National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-11-29T12:46:08.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: To nowy cud architektury. Najbardziej spektakularna księgarnia świata jest zawieszona nad przepaścią
items: Naukowcy odkryli, kim byli zmarli z wiszących trumien. Geny potwierdzają legendę
items: Jeden statek, dwóch chętnych. Chińscy astronauci utknęli na orbicie przez kosmiczne śmieci
items: Największy współczesny krater odnaleziony w Chinach. To niemal kilometrowy ślad po tajemniczym uderzeniu w Ziemię
items: Zakazane Miasto po 100 latach otworzyło ukryty ogród. To jeden z najcenniejszych zabytków Chin
items: Nowy wynalazek podbija sieć. Dzięki niemu góry stają się dostępne dla każdego
items: Najwyższy most na świecie otwarty. Jak wygląda trasa zawieszona na 625 metrach?
items: Bóstwa, kadzidła i uzbrojeni strażnicy. Poznajcie tajemnice chińskich świątyń
items: Naukowcy „ostrzelali” laserem dinozaurze jajo. Jaki był cel?
items: Egipt nie był pierwszy. Najstarsze mumie świata to wynalazek z Azji
items: Co Chińczycy myślą o Polsce? Lewandowski, zimno i... rosyjski?!
items: Nie USA, nie Chiny. Tylko jeden mały kraj może wyżywić się sam
items: Tajemnicze zgony w środowisku technologicznym. Ofiary były związane z badaniami nad AI
items: Zaskakujące fakty o mongolskiej części Wielkiego Muru Chińskiego. Są nowe ustalenia
items: Chiny zorganizowały pierwszy turniej robotów kickbokserów. Czas się bać?
items: To zwierzę ma pyszczek przypominający pluszowego misia. 20 lat ukrywało się przed badaczami
items: Próbki z ciemnej strony Księżyca potwierdzają teorię, że powstał podczas zderzenia protoplanety z Ziemią
items: Zaskakujące odkrycie archeologiczne z Chin. Zmienia pogląd na dzieje człowieka
items: W Chinach po raz pierwszy przeszczepiono człowiekowi wątrobę od genetycznie zmodyfikowanej świni
items: Nowy rekord kwantowej telekomunikacji. Udało się przesłać klucz kwantowy na odległość prawie 13 tys. km
items: Znaleziono szczątki kobiety z zębami pomalowanymi cynobrem. To księżniczka
items: Jak powstawał najwyższy most na świecie? Inżynieryjny cud w sercu Francji
items: Koty trafiły do Chin wyjątkową drogą. Na miejscu witano je rytuałami
items: Ta góra wygląda jak głowa psa. Ma już nową nieoficjalną nazwę
items: Jeden z najważniejszych zabytków świata jest starszy, niż myślano

