrakcyjną alternatywą dla znacznie bardziej zatłoczonych miejsc na chorwackim wybrzeżu Adriatyku. Źródło: Condé Nast Traveler Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Zabrałem mamę na weekend do Tallinna. Mamy dla was gotowy plan na niespieszne poznanie stolicy Estonii.
Sauna nad Zatoką Fińską, gotyckie uliczki pamiętające hanzeackich kupców, postindustrialne dzielnice tętniące sztuką i designem – Tallinn to miasto, które potrafi zaskoczyć na każdym kroku. Wybraliśmy się tam na weekend z mamą i wróciliśmy przekonani, że estońska stolica należy do najciekawszych miejsc na city break w Europie.
Spis treści: Architektura przemiany i pop-art Z widokiem na średniowiecze Deszczowa Kalamaja i pyszne zakończenie dnia Wśród starych drzew, kwiatów i ptasich treli Jak łatwo i tanio zwiedzać Tallinn Ciepło powoli i miarowo wypełniało kabinę, niosąc ze sobą aromat żywicy oraz opalanego drewna. Zamknięci z mamą w tradycyjnej estońskiej saunie w nadmorskim kompleksie Iglupark, na terenie zrewitalizowanej dzielnicy Noblessner, zaczęliśmy nasz talliński weekend od doświadczenia niezwykle istotnego w tutejszej kulturze. Przez okno pokrytego świerkowym gontem igloo, stojącym na drewnianym pomoście tuż nad brzegiem Zatoki Fińskiej, obserwowaliśmy spokojną taflę Morza Bałtyckiego. I oddawaliśmy się wieczornemu relaksowi. Sauna w Estonii to zakorzeniony w społecznej świadomości rytuał oczyszczenia ciała i umysłu, którego korzenie w tym kraju sięgają XIII wieku. Przez stulecia to niepozorne pomieszczenie stanowiło ważne miejsce w codziennym życiu. Traktowano je jako sterylne, bezpieczne sanktuarium zdrowia, gdzie dzięki odkażającym właściwościom dymu oraz wysokiej temperaturze nie tylko opiekowano się chorymi, ale także przyjmowano na świat dzieci. Ów wielki szacunek do uzdrawiającej mocy natury przetrwał w Estończykach do dziś, a kultywowany na południu kraju starodawny obyczaj sauny dymnej (suitsusaun) z regionu Võromaa został wpisany na Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO. Po kwadransie nagrzewania, wyszliśmy na zewnątrz, by na moment zanurzyć się w chłodnych wodach Bałtyku. Potem ten rytuał powtórzyliśmy jeszcze kilka razy. To był ogromny zastrzyk endorfin i znakomity początek naszej podróży. Architektura przemiany i pop-art Szukając bazy, z której mielibyśmy blisko do głównych atrakcji miasta, zatrzymaliśmy się w hotelu Citybox Tallinn, ulokowanym na terenie nadmorskiego kompleksu Porto Franco. Wybrałem ten adres z prostego powodu – to był świetny punkt, skąd dosłownie wszędzie mogliśmy dotrzeć spacerem albo wsiąść w tramwaj i także w ten sposób poznawać miasto. Zaledwie kilkuminutowa przechadzka wystarczyła nam, by z hotelu przenieść się do dzielnicy Rotermann. Jeszcze w XIX wieku ten tętniący życiem obszar, rozwijany przez przemysłowca Christiana Abrahama Rotermanna, stanowił prężne centrum gospodarcze z dymiącymi kominami fabryk, młynami oraz spichlerzami. A dziś jest jednym z najlepszych przykładów rewitalizacji postindustrialnych budynków w Europie. Architekci doskonale połączyli ceglane budynki z nową architekturą. Spędziliśmy tam sporo czasu, bo to połączenie przeszłości z nowoczesnością zachwycało nas na każdym kroku. Zanim zaczęliśmy podziwiać sztukę, spacerowaliśmy między budynkami, w których miejsce dla siebie znalazły przytulne restauracje, kawiarnie, galerie sztuki, czy sklepy z estońskim dizajnem. Weszliśmy m.in. w Pasaż Stalkera (Stalkeri käik) – fascynujący, wąski zaułek nazwany tak na cześć słynnego filmu Andrieja Tarkowskiego, którego sceny kręcono właśnie w tym surowym, poprzemysłowym otoczeniu pod koniec lat 70. Dzisiaj mury ożywia świetny street art. W sercu owego architektonicznego fenomenu zajrzeliśmy do Røst Bakery. Ta piekarnia słynie ze znakomitej kawy i otwartej kuchni, gdzie na żywo mogliśmy obserwować, jak powstają słodkości, które za chwilę mieliśmy skosztować. Zamówiliśmy bułeczki kaneelirullid, nadziane cynamonem i kardamonem, które bardzo nam smakowały. Prawdziwą rewelacją okazało się natomiast położone po sąsiedzku PoCo Pop & Contemporary Art Museum, którego wyrazisty, różowy szyld można dostrzec z daleka. Zgromadzono tam fenomenalną kolekcję dzieł – podziwialiśmy oryginalne prace ikon takich jak Andy Warhol, Banksy, Jeff Koons czy Roy Lichtenstein. Najdłużej przyglądaliśmy się jednak ekspozycji wygenerowanej przez sztuczną inteligencję. To instalacja Refika Anadola, uznanego w świecie twórcy sztuk medialnych, którego projekt „Machine Hallucinations: Nature Dreams” opiera się na 300 milionach ogólnodostępnych fotografii flory i fauny. Płynące przed naszymi oczami abstrakcyjne kolory, wzory oraz kształty przywoływały skojarzenia z przyrodą, ale z perspektywy maszyny przypominały cyfrowy sen. Przyznaję, że patrzyliśmy na to jak zahipnotyzowani, a później dyskutowaliśmy o tym, jak sztuczna inteligencja zmieniła i nadal będzie zmieniać nasze życie. Z widokiem na średniowiecze Zaledwie kwadrans dzielił nas od innej epoki. Z dzielnicy Rotermann poszliśmy na Stare Miasto, uznawane za jedno z najładniejszych w Europie – i nie ma w tym przesady. Granicę epok przekroczyliśmy, wchodząc przez historyczną, porośniętą bluszczem Bramę Viru, której zachowane baszty przypominały wejście do warownej twierdzy. Wkroczyliśmy w plątaninę brukowanych uliczek, których układ nie zmienił się od XIII wieku. Zagłębiając się w ten labirynt z nierównych kocich łbów, mijaliśmy dawne siedziby hanzeatyckich gildii kupieckich z masywnymi, kunsztownie rzeźbionymi portalami. Wąskie, barwne fasady gotyckich kamienic zwieńczono stromymi dachami, na których szczytach wciąż można było dostrzec drewniane wyciągi, służące dawniej do transportu towarów prosto na górne, magazynowe kondygnacje. Przy Głównym Rynku, nieopodal gotyckiego ratusza, działa słynna Apteka Magistracka (Raeapteek) – najstarsza nieprzerwanie funkcjonująca placówka tego typu w Europie (od 1422 roku), gdzie zamożni mieszkańcy nabywali wieki temu sproszkowany róg jednorożca czy zmumifikowane żaby. Aptekę można bezpłatnie zwiedzić. W historycznych wnętrzach wyeksponowano ręcznie malowane słoje i szklane buteleczki z łacińskimi nazwami, stojące na masywnych, drewnianych regałach. Można tam z bliska obejrzeć zabytkowe wagi aptekarskie, mosiężne moździerze, wyblakłe receptury oraz dawne instrumenty medyczne. Z drewnianego sufitu zwisają pęki suszonych ziół, a w gablotach kryją się historyczne składniki dawnych mikstur, pozwalając przy okazji poznać historię marcepana, który przed wiekami był przepisywany właśnie w tym miejscu na receptę jako sprawdzony lek na złamane serce. Weszliśmy również do Muzeum Niguliste, mieszczącego się w gotyckim kościele św. Mikołaja. Przeszklona winda zawiozła nas na taras widokowy, skąd świetnie było widać geometryczną siatkę czerwonych dachówek, a także doskonale zachowane dawne mury z potężnymi basztami obronnymi o ceglastych hełmach. Dalej wznosiło się wapienne wzgórze Toompea, gdzie stoi wzniesiony w 1900 roku sobór św. Aleksandra Newskiego, będący symbolem czasów rosyjskiej dominacji. Z kolei po przeciwnej stronie horyzont zamykały chłodne wody Zatoki Fińskiej, w której kąpiel mieliśmy już zaliczoną. Deszczowa Kalamaja i pyszne zakończenie dnia Deszczowe popołudnie spędziliśmy w dzielnicy Kalamaja, której nazwa oznacza „dom rybaka”, co stanowi doskonałe odzwierciedlenie tutejszej historii. Już od XIV wieku ten położony tuż za murami Starego Miasta obszar tradycyjnie należał do poławiaczy szprotów oraz morskich handlarzy. Kameralna, średniowieczna osada zmieniła swój charakter w 1870 roku, gdy Tallinn połączono nową linią kolejową z Sankt Petersburgiem. Nagły rozwój przemysłu sprawił, że wokół zaczęły wyrastać fabryki, a do miasta ściągnęły tysiące robotników potrzebujących zakwaterowania. Spacerując pod parasolami takimi uliczkami jak Valgevase, Kalju, Kungla, Vana-Kalamaja czy Niine, chłonęliśmy unikatową zabudowę określaną oficjalnie jako „Tallinna maja”. To wielokolorowe, dwupiętrowe budynki mieszkalne z drewna, wznoszone w latach 20. i 30. ubiegłego stulecia. Ich konstrukcja jest niezwykle charakterystyczna: składają się z dwóch symetrycznych, drewnianych skrzydeł, które przedziela centralna, wybudowana z silikatu klatka schodowa, pełniąca ówcześnie funkcję zapory przeciwpożarowej. Szacuje się, że do dziś w stolicy przetrwało około pięciuset takich zabytkowych domów, które obecnie zajmowane są przez młodych, kreatywnych mieszkańców, a sam rejon uchodzi za jeden z najbardziej pożądanych adresów na estońskim rynku nieruchomości. Minęliśmy neogotycką bryłę kościoła baptystów (Kalju Baptist Church), a następnie zagłębiliśmy się w Park Kalamaja. Niezwykła jest historia tego miejsca, bowiem teren na którym dziś bawią się dzieci, był dawniej cmentarzem, przekształconym w przestrzeń rekreacyjną dopiero w latach 60. XX wieku. Potem zajrzeliśmy na zadaszony rynek tuż przy dworcu kolejowym Balti Jaam – to kultowy punkt na mapie miasta, w którym stoiska ze świeżymi lokalnymi produktami i antykami mieszają się z doskonałym, różnorodnym street foodem. Z dawnych robotniczych kwartałów przeszliśmy do bijącego serca dzielnicy, czyli Telliskivi Creative City. Ten kompleks zrewitalizowanych zakładów Kolei Bałtyckiej odrodził się jako tętniące życiem centrum alternatywnego Tallinna. W surowych, industrialnych wnętrzach funkcjonują niezależne pracownie, butiki promujące najlepszy estoński design oraz restauracje. Tutaj także znajduje się Fotografiska – światowej sławy muzeum sztuki, kultury i fotografii wywodzące się ze Sztokholmu. Wieczór spędziliśmy w Uma Restoran, w nadmorskiej dzielnicy Noblessner. Ten fragment miasta to historyczna stocznia łodzi podwodnych imperialnej Rosji, założona na początku XX wieku. Dziś surowa, postindustrialna architektura dawnych hal fabrycznych sąsiaduje teraz z nowoczesną mariną jachtową. W tym portowym otoczeniu, tuż nad brzegiem Zatoki Fińskiej, azjatyckie tradycje kulinarne krzyżują się na talerzach z nowoczesnym, europejskim sznytem. Kolację zaczęliśmy od orzeźwiającej i lekko pikantnej sałatki z zielonego mango. Następnie na stole pojawił się chrupiący kurczak w glazurze z tamaryndowca, serwowany z sałatką z kalarepy i rzodkwi daikon z dressingiem na bazie czarnego pieprzu i chili oraz lekko wędzony boczek podany w pikantnym, słodko-kwaśnym sosie limonkowym. Na finał tej uczty zamówiliśmy aksamitny, śmietankowy krem o smaku azjatyckiego cytrusa yuzu i kurkumy, podany z truskawkami oraz sezamowym karmelem. To było pyszne zakończenie dnia. Wśród starych drzew, kwiatów i ptasich treli Niedzielę zarezerwowaliśmy na odkrywanie arystokratycznej twarzy nadbałtyckiej stolicy. Tramwajem pojechaliśmy do Kadriorgu – najbardziej eleganckiej części miasta, której historia jest zapisem imperialnego rozmachu. Po podboju tych ziem na początku XVIII stulecia, car Piotr Wielki założył tam posiadłość wraz z rozległym parkiem publicznym. Nazwę Ekaterinenthal („Dolina Katarzyny”), brzmiącą po estońsku właśnie Kadriorg, nadał temu terenowi na cześć żony, Katarzyny I. Zbudowany z jego polecenia barokowy pałac, otoczony lasami, symetrycznymi stawami i fontannami, do dzisiaj pozostaje największą atrakcją w okolicy. W kolejnych latach Kadriorg stawał się prestiżowym adresem bogatych mieszczan, którzy w cieniu drzew budowali letnie rezydencje. Wschodnia dzielnica wpisała się również w dzieje medycyny – tutaj zrodziła się estońska kultura uzdrowiskowa. W 1813 roku doktor Benedikt Georg Witte otworzył w tej lokacji pierwszy nadmorski kurort w całym Imperium Rosyjskim. Dzisiaj w Kardiorgu swoje siedziby mają ambasady, tutaj również urzęduje prezydent republiki. Najwięcej czasu spędziliśmy w rozległym parku, przechadzając się alejkami wśród starych drzew, kwiatów i ptasich treli. A potem usiedliśmy na jednej z białych ławek w pobliżu pałacu i chłonęliśmy spokój miasta w tej zielonej oazie. Tallinn udowodnił nam, że w pełnej atrakcji stolicy można zwolnić, złapać oddech i po prostu odpocząć. Jak łatwo i tanio zwiedzać Tallinn Dojazd Do Tallinna polecieliśmy bezpośrednio z Warszawy linią LOT. Za bilety w dwie strony zapłaciliśmy po 650 zł od osoby. Połączenia z Polski do stolicy Estonii realizuje także linia Wizz Air. Nocleg Spaliśmy w hotelu CityBox położonym w pobliżu turystycznych atrakcji oraz terminala promowego. Za dwa pokoje bez śniadania, za dwie noce zapłaciliśmy 1700 zł. Obok hotelu jest bardzo dobra restauracja, w której jadaliśmy śniadania płacąc ok. 18 euro za osobę. Zwiedzanie z Tallinn Card Kluczem do swobodnego i budżetowego poznawania stolicy Estonii jest zaopatrzenie się w Tallinn Card. To oficjalna miejska karta turystyczna, w cenę której wliczona jest komunikacja miejska oraz wstęp do najważniejszych muzeów i atrakcji turystycznych (w tym m.in. do Pałacu w Kadriorgu, Muzeum Niguliste oraz licznych obiektów na Starym Mieście). Ceny Tallinn Card (dla osoby dorosłej): karta 24-godzinna: 43 euro, karta 48-godzinna: 63 euro, karta 72-godzinna: 76 euro. Więcej informacji znajdziecie na stronie visittallinn.ee. Nasz autor Michał Cessanis Od 14 lat redaktor prowadzący i sekretarz redakcji National Geographic Traveler oraz autor podróżniczej serii „Do zobaczenia” w Dzień Dobry TVN i TVN Style. Dziennikarz, który od lat życie spędza w drodze, łącząc pasję do eksploracji z rzetelnym warsztatem reportażysty. W swoich tekstach szczególną wagę przywiązuje do detali, historii spotykanych ludzi oraz ochrony dzikiej natury. Autor książek: „Opowieści z pięciu stron świata” i „Made in China”. Jako ambasador plebiscytu „Cuda Polski National Geographic Traveler” z równą pasją odkrywa nieznane zakątki kraju, co najdalsze krańce globu. Ma w genach ciekawość świata i otwartość na inne kultury. Nie straszne są mu ekstremalne warunki czy bariery językowe – dla niego to nie przeszkody, lecz paliwo do działania i tworzenia angażujących opowieści.