To nowy cud architektury. Najbardziej spektakularna księgarnia świata jest zawieszona nad przepaścią
type: item
date: 2025-11-29T12:45:13.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: architektura
subject: chiny
subject: książki
description: Choć czytanie książek z roku na rok traci na popularności, wciąż nie brakuje osób, które cenią zapach papieru i możliwość całkowitego zanurzenia się w literackim świecie. Z myślą o nich powstają coraz bardziej niezwykłe księgarnie – od tych ukrytych w zabytkowych kościołach, po te mieszczące się w dawnych teatrach. Najbardziej spektakularna z nich została otwarta zaledwie kilka miesięcy temu i już uchodzi za prawdziwy cud architektury.
encoded: Na świecie nie brakuje imponujących księgarni, które same w sobie stały się atrakcjami turystycznymi. Przykładowo w Buenos Aires miłośnicy literatury mogą kupować książki w przekształconym teatrze El Ateneo Grand Splendid, z kolei w Maastricht — w ponad 700-letnim kościele dominikańskim. W maju 2025 roku do grona tych unikatowych miejsc dołączyła jednak księgarnia absolutnie wyjątkowa, która powstała w samym sercu chińskiego leju krasowego. Tu futurystyczna architektura spotyka się z monumentalnym krajobrazem. Nic dziwnego, że już po kilku miesiącach od otwarcia uznano ją za najbardziej spektakularną księgarnię świata. Spektakularna księgarnia zawieszona na klifie Nowa księgarnia, zbudowana na skraju 326-metrowego leja krasowego Mianhua w północnym Guangxi, stała się jednym z najbardziej niezwykłych projektów architektonicznych otwartych dla zwiedzających w 2025 roku. Jej konstrukcję umieszczono bezpośrednio na skalnej ścianie, co wymagało skomplikowanych prac i wielomiesięcznego przygotowania. Ponieważ krasowe klify są strome i wyjątkowo kruche, inżynierowie musieli zastosować specjalne metody stabilizacji oraz tworzyć platformy robocze zawieszone nad przepaścią. Jak wspomina twórca projektu, He Zhijian, cały proces przypominał „akrobacje na klifie”. Najpierw powstawały dolne podpory, później montowano górną konstrukcję, a na końcu demontowano tymczasowe rusztowania. Efekt końcowy robi ogromne wrażenie. Wzdłuż skalnej ściany rozmieszczono ponad 10 tysięcy książek, tworząc „kanion wiedzy” o długości 150 metrów i wysokości około 10 metrów. W ciągu dnia półki wtapiają się w otoczenie, natomiast nocą – dzięki ledom – rozświetlają klif niczym świetlista wstęga. To połączenie surowej natury z minimalistyczną architekturą z drewna i szkła sprawia, że obiekt wygląda niczym zawieszony w powietrzu pawilon. Jednym z najbardziej spektakularnych elementów jest szklana podłoga, przez którą można zobaczyć dno ogromnego leja krasowego. To jednak nie wszystko, ponieważ miejsce zach…

IMG0665-fb90929.jpeg
width: 5616
height: 3744

Naukowcy odkryli, kim byli zmarli z wiszących trumien. Geny potwierdzają legendę
type: item
date: 2025-11-28T11:09:16.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: azja
subject: chiny
subject: pogrzeb
description: Tajemnicze trumny wiszą wysoko na ścianach skalnych w Chinach i w Azji Południowo-Wschodniej. Ten niezwykły zwyczaj pogrzebowy trwał kilka tysięcy lat. Teraz, dzięki genetyce, naukowcy odkryli, kim byli ich twórcy. Wyniki są zbieżne ze starożytnymi legendami.
encoded: Tradycja tzw. wiszących trumien to jeden z najbardziej niezwykłych zwyczajów pogrzebowych w Azji Południowej. Polegała ona na umieszczaniu trumien w trudno dostępnych miejscach, jak jaskinie lub półki skalne. Jeden ze średniowiecznych skrybów pisał, że im wyżej umieszczono trumnę na półce skalnej, tym było to bardziej korzystne dla zmarłego lub zmarłej. Historyczne zapisy sugerują, że za tym zwyczajem stoi lud Bo. Jednak ta grupa etniczna niemal zniknęła z kart historii do końca istnienia chińskiej dynastii Ming (1368–1644 lat n.e.). Ale czy tak było naprawdę? Genetyczni detektywi tropią zaginiony lud Naukowcy podjęli się zadania rozwikłania tej zagadki, używając nowoczesnej technologii analizy DNA. Przeprowadzili kompleksowe badanie, sekwencjonując jedenaście starożytnych genomów z czterech stanowisk tzw. wiszących trumien. Porównali je z trzydziestoma genomami współczesnych ludzi ze społeczności Bo. To porównanie miało kluczowe znaczenie: pozwoliło sprawdzić, czy lud Bo był zbliżony genetycznie do starożytnych społeczności praktykujących niezwykły rytuał pogrzebowy. Wnioski opublikowano na łamach „Nature Communications”, a autorami jest kilkudziesięciu chińskich badaczy między innymi z Chińskiej Akademii Nauk. Początki nad morzem i zaskakujący goście Badania genetyczne wskazują na to, że kolebka tradycji wiszących trumien znajdowała się we wschodnich Chinach w czasach starożytnych. Najstarsze ślady tego zwyczaju pochodzą sprzed ponad 3 tys. lat z gór Wuyi w prowincji Fujian, niedaleko południowo-wschodniego wybrzeża. Ludzie ci byli genetycznie podobni do neolitycznych populacji, które żyły na wybrzeżu. Są to przodkowie współczesnych grup, które dziś posługują się językami Tai-Kadai i austronezyjskimi. Tradycja ta rozprzestrzeniła się następnie na zachód i południe. Co zaskakujące, analiza DNA ujawniła, że społeczność ta była otwarta kulturowo. Około 1200 lat temu, w czasie panowania dynastii Tang (618–907 lat n.e.), dołączali do niej ludzie z bardzo odległych regi…

trumna-1252448.jpg
width: 4288
height: 2848

Jeden statek, dwóch chętnych. Chińscy astronauci utknęli na orbicie przez kosmiczne śmieci
type: item
date: 2025-11-20T13:11:19.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Kosmos
subject: chiny
subject: loty w kosmos
subject: stacja kosmiczna
description: Od piątku, 14 listopada 2025 r., trójka astronautów misji Shenzhou 21 jest uwięziona na pokładzie stacji kosmicznej Tiangong. Załoga nie ma czym wrócić na Ziemię: ich statek został użyty do powrotu poprzedników z misji Shenzhou 20. Wszystko przez kosmiczne śmieci.
encoded: Przy chińskiej stacji kosmicznej Tiangong pozostał przycumowany tylko jeden, uszkodzony statek powrotny. Został on na początku listopada trafiony przez mikrometeoryt, co doprowadziło do pęknięcia iluminatora (okna obserwacyjnego) pojazdu. Przyczyną kolizji był „drobny fragment kosmicznych śmieci”, jak poinformowała wówczas Chińska Agencja Załogowych Lotów Kosmicznych (CMSA) w oświadczeniu. Zamiana statków uwięziła chińskich astronautów na orbicie Jedyny sprawny statek został użyty do powrotu na Ziemię poprzedniej misji. Zamiana statków uwięziła załogę misji Shenzhou 21 na nieokreślony czas – wysłanie nadprogramowej, ratunkowej rakiety w kosmos to przedsięwzięcie niełatwe i czasochłonne. Do tego czasu załoga w składzie Zhang Lu, Wu Fei i Zhang Hongzhang, pozostanie na stacji. Urzędnicy CMSA twierdzą, że pracują nad wysłaniem zastępczego statku. Choć nie potwierdzono daty powrotu, według raportów lotniczych start zaplanowano na 25 listopada. Rakieta Długi Marsz 2F miałaby wynieść na orbitę pusty statek załogowy Shenzhou-22, który pierwotnie miał polecieć na stację Tiangong z kolejną załogą, dopiero w połowie 2026 roku. Eksperci obawiają się jednak, że coś może pójść nie tak w tzw. międzyczasie. Nie jest jasne, dlaczego cała szóstka astronautów (czy też, według chińskiej nomenklatury, taikonautów) z obydwu misji (Shenzhou 20 i 21) nie została utrzymana na stacji do czasu zapewnienia kompletu statków powrotnych. Astronauci utknęli na orbicie już drugi raz To zdarzenie jest już drugim przypadkiem w ciągu ostatnich 2 lat, kiedy astronauci utknęli na orbicie. W marcu astronauci NASA Butch Wilmore i Suni Williams wrócili bezpiecznie na Ziemię po tym, jak ich ośmiodniowa misja zamieniła się w dziewięciomiesięczny pobyt na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. Stało się tak z powodu problemów technicznych ze statkiem Starliner. Kosmiczne śmieci to rosnące zagrożenie Jan Osburg, inżynier z RAND Corporation, stwierdził w rozmowie ze Space.com, że oba te wydarzenia są „poważnym syg…