Brytyjska dziennikarka odwiedziła 120 miast świata. To polskie zachwyciło ją najbardziej
Letnie wyjazdy najczęściej kojarzą się z plażami, kurortami i nadmorskimi promenadami. Coraz więcej podróżnych szuka jednak czegoś zupełnie innego – miejsca, które pozwoli zwolnić tempo, zanurzyć się w lokalnej kulturze, odkrywać klimatyczne uliczki i bez pośpiechu poznawać miasto na własnych zasadach. Dla osób podróżujących solo europejskie miasta mogą okazać się znacznie ciekawszą alternatywą niż popularne wakacyjne resorty. Które z nich szczególnie warto odwiedzić latem?
Na łamach brytyjskiego dziennika „The Independent”⁠ ukazało się zestawienie najlepszych europejskich miast na samotny letni wyjazd przygotowane przez doświadczoną dziennikarkę podróżniczą. Autorka przez ponad dwie dekady odwiedziła przeszło 120 miast na całym świecie, a znaczną część tych podróży odbyła w pojedynkę. Jak przyznaje, najbardziej ceni miejsca, które są stosunkowo kameralne, łatwe do zwiedzania pieszo i oferują interesujące połączenie kultury, gastronomii oraz codziennego życia mieszkańców. Ważna jest dla niej także bliskość natury (parków, lasów, plaż czy tras spacerowych) oraz możliwość odkrywania miasta bez konieczności korzystania z rozbudowanego transportu. Co istotne, wśród sześciu europejskich kierunków polecanych przez nią na lato 2026 znalazło się również jedno polskie miasto. Łódź najlepszym miastem na samotny letni wyjazd? Ranking brytyjskiej dziennikarki Na pierwszym miejscu zestawienia przygotowanego przez Lydię Swinscoe znalazła się Łódź – miasto, które brytyjska dziennikarka określiła jako jedno ze swoich ulubionych na świecie. Po dziewięciu dniach spędzonych w Polsce przyznała, że szczególne wrażenie zrobiło na niej połączenie postindustrialnego charakteru z dynamicznie rozwijającą się sceną kulturalną. W swoim artykule zwróciła uwagę na setki wielkoformatowych murali zdobiących miejskie kamienice oraz dawne fabryki włókiennicze, które zyskały nowe funkcje i dziś pełnią rolę centrów kultury, sztuki i spotkań mieszkańców. „To miejsce tętniące kreatywnością” – napisała. Zdaniem Swinscoe Łódź doskonale sprawdza się jako kierunek dla osób podróżujących solo. Podkreśliła, że miasto jest przyjazne dla pieszych, oferuje szeroki wybór dobrze zaprojektowanych i stosunkowo niedrogich miejsc noclegowych, a lokalne restauracje nie są nastawione wyłącznie na większe grupy gości. Dodatkowym atutem są według niej liczne instytucje kultury, w tym Muzeum Sztuki oraz Centralne Muzeum Włókiennictwa, pozwalające lepiej poznać historię i tożsamość miasta. Dziennikarka przypomniała także, że Łódź fascynowała Davida Lyncha, który wielokrotnie ją odwiedzał, dostrzegając w jej industrialnej architekturze i charakterystycznej atmosferze źródło inspiracji. Dziś właśnie ta nieoczywista mieszanka sztuki ulicznej, filmowych tradycji i poprzemysłowego dziedzictwa sprawia, że miasto coraz częściej trafia na listy najbardziej interesujących europejskich kierunków podróżniczych. Lyon, Walencja i Neapol. Europejskie miasta idealne na samotne podróże Choć Łódź zajęła pierwsze miejsce w zestawieniu, pozostałe miasta wyróżnione przez Lydię Swinscoe pokazują, jak różnorodne mogą być idealne kierunki dla osób podróżujących solo. Drugą pozycję zajął Lyon, który dziennikarka określa mianem jednego z najlepszych miejsc dla miłośników dobrej kuchni. Jej zdaniem francuskie miasto oferuje wszystko, czego można oczekiwać od kulinarnej stolicy kraju – od tradycyjnych targów i kameralnych restauracji po lokale wyróżnione gwiazdkami Michelin. To właśnie gastronomia, połączona z bardziej spokojną atmosferą niż w Paryżu, sprawia, że Lyon pozostaje jednym z jej ulubionych kierunków na samotny wyjazd. Wysoko na liście znalazła się również Walencja, która szczególnie przypadła jej do gustu ze względu na wyjątkowe połączenie miejskiego charakteru z bliskością natury. Dziennikarka zwraca uwagę na rozległe tereny zielone, ogrody, ścieżki spacerowe i rowerowe oraz dostęp do wybrzeża. Jej zdaniem to jedno z niewielu dużych hiszpańskich miast, w których można jednocześnie korzystać z oferty kulturalnej, lokalnej gastronomii i odpoczywać w otoczeniu przyrody. Kolejne miejsce zajęły Ateny, które autorka poleca przede wszystkim osobom zainteresowanym historią i architekturą. Stolica Grecji, często traktowana jedynie jako punkt przesiadkowy przed podróżą na wyspy, według Swinscoe sama w sobie stanowi fascynujący cel podróży. Szczególne wrażenie robią na niej zabytki Akropolu oraz panoramy miasta oglądane ze wzgórza Likavitos. W rankingu nie zabrakło także Neapolu, który – jak podkreśla dziennikarka – bywa niesłusznie pomijany na rzecz Rzymu czy Florencji. Jej zdaniem to właśnie tutaj można najlepiej poczuć autentyczny charakter południowych Włoch, jednocześnie korzystając z doskonałej kuchni, bogatej oferty muzealnej i bliskości takich atrakcji jak Pompeje czy wyspa Procida. Szóstą pozycję w jej zestawieniu zajęła natomiast Sofia. Stolica Bułgarii została wyróżniona jako jeden z najlepszych kierunków dla osób dysponujących mniejszym budżetem. Swinscoe zwraca uwagę na stosunkowo niskie ceny noclegów, restauracji i atrakcji, a także spokojniejszą atmosferę niż w wielu innych europejskich stolicach. Jej zdaniem właśnie takie miasta pozwalają najpełniej doświadczyć samotnego podróżowania – bez pośpiechu, tłumów i konieczności wydawania dużych kwot. Źródło: The Independent⁠ Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Nie znajdziesz tam tłumów ani kolejek. Oto ukryte perełki podróżnicze, o których zapominają Polacy
Podróżujemy dziś częściej niż kiedykolwiek wcześniej, jednak większość wakacyjnych planów wciąż koncentruje się wokół tych samych, najpopularniejszych kierunków. Rzym, Barcelona, Paryż czy greckie wyspy regularnie przeżywają oblężenie turystów, także z Polski. Tymczasem na świecie nie brakuje miejsc, które pozostają niemal nieodkryte przez naszych rodaków, a potrafią zachwycić krajobrazami, atmosferą i autentycznością znacznie bardziej niż najbardziej znane kurorty. Gdzie zatem warto pojechać, jeśli marzy się o spokojniejszym i mniej oczywistym wyjeździe?
Choć w wielu częściach świata coraz częściej mówi się o overtourismie i zmęczeniu masową turystyką, wciąż istnieją kierunki, które pozostają poza głównym nurtem wakacyjnych trendów. Wśród dostępnych połączeń lotniczych można znaleźć prawdziwe turystyczne hidden gems, czyli miejsca oferujące spektakularne widoki, lokalną kulturę i wyjątkowy klimat, a jednocześnie pozbawione tłumów charakterystycznych dla najpopularniejszych destynacji. To właśnie tam łatwiej poczuć autentyczną atmosferę regionu, odkrywać mniej znane atrakcje i odpocząć bez kolejek, ścisku oraz wszechobecnych grup turystycznych. Polacy nadal wybierają klasyczne city breaki. Egzotyczne kierunki pozostają niszą Dane platformy Fru pokazują, że choć podróżnicze trendy stopniowo się zmieniają, Polacy wciąż najchętniej stawiają na dobrze znane europejskie kierunki. Wśród najczęściej rezerwowanych tras dominują miasta uznawane za klasykę krótkich wyjazdów – Rzym, Alicante, Barcelona, Mediolan, Londyn i Paryż. To właśnie szybkie city breaki pozostają podstawą podróżniczych wyborów. Z analiz wynika, że aż 88% rezerwowanych lotów stanowią połączenia krótkodystansowe trwające do 4 godzin, a większość klientów decyduje się średnio na jeden lub dwa wyjazdy rocznie. Popularność takich kierunków wynika przede wszystkim z łatwej dostępności połączeń, stosunkowo krótkiego czasu podróży oraz możliwości zaplanowania wyjazdu nawet na weekend. Jednocześnie w statystykach coraz wyraźniej pojawiają się mniej oczywiste destynacje, które pozostają niemal niezauważone przez masową turystykę. Do najrzadziej rezerwowanych tras należą między innymi loty z Warszawy do chińskiego Changchun, z Rzeszowa do Bordeaux-Mérignac czy z Katowic do Svalbardu, Parmy, Ottawy, Syracuse oraz meksykańskiego Ponciano Arriaga. W zestawieniu pojawiają się także Bournemouth, Raleigh-Durham czy Patna – miejsca rzadko obecne w typowych wakacyjnych rankingach. Zdaniem ekspertów rosnące zainteresowanie takimi kierunkami może świadczyć o stopniowym odchodzeniu części podróżnych od najbardziej zatłoczonych miast Europy i poszukiwaniu bardziej autentycznych doświadczeń. Svalbard jako kierunek dla tych, którzy chcą uciec od świata Svalbard należy do najbardziej niezwykłych i jednocześnie najbardziej surowych miejsc, do których można dotrzeć z Europy. Norweski archipelag położony daleko za kołem podbiegunowym zachwyca monumentalnymi lodowcami, fiordami i niemal nietkniętą przyrodą. To miejsce, gdzie częściej niż ludzi można spotkać niedźwiedzie polarne, a zimą niebo regularnie rozświetla zorza polarna. Podróż na Svalbard trudno porównać do klasycznych wakacji – zamiast tłocznych ulic i restauracji są tu cisza, śnieg i poczucie całkowitego odcięcia od codzienności. Latem z kolei można doświadczyć dnia polarnego, kiedy słońce praktycznie nie zachodzi. Kierunek przyciąga przede wszystkim osoby szukające kontaktu z naturą, fotografów i podróżników marzących o wyprawie na kraniec świata. Parma zachwyca włoską atmosferą bez tłumów turystów Choć większość turystów we Włoszech wybiera Rzym, Mediolan czy Florencję, Parma pozostaje jedną z najbardziej niedocenianych perełek kraju. Miasto położone w regionie Emilia-Romania słynie przede wszystkim z kuchni uznawanej za jedną z najlepszych we Włoszech. To właśnie stąd pochodzą parmigiano reggiano oraz prosciutto di Parma, które rozsławiły region na całym świecie. Parma zachwyca jednak nie tylko jedzeniem. Historyczne centrum pełne jest eleganckich placów, klimatycznych trattorii i zabytków, takich jak romańska katedra czy imponujący Teatro Farnese. W przeciwieństwie do najbardziej znanych włoskich miast można tu spokojnie spacerować bez ogromnych kolejek i tłumów turystów, dzięki czemu znacznie łatwiej poczuć autentyczny klimat północnych Włoch. Bordeaux pozwala odkryć spokojniejszą twarz Francji Bordeaux od lat uznawane jest za światową stolicę wina, ale wciąż pozostaje znacznie spokojniejsze niż Paryż czy Lazurowe Wybrzeże. Miasto zachwyca elegancką architekturą, szerokimi bulwarami i historycznymi kamienicami wpisanymi na listę UNESCO. W okolicy znajdują się jedne z najbardziej znanych regionów winiarskich świata, pełne niewielkich winnic i kameralnych miasteczek. Turyści mogą odwiedzać lokalne château, degustować regionalne wina i poznawać kulturę południowo-zachodniej Francji bez pośpiechu charakterystycznego dla najbardziej obleganych destynacji. Dodatkowym atutem Bordeaux jest bliskość Atlantyku, dzięki której łatwo połączyć zwiedzanie miasta z wypoczynkiem nad oceanem. Ottawa pokazuje spokojniejsze i bardziej zielone oblicze Kanady Ottawa często pozostaje w cieniu Toronto czy Montrealu, choć stolica Kanady ma do zaoferowania znacznie więcej, niż mogłoby się wydawać. Miasto łączy reprezentacyjne budynki parlamentu i narodowe muzea z dużą ilością zieleni oraz dostępem do natury. Latem popularne są rejsy i spływy kajakowe po kanałach przecinających centrum, natomiast zimą Rideau Canal zamienia się w najdłuższe lodowisko świata. Ottawa wyróżnia się spokojniejszą atmosferą niż największe kanadyjskie metropolie, dzięki czemu pozwala lepiej poznać codzienne życie mieszkańców. To kierunek dla osób, które chcą odkrywać Kanadę bez wielkomiejskiego pośpiechu i tłumów charakterystycznych dla bardziej turystycznych miast. Changchun to mniej znane Chiny poza utartymi trasami Changchun nie należy do miejsc kojarzonych z typową turystyką w Chinach, dlatego dla wielu europejskich podróżnych pozostaje niemal całkowicie anonimowy. Miasto położone w północno-wschodniej części kraju znane jest przede wszystkim z historii dawnego państwa Mandżukuo oraz pałacu ostatniego cesarza Puyi. Znajdują się tu rozległe parki, muzea i szerokie aleje pokazujące zupełnie inne oblicze Chin niż zatłoczone Pekin czy Szanghaj. Zimą Changchun przyciąga również festiwalami lodowymi i śnieżnymi instalacjami, które tworzą niemal bajkowy krajobraz. To kierunek przede wszystkim dla bardziej doświadczonych podróżników, chcących zobaczyć mniej oczywistą stronę Państwa Środka i wyjść poza najpopularniejsze turystyczne schematy. Źródło: fru.pl Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Gdzie na urlop w maju? Te miejsca łączą świetną pogodę i niższe ceny
Maj w Polsce od lat pozostaje jednym z najpopularniejszych miesięcy na wyjazdy turystyczne. Ruch koncentruje się nie tylko wokół długiego weekendu majowego, ale coraz częściej rozkłada się na cały miesiąc, gdy podróżni szukają spokojniejszych i tańszych alternatyw. Gdzie w tym czasie warto wyjechać, by połączyć dobrą pogodę z mniejszymi tłumami?