chinscy-astronauci-utkneli-na-orbicie-bc9f3a5.jpg
width: 5708
height: 3805

Największy współczesny krater odnaleziony w Chinach. To niemal kilometrowy ślad po tajemniczym uderzeniu w Ziemię
type: item
date: 2025-11-13T13:00:11.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Historia
subject: Kosmos
subject: asteroida
subject: chiny
subject: kometa
subject: kosmos
subject: meteoryty
subject: odkrycia
subject: ziemia
description: W południowych Chinach odkryto zadziwiająco dobrze zachowany krater po uderzeniu meteorytu. Pozostawał na widoku, jednak do tej pory nie przypuszczano, że niemal kilometrowe zagłębienie może być efektem uderzenia ciała niebieskiego. Do tego powstało całkiem niedawno, przez co rzuca nowe światło na losy Ziemi.
encoded: Naukowcy z Chin ogłosili odkrycie krateru Jinlin o średnicy 900 metrów, największego znanego krateru z epoki holocenu. Znalezisko w Zhaoqing wstrząsa naukowym światem. Ogromny krater z Zhaoqing Zespołu naukowców z Szanghaju i Kantonu ogłosił przełomowe odkrycie w południowych Chinach. W Zhaoqing, w prowincji Guangdong, badacze natrafili na wyjątkowo dobrze zachowany krater metorytowy. Nazwali go Jinling, co po chińsku oznacza „szczęśliwy las”. Trafnie, bo znalezisko z pewnością było szczęśliwe. Okazało się bowiem, że dobrze zakamuflowany, 900-metrowy krater jest największym znanym kraterem z holocenu – epoki geologicznej, która rozpoczęła się po ostatniej epoce lodowcowej około 11 700 lat temu i w której wszyscy obecnie żyjemy. Swoje odkrycie badacze opublikowali w czasopiśmie „Mattter and Radiation at Extremes”, w którym potwierdzili, że krater Jinlin powstał w wyniku niedawnego uderzenia meteorytu. Co zaskakujące, struktura największego krateru znajduje się w granitowej skorupie wietrzeniowej, co pomogło zachować jego wyjątkowe cechy pomimo panującej w regionie wysokiej wilgotności i obfitych opadów deszczu. Pozostał w niemalże niezmienionej formie. Skąd wiadomo, że krater powstał po uderzeniu meteorytu? W skałach granitowych, które otaczają krater, naukowcy odkryli charakterystyczne cechy deformacji kwarcu, tzw. deformacje planarne. Te mikroskopijne struktury powstają wyłącznie w wyniku uderzenia ciała niebieskiego w powierzchnię planety. Czemu wyłącznie? Bo ciśnienie potrzebne do ich wytworzenia wynosi od 10 do 35 gigapaskali – to poziom, którego nie osiągają żadne ziemskie procesy geologiczne. Jasnym więc było, że sprawcą kilometrowego zamieszania musiał być przybysz z kosmosu. Czym Jinlin różni się od innych kraterów? Przed odkryciem chińskiego krateru największą znaną strukturą uderzeniowa z epoki holocenu był krater Macza w Rosji. Mierzy on jednak zaledwie 300 metrów, jest więc trzy razy mniejszy. Krater Jinlin zmienia postrzeganie częstotliwości i skali ude…