Szacuje się, że w maju na co najmniej kilkudniowy wypoczynek decyduje się od 25 do nawet 40% dorosłych Polaków. Choć znacząca część tych wyjazdów przypada na majówkę, rośnie liczba osób świadomie planujących urlop poza tym okresem. Z badań wynika, że aż 42% podróżnych bierze pod uwagę wyjazd w innym terminie niż ustawowo wolne dni, co pozwala uniknąć zatłoczonych kurortów i skorzystać z bardziej atrakcyjnych cen. Najczęściej wybierane są wyjazdy trwające od 3 do 7 dni, a planowane wydatki – jak wskazują analizy – pozostają umiarkowane. Jednocześnie w tym okresie wyraźnie rośnie zainteresowanie zagranicznymi kierunkami, zwłaszcza tymi, które oferują stabilną, ciepłą pogodę już na początku sezonu. Jakie zatem zasługują na szczególną uwagę uwagę? Wakacje w Turcji w maju – pogoda i najlepsze miejsca Maj to jeden z najbardziej komfortowych momentów na wyjazd do Turcji, szczególnie dla osób, które chcą połączyć wypoczynek z aktywnym zwiedzaniem. Temperatury są już wysokie, ale wciąż przyjemne, co pozwala korzystać zarówno z plaż, jak i atrakcji kulturowych bez uciążliwego upału. Szczególnie korzystne warunki panują na Riwierze Tureckiej, gdzie Alanya i Side przyciągają stabilną pogodą oraz rozwiniętą bazą hotelową. – Wiosenny urlop w Turcji to prawdziwy przedsmak lata. W maju wszystko tu kwitnie, nie ma tłumów, pogoda jest idealna do odpoczynku, a temperatury sięgają nawet 25°C – podkreśla Ala Kaźmierczak z biura podróży Itaka. Co więcej, Turcja Egejska sprzyja zwiedzaniu i spokojniejszym aktywnościom, a wśród obowiązkowych punktów znajdują się antyczny Efez, białe tarasy Pamukkale czy spektakularna Kapadocja ze swoimi skalnymi formacjami. Nie można pominąć także Stambułu, który pozostaje kulturalnym centrum kraju i zachwyca orientalnym klimatem. Maj to również czas niższych cen, krótszych kolejek i szerokiego wyboru hoteli, w tym luksusowych resortów z ofertą all inclusive. Rodos poza sezonem, czyli spokojna „Wyspa Słońca” Zanim nadejdzie szczyt sezonu turystycznego, grecka wyspa Rodos w maju pokazuje swoje bardziej autentyczne oblicze. Przyjemne temperatury w granicach 20-25°C sprzyjają zarówno zwiedzaniu, jak i pierwszemu plażowaniu, a mniejsza liczba turystów pozwala odkrywać wyspę bez pośpiechu. – Majowe wczasy na „Wyspie Słońca” to doskonała pora, by odkryć i docenić prawdziwe piękno wyspy, spokojniejsze, pełne kolorów i intensywnych zapachów – zauważa Ala Kaźmierczak. To idealny moment, by odwiedzić miasto Rodos z imponującym Pałacem Wielkich Mistrzów, a także starożytny akropol w Lindos, położony na malowniczym wzgórzu. Warto również zaplanować wizytę w słynnej Dolinie Motyli, która wiosną prezentuje się szczególnie efektownie. W tym okresie wyspa pozwala poczuć swój naturalny rytm, a lokalna kuchnia i atmosfera są bardziej autentyczne niż w środku sezonu. Dodatkowym atutem są atrakcyjne oferty last minute i krótki czas przelotu, co czyni Rodos wygodnym kierunkiem na majowy wypoczynek. Dlaczego warto jechać na Fuerteventurę w maju? Fuerteventura to kierunek całoroczny, jednak maj zapewnia szczególnie komfortowe warunki dla osób, które chcą rozpocząć sezon letni wcześniej. Stabilna pogoda, długie dni i łagodny wiatr sprawiają, że wyspa jest idealna zarówno do wypoczynku, jak i aktywności na świeżym powietrzu. – Choć to doskonały wybór przez cały rok, to właśnie w maju pogoda jest tu niemal idealna na złapanie pierwszych letnich promieni słońca – zaznacza przedstawicielka biura podróży Itaka. Wyspa słynie z szerokich, piaszczystych plaż i krystalicznie czystej wody, która sprzyja kąpielom oraz sportom wodnym, takim jak kitesurfing, windsurfing czy surfing. Warto jednak wyjść poza strefę hotelową i zobaczyć Park Naturalny Corralejo, stolicę wyspy Puerto del Rosario oraz Betancurię, uznawaną za jedną z najpiękniejszych miejscowości regionu. Niezwykłym miejscem pozostaje również plaża Cofete, znana z surowego krajobrazu i spektakularnych widoków. Majowe ceny oraz mniejszy ruch turystyczny dodatkowo przemawiają za wyborem tego kierunku. Wyspy Zielonego Przylądka i egzotyka bez tłumów Dla osób poszukujących bardziej egzotycznych doświadczeń maj może być doskonałym momentem na wyjazd na Wyspy Zielonego Przylądka, szczególnie na wyspę Sal. Stabilna pogoda i wysokie temperatury sprawiają, że warunki do wypoczynku są bardzo przewidywalne. Jak dodała Ala Kaźmierczak, „w maju słońce świeci tu przez 12 godzin w ciągu doby, a temperatury sięgają średnio ok. 27°C”. Wyspa przyciąga nie tylko pięknymi plażami, ale także różnorodnymi atrakcjami. Warto odwiedzić saliny Pedra de Lume, gdzie można unosić się na powierzchni słonej wody, zobaczyć „Błękitne Oko” w zatoce Buracona czy wybrać się do Shark Bay, gdzie w płytkiej wodzie da się obserwować rekiny. Uzupełnieniem pobytu są wizyty w Palmeirze (spokojnym portowym miasteczku) oraz Santa Marii, znanej z kolorowej zabudowy, lokalnych restauracji i muzyki na żywo. To kierunek dla osób, które chcą odpocząć bez tłumów, w rytmie „no stress”. Najlepsze europejskie metropolie na city break w maju Maj to również doskonały moment na krótki wyjazd do jednej z europejskich metropolii, gdzie sezon turystyczny dopiero się rozpędza. Pogoda sprzyja zwiedzaniu, a ceny są bardziej przystępne niż w miesiącach letnich. Jak zauważa przedstawicielka Itaki: „Krótki urlop w wielkim mieście to opcja na majowe zwiedzanie i wypoczywanie”. Wśród najpopularniejszych kierunków znajdują się Paryż, który zachwyca kwitnącymi ogrodami i wydarzeniami (m.in. słynnym festiwalem Taste of Paris), Mediolan – jako stolica mody i sztuki – oraz Londyn, oferujący ogrom atrakcji nawet podczas krótkiego pobytu. Coraz większym zainteresowaniem cieszą się również mniej oczywiste kierunki, takie jak Bilbao, czyli centrum Kraju Basków i ważny punkt na kulinarnej mapie Europy, a także Kair, który przyciąga swoją historią i kontrastami. Majowy city break to propozycja dla tych, którzy chcą zobaczyć najważniejsze atrakcje i doświadczyć miasta w spokojniejszym rytmie niż latem. Źródło: Itaka Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Trwa boom na „mikrowakacje”. Coraz więcej osób rezygnuje z długich urlopów
Krótkie wyjazdy od kilku lat cieszą się ogromną popularnością wśród podróżnych. Coraz częściej nie chodzi już jednak o klasyczne city breaki, lecz o dwu- lub czterodniowe „mikrowakacje”. Ten trend pokazuje, że współcześni turyści coraz inaczej podchodzą do wypoczynku – zamiast jednego długiego urlopu wolą kilka krótszych, ale intensywnych wyjazdów w ciągu roku.
Choć krótkie podróże nie są niczym nowym, w ostatnich latach ich popularność wyraźnie wzrosła. Coraz więcej osób decyduje się na tzw. mikrowakacje – kilkudniowe wyjazdy, które mają zapewnić pełnoprawne doświadczenie podróży w znacznie krótszym czasie. Nie są to jednak zwykłe weekendowe wypady. Według definicji przyjmowanej m.in. przez Allianz mikrowakacje to podróż rekreacyjna trwająca maksymalnie cztery noce i odbywająca się w odległości ponad 160 kilometrów od miejsca zamieszkania. W praktyce wielu podróżnych traktuje je jako starannie zaplanowane mini-przygody – często obejmujące odwiedzenie nowego kraju lub wyjazd skoncentrowany wokół konkretnego tematu, takiego jak kuchnia, kultura, jazda na rowerze czy wellness. Jak zauważa Clarissa Cappelletti z europejskiej firmy podróżniczej WeRoad, mikrowakacje mają przypominać „wakacje w skondensowanej formie” – to świadomie zaplanowany czas odpoczynku, który odpowiada stylowi życia współczesnych podróżników. Dlaczego rośnie popularność mikrowakacji? Rosnąca popularność mikrowakacji w dużej mierze wynika ze zmian w stylu życia współczesnych podróżników. Coraz więcej osób dysponuje ograniczonym czasem wolnym i musi uważniej planować wydatki na podróże, dlatego zamiast jednego długiego urlopu coraz częściej wybiera kilka krótszych wyjazdów w ciągu roku. Z raportu firmy Deloitte wynika bowiem, że turyści nadal chcą podróżować, ale robią to bardziej oszczędnie i elastycznie. Takie kilkudniowe wypady łatwiej dopasować do napiętego grafiku pracy, a po powrocie rzadziej wiążą się z poczuciem przytłoczenia zaległymi obowiązkami czy przepełnioną skrzynką mailową. Dla wielu osób – zwłaszcza rodziców lub tych, którzy łączą pracę z opieką nad bliskimi – krótkie podróże okazują się po prostu bardziej realistycznym rozwiązaniem niż kilkutygodniowy urlop. Psychologowie zwracają również uwagę na ich znaczenie dla dobrostanu psychicznego. Możliwość zaplanowania nawet niewielkiej podróży daje poczucie ulgi i pozwala oderwać się od codziennych obowiązków. Jak zauważa brytyjska psycholog kliniczna Ellie Hambly, takie wyjazdy mogą działać jak szybka regeneracja. – Krótkie, częste podróże mogą wydawać się szczególnie kuszące, ponieważ oferują łatwą ucieczkę od codziennej rutyny – podkreśla. Nic dziwnego, że na rosnące zainteresowanie mikrowakacjami szybko zareagowała branża turystyczna. Coraz więcej firm wprowadza do oferty kilkudniowe wyjazdy skoncentrowane na intensywnym doświadczeniu miejsca. Dane z sieci hosteli Zostel pokazują skalę tej zmiany: liczba rezerwacji pobytów trwających od dwóch do czterech nocy wzrosła z około 41 tysięcy w 2019 roku do ponad 158 tysięcy w 2024 roku. Wraz z tym trendem rośnie też liczba spontanicznych rezerwacji, szczególnie wśród osób podróżujących solo oraz pracowników wykorzystujących krótkie przerwy między obowiązkami zawodowymi. Jak planować mikrowakacje, żeby naprawdę odpocząć? Choć mikrowakacje mają pozwalać na szybkie oderwanie się od codzienności, w praktyce wymagają świadomego podejścia. Współczesna kultura pracy premiuje bowiem nieustanną aktywność, dlatego nawet podczas krótkiego wyjazdu wielu osobom trudno całkowicie się „wyłączyć”. Jak zauważa psycholog kliniczna Ellie Hambly, właśnie w tej sprzeczności (między chęcią maksymalnego wykorzystania każdej chwili a potrzebą prawdziwego odpoczynku) kryje się istota mikrowakacji. – Żyjemy w kulturze, która wysoko ceni produktywność, dlatego oderwanie się od ciągłego dążenia do sukcesu często wymaga świadomego wysiłku – podkreśla specjalistka. Zatem choć dłuższe urlopy pozwalają organizmowi głębiej się zregenerować, nawet kilkudniowa przerwa może przynieść realne odprężenie, jeśli zostanie zaplanowana w sposób przemyślany. Z tego powodu coraz więcej ekspertów radzi, aby krótkie wyjazdy przygotowywać z wyprzedzeniem. Przy ograniczonym czasie każda decyzja logistyczna ma bowiem większe znaczenie niż w przypadku dłuższych wakacji. Źle dobrane loty czy długie przesiadki mogą pochłonąć sporą część energii i czasu przeznaczonego na odpoczynek, a koszty podróży potrafią szybko wzrosnąć. Dlatego warto wcześniej określić budżet i zaplanować podstawowe wydatki, nawet w walucie kraju docelowego. Jednocześnie warto zwrócić uwagę na środowiskowy wymiar mikrowyjazdów. Choć krótkie podróże wydają się nieznaczące, ich częstotliwość może zwiększać emisję związane z transportem lotniczym oraz pogłębiać problem nadmiernej turystyki w popularnych miejscach. Z tego powodu część firm turystycznych zachęca do odkrywania mniej oczywistych destynacji oraz podróżowania poza głównym sezonem. Analizy firmy WeRoad pokazują, że coraz większym zainteresowaniem zaczynają cieszyć się miasta rzadziej kojarzone z masową turystyką, takie jak Warszawa. Wybór pociągów czy transportu publicznego zamiast lotów, a także podróżowanie w okresach przejściowych może natomiast zmniejszyć presję na popularne kierunki. Dla samych turystów oznacza to dodatkową korzyść – niższe ceny, mniejsze tłumy i bardziej autentyczne doświadczenie odwiedzanego miejsca. Źródło: BBC Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Powstał ranking 100 najlepszych miast w Europie. Aż sześć jest z Polski!
Jeśli zastanawiasz się, dokąd wybrać się na kolejny city break w Europie, to zestawienie może być dobrą inspiracją. Właśnie opublikowano ranking 100 najlepszych miast Europy na 2026 rok, który uwzględnia zarówno jakość życia, ofertę kulturalną, jak i atrakcyjność turystyczną. Na liście znalazło się również kilka polskich miast, docenionych za swoją dynamikę, rozwój i rosnącą popularność wśród podróżnych.
Zestawienie powstało na podstawie analizy wielu wskaźników opisujących funkcjonowanie europejskich miast. Firma Resonance Consultancy uwzględniła zarówno dane statystyczne, jak i informacje pochodzące z mediów społecznościowych oraz platform turystycznych. Autorzy rankingu ocenili miasta m.in. w kategorii „Livability”, czyli jakości życia – brano pod uwagę dostępność transportu publicznego, infrastrukturę rowerową, jakość powietrza czy ilość terenów zielonych. Kolejna kategoria, „Lovability”, odnosiła się do atrakcyjności kulturalnej i turystycznej, analizując m.in. liczbę muzeów, teatrów oraz popularność miejsc w mediach społecznościowych. Z kolei „Prosperity” objęła wskaźniki gospodarcze, takie jak dostępność lotnisk, rozwój biznesu czy poziom szkolnictwa wyższego. Jakie miasto zatem znalazło się na pierwszym miejscu? Najlepsze miasta Europy 2026 – kto znalazł się w pierwszej dziesiątce? Pierwsze miejsca w rankingu najlepszych miast Europy w 2026 roku zajęły metropolie, które od lat pozostają ważnymi centrami kultury, biznesu i turystyki. Na szczycie zestawienia ponownie znalazł się Londyn, doceniony za silną gospodarkę, rozbudowaną infrastrukturę biznesową oraz ogromną ofertę kulturalną i edukacyjną. Miasto wyróżnia się również dostępnością terenów zielonych, rozwiniętą siecią transportową i globalnymi powiązaniami gospodarczymi, dzięki którym pozostaje jednym z najważniejszych ośrodków miejskich świata. Drugie miejsce zajął Paryż, który mimo swojej wielowiekowej historii wciąż dynamicznie się rozwija. Stolica Francji inwestuje w modernizację transportu publicznego, nowe przestrzenie publiczne i projekty urbanistyczne, jednocześnie pozostając jednym z najważniejszych centrów kultury, mody i turystyki na świecie. Podium zamknął Berlin – miasto wyróżnione za rozwinięty sektor kreatywny, bogaty ekosystem startupów oraz silną scenę kulturalną i artystyczną. Kolejne miejsca zajęły miasta, które łączą historyczne dziedzictwo z nowoczesną infrastrukturą. Na czwartej pozycji uplasował się Rzym, którego ogromna wartość historyczna i architektoniczna od lat przyciąga miliony turystów z całego świata. Tuż za nim znalazła się Barcelona – miasto docenione za wysoką jakość życia, rozwinięty transport publiczny oraz wyjątkowe połączenie architektury, sztuki i nadmorskiego stylu życia. Szóste miejsce przypadło Madrytowi, który wyróżnia się dynamiczną sceną kulturalną, bogatą ofertą muzeów i galerii oraz intensywnym życiem nocnym. Drugą część pierwszej dziesiątki tworzą miasta znane z wysokich standardów życia i dobrze zaplanowanej przestrzeni. Na siódmej pozycji znalazł się Amsterdam, ceniony za przyjazną mieszkańcom infrastrukturę rowerową, rozwiniętą gospodarkę oraz silny sektor kreatywny. Ósme miejsce zajął Wiedeń, który od lat uchodzi za jedno z najbardziej komfortowych miejsc do życia w Europie dzięki doskonale funkcjonującemu transportowi publicznemu, licznym terenom zielonym i bogatej ofercie kulturalnej. Na dziewiątej pozycji uplasowała się Kopenhaga – miasto znane z konsekwentnej polityki zrównoważonego rozwoju, przyjaznej przestrzeni miejskiej i nowoczesnej architektury. Pierwszą dziesiątkę zamyka natomiast Sztokholm, który wyróżnia się dynamicznym sektorem technologicznym, wysokim poziomem edukacji oraz innowacyjnym podejściem do planowania przestrzeni miejskiej i rozwoju gospodarczego. Polskie miasta w rankingu najlepszych europejskich miast 2026 W zestawieniu najlepszych miast Europy znalazło się aż sześć z Polski. Najwyżej sklasyfikowaną polską metropolią okazała się Warszawa, która zajęła 17. miejsce w Europie. Stolica została wyróżniona przede wszystkim za wysoki poziom wykształcenia mieszkańców oraz niski poziom bezrobocia. Autorzy raportu podkreślają, że Warszawa coraz częściej postrzegana jest jako jedno z najważniejszych centrów gospodarczych regionu Europy Środkowo-Wschodniej. Dynamiczny rozwój infrastruktury, nowe inwestycje biznesowe oraz projekty urbanistyczne (takie jak planowany Centralny Port Komunikacyjny czy modernizacja przestrzeni nad Wisłą) wzmacniają jej pozycję jako nowoczesnej europejskiej metropolii. Drugim najwyżej notowanym polskim miastem w rankingu został Kraków, który uplasował się na 31. miejscu. Stolica Małopolski została doceniona przede wszystkim za bogate dziedzictwo historyczne, liczne atrakcje turystyczne oraz rozwijający się sektor nowoczesnych technologii. W zestawieniu zwrócono uwagę na rosnące znaczenie miasta jako centrum biznesowego oraz akademickiego, które przyciąga zarówno inwestorów, jak i specjalistów z wielu branż. Na 39. miejscu znalazł się Gdańsk – miasto o wyjątkowej historii i architekturze, które w ostatnich latach dynamicznie rozwija sektor przemysłowy, logistyczny i technologiczny. Autorzy raportu wskazują również na jego silną pozycję gospodarczą oraz jedną z najniższych stóp bezrobocia na całym kontynencie. Kolejne polskie miasto w zestawieniu to Wrocław, który zajął 42. miejsce. Stolica Dolnego Śląska została wyróżniona za przyjazną przestrzeń miejską, dużą liczbę atrakcji dla rodzin oraz dynamiczny rozwój sektora nowych technologii i usług. W rankingu znalazł się także Poznań – na 64. miejscu – doceniony za silną gospodarkę, rozwinięty rynek pracy oraz znaczenie jako centrum targowego i biznesowego. Zestawienie zamykają Katowice, które uplasowały się na 93. pozycji. Miasto przeszło w ostatnich latach ogromną transformację z przemysłowego ośrodka w nowoczesne centrum kultury, biznesu i nowych technologii, co zostało zauważone również przez autorów raportu. Źródło: Resonance Consultancy Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
„Polskie Alpy” podbijają brytyjskie media. „Oferują spektakularne widoki”
Polska coraz częściej pojawia się na mapie krótkich zagranicznych wyjazdów europejskich turystów. Najnowsze dane pokazują, że szczególnie dużym zainteresowaniem cieszy się wśród podróżnych z Wielkiej Brytanii. Okazuje się, że już piąty rok z rzędu nasz kraj pozostaje dla nich najpopularniejszym kierunkiem na tzw. city breaki. Brytyjskie media zwracają przy tym uwagę nie tylko na polskie miasta, lecz także na górskie regiony, które określają mianem „Polskich Alp”.