FABRIC-KOLAZ-32-20-e94faaa.jpg
width: 2700
height: 1800

Zakazane Miasto po 100 latach otworzyło ukryty ogród. To jeden z najcenniejszych zabytków Chin
type: item
date: 2025-11-13T11:30:57.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: cesarz
subject: chiny
subject: ogrody
subject: pekin
description: Przez ponad sto lat jeden z najbardziej tajemniczych zakątków Zakazanego Miasta pozostawał zamknięty przed światem. Ukryty Ogród Qianlong, stworzony jako prywatne miejsce wypoczynku cesarza, dawno obrósł legendą. Teraz można go wreszcie zobaczyć.
encoded: Pod koniec września historia Zakazanego Miasta otworzyła nowy rozdział. Ogród Qianlong, stworzony w latach 70. XVIII wieku jako prywatne schronienie cesarza, został udostępniony zwiedzającym po raz pierwszy od ponad stu lat. Jego renowacja, trwająca 25 lat i realizowana m.in. dzięki wsparciu World Monuments Fund, pochłonęła 15-18 milionów dolarów. Celem konserwatorów było nie tylko odtworzenie zabytkowej architektury i dawnego wystroju, lecz także przywrócenie unikatowej atmosfery jednego z najbardziej wyrafinowanych ogrodów dynastii Qing. Nowy rozdział w historii Zakazanego Miasta Przez wieki Zakazane Miasto pozostawało sercem chińskiej władzy. Ten rozległy kompleks pałacowy w Pekinie, wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO, składa się z niemal tysiąca budynków, w których niegdyś rezydowali cesarze z dynastii Ming i Qing. Do dziś zachwyca monumentalną architekturą, perfekcyjną symetrią, misternymi rzeźbami i bezcennymi zbiorami sztuki, przyciągając co roku miliony odwiedzających. Teraz na jego terenie pojawia się nowa, długo niedostępna atrakcja, czyli odrestaurowany Ogród Qianlong, jedno z najbardziej wyszukanych założeń ogrodowych epoki Qing. Na jego renowację wydano kilkanaście milionów dolarów, lecz chiński przywódca Xi Jinping uznał inwestycję za nie tylko uzasadnioną, lecz wręcz konieczną. Podczas wizyty podkreślał, że ogród jest „ważnym symbolem chińskiej cywilizacji” i że należy „dołożyć większych starań, aby chronić, odnawiać i dobrze wykorzystywać te zabytki kulturowe”. Również Ho Puay-peng, przewodniczący UNESCO ds. dziedzictwa architektonicznego w Azji, ocenił efekt prac jednoznacznie: „Cieszę się, że poświęcili temu tak dużo czasu”. Ogród Qianlong jako arcydzieło sztuki cesarskiej Ogród Qianlong, znany także jako Pałac Spokojnej Długowieczności, uchodzi za jeden z najbardziej wyrafinowanych kompleksów Zakazanego Miasta. Rozciąga się na czterech połączonych dziedzińcach, w których rozmieszczono 27 pawilonów pełniących niegdyś funkcję osobistych …

IMG9576-c29b935.jpeg
width: 3308
height: 2241

Nowy wynalazek podbija sieć. Dzięki niemu góry stają się dostępne dla każdego
type: item
date: 2025-10-08T12:50:57.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Nauka
subject: Technologia
subject: biegi górskie
subject: chiny
subject: roboty
subject: wspinaczka górska
subject: wynalazki
description: Dla wielu osób górskie szlaki pozostają nieosiągalne ze względu na wymagające podejścia i fizyczne ograniczenia. Teraz jednak innowacja z Chin może to zmienić. Robotyczne egzoszkielety pozwalają pokonywać strome wzniesienia z lekkością, jakiej dotąd nie dawały żadne tradycyjne rozwiązania.
encoded: Wspinaczka górska od zawsze była synonimem wysiłku, determinacji i fizycznego wyzwania. Strome podejścia, nierówny teren i rozrzedzone powietrze sprawiają, że nawet doświadczeni turyści muszą mierzyć się z granicami własnej wytrzymałości. Teraz jednak technologia wkracza tam, gdzie dotąd liczyła się jedynie siła ludzkich mięśni. W Chinach działają już robotyczne egzoszkielety, które wspierają wspinaczy w pokonywaniu górskich szlaków, odciążając ich ciało i umożliwiając zdobywanie szczytów. Sztuczna inteligencja wspiera wspinaczy Jak podawała agencja prasowa Xinhua, już 29 stycznia (czyli w pierwszy dzień chińskiego Nowego Roku) na słynnej górze Tai (Taishan) w prowincji Shandong zadebiutowało dziesięć egzoszkieletów zasilanych sztuczną inteligencją. W ramach tygodniowego programu pilotażowego ponad 200 turystów miało okazję przetestować urządzenie, płacąc od 60 do 80 juanów (czyli około 8–11 dolarów) za jedno użycie. Projekt na tyle przypadł im do gustu, że wszedł do użytku w różnych miejscach turystycznych w Chinach. Przyrząd to owoc współpracy Taishan Cultural Tourism Group oraz firmy Kenqing Technology z siedzibą w Shenzhen. Lekki egzoszkielet, ważący zaledwie 1,8 kilograma, mocowany jest w okolicy talii i ud użytkownika. Dzięki zastosowaniu zaawansowanych algorytmów sztucznej inteligencji, potrafi rozpoznawać rytm i kierunek ruchu, a następnie dostosowywać poziom wsparcia, by odciążać nogi i wspomagać wspinaczkę. Jak tłumaczą przedstawiciele Kenqing Technology, urządzenie „zapewnia zsynchronizowaną pomoc”, reagując na każdy krok użytkownika w czasie rzeczywistym. Wiadomo, że egzoszkielet zasilany jest dwiema bateriami, które wystarczają na około pięć godzin pracy, czyli niemal tyle, ile zajmuje przeciętnemu turyście wejście na szczyt góry Tai. – Dzięki temu więcej osób będzie mogło wybrać się na pieszą wędrówkę i podziwiać krajobraz bez nadmiernego wysiłku – tłumaczył Wang Houzhe, zastępca sekretarza Komitetu Partii Grupy Turystyki Kulturalnej Taishan, cytowany …

grf-2d948d7.jpg
width: 7254
height: 4952

Najwyższy most na świecie otwarty. Jak wygląda trasa zawieszona na 625 metrach?
type: item
date: 2025-09-29T13:18:23.000Z
creator: Olaf Kardaszewski
subject: Technologia
subject: chiny
subject: mosty
subject: rekordy
description: Od teraz mieszkańcy chińskiej prowincji Kuejczou będą mogli skrócić sobie drogę z dwóch godzin do niespełna dwóch minut. Wszystko za sprawą Huajiang Canyon Bridge – najwyższego mostu drogowego na świecie. Konstrukcja pobiła dotychczasowego rekordzistę o ok. 60 metrów.
encoded: Do tej pory tytuł najwyższego mostu drogowego na świecie dzierżył sąsiad nowopowstałej przeprawy – Beipanjiang Bridge. To, że dotychczasowy czempion znajdował się jedynie 200 kilometrów od nowego mostu, nie może dziwić. Prowincja Kuejczou nazywana jest potocznie „królestwem mostów”. To właśnie tam znajduje się około połowa ze stu najwyższych mostów świata. Jak wygląda most? Huajiang Canyon Bridge został rozwieszony nad kanionem rzeki Beipan. Wysokość pomiędzy drogą a dnem doliny wynosi aż 625 metry. To ponad dwa razy więcej niż wysokość warszawskiego Pałacu Kultury i Nauki ustawionego jeden na drugim. Cała długość mostu wynosi 2890 metrów, z czego 1420 to odcinek wiszący nad kanionem. Budowa konstrukcji trwała ponad trzy lata, co stanowi dobry wynik jak na tak wymagające środowisko pracy. Dodatkowo budowniczowie postawili sobie za cel minimalną ingerencję w krajobraz chińskich gór. W tym celu zastosowano technologię „zero wykopów”, dzięki której górski pejzaż nie uległ znacznemu przekształceniu. Pozostaje jednak pytanie, czy ta technika budowy jest rzeczywistą troską o ekologię, czy jedynie PR-ową zagrywką chińskiego rządu. Jak most skróci podróżowanie? Konstrukcji nie można jednak, póki co, odmówić społecznego wpływu. Przed powstaniem mostu, przejście lub dojazd między stronami kanionu wymagał około dwóch godzin. To wydłużało nie tylko samo podróżowanie, ale i transport towarów przewożonych pomiędzy miastami z obu brzegów doliny. Dzięki nowemu mostowi, ten sam odcinek będzie można przebyć w zaledwie dwie minuty. Szefowa prowincjonalnego departamentu transportu w Kuejczou, Zhang Yin, nie kryje entuzjazmu spowodowanego nową inwestycją. Mówi o „ogromnej poprawie warunków komunikacyjnych” oraz o „nowym impulsie dla rozwoju społeczno-gospodarczego regionu”. Nie można więc zaprzeczyć temu, że most na zawsze odmieni nie tylko okoliczny krajobraz, ale również usprawni podróżowanie lokalnej ludności. Najwyższe mosty na świecie Chociaż Huajiang jest najwyższym mostem pod wzg…