Polska coraz częściej pojawia się w zagranicznych publikacjach turystycznych jako kierunek wart odwiedzenia. W artykułach poświęconych podróżom wymieniane są zarówno największe miasta – Kraków, Warszawa, Wrocław czy Gdańsk – jak i mniej oczywiste regiony kraju. Coraz większe zainteresowanie budzą także polskie góry, które dla wielu zagranicznych turystów pozostają wciąż stosunkowo mało znanym kierunkiem. Właśnie na ten aspekt zwrócił uwagę brytyjski „Daily Mail”, publikując artykuł poświęcony najpopularniejszej górskiej miejscowości w Polsce. Polska najpopularniejszym kierunkiem na city break wśród Brytyjczyków Najnowsze dane branży lotniczej pokazują, że Polska utrzymuje silną pozycję wśród kierunków wybieranych przez podróżnych z Wielkiej Brytanii na krótkie wyjazdy. Z analiz rezerwacji opublikowanych przez linię Wizz Air wynika, że w 2025 roku nasz kraj odpowiadał za ponad jedną piątą wszystkich krótkich podróży rezerwowanych przez brytyjskich pasażerów tej linii. W zestawieniu najchętniej wybieranych destynacji Polska wyprzedziła takie kierunki jak Rumunia czy Węgry, utrzymując pozycję lidera w segmencie weekendowych city breaków. Na popularność Polski wpływa kilka czynników. Brytyjscy podróżni zwracają uwagę przede wszystkim na łatwą dostępność komunikacyjną (lot z wielu brytyjskich miast trwa zaledwie około dwóch godzin), a także na stosunkowo przystępne ceny noclegów, restauracji i atrakcji turystycznych. Dodatkowym atutem jest różnorodność oferty turystycznej. Historyczne centra miast, liczne zabytki oraz rozwinięta scena gastronomiczna sprawiają, że takie miejsca jak Kraków, Warszawa czy Gdańsk regularnie pojawiają się w rankingach najciekawszych europejskich kierunków na krótki wypad. Szczególnie dynamicznie rośnie zainteresowanie Gdańskiem, który w ostatnich latach przyciąga miliony odwiedzających, dzięki połączeniu nadmorskiego krajobrazu, bogatej historii i rozbudowanej oferty kulturalnej. Coraz częściej brytyjskie media zwracają jednak uwagę również na mniej oczywiste regiony Polski, wskazując, że poza największymi miastami kraj oferuje wiele miejsc idealnych zarówno na krótki city break, jak i dłuższy wypoczynek. Zakopane i „polskie Alpy”. Brytyjskie media zachwycone Tatrami W niedawnym artykule opublikowanym na łamach brytyjskiego „Daily Mail” dziennikarze zwrócili uwagę na górski region południowej Polski, który – ich zdaniem – może stać się alternatywą dla popularnych alpejskich kurortów. W tekście podkreślono, że Zakopane, położone u stóp Tatr, oferuje krajobrazy przypominające najbardziej znane europejskie destynacje górskie, a jednocześnie pozostaje znacznie bardziej przystępne cenowo i wciąż stosunkowo mało odkryte przez zagranicznych turystów. W publikacji opisano charakterystyczny krajobraz regionu: drewnianą zabudowę, górskie łąki oraz turkusowe jeziora, które w połączeniu z otaczającymi je szczytami tworzą scenerię porównywaną do alpejskich kurortów. Autorzy artykułu zwrócili uwagę również na różnorodność aktywności dostępnych w okolicach Zakopanego. Turyści mogą wybierać spośród licznych szlaków w Tatrach – od popularnych tras prowadzących do Morskiego Oka po bardziej wymagające podejścia na szczyty takie jak Giewont. Podkreślono, że alternatywą dla górskich wędrówek są przejazdy kolejkami na Kasprowy Wierch czy Gubałówkę, skąd rozciągają się panoramy na całe pasmo Tatr. Dla osób szukających spokojniejszego wypoczynku atrakcją pozostają z kolei termy z naturalnie ciepłą wodą mineralną oraz tętniące życiem centrum miasta z targowiskami i regionalnym rzemiosłem. W tekście dodano, że region ten łączy spektakularne krajobrazy z autentyczną kulturą góralską, co – zdaniem przedstawicieli branży turystycznej – czyni go jedną z najciekawszych nowych propozycji w europejskiej ofercie wyjazdów górskich. Jak stwierdził Chris Logan z TUI UK & Ireland: „Zakopane spełnia wszystkie kryteria świetnego kierunku – oferuje spektakularne widoki na Tatry, drewniane chaty i wyjątkową kulturę góralską, a jednocześnie pozostaje tańszą i mniej odkrytą alternatywą dla Alp”. Źródło: Daily Mail Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Zagraniczna dziennikarka odwiedziła „polską Wenecję”. Po weekendzie w tym miejscu nie kryła zachwytu
Polska w ostatnich latach coraz wyraźniej zaznacza swoją obecność na turystycznej mapie Europy. Zagraniczni podróżni odkrywają nie tylko nasze historyczne centra miast, lecz także lokalną kuchnię, architekturę i atmosferę, która łączy przeszłość z nowoczesnością. Rosnące zainteresowanie przekłada się na rekordowe wyniki branży turystycznej, a kolejne publikacje w zagranicznych mediach tylko wzmacniają ten trend. Tym razem jedno z polskich miast zostało szczegółowo opisane przez brytyjską dziennikarkę, która nie kryje swojego zachwytu.
Europejska turystyka w ubiegłym roku definitywnie weszła w fazę stabilnego wzrostu, osiągając poziomy przekraczające wyniki sprzed pandemii. W tym kontekście Polska coraz skuteczniej umacnia swoją pozycję jako jeden z najszybciej rozwijających się kierunków podróży w regionie. Według prognoz do końca dekady nasz kraj może odwiedzać nawet 140 mln turystów rocznie, podczas gdy obecnie liczba ta oscyluje wokół 99 mln. Największą popularnością cieszą się Warszawa, Kraków, Gdańsk oraz Wrocław – miasto, które w ostatnich tygodniach szczególnie przykuło uwagę brytyjskiej dziennikarki „The Times”. Jej obszerna relacja pokazuje, że Polska coraz częściej przestaje być dla zagranicznych gości jedynie przystankiem w podróży, a staje się pełnoprawnym celem wyjazdu. Weekend we Wrocławiu, czyli co zachwyciło brytyjską dziennikarkę „The Times”? Claudia Rowan postanowiła sprawdzić, jak daleko można się posunąć w poszukiwaniu luksusu przy budżecie 150 funtów obejmującym loty, nocleg i wyżywienie. Wybór padł na Wrocław – miasto określane mianem „polskiej Wenecji”, rozciągające się na kilkunastu wyspach i poprzecinane siecią mostów nad Odrą. Na zwiedzanie przeznaczyła niespełna 48 godzin, skrupulatnie planując weekendowy pobyt. Już pierwsze godziny w mieście utwierdziły ją w przekonaniu, że był to trafny wybór. Po przylocie i krótkiej podróży autobusem do centrum skierowała się na starówkę, gdzie – jak przyznała – priorytetem stały się pierogi. Jednak to nie kuchnia, lecz architektura i historia miasta zrobiły na niej największe wrażenie. Spacer po Rynku Głównym opisała jako spotkanie z „pastelowymi kamienicami szczególnie rzucającymi się w oczy w to szare popołudnie”. Zwróciła uwagę na fakt, że choć dawne Breslau zostało niemal doszczętnie zniszczone w 1945 roku, Wrocław został „pieczołowicie odbudowany”, a efekt tej rekonstrukcji przywrócił mu historyczny charakter. Zajrzała do monumentalnego kościoła św. Elżbiety, imponującej bazyliki w samym sercu miasta, a następnie przeszła żelaznym mostem w stronę Ostrowa Tumskiego. Tę część Wrocławia określiła jako miejsce „sprawiające wrażenie wsi zatrzymanej w czasie”. Zachwyciła ją tradycja ręcznego zapalania ponad stu gazowych latarni (rytuał sięgający połowy XIX wieku) oraz gotyckie i barokowe wnętrza katedry św. Jana Chrzciciela. Z kolei spacer bulwarem Xawerego Dunikowskiego, z widokiem na bliźniacze wieże katedry i Muzeum Narodowe, porównała do nadrzecznych promenad znanych z zachodnioeuropejskich miast. W swoim tekście przedstawiła Wrocław jako miasto o wyraźnej tożsamości, w którym historia i pejzaż tworzą spójną, estetyczną całość. Historia i symbolika Wrocławia. Żydowskie dziedzictwo i słynne krasnale Drugiego dnia brytyjska dziennikarka postanowiła przyjrzeć się Wrocławiowi z perspektywy jego bardziej złożonej historii. Dołączyła do pieszej wycieczki z przewodniczką, która poprowadziła ją przez dawną dzielnicę żydowską. Rowan podkreśla, że to właśnie ta część spaceru nadała jej pobytowi głębszy wymiar. Zatrzymała się przy miejscu dawnej synagogi spalonej podczas Nocy Kryształowej w 1938 roku oraz przed odrestaurowaną Synagogą pod Białym Bocianem – przestrzenią, przed którą w latach 1941–1944 aresztowano i deportowano wrocławskich Żydów do obozów zagłady. Opowieść o losach społeczności, która przez dziesięciolecia współtworzyła to miasto, nadała jej weekendowemu wyjazdowi refleksyjny wymiar, wykraczający poza klasyczne zwiedzanie. Równocześnie odkrywała bardziej współczesne symbole Wrocławia. Na Placu Wolności i w okolicach starówki wypatrywała charakterystycznych brązowych krasnali, rozsianych po całym mieście. Te niewielkie figurki, które pojawiły się w latach 80. jako element działań Pomarańczowej Alternatywy przeciwko władzy komunistycznej, dziś stały się jednym z najbardziej rozpoznawalnych znaków stolicy Dolnego Śląska. W jej relacji pojawiają się jako element gry miejskiej, wciągający turystów w poszukiwania i jednocześnie przypominający o nie tak odległej historii. Na koniec Claudia wspomniała o Panoramie Racławickiej, czyli monumentalnym, 360-stopniowym obrazie przedstawiającym bitwę z 1794 roku, którego nie zdążyła zobaczyć, traktując to jako „powód, by wrócić”. Mimo tego, według niej Wrocław w zaledwie jeden weekend potrafi zaciekawić swoją historią, architekturą i niezwykłym klimatem na tyle, że trudno o nim zapomnieć. Źródło: The Times Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Jedzenie decyduje o kierunku wakacji? Ten trend podróżowania podbija serca Polaków
Podróżowanie już dawno przestało ograniczać się wyłącznie do zwiedzania zabytków czy relaksu na plaży. Coraz więcej osób wybiera kierunki i planuje wyjazdy z myślą o doświadczeniach, które angażują wszystkie zmysły. „Foodie travel” staje się jednym z najważniejszych trendów we współczesnej turystyce – również wśród Polaków, którzy coraz częściej traktują kulinaria jako centralny element podróży.