Huajiang-7ceeb52.jpg
width: 2884
height: 2160

Bóstwa, kadzidła i uzbrojeni strażnicy. Poznajcie tajemnice chińskich świątyń
type: item
date: 2025-09-28T07:15:36.000Z
creator: Tao Tao Liu
subject: Historia
subject: architektura
subject: azja
subject: chiny
subject: książki
subject: świątynie
description: W Chinach świątynie nie służą tylko bogom – bywały szkołami czy uczelniami. A wyglądają czasem jak pałace. Ich imponujące dachy przetrwały trzęsienia ziemi, wojny i rewolucje. Dziś często są to raczej fotograficzne marzenia turystów niż miejsca kultu. Poznajcie nieoczywiste chińskie świątynie. Dowiedzcie się więcej na temat ich detali, które umykają najlepszym przewodnikom
encoded: Spośród wszystkich cudów współczesnych Chin zazwyczaj to świątynie, pełne stylizowanych wizerunków bogów i bogiń, wzbudzają największą fascynację zagranicznych przyjezdnych. Można nawet powiedzieć, że dziś większość chińskich świątyń pełni przede wszystkim funkcję atrakcji turystycznych, ponieważ rozpowszechnieniu się komunizmu w Państwie Środka towarzyszył wzrost ateizmu. Zniknęły miejscowe odpowiedniki kościołów parafialnych – i należące do nich grunty miały zbyt dużą wartość monetarną. Pozostały jednak „katedry” zachowane z uwagi na ich walory architektoniczne i znaczenie historyczne. Wśród nich znajdujące się w Pekinie świątynia Wuta (Pięciu Pagód) i Świątynia Śpiącego Buddy, znane buddyjskie przybytki: Świątynia Białej Chmury, główny daoistyczny ośrodek Chin, a także meczet Niujie, do którego ściągają rzesze muzułmańskiej ludności Hui w północnych Chinach. Początki świątyń nikną w mgłach dziejów Bardzo trudno prześledzić historię konkretnych przybytków religijnych, ponieważ rzadko wspominają o nich źródła pisane. Każdy mógł wybudować lub ufundować świątynię, a jej utrzymanie też nie było kosztowne – wystarczały datki ze strony kilku zamożnych osób. Akcja wielu dawnych historii rozgrywa się w podupadłych, nieużywanych już świątyniach – okoliczna ludność zwykle postrzegała je jako miejsca złowieszcze, choć osoby z zewnątrz nie podzielały tej opinii. Podczas drugiej wojny światowej, gdy Chiny walczyły z Japonią, wiele szkół i uczelni zostało ewakuowanych do zachodnich prowincji Chin i tymczasowo ulokowanych w tamtejszych nieużywanych świątyniach. Świątynie jak pałace W Chinach różnice między architekturą religijną a, dajmy na to, pałacową były minimalne – jedno i drugie wznoszono zgodnie z wytycznymi feng shui. Dlatego też każda świątynia ustawiona jest na osi północ-południe. Główny pawilon mieści się na pierwszym dziedzińcu, a za nim, ku północy, ciągną się kolejne podworce i sale. Tylna część budowli powinna być położona nieco wyżej, a z przodu powinna znajdowa…