Od ulicznych stoisk z jedzeniem, przez rodzinne bistro, aż po restauracje wyróżnione w przewodniku Michelin – kuchnia staje się dziś jednym z najważniejszych narzędzi poznawania kultury danego regionu. Turyści poszukujący autentycznych doznań kulinarnych, określani mianem „foodies”, traktują smak, zapach, teksturę i sposób podania potraw jako integralną część podróżniczego doświadczenia. W efekcie coraz częściej zapisują się na warsztaty gotowania, odwiedzają lokalne targowiska, winnice czy tradycyjne gospodarstwa rolne, aby lepiej zrozumieć pochodzenie produktów i techniki przygotowywania potraw. Takie doświadczenia pozwalają nie tylko na głębszy kontakt z lokalną kulturą, lecz także sprawiają, że po powrocie z podróży wielu turystów próbuje odtworzyć poznane receptury we własnej kuchni, przenosząc fragment odwiedzanego miejsca do codziennego życia. Foodie travel rośnie w siłę. Kulinarne podróże napędzają turystykę Podróże kulinarne należą dziś do najszybciej rozwijających się segmentów globalnej turystyki, co potwierdzają zarówno analizy rynkowe, jak i preferencje samych podróżnych. Z raportu Grand View Research wynika, że wyjazdy skoncentrowane na doświadczeniach gastronomicznych oraz zakupach lokalnych produktów będą w latach 2025-2030 rosły w tempie sięgającym 9,5% rocznie. Równocześnie badanie Marriott International „New Luxe Landscapes” pokazuje, że aż 88% zamożnych turystów uznaje możliwość odkrywania nowych smaków i kulinarnych tradycji za istotny element planowania podróży. Jak zauważają specjaliści, rosnące zainteresowanie takimi formami wyjazdów wynika m.in. z popularności międzynarodowych programów kulinarnych i podróżniczych, które inspirują turystów do poznawania świata poprzez smak i lokalne tradycje. Z kolei badanie World Food Travel Association wskazuje, że dla 83% respondentów doświadczenia związane z jedzeniem i napojami pozostawiają trwałe, pozytywne wrażenie na temat odwiedzanego miejsca, często silniejsze niż zwiedzanie klasycznych atrakcji turystycznych. – Smak to najszybszy sposób, by poznać nowe miejsce. Jedna potrawa potrafi powiedzieć więcej niż niejeden przewodnik turystyczny – podkreśla Katarzyna Hauton, Group Brand Manager w eSky.pl, wskazując, że podróże kulinarne stają się coraz ważniejszym elementem city breaków i wyjazdów typu slow travel. W praktyce przekłada się to na rosnącą popularność degustacji win, serów czy czekolady, a także immersyjnych doświadczeń, takich jak wspólne zakupy na targu z lokalnym kucharzem lub wizyty w gospodarstwach produkujących regionalne specjały, co pozwala turystom wejść w bezpośredni kontakt z codzienną kulturą odwiedzanego miejsca. Którzy podróżni najczęściej stają się „foodies”? Rosnące znaczenie kulinariów w planowaniu wyjazdów potwierdzają również najnowsze dane branżowe. Z raportu Hilton Trends Report 2025 wynika, że doświadczenia gastronomiczne stały się obecnie drugim (zaraz po zakwaterowaniu) najważniejszym elementem budżetu podróżnych. Co więcej, aż połowa ankietowanych deklaruje, że rezerwuje stoliki w restauracjach jeszcze przed wylotem, traktując wizyty w lokalach jako integralną część podróży, a nie spontaniczne uzupełnienie programu zwiedzania. W efekcie wyjazdy coraz częściej konstruowane są wokół degustacji, warsztatów kulinarnych czy spotkań z szefami kuchni. Jak zauważa Duncan Greenfield-Turk z Global Travel Moments: „Wycieczki kulinarne, immersyjne doświadczenia gastronomiczne i możliwość bezpośredniego kontaktu z szefami kuchni nagrodzonymi gwiazdkami Michelin stają się integralną częścią wielu planów podróży”, ponieważ turyści poszukują dziś autentycznego kontaktu z lokalną kulturą – czy to podczas zakupów, czy wizyty w prywatnym domu, gdzie uczą się przygotowywania tradycyjnych potraw. Trend ten szczególnie widoczny jest wśród millenialsów i przedstawicieli generacji X, którzy chętnie eksperymentują z lokalnymi smakami, ale coraz częściej angażuje również rodziny wielopokoleniowe oraz osoby podróżujące solo, dla których aktywności kulinarne stanowią okazję do integracji. Gdzie Polacy jeżdżą na kulinarne wakacje? Na kulinarnej mapie preferencji Polaków niezmiennie dominują Włochy, gdzie weekendowe wypady na pizzę, espresso czy świeże produkty kupowane bezpośrednio na targach stały się niemal osobną kategorią podróży. Równie dużą popularnością cieszy się Hiszpania – zwłaszcza Barcelona – przyciągająca miłośników tapas, paelli czy churros. Coraz częściej wybierana jest także Kopenhaga, w której gastronomia wpisuje się w ideę hygge, łącząc sezonowe produkty z celebracją codziennych przyjemności. Z kolei Maroko kusi podróżnych złożonością smaków wynikającą z połączenia wpływów afrykańskich, arabskich i śródziemnomorskich. Jak podkreśla Katarzyna Hauton z eSky Group: „Moda na odkrywanie nowych smaków widoczna jest również w mediach społecznościowych, a rekomendacje influencerów czy rankingi restauracji inspirują do odkrywania świata”, co znajduje odzwierciedlenie także w rosnącej popularności tzw. grocery store tourism – czyli odwiedzania lokalnych sklepów spożywczych w poszukiwaniu produktów niedostępnych w Polsce. Źródła: Travel Weekly, eSky.pl Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Najtańsze kierunki na Wielkanoc. Świąteczny city break w tych miastach kosztuje najmniej
Wielu Polaków tradycyjnie spędzi święta wielkanocne poza domem, planując krótki, weekendowy wyjazd. Wiosenne krajobrazy, mniejszy ruch turystyczny i specjalne pakiety świąteczne oferowane przez hotele sprawiają, że to jeden z najbardziej komfortowych terminów na city break w pierwszej połowie roku. Gdzie zatem najlepiej się wybrać, by nie przepłacić i jednocześnie naprawdę odpocząć?
W 2026 roku Wielkanoc przypada na 5–6 kwietnia, co w praktyce oznacza naturalną okazję do czterodniowego wyjazdu bez konieczności wykorzystywania dodatkowych dni urlopowych. To moment, w którym przyroda zaczyna intensywnie budzić się do życia, a popularne turystyczne miasta nie są jeszcze tak zatłoczone, jak podczas majówki czy letnich wakacji. Dla wielu osób to idealna szansa na połączenie świątecznych tradycji z krótkim wypoczynkiem w nowym miejscu. Jak wynika z raportu Which? Travel, choć Wenecja, Rzym i Paryż pozostają najdroższymi kierunkami na wielkanocny city break, w Europie nie brakuje znacznie bardziej przystępnych cenowo alternatyw, które pozwalają spędzić święta poza domem bez nadwyrężania budżetu. Najtańsze miejsca na city break na Wielkanoc 2026. Te miasta są na podium Zestawienie najtańszych kierunków na wielkanocny wyjazd powstało na podstawie analizy ponad 3000 pakietów wakacyjnych oferowanych przez dwóch największych brytyjskich touroperatorów (Jet2holidays oraz easyJet Holidays), przeprowadzonej w lutym 2026 roku. Pod uwagę wzięto tygodniowe pobyty z przelotem dla dwóch osób, planowane na początek kwietnia, obejmujące zarówno standardowe noclegi, jak i opcje z pełnym wyżywieniem, aż po pakiety all inclusive. Co więcej, analiza objęła wyłącznie destynacje o realnej dostępności miejsc w badanym terminie, co pozwoliło wskazać kierunki nie tylko atrakcyjne cenowo, lecz także możliwe do zarezerwowania w okresie świątecznym. W takim ujęciu najkorzystniej wypadło tureckie Marmaris, gdzie tygodniowy pobyt można zarezerwować już od około 3000 zł za osobę. W zamian podróżni otrzymują średnio dziewięć godzin słońca dziennie oraz temperatury sięgające 20°C, co sprawia, że region Riwiery Tureckiej w kwietniu oferuje warunki sprzyjające zarówno wypoczynkowi nad morzem, jak i aktywnemu zwiedzaniu – od spacerów po nadmorskiej promenadzie, przez rejsy wzdłuż wybrzeża, aż po wizyty w pobliskich parkach narodowych i starożytnych ruinach. Na drugim miejscu uplasował się Kraków (jedyne polskie miasto w czołówce) ze średnim kosztem wyjazdu wynoszącym około 3200 zł za osobę i temperaturą dochodzącą w kwietniu do 14°C, co – jak podkreślono – czyni go atrakcyjną alternatywą dla droższych zachodnioeuropejskich metropolii. Wiosenna aura sprzyja tu spacerom po Starym Mieście czy zwiedzaniu Wawelu, a jednocześnie pozwala uniknąć tłumów charakterystycznych dla sezonu letniego. Podium zamknęła natomiast portugalska Albufeira w regionie Algarve, gdzie za mniej niż 3300 zł można spędzić tydzień nad Atlantykiem, korzystając z łagodnego klimatu oraz rozwiniętej infrastruktury turystycznej. Miejscowość ta przyciąga nie tylko rozległymi plażami i wapiennymi klifami, lecz także bogatą ofertą gastronomiczną i stosunkowo niskimi cenami usług. Według analiz Post Office Travel Money należą one do jednych z najniższych na świecie, co dodatkowo zwiększa realną siłę nabywczą turystów podczas świątecznego wyjazdu. Tanie wyjazdy na Wielkanoc 2026. Gdzie warto polecieć? W dalszej części rankingu przygotowanego przez Which? Travel znalazły się zarówno kierunki gwarantujące wyższą temperaturę, jak i klasyczne europejskie metropolie idealne na wielkanocny city break. Tym samym czwarte miejsce zajęło Las Palmas de Gran Canaria, gdzie tygodniowy pobyt w okresie świątecznym kosztuje średnio około 3600 zł za osobę, przy maksymalnych temperaturach sięgających nawet 21°C. Stabilne warunki pogodowe charakterystyczne dla Wysp Kanaryjskich sprawiają, że to jedna z niewielu lokalizacji w Europie oferujących niemal letnią aurę już na początku kwietnia, co przekłada się na możliwość korzystania z plaż, promenad i nadmorskich atrakcji bez typowego dla sezonu letniego tłoku. Tuż za nim uplasował się hiszpański Benidorm (około 3650 zł), który przy temperaturach dochodzących do 19°C przyciąga rozbudowaną bazą hotelową, szerokimi plażami oraz licznymi restauracjami i barami dostępnymi przez cały rok. Na szóstym miejscu znalazła się Praga, gdzie za około 4000 zł można spędzić tydzień w otoczeniu zabytkowej architektury i mostów nad Wełtawą, przy temperaturze wynoszącej średnio 14°C. Siódma lokata przypadła Budapesztowi (około 4100 zł), który dzięki temperaturom sięgającym 17°C oraz dostępowi do słynnych łaźni termalnych pozostaje atrakcyjną opcją nawet przy mniej stabilnej pogodzie. Ósme miejsce zajęło Porto (około 4150 zł), gdzie nadbrzeżna zabudowa starego miasta i łagodny klimat sprzyjają spokojnemu zwiedzaniu poza szczytem sezonu turystycznego. W zestawieniu uwzględniono również Mediolan (najtańszy włoski kierunek w badaniu), gdzie koszt tygodniowego pobytu wynosi około 4250 zł przy temperaturach dochodzących do 17°C, co czyni go bardziej przystępną alternatywą dla Rzymu czy Wenecji, które znalazły się wśród najdroższych opcji na Wielkanoc. Pierwszą dziesiątkę zamknął z kolei Dubrownik (około 4300 zł), przyciągający turystów średniowieczną zabudową wpisaną na listę światowego dziedzictwa UNESCO oraz nadmorskim położeniem, które nawet wiosną zapewnia przyjemne warunki do spacerów i zwiedzania. Źródła: Daily Mail, Witch? Travel Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Tu zimą świeci słońce. Europejskie miasta idealne na city break w lutym i marcu
Ciągły biało-szary krajobraz za oknem zaczyna zbierać swoje żniwo. Tygodnie pochmurnej pogody i opadów nie tylko utrudniają planowanie czasu wolnego, lecz także negatywnie wpływają na samopoczucie. Gdzie zatem wyjechać w Europie pod koniec zimy, by zwiększyć szanse na suchą aurę i choć na chwilę odetchnąć od deszczu i śniegu?
Gdy dostęp do naturalnego światła słonecznego przez dłuższy czas pozostaje ograniczony, wiele osób doświadcza spadku energii, motywacji i ogólnego pogorszenia nastroju. Nawet krótki wyjazd do miejsca o stabilniejszej, suchej pogodzie może jednak przynieść odczuwalną poprawę samopoczucia i pomóc w powrocie do codziennej równowagi. Najnowsze zestawienie wskazuje, które europejskie miasta w lutym i marcu oferują największe prawdopodobieństwo dni bez opadów. Najbardziej słoneczne miasta Europy zimą – gdzie najrzadziej pada? Na podium zestawienia znalazły się trzy duże metropolie południowej Europy: Ateny, Barcelona oraz Madryt, które w lutym i marcu oferują jedne z najwyższych szans na bezdeszczową pogodę na kontynencie. Stolica Grecji od lat wyróżnia się wyjątkowo niską sumą opadów w miesiącach zimowych, co wynika przede wszystkim z dominacji śródziemnomorskiego klimatu typu Csa. W praktyce oznacza to, że już pod koniec zimy nad regionem zaczynają częściej utrzymywać się stabilne układy wysokiego ciśnienia, ograniczające rozwój frontów atmosferycznych przynoszących opady. Dodatkowo położenie Aten w cieniu opadowym gór Parnesu i Pentelikonu sprzyja powstawaniu suchszych mas powietrza, które skutecznie redukują częstotliwość deszczu. Podobne mechanizmy obserwuje się w Barcelonie, gdzie wpływ Morza Śródziemnego stabilizuje temperaturę i ogranicza gwałtowne zjawiska pogodowe typowe dla północnej części Europy. Miasto pozostaje pod wpływem subtropikalnych wyżów, które zimą przesuwają się nad południową część kontynentu, zapewniając dłuższe okresy pogodnego nieba. Z kolei Madryt, mimo że nie leży bezpośrednio nad morzem, korzysta z efektu kontynentalnego – jego centralne położenie na Wyżynie Kastylijskiej sprawia, że zimowe systemy frontowe docierają tu rzadziej, a powietrze pozostaje stosunkowo suche. W rezultacie wszystkie trzy miasta łączy nie tylko łagodniejsza temperatura, lecz także wyraźnie mniejsza liczba dni z opadami, co czyni je jednymi z najbardziej przewidywalnych pogodowo kierunków podróży na przełomie zimy i wiosny. Gdzie w Europie najłatwiej uniknąć deszczu zimą? Pozostałe miasta w rankingu Tuż za podium uplasowały się kolejne miasta południowej Europy, w tym Nicea, Valletta, Lizbona czy Rzym, które – choć oferują stosunkowo łagodne temperatury o tej porze roku – charakteryzują się nieco większą zmiennością opadów między lutym a marcem. W przypadku Valletty kluczową rolę odgrywa jej położenie na niewielkiej wyspie, gdzie napływ wilgotnych mas powietrza znad Morza Śródziemnego bywa bardziej dynamiczny niż w głębi lądu, co przekłada się na większą nieregularność krótkotrwałych opadów. Podobnie Lizbona, mimo dominacji klimatu śródziemnomorskiego, pozostaje pod wpływem atlantyckich frontów atmosferycznych, które w miesiącach zimowych wciąż mogą przynosić przelotne deszcze, obniżając liczbę kolejnych suchych dni i wpływając na ogólną stabilność pogody w końcówce zimy. W dalszej części zestawienia znalazły się m.in. Mediolan, Budapeszt, Praga czy Wiedeń, gdzie klimat przejściowy między morskim a kontynentalnym sprzyja częstszym wahaniom pogody oraz większej aktywności niżowych układów barycznych przemieszczających się nad Europą Środkową. Oznacza to, że nawet przy relatywnie sprzyjających temperaturach ryzyko nagłych opadów pozostaje wyższe niż w regionach basenu Morza Śródziemnego. Jeszcze niższe pozycje zajęły miasta Europy Północnej i Zachodniej, takie jak Amsterdam, Berlin czy Dublin, które pozostają pod silnym wpływem wilgotnych mas powietrza znad Atlantyku oraz częstych frontów atmosferycznych. W praktyce oznacza to większą liczbę dni z opadami – nawet jeśli temperatury są relatywnie łagodne. W rankingu wyżej oceniono więc nie tylko średnie warunki termiczne, lecz przede wszystkim stabilność pogody, umożliwiającą turystom zaplanowanie kilku kolejnych dni zwiedzania bez ryzyka nagłych załamań atmosferycznych czy długotrwałych epizodów deszczowych. Najlepsze miasta z gwarantowaną suchą pogodą w lutym/marcu: Ateny Barcelona Madryt Nicea Valletta Lizbona Rzym Mediolan Amsterdam Budapeszt Praga Paryż Wiedeń Kopenhaga Berlin Stambuł Dublin Źródła: Daily Mail, Viva Holidays Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
„Liczba turystów z Polski do Budapesztu wciąż rośnie” – Michał Cessanis odwiedza ulubione miasto Polaków
Wracam tu regularnie, by ogrzać się w termach i zjeść najlepszą zupę rybną na świecie. I choć myślałem, że znam to miasto na wylot to już wiem, że się myliłem. Tym razem postanowiłem zajrzeć pod podszewkę „Paryża Wschodu” – do jaskiń ukrytych pod willami, bunkrów z czasów Zimnej Wojny i na dachy, które zaprojektowano dla aniołów. Oto 5 powodów, by spędzić w Budapeszcie weekend, który otworzy wam oczy.
Spis treści: Gorące źródła i… nurkowanie pod miastem Szpital, w którym czas stanął w miejscu Pociąg rządzony przez dzieci Dachówki dla aniołów i smak papryki Polowanie na duchy na targu Ecseri Stojąc na Moście Łańcuchowym, patrzę na miasto, które w 1873 roku powstało z małżeństwa górzystej Budy i płaskiego Pesztu. Znam ten widok na pamięć. Ale tym razem przyjechałem tu z postanowieniem: nie będę tylko turystą podążającym utartym szlakiem. Zamiast więc biec od razu pod Parlament, zacząłem od tego, co w Budapeszcie najważniejsze, a czego zazwyczaj nie widać. Od wody i kamienia. Gorące źródła i… nurkowanie pod miastem Nie będę ukrywał – każdą wizytę w Budapeszcie zaczynam w Termach Széchenyiego. Uwielbiam ten moment, gdy w chłodny poranek zanurzam się w parującej wodzie, a dookoła mnie starsi panowie z kamienną twarzą grają w szachy na pływających planszach. Ale tym razem zadałem sobie pytanie: skąd ta woda właściwie się bierze? Odpowiedź zaprowadziła mnie do podziemi, o których istnieniu wielu turystów nie wie. Budapeszt to jedyna stolica na świecie z tak rozległym systemem jaskiń krasowych. Tuż pod willami bogatej drugiej dzielnicy, pod kołami luksusowych aut, ciągnie się 30-kilometrowy labirynt jaskini Pál-völgyi, zdobiony naciekami przypominającymi zastygłe wodospady. Jeszcze większe wrażenie robi jaskinia Molnár János. To największe w Europie aktywne termalne jezioro podziemne. Woda jest tam krystalicznie czysta, ciepła, a nurkowie jaskiniowi pływają w scenerii rodem z science-fiction, mijając formacje skalne, których nigdy nie dotknęło słońce. Świadomość, że kąpiąc się w Széchenyi, korzystam z tego samego gigantycznego, podziemnego krwiobiegu miasta, zmienia perspektywę zupełnie. Szpital, w którym czas stanął w miejscu Po relaksie w wodzie, potrzebowałem mocniejszych wrażeń. Skierowałem się na Wzgórze Zamkowe, ale zamiast podziwiać widoki z Baszty Rybackiej, skręciłem w uliczkę Lovas. Wszedłem w niepozorne drzwi prowadzące do Sziklakórház – Szpitala w Skale. To miejsce to kapsuła czasu. Wąskie korytarze wydrążone w skale pamiętają najczarniejsze dni oblężenia Budapesztu w 1944 roku. Czuć tu zapach stęchlizny i medykamentów. Wyobraziłem sobie lekarzy, którzy przy świetle lamp naftowych, w dusznych salach, operowali rannych bez przerwy i często bez znieczulenia. Ale Sziklakórház ma też drugie dno. W czasie Zimnej Wojny zamieniono go w ściśle tajny bunkier przeciwatomowy. Spacerując między woskowymi figurami personelu, mijałem oryginalne zapasy masek gazowych, radzieckie generatory i liczniki Geigera, które miały chronić partyjną elitę w przypadku nuklearnej apokalipsy. To wstrząsająca lekcja historii, która zostaje w głowie na długo. Pociąg rządzony przez dzieci Gdy mrok bunkra zaczął mnie przytłaczać, uciekłem w góry Budy po odrobinę nostalgii. Czekał tam na mnie ewenement na skalę światową: Gyermekvasút, czyli Kolejka Dziecięca. Wsiadłem do wagonu ciągniętego przez lokomotywę, która powoli toczyła się przez malownicze lasy na trasie liczącej 11 kilometrów. I nie byłoby w tym nic dziwnego, gdyby nie obsługa. Bilet sprawdził mi 12-latek w idealnie skrojonym mundurze, a zwrotnicę przestawiła jego rówieśniczka. To nie zabawa – to działająca od 1948 roku linia kolejowa (dawna Kolejka Pionierów), gdzie dorośli prowadzą tylko lokomotywę, a całą logistyką zajmują się dzieci w wieku 10-14 lat. Widok chłopca salutującego z powagą generała odjeżdżającemu pociągowi jest surrealistyczny i rozczulający. To żywy relikt przeszłości, który uczy odpowiedzialności i działa z zegarmistrzowską precyzją. Dachówki dla aniołów i smak papryki Wróciłem do Pesztu głodny – nie tylko wrażeń, ale i konkretów. Budapeszt to dla mnie miasto zmysłów. Z jednej strony mamy architekturę: poszedłem pod gmach dawnej Królewskiej Kasy Oszczędnościowej, by podziwiać dzieło Ödöna Lechnera, „węgierskiego Gaudiego”. Dach pokryty kolorową ceramiką Zsolnay mieni się złotem i zielenią, zdobią go smoki i ule. Lechner mawiał, że te niewidoczne z ulicy detale stworzył, bo „anioły też chcą oglądać sztukę”. Z drugiej strony – nie ma zwiedzania bez jedzenia. Po nacieszeniu oczu sztuką, usiadłem w małej knajpce, by zjeść to, co w Budapeszcie smakuje najlepiej. Zamówiłem parujący, pikantny Halászlé (zupę rybną) z dużą ilością papryki, a na drugie danie nie mogłem sobie odmówić tłustego, chrupiącego langosza ze śmietaną i serem. Węgierska dusza jest właśnie taka jak ten posiłek i te dachy: pełna pasji, wyrazista i dbająca o piękno życia. Polowanie na duchy na targu Ecseri Niedzielny poranek zostawiłem sobie na moją ulubioną formę podróży w czasie. Pojechałem na obrzeża miasta, na Ecseri Piac – największy pchli targ w Budapeszcie. To nie jest wymuskany sklep z antykami. To chaotyczny labirynt, w którym historia Węgier leży rozrzucona na drewnianych stołach. Przeciskając się między alejkami, mijałem stare walizki, skrzypce bez strun, przedwojenne zdjęcia rodzinne i popiersia Lenina. Każdy przedmiot to czyjaś przerwana opowieść. Po długim targowaniu się ze starszym sprzedawcą, kupiłem stary, analogowy aparat fotograficzny. Patrząc przez jego zakurzony wizjer, pomyślałem, że Budapeszt właśnie taki jest: trochę poobijany, pełen rys i pęknięć, nieidealny, ale przez to nieskończenie piękny i prawdziwy. I na pewno tu wrócę, bo pod tą warstwą kurzu kryje się jeszcze wiele historii do odkrycia. Nasz autor Michał Cessanis Redaktor prowadzący „National Geographic Traveler", autor podróżniczej serii telewizyjnej „Do zobaczenia” w Dzień Dobry TVN oraz książek „Opowieści z pięciu stron świata” i „Made in China”. Prowadzi blog podróżniczy „Cessanis na walizkach".
Trzy mniej znane polskie miasta na weekend. Które wybierasz?
Nie tylko stolice województw są warte uwagi, gdy planujemy weekendowy city break. Chełmno, Bolesławiec, Sanok – każde z tych miast przyciąga unikatowym klimatem.
Spis treści: Chełmno – średniowiecze i miłość Bolesławiec – ceramika i architektura Sanok – Beksiński i folklor Gdzie by tu wyskoczyć na weekend? Jeśli stawiacie sobie takie pytanie, mamy dla was trzy podpowiedzi. Chełmno – średniowiecze i miłość Chełmno zachowało niemal nienaruszony średniowieczny układ miasta. Centralnym punktem jest Rynek z renesansowym ratuszem. To miasto jest pełnym historii obrazem gotyckiego świata. Mający niemal 3 km długości mur obronny otacza centralną część Chełmna, budząc skojarzenia z francuskim Carcassonne, ale przede wszystkim przypomina, jaką rangą cieszyła się niegdyś ta miejscowość. Setki lat temu Chełmno było miastem stołecznym całej prowincji, w zamyśle mając stać się centrum całego państwa krzyżackiego. O jego znaczeniu może świadczyć fakt, że to właśnie tu powstało tzw. prawo chełmińskie, zbiór reguł nakreślony w 1233 r. przez mistrzów Hermanna von Salza i Hermanna Balka, które stały się wzorem cywilizacyjnym lokacji miejskich w całym państwie krzyżackim. Do XVIII w. model oparty na chełmińskich prawach objął 230 miast, w tym m.in. Warszawę, Płock czy Włocławek. Dziś Chełmno jest uroczą miejscowością, o której można powiedzieć wiele, ale nie to, że jest duża. Mieszka tu zaledwie 20 tys. ludzi. Kameralność stała się jednak jednym z atutów miejscowości – położona z dala od zgiełku skłania do powolnego zwiedzania i sprzyja chwilom odpoczynku. Gotyckie zabytki i średniowieczne uliczki zostały zestawione z pieczołowicie odnowionym placem przed ratuszem i drobnymi rozwiązaniami, które upiększają pobyt: rozrzuconymi tu i ówdzie ławeczkami, pełnymi zieleni, uporządkowanymi parkami, dobrze oznaczonymi trasami spacerowymi. Moment większego przebudzenia Chełmno przeżywa w pierwszej połowie lutego, gdy jego uliczki zmieniają się w arenę miłosnego spektaklu. Od kilkunastu lat Chełmno hucznie celebruje walentynki. W kościele farnym w srebrnej puszce kryje się bowiem kawałek czaszki św. Walentego. W jaki sposób relikwia trafiła do miasta, do końca nie wiadomo, jej obecność – niegdyś skłaniająca do pielgrzymek i modlitw – dziś przyciąga ludzi spragnionych ciepłych uczuć, wizerunku ogromnego serca układanego z setek lampek na ratuszowym placu oraz bułek posypanych lubczykiem, sprzedawanych w piekarniach. Jeżeli nie co innego, to właśnie one potrafią obudzić miłość do Chełmna. Bolesławiec – ceramika i architektura To stąd pochodzi najbardziej znana polska ceramika. Biało-niebieski wzór rozsławił Bolesławiec na cały świat. Po zdobione filiżanki, talerze czy maselniczki przyjeżdżają do tego dolnośląskiego miasta nawet Amerykanie czy Australijczycy. Ceramika bolesławiecka wytwarzana jest od wieków z naturalnych glin kamionkowych, których pokłady znajdują się w okolicach Bolesławca, w dorzeczu Bobru i Kwisy. Pierwsze naczynia ceramiczne powstawały w mieście już w średniowieczu, jednak charakterystyczne wzory i kolorystyka ukształtowały się dużo później – w drugiej połowie XIX w. To wtedy zaczęto wypalać naczynia z białej glinki i ozdabiać je ręcznie metodą stempelkową, korzystając z najłatwiej dostępnego wówczas barwnika, czyli granatowo-kobaltowego. Obecnie działa tutaj ponad 30 zakładów, w których powstają ręcznie malowane naczynia w bolesławieckim stylu. I choć sześć lat temu wygasła ochrona znaku towarowego – znakiem ceramiki bolesławieckiej mogą być więc oznaczone produkty wytworzone w zasadzie w dowolnym miejscu – kupujący nadal najbardziej cenią produkty pochodzące z tego miasta. Swój udział mają w tym na pewno zakłady i muzea pozwalające się przyjrzeć, jak powstaje ceramika. Pośród tych placówek prym wiedzie Żywe Muzeum Ceramiki w Bolesławcu organizujące warsztaty, podczas których można spróbować własnych sił w kształtowaniu ceramicznych naczyń na kole garncarskim lub w ich późniejszym zdobieniu. Do Bolesławca warto jednak przyjechać nie tylko dla granatowo-kobaltowych naczyń. Rynek, otoczony rzędami pomalowanych w różne kolory kamienic, uchodzi za jeden z najpiękniejszych na Dolnym Śląsku. Miłośnicy architektury nie mogą pominąć kamiennego wiaduktu nad rzeką Bóbr – mający 490 m most, przypominający rzymski akwedukt, jest jednym z najdłuższych przepraw kolejowych w Europie. Przyjemnym spacerem będzie też wędrówka po dawnej dzielnicy południowej, pełnej klasycystycznych i neorenesansowych willi należących niegdyś do zamożnych mieszkańców Bolesławca. Sanok – Beksiński i folklor Siadasz wygodnie w fotelu, zakładasz na głowę specjalistyczne gogle i przenosisz się w trójwymiarowy świat. Twoja trasa wiedzie przez scenerię jednego z obrazów Zdzisława Beksińskiego. Gigantyczne formacje, niepokojące postacie, przyciągające uwagę detale – obracasz głowę, zadzierasz ją wysoko i wędrujesz oniemiały przed siebie. Wejście do obrazu sławnego artysty jest tylko jedną z atrakcji wystawy poświęconej Beksińskiemu w Muzeum Narodowym w Sanoku. Zanim dołączysz do seansu 3D, poznaj tajniki największej na świecie, liczącej ponad sześćset prac, wystawy artysty (przed siedzibą muzeum możesz też obejrzeć auto, którym jeździł). Twórcy ekspozycji przygotowali także dokładną replikę warszawskiego mieszkania i pracowni Beksińskiego oraz zebrali sporo przedmiotów osobistych. Skąd zainteresowanie Sanoka Beksińskim? Artysta tu się urodził (1929 r.) i pracował, dopiero w 1977 r. przeniósł się do Warszawy. Wiele jego prac, szczególnie tych wczesnych, jest więc nierozerwalnie związanych z podkarpackim miastem. Leżący w zakolu rzeki Sanok ma jednak dużo więcej atutów – odrestaurowaną starówkę i rynek, cerkiew czy wytyczone wzdłuż Sanu trasy spacerowe. Jednym z najważniejszych miejsc pozostaje jednak skansen należący do Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku. Na jego zwiedzanie dobrze jest przeznaczyć minimum 3 godz. Na powierzchni blisko 38 ha odtworzono niemal całe wioski zamieszkane przez grupy etnograficzne obszaru Pogórza oraz wschodniej części polskich Karpat. Do obejrzenia jest ponad 120 obiektów pochodzących z okresu od XVII do XX w. – m.in. wiejskie chałupy, budynki gospodarcze, pomieszczenia dla zwierząt, drewniane kościoły, cerkwie, młyn. Nie zabrakło nawet szlacheckiego dworku. Na terenie skansenu zorganizowano też wystawę ponad dwustu ikon. Najstarsza datowana jest na XV i XVI w. Ekspozycję ułożono chronologicznie, dzięki czemu można prześledzić zmiany stylistyczne karpackiej ikony na przestrzeni wieków.
Wszyscy kojarzą ją z procesami zbrodniarzy z czasów II wojny światowej. Ale Norymberga to idealne miejsce na city break
Muzeum procesów norymberskich przyciąga tysiące odwiedzających. To ważne i poruszające miejsce, ale w Norymberdze historia nie kończy się na sali sądowej. To niemieckie miasto urzeka piękną architekturą i historią siegającą setki lat wstecz. Tutaj zobaczycie najstarszy globus świata i odwiedzicie domostwo twórcy logotypu – Albrechta Dürera.
W tym artykule: Kaiserburg w Norymberdze Norymberga – centrum Europy Najstarszy globus świata Twórca logotypu Dziedzictwo III Rzeszy Procesy norymberskie Norymberskie zagadki Informacje praktyczne Widzę światełko w tunelu. Dosłownie. Zbliża się do mnie. Powoli jasność staje się coraz bardziej intensywna. Jedno światełko okazuje się tak naprawdę czterema jasnymi punktami. W końcu dostrzegam źródło. To cztery świece przytwierdzone do płyty. Wpatruję się do wnętrza bardzo głębokiej studni. Ma pięćdziesiąt metrów głębokości. Wykuto ją zapewne już w XIII wieku. Kaiserburg w Norymberdze Jestem na zamku w Norymberdze w niemieckiej Bawarii. To drugie największe miasto tego landu zamieszkuje pół miliona osób. Wykucie studni, w której czeluści spoglądam, trwało być może nawet 10 lat. Nie było to zadanie arcytrudne, bo zamek położony jest na miękkiej, piaskowcowej skale. Wystarczy nieco mocniej skrobnąć paznokciami po kamieniu otaczającym źródło, by wykruszyć z niej ziarenka tworzące tę skałę. Przez setki lat studnia ulegała zanieczyszczeniom, mimo że znajduje się w silnie ufortyfikowanym budynku. W 2012 roku w czasie akcji czyszczenia wyciągnięto z niej m.in. niewielkiego plastikowego dinozaura, okulary, figurkę kobiety, kości czy widelec. Przedmioty są eksponowane w gablocie obok studni. Twierdzę wzniósł w tym miejscu Henryk III Salicki, który w 1046 roku został cesarzem Świętego Cesarstwa Rzymskiego. Wokół zamku powstała osada. W 1219 roku miasto otrzymało pierwsze prawa miejskie. Norymberga była świetnie usytuowanym miastem od okresu średniowiecza do renesansu. Znajdowała się na szlaku handlowym wiodącym do północnej Europy, ale trafiali tu kupcy z innych rejonów. Na zakupach można było trafić na niezwykłe produkty z całego świata, na przykład kość słoniową. Norymberga – centrum Europy W XV wieku sam papież Pius II miał stwierdzić, że nawet królowie Szkocji nie mieszkają tak komfortowo, jak zwykli obywatele Norymbergi. W XVI wieku określana była nawet terminem „Quasi Centrum Europae”, czyli „mniej więcej środkiem Europy”. To w tym czasie miasto zainwestowało w nowy system umocnień tuż przy zamku. Potężne bastiony można dzisiaj odwiedzać od środka z przewodnikiem. Warto jednak ubrać się ciepło i wybrać trekkingowe obuwie, bo jest w nich chłodno, bardzo mokro i bywa chwilami dość ciasno. Do początku XVIII wieku Norymberga rozwijała się bardzo dynamicznie. Chociaż XIX wiek wcale nie był do końca nieudany – w 1835 otwarto tam pierwsze połączenie kolejowe z pobliskim Fürth. Ale wcześniej miasto odgrywało wiodącą rolę w dziedzinie obróbki metalu. Pracowali tam najwybitniejsi złotnicy i rzeźbiarze Europy. W Norymberdze przez jakiś czas działał na przykład słynny niemiecki artysta Wit Stwosz, który spędził w Polsce około 20 lat i stworzył ołtarz w Kościele Mariackim w Krakowie. Najstarszy globus świata To z tego miasta pochodzi najstarszy zachowany do naszych czasów globus. Obecnie można go podziwiać w Germańskim Muzeum Narodowym w Norymberdze. Ten wyjątkowy globus pokryty jest setkami piktogramów i nazw miejscowości, krótkimi opisami, wizerunkami władców, herbami, postaciami mitycznych istot oraz egzotycznych zwierząt. To kompendium wiedzy geograficznej i historycznej okresu schyłku średniowiecza. Ma około 530 lat. Wykonał go Martin Beheim. Przedmiot ten stał się częścią światowego dziedzictwa dokumentacyjnego UNESCO. Naprawdę robi wrażenie, mimo że nie ma nim jeszcze Ameryki. Warto przyjrzeć się za to w jaki sposób przedstawiono obszary Polski. Twórca logotypu „Volkswagen, Adidas, Puma, Mercedes, Lufthansa – oto słynne niemieckie marki, mające swoje znaki firmowe – logo, takie jak splecione ze sobą litery V i W w przypadku Volkswagena, trzy szerokie paski Adidasa czy trójramienna gwiazda Mercedesa. Samo logo jest zresztą wynalazkiem niemieckim: logotyp był wieloliterowym znakiem i zarazem metodą, jakiej używali drukarze, by przyozdobić stronicę i ułatwić lub przyspieszyć ręczne składanie książki” – pisze Neil MacGregor w książce „Niemcy. Zbiorowa pamięć narodu”. Tuż pod norymberską twierdzą i obok północno-zachodnich umocnień pochodzących z XVI wieku stoi po dziś dzień niezwykły dom, do którego udaję się po zwiedzeniu zamku. Należał właśnie do wynalazcy logotypu. Albrecht Dürer (1471–1528) sygnował swoje obrazy i fotografie inicjałami: wysmukłą i jednocześnie spłaszczoną u góry literą A i literą D pomiędzy nóżkami pierwszej litery imienia. Dürer to artysta znany każdemu Niemcowi. Jako pierwszy sprzedawał swoje dzieła w całej Europie. Wśród najbardziej znanych są drzeworyty „Nosorożec” czy „Czterej jeźdźcy Apokalipsy”. Jak zauważa MacGregor, ryciny Dürera były pierwszymi w Europie wielkimi dziełami sztuki, produkowanymi na masową skalę dzięki wykorzystaniu maszyny drukarskiej. Jego dzieła były kopiowane i fałszowane już w jego czasach. Tak je ceniono. Norymberga została bardzo zniszczona na skutek bombardowań aliantów w czasie II wojny światowej. Siatka ulic i stylistyka domostw nadal nawiązuje do układu miasta sprzed stuleci. Poza tym stosunkowo nieźle zachowały się gotyckie kościoły. Dom Dürera ucierpiał, ale przetrwał. Mieści się w nim muzeum, ale znajdują się w nim zasadzie tylko kopie jego dzieł. Oryginały rozsiane są po całych Niemczech. Jego dzieła można podziwiać w Polsce, na przykład w Muzeum Okręgowym w Toruniu. Jest też inny ciekawy polski wątek. Brat Albrechta, Hans Dürer był malarzem na dworze króla Zygmunta Starego. Stworzył polichromie na Wawelu. Dziedzictwo III Rzeszy Objętość gruzów, które wywieziono po zakończeniu wojny z centrum Norymbergi robi wrażenie. To zdecydowanie więcej niż kubatura piramidy Cheopsa w Gizie, o czym dowiemy się z dwóch sugestywnych modeli piramidek wykonanych w skali, które prezentowane są w podziemiach pod zamkiem. Nazistowska przeszłość Norymbergi nie pozwala o sobie zapomnieć. W 1935 roku to tutaj uchwalono ustawę, na mocy której odebrano ludności żydowskiej wszelkie prawa obywatelskie. Hitlerowcy uczynili Norymbergę miejscem swoich zjazdów. Spotkania partii NSDAP odbywały się w południowo-zachodniej części Norymbergi, w rejonie określanym jako Reichsparteitagsgelände. Jednym z elementów architektonicznych jest trybuna powstała w latach 193–1938 na wzór ołtarza pergamońskiego. Znana była z występów Hitlera, które starannie filmowano i inscenizowano na potrzeby produkcji propagandowych. W dużej części zachowała się do dziś. W 1973 roku wpisano ją na listę zabytków, a w 2013 roku rozpoczęto proces konserwacji. Ma być zachowana dla przyszłych pokoleń dla celów edukacyjnych. I ku przestrodze, by czasy nazistowskie nigdy się nie powtórzyły. Gdy o poranku przechadzam się wzdłuż trybuny, wykorzystywanej dziś między innymi jako widownia do wydarzeń sportowych, dostrzegam biegaczy i osoby na spacerach z czworonogami. Część trybuny jest ogrodzona wysokim płotem. Ciągle trwają prace nad przystosowaniem tego obszaru dla ruchu turystycznego i nadania odpowiedniej oprawy narracyjnej. Gdzieniegdzie znajdują się pojedyncze plansze informacyjne w języku niemieckim i angielskim. Procesy norymberskie W pełni przemyślaną koncepcję uzyskało za to już miejsce procesów norymberskich. W ciągle działającym kompleksie sądowym wydzielono część, w której znajduje się sala rozpraw. To tu w latach 1945–1949 sądzono głównych zbrodniarzy III Rzeszy. Zwiedzający siadają w przebudowanej po latach widowni, na której zasiadali w czasie procesów dziennikarze. Do ucha mam przytkniętego audioguide’a. Gdy już chcę opuszczać pomieszczenie, nagle automatycznie zasuwają się zasłony na wielkich oknach sali sądowej. Przede mną opuszcza się wielki półprzezroczysty ekran. Trwająca kilkanaście minut prezentacja świetnie przybliża historię procesów. Jest to też multimedialny majstersztyk. Wychodzę z sali sądowe.j poruszony pokazem nawiązującym też do łamania praw człowieka dzisiaj przez Rosjan na Ukrainie. Na pomalowanej na mlecznobiały kolor ścianie klatki schodowej prowadzącej do wyjścia dostrzegam odciśniętą czarną dłoń. To oczywiście przypadek, ale skojarzenie miałem jedno: ilu w tych murach było arcyłotrów i zbrodniarzy, którzy mieli brudne, umoczone w krwi ręce. Niestety, wielu z nich ułaskawiono. Norymberskie zagadki Powracam myślami do średniowiecznej studni na zamku w Norymberdze. Źródło niesie za sobą głęboką symbolikę w wielu kulturach. Woda z niego ma mieć właściwości oczyszczające. Przeglądanie się w wodzie w studni to zaglądanie w głąb własnego „ja” i własnej duszy. Lustro wody jest jednak tak daleko, że nie jestem w stanie go dostrzec z góry. Gdy przewodnik wylewa wodę z miedzianego naczynia w dół, chluśnięcie słychać dopiero po 5 sekundach. To jedyny dowód na to, że woda się nadal tam znajduje. Skrywa się głęboko w studni, jak wiele do tej pory nieznanych tajemnic Norymbergi. Informacje praktyczne Z Polski można tutaj dotrzeć pociągiem z przesiadką w Berlinie albo samolotem, najczęściej z transferem we Frankfurcie nad Menem; Stare Miasto ma tyle atrakcji, że można śmiało spędzić tutaj kilka dni. Poza tym liczne deptaki ze sklepami kuszą swoją bogatą ofertą; To idealne miasto na długie przechadzki. Nie warto po nim przemieszczać się samochodem, w centrum ruch jest mocno ograniczony dla aut; Karta norymberska ważna 48 godzin oferuje darmowy transport publiczny i wstęp do głównych muzeów. Nasz autor Szymon Zdziebłowski Dziennikarz naukowy i podróżniczy, z wykształcenia archeolog śródziemnomorski. Przez wiele lat był związany z Serwisem Nauka w Polsce PAP. Opublikował m.in. dwa przewodniki turystyczne po Egipcie, a ostatnio – popularnonaukową książkę „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” o największej egipskiej piramidzie. Miłośnik niewielkich, lokalnych muzeów. Uwielbia długie trasy rowerowe, szczególnie te prowadzące wzdłuż rzek. Lubi poznawać nieznane zakamarki Niemiec, zarówno na dwóch kółkach, jak i w czasie górskiego trekkingu.
Zaskakujący lider europejskiego zestawienia. To polskie miasto najlepiej nadaje się na bezstresowy city break
Wiele osób chętnie korzysta z weekendowych wypadów, odkrywając europejskie miasta w krótkim, intensywnym rytmie. Najnowszy ranking pokazuje jednak, że to właśnie w Polsce znajduje się miejsce, które najlepiej sprzyja prawdziwemu odpoczynkowi.
Szukasz krótkiego wyjazdu, który pozwoli zredukować stres zamiast go generować? Według najnowszego zestawienia Easy Breaks Index, przygotowanego przez portal LateRooms, najbardziej komfortowe i najmniej stresujące europejskie miasto na city break znajduje się w Małopolsce. W indeksie porównano 50 popularnych miast Europy, biorąc pod uwagę czas trwania lotu, koszty i łatwość transferu z lotniska, średnie ceny hoteli oraz oceny największych atrakcji turystycznych. W tym zestawieniu polski zwycięzca okazał się bezkonkurencyjny. Najmniej stresujące miasto w Europie? Ranking wskazuje na Kraków Pierwsze miejsce w zestawieniu zajął Kraków, który – jak zauważają twórcy rankingu – „może nie jest typowym celem krótkich wypadów”, jednak w praktyce okazał się bezkonkurencyjny. Autorzy Easy Breaks Index podkreślają, że to właśnie połączenie łatwości podróży, przystępnych cen i minimalnego poziomu „stresu organizacyjnego” sprawia, że dawna stolica Polski idealnie wpisuje się w definicję bezproblemowego city breaku. Już sam początek wizyty jest wyjątkowo prosty: z lotniska do centrum można dotrzeć w około 17 minut, a stacje łączy kładka dla pieszych, co eliminuje konieczność korzystania z taksówek, stania w kolejkach czy mierzenia się ze skomplikowaną logistyką tuż po przylocie. Zdaniem twórców indeksu to jeden z najszybszych i najbardziej intuicyjnych transferów lotniskowych w Europie. Eksperci zwracają uwagę, że Kraków należy do najłatwiejszych do zwiedzania miast kontynentu – większość najważniejszych atrakcji znajduje się w zasięgu krótkiego spaceru, a całe Stare Miasto, wpisane na listę UNESCO, otacza zielony pierścień Plant. Taka kompaktowość znacząco zmniejsza presję, którą turyści często odczuwają podczas krótkich wyjazdów, gdy próbują „zobaczyć wszystko naraz”. Twórcy zestawienia przypominają również o badaniach Harvard Health, według których już 20 minut spaceru na świeżym powietrzu obniża poziom kortyzolu, a krótkie „mikrowakacje” wyraźnie poprawiają samopoczucie. Kraków według nich naturalnie wpisuje się w tę filozofię powolnego, regenerującego zwiedzania. Co więcej, na komfort odwiedzających wpływa także lokalna gastronomia. Eksperci podkreślają, że krakowskie kawiarnie i restauracje często mieszczą się w historycznych piwnicach, na dziedzińcach i w zacisznych zaułkach, co sprzyja niespiesznemu odkrywaniu miasta. Jednocześnie koszty życia są tu znacząco niższe niż w wielu europejskich kierunkach. „Nawet rzekomo tanie miejsca, takie jak Berlin czy Lizbona, są droższe niż Kraków, a restauracje w tym polskim mieście są o około jedną trzecią tańsze” – podkreślają autorzy raportu. Wszystko to sprawia, że Kraków nie tylko pozwala realnie odpocząć, lecz także czyni krótki wyjazd wyjątkowo przystępnym i pozbawionym stresu. TOP europejskie bezstresowe kierunki na city break Na kolejnych miejscach rankingu znalazły się europejskie miasta, które – podobnie jak Kraków – łączą wygodę podróży z niskim poziomem stresu. Tym samym drugie miejsce zajęła Kopenhaga, doceniona za szybki, 15-minutowy transfer z lotniska oraz niezwykłą kompaktowość, dzięki której większość atrakcji (od kolorowego Nyhavn, po Ogrody Tivoli) można zwiedzać pieszo lub na rowerze. Trzecia w zestawieniu Praga wyróżniła się przystępnością cenową: dojazd z lotniska kosztuje tu niewiele, a noclegi należą do najtańszych spośród analizowanych destynacji. Na czwartej pozycji uplasował się Berlin, który zdobył wysokie oceny za infrastrukturę, sprawną komunikację oraz bogatą ofertę kulturalną – od Bramy Brandenburskiej, po tętniące życiem nocnym dzielnice. Piątą lokatę zajęła z kolei Wenecja, chwalona za romantyczny charakter i możliwość zwiedzania większości zabytków podczas niespiesznych spacerów wśród kanałów i mostów. Szóste miejsce przypadło Palmie de Mallorca, zachwycającej krótkim, 20-minutowym transferem z lotniska i sprzyjającym klimatem, co uczyniło ją jednym z najlepszych miejsc na słoneczny city break. Tuż za nią znalazła się Barcelona, doceniona za imponującą liczbę atrakcji (od Sagrady Famílii, po miejskie plaże) oraz szybkie połączenie kolejowe, które pozwala maksymalnie wykorzystać czas na zwiedzanie. Ósma jest Florencja, wysoko oceniona za kuchnię, kulturę oraz to, że większość jej zabytków znajduje się w zasięgu krótkiego spaceru. W zestawieniu znalazł się również Tallinn, określany jako „ukryty klejnot”. Według autorów rankingu jego bajkowa starówka i niewielkie rozmiary tworzą idealne warunki do spokojnego, niedrogiego city breaku. Listę natomiast zamknęła Malaga, najwyżej oceniona w kategorii zimowej pogody. Miejsce w pierwszej dziesiątce zapewnił jej zaledwie 12-minutowy transfer, a także połączenie plaż, muzeów i łagodnych, słonecznych temperatur utrzymujących się przez cały rok. Źródła: LateRooms, Fox News Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Gdzie szukać słońca zimą? Brytyjczycy wybrali TOP 7 najlepszych destynacji
Aura za oknem nie zachęca, więc coraz więcej Polaków szuka sposobu, by zaznać zimą nieco słońca. Szukając inspiracji warto skorzystać z doświadczenia naszych lewojezdnych przyjaciół, którzy – sami nie mając na Wyspach zbyt wiele słonecznych dni – wybrali 7 najlepszych destynacji na ucieczkę od chłodu i mroku. Poznaj miejsca na wakacje zimą, gdzie w styczniu i lutym czeka ciepło, rajskie plaże i mnóstwo słońca.
Zima w Polsce i w Wielkiej Brytanii zachęca do planowania wyjazdów poszukujących ciepła i słońca. Tęsknota za niebieskim niebem i taką temperaturą, która nie skłania do picia ciepłej herbaty i leżenia pod kocem sprawia, że coraz więcej osób decyduje się na wyjazd zimą, zaraz po Świętach Bożego Narodzenia, albo w styczniu czy lutym: w okresie ferii. Brytyjczycy wskazali 7 miejsc, które łączą łatwą dostępność, przyjemny klimat i atrakcje wyrywające z zimowego marazmu. Zobacz, które kierunki najlepiej według nich sprawdzają się zimą. 1. Marrakesz – egzotyczna kultura w sercu Maroka Perła zachodniej Afryki i stolica Maroka położona u podnóża Atlasu Wysokiego – Marrakesz kusi styczniowymi temperaturami oscylującymi około 18°C, brakiem przejmującej wilgoci i nawet 10 godzinami dziennego światła. To idealna pogoda na zwiedzanie Medyny w Marrakeszu, czyli historycznej części miasta wpisanej na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. 12 stycznia obchodzony jest tam berberyjski Nowy Rok, więc to dobra pora, żeby wybrać się do Maroka i poczuć zupełnie inny rytm życia. 2. Sewilla i Andaluzja – hiszpańskie słońce poza sezonem Do południowej Hiszpanii zima nie ma wstępu: nawet w styczniu w Sewilli średnie temperatury w ciągu dnia wynoszą od 15 do 18°C, a większość dni jest słonecznych. Poza sezonem kuszą niższe ceny i brak tłumów, a zobaczenia warta jest przede wszystkim kolorowa parada Trzech Króli. Sewilla słynie ze swojej architektury, ale to okazja na odwiedzenie mniej znanych, ale także urokliwych miasteczek w Andaluzji, np. Rondy czy Grazalemy i spróbowania lokalnych tapas. 3. Madera – zielona wyspa pośrodku oceanu Wulkaniczna Madera kusi zachwycającymi, górskimi widokami i temperaturą w styczniu około 15°C. To idealne miejsce dla wielbicieli aktywnego wypoczynku: na portugalskiej wyspie znajduje się wiele szlaków trekkingowych, a na najwyższy szczyt – Pico Ruivo mierzący 1862 m n.p.m. – prowadzi widokowa trasa o długości 10 km. Stolica wyspy Funchal regularnie plasuje się w rankingach najlepszych europejskich city breaków. Zimą na Maderze jest spokojniej niż latem, ale nadal oferuje ona wszystkie swoje atrakcje: kolejki linowe, lokalne wina i wyjątkowe krajobrazy tarasowych plantacji. 4. Teneryfa – kanaryjski relaks w krainie delifnów Na największej z Wysp Kanaryjskich zimą otuli nas łagodny klimat i temperatury około 20°C – nawet w styczniu. Jednym z najbardziej znanych kurortów jest Costa Adeje – cicha, ale ekskluzywna część południowego wybrzeża. To coś dla tych, którzy pragną polecanych restauracji, pól golfowych czy butików. Co kto lubi. Wielbicieli przyrody zachwycą jednak z pewnością charakterystyczne czarne plaże i wulkaniczne pejzaże: tak różne od tego, co możemy zobaczyć zimą w Europie. Do odwiedzin zachęca także duża ilość lotów z Polski. 5. Dominikana – karaibski raj Zdaniem niektórych Karaiby to najlepsze miejsce na świecie, w którym można znaleźć się zimą. To prawdziwy raj, w którym w styczniu cieszyć się będziemy temperaturą 28°C i praktycznie brakiem jakichkolwiek opadów. Oprócz słynnych plaż Punta Cana na Dominikanie warto odwiedzić także stolicę Santo Domingo, które jest jest najstarszym miastem Nowego Świata. Tam kolonialne zabytki przeplatają się z tętniącym codziennym życiem. Na półwyspie Samaná podziwiać można także coroczną migrację humbaków. 6. Wietnam – orientalne klimaty Chociaż europejskim latem pogoda w Wietnamie może być nużąca, to w styczniu i lutym panuje tam w miarę łagodny klimat. W leżącym na południu Ho Chi Minh (dawniej Sajgonie) panuje sucha i słoneczna pogoda, a temperatury sięgają 30°C. To doskonały czas na zwiedzanie świątyń i chłonięcie barwnego wietnamskiego życia ulicznego. Jeśli to za gorąco, to w leżącej na północy kraju stolicy – Hanoi – doświadczymy temperatur bliższych 20°C i spektakularnych widoków. To idealne miejsce na spróbowanie orientalnej kuchni. 7. Namibia – gorące lato i zielone krajobrazy Tych, którzy marzą o całkowitej zmianie klimatu, może skusić Namibia. To południowoafrykańskie państwo w styczniu przeżywa swój szczyt lata, co oznacza wysokie temperatury sięgające 30°C i krótkie, ciepłe, intensywne i niemal codzienne opady. To dzięki nim w tym sezonie sawanna zamienia się w zieloną mozaikę, przyciągając wszystkich miłośników fotografii przyrodniczej. Szczególnie malowniczy jest Park Narodowy Etoszy, gdzie można obserwować młode antylopy, zebry czy słonie. To także teren rozrodu wielu ptaków, dzięki czemu Namibia staje się rajem dla ornitologów. Czy warto podróżować zimą? Jednym z głównych atutów wyjazdów poza klasycznym sezonem urlopowym jest brak tłumów i niższe ceny. Z brytyjskich analiz wynika, że najwięcej osób planuje wakacje zaraz po Nowym Roku lub na przełomie stycznie i lutego. Warto wtedy wybrać miejsca, które i zimą są mniej oblegane: np. Sewillę zamiast Barcelony, Maderę zamiast kontynentalnej Portugalii czy Azję Południowo-Wschodnią. Wystarczy kilka godzin podróży, by zapomnieć o mrozie. Źródło: Daily Mail Nasz autor Jonasz Przybył Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.
Tu nie zaznasz spokoju. Ranking najbardziej stresujących miast na świecie
Zatłoczone ulice, nieustanny zgiełk i brak przestrzeni – dla jednych to męcząca codzienność, dla innych esencja wielkiego miasta. Najnowszy ranking pokazuje, które miejsca mogą okazać się podróżniczym wyzwaniem, a gdzie można wreszcie odetchnąć pełną piersią.
Spis treści: Najbardziej stresujące miasta w 2025 roku Miasta, w których można odpocząć i się zrelaksować Wakacje czy krótkie city breaki zazwyczaj kojarzą się z odpoczynkiem i chwilą wytchnienia. Najnowsze badanie pokazuje jednak, że nie każde miejsce sprzyja relaksowi. Eksperci przeanalizowali natężenie ruchu turystycznego, warunki klimatyczne, poziom przestępczości oraz opinie podróżnych, aby wskazać miasta, w których w 2025 roku osiągnięcie spokoju może okazać się wyjątkowo trudne. Ich wnioski mogą zaskoczyć. Najbardziej stresujące miasta w 2025 roku Na pierwszym miejscu wśród najbardziej stresujących miast na świecie znalazł się Paryż. Choć powszechnie uchodzi za „miasto miłości”, w rzeczywistości jego zatłoczone ulice potrafią przytłoczyć. Każdego roku odwiedza go ponad 47,5 mln turystów stłoczonych na zaledwie 105 km², co – jak podkreślili autorzy zestawienia – „sprawia, że gęstość ruchu turystycznego jest dziesięciokrotnie większa niż w Nowym Jorku”. Do tego dochodzą długie kolejki do atrakcji, wzmożony ruch uliczny i wszechobecny pośpiech. Zaraz za francuską metropolią znalazło się Hanoi. Stolica Wietnamu jest pełna życia, ale jej wilgotny klimat bywa dla turystów wyczerpujący. Eksperci określili ją jako „najbardziej nieprzyjemną pod względem warunków atmosferycznych” – wysoka wilgotność powietrza w połączeniu z zatłoczonymi ulicami sprawia, że zwiedzanie staje się fizycznym wyzwaniem, a warunki panujące w mieście utrudniają spokojny wypoczynek. Na trzecim miejscu uplasował się Szanghaj. Co roku przyjeżdża tu około 300 milionów turystów, a w przeliczeniu na kilometr kwadratowy daje to ponad 47 tysięcy osób. Takie natężenie ruchu generuje hałas, presję czasu i wrażenie nieustannego pośpiechu, przez co – jak wynika z recenzji podróżnych – słowo „stres” pojawia się w opisach miasta wyjątkowo często. Czwartą pozycję zajęło Buenos Aires. Choć stolica Argentyny zachwyca kulturą i niepowtarzalną atmosferą, zmaga się z wysokim poziomem przestępczości oraz przeludnieniem. „Piękna, lecz tętniąca życiem” – podsumowali autorzy raportu, dodając, że intensywność miasta potrafi być dla niektórych zbyt duża. Pierwszą piątkę zamknął Stambuł. Orientalne bazary, historyczne zabytki i unikalny klimat miasta są niewątpliwym magnesem, jednak hałas, korki i letnie upały skutecznie wystawiają cierpliwość turystów na próbę, wymagając od nich nie tylko dobrego planowania, lecz także odporności na stres. Miasta, w których można odpocząć i się zrelaksować Zupełnie inaczej prezentuje się druga strona zestawienia. Miano najbardziej relaksującego miasta na Ziemi zyskał Dubaj, który – mimo swojego luksusu i nowoczesności – zaskakuje spokojem. Każdego roku odwiedza go 17,1 mln turystów, jednak dzięki rozległej przestrzeni i doskonałej organizacji ruchu nie tworzą się tam tłumy. Dodatkowo, niezwykle niski wskaźnik przestępczości sprawia, że miasto uchodzi za jedno z najbezpieczniejszych na świecie. Drugą pozycję zajęło Monachium, które dowodzi, że także europejskie metropolie mogą być przyjazne i spokojne. Łagodny klimat, wysoki poziom bezpieczeństwa oraz równowaga pomiędzy ruchem turystycznym a codziennym rytmem życia sprawiają, że – jak zauważyli autorzy raportu – „to idealne miejsce na powolny spacer z preclami w dłoni”. Na ostatnim miejscu na podium uplasowało się Melbourne. Niska gęstość turystyki, wynosząca jedynie 1265 osób na kilometr kwadratowy, w połączeniu z suchym klimatem i rozległymi terenami zielonymi sprawiają, że australijskie miasto stało się synonimem wakacyjnego relaksu. Czwarta lokata należy z kolei do minimalistycznego, czystego i niezwykle bezpiecznego Oslo. Niewielkie natężenie turystyki przekłada się tu na wyjątkowy spokój, dzięki czemu norweska stolica jest idealnym miejscem na bezstresowy city break. Piąte miejsce zajęły natomiast Helsinki, które wyróżniają się chłodnym klimatem, uporządkowaną przestrzenią i charakterystyczną skandynawską ciszą. To właśnie ten brak zgiełku sprawia, że – jak podkreślają autorzy raportu – „więcej tu szeptów niż hałasu”, a podróżni mogą naprawdę odetchnąć. Źródła: Daily Mail, News Mobile Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Polacy go nie doceniają. To miasto zachwyciło Brytyjczyków bardziej niż Kraków
– Zapomnij o Warszawie i Krakowie – pisze na łamach internetowej odsłony dziennika „The Independent” Tamara Hinson. Brytyjka zachwyciła się mniej znanym polskim miastem, które ma niepowtarzalny klimat i zasługuje na znacznie więcej uwagi.
W tym artykule: „Zapomnij o Warszawie i Krakowie” Co warto zobaczyć w „polskim Manchesterze”? Łódź na liście „Best of the World” Polskie miasta coraz częściej trafiają na łamy zagranicznych mediów i zachwycają turystów z całego świata. Jedno z nich podbiło serce brytyjskiej dziennikarki, która dostrzegła w nim urok, jakiego – według niej – nie mają nawet turystyczne ikony pokroju Krakowa czy Warszawy. „Zapomnij o Warszawie i Krakowie” Łódź, choć rzadko pojawia się w rankingach i wciąż bywa niedoceniana przez turystów, potrafi zaskoczyć nieoczywistym urokiem i wyjątkowym klimatem. Przekonała się o tym na własnej skórze Tamara Hinson. Brytyjka, opisując swoją wizytę na łamach internetowego wydania „The Independent”, nie kryła zaskoczenia atmosferą miasta i jego nieoczywistym pięknem. Dziennikarka z Wysp przyznała, że przed przyjazdem nie spodziewała się niczego szczególnego. Miała w głowie obraz miasta surowego, zdominowanego przez przemysłową przeszłość. Już podczas pierwszej rozmowy z kierowcą taksówki usłyszała: „Łódź jest inna”. – Wspomina o braku starówki i wyraźnie wyznaczonego centrum miasta, a ja przez chwilę wyobrażam sobie chaotyczną zabudowę Berlina albo miasta, w których powojenne betonowe „monstra” wywoływały we mnie przygnębienie. Żadne z tych skojarzeń, jak się okazuje, nie pasuje do Łodzi – podkreśla Hinson. Pokusiła się nawet o odważne porównanie, twierdząc, że pod wieloma względami Łódź wypada ciekawiej niż Kraków i Warszawa. Jak podkreśla, miała okazję poznać inne polskie miasta, więc jej opinia nie była oparta na pierwszym wrażeniu. Co warto zobaczyć w „polskim Manchesterze”? W zestawieniu miejsc, które warto zobaczyć w Łodzi, dziennikarka na pierwszym miejscu wskazała Manufakturę. – Obecnie to jedno z najpopularniejszych miejsc w Łodzi. Piękne, ceglane budynki dawnej fabryki mieszczą centrum handlowe, szkołę tańca, kino, restauracje i bary. Choć liczne odniesienia do przemysłowej przeszłości wciąż są tu widoczne – czytamy. Co ciekawe, Brytyjkę zachwyciło nie tylko samo zaadaptowane wnętrze dawnej fabryki, ale też kawiarnia jednej z popularnych sieciówek, którą uznała ją za najpiękniejszą na świecie. Wśród polecanych przez Hinson atrakcji, obok ulicy Piotrkowskiej, pojawił się także Pałac Izraela Poznańskiego, często określany mianem „małego Luwru”. Autorka tekstu zaznacza, że brytyjscy turyści mogą dostać się do Łodzi, porównywanej często do Manchesteru, wyłącznie liniami Ryanair. Ci, którzy zdecydują się na przelot do Warszawy, mogą bez problemu dotrzeć na miejsce pociągiem w zaledwie godzinę. Na koniec Tamara Hinson wyraziła nadzieję, że Łódź nie stanie się kolejną „ofiarą sukcesu” i mimo rosnącego zainteresowania zachowa swój unikatowy klimat. Łódź na liście „Best of the World” Warto przypomnieć, że już w 2022 r. Łódź została wyróżniona przez „National Geographic”, trafiając na prestiżową listę „Best of the World”. Z kolei rok później stolica województwa łódzkiego zaciekawiła dziennikarzy „The Jerusalem Post”, Marka Gordona i Davida Harrisa. – Czujemy, że złoty czas Łodzi dopiero nadchodzi – stwierdzili w swoim podcaście. Miasto zrobiło na nich tak duże wrażenie, że poświęcili mu cały odcinek „Travel Edition Podcast”. Źródła: independent.co.uk; National Geographic Polska Nasz ekspert Igor Szulim Od zawsze wiedziałem, co chcę robić w życiu. Dlatego z pasji i z wykształcenia jestem dziennikarzem. W National-Geographic.pl zajmuje się tematyką podróżniczą. Szczególnie bliskie są mi kraje niemieckojęzyczne. Po godzinach najchętniej spędzam czas na korcie tenisowym.