chinskie-swiatynie-ba5ff67.jpg
width: 5716
height: 3816

Naukowcy „ostrzelali” laserem dinozaurze jajo. Jaki był cel?
type: item
date: 2025-09-22T10:19:33.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Przyroda
subject: chiny
subject: dinozaury
subject: paleontologia
subject: skamieniałości
description: Określenie wieku skamieniałych jaj dinozaurów jest dla paleontologów sporym wyzwaniem. Chińscy badacze postanowili „ostrzelać” jedno z nich laserem. Ale nie był to rezultat ich frustracji, lecz próba sprawdzenia nowoczesnej metody naukowej.
encoded: Duże skupiska jaj dinozaurów są wyjątkowymi miejscami na paleontologicznej mapie świata. Jednym z nich jest stanowisko Qinglongshan w Kotlinie Yunyang w środkowych Chinach. Naukowcy zlokalizowali tam tysiące skamieniałych jaj sprzed dziesiątków milionów lat. Wyzwaniem jest precyzyjne określenie ich wieku. Laserem w jajo Istnieje niewiele metod, które umożliwiają precyzyjne wydatowanie jaj dinozaurów. Teraz, po raz pierwszy na potrzeby paleontologii, naukowcy zastosowali nową metodę datowania jaj dinozaurów, polegającą na „strzelaniu” laserami do fragmentów skorup jaj. To badanie chińscy eksperci opisali na łamach czasopisma „Frontiers in Earth Science”. Wykorzystano dwie skamieniałe skorupki ze stanowiska Qinglongshan. Pobrana próbka skamieniałości wypełnionego kalcytem jaja dinozaura pochodziła ze skupiska 28 jaj osadzonych w mułowcu z brekcją. Co ciekawe, jajo poddane badaniu wcale nie było gigantyczne. W najdłuższej osi mierzyło niecałe 20 cm, czyli mniej więcej tyle, ile jaja żyjących dzisiaj strusiów. Laser „wyczytał”, że jajo pochodzi z okresu późnej kredy w erze mezozocznej, co oznacza, że ​​ma około 85 milionów lat. To bardzo ciekawy dla paleontologów okres. Wówczas Ziemię nękała rozległa aktywność wulkaniczna. Jak działa nowa metoda? Zastosowana metoda to spektrometria masowa ze źródłem plazmowym sprzężonym indukcyjnie z wieloma kolektorami. Brzmi dość skomplikowanie, ale polega na pomiarze pierwiastków uranu i ołowiu, które działają w skamieniałości jak wbudowany zegar. – Użyliśmy mikrolasera do badania próbek skorupek jaj, odparowując minerały węglanowe w aerozol. Następnie analizujemy je za pomocą spektrometru masowego, aby zliczyć atomy uranu i ołowiu. Ponieważ uran rozpada się na ołów w stałym tempie, byliśmy w stanie obliczyć wiek, mierząc ilość zgromadzonego ołowiu – to jak zegar atomowy dla skamieniałości” – wyjaśniła dr Bi Zhao, badaczka w Hubei Institute of Geosciences. Co trzeba wiedzieć o Qinglongshan Przebadane przez ekspertów jajo pochodzi z p…

InteriorofQinglongshanDinosaurEggFossilMuseum.CreditDr.BiZhao-4f08bc6.jpg
width: 1267
height: 869

Egipt nie był pierwszy. Najstarsze mumie świata to wynalazek z Azji
type: item
date: 2025-09-17T11:05:57.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: azja
subject: chiny
subject: mumia
subject: pradzieje
subject: śmierć
description: Ludzie zaczęli mumifikować swoich zmarłych już ponad 10 tysięcy lat temu. Dowody na taką praktykę pochodzą z kilku azjatyckich krajów, w tym Chin, Japonii czy Filipin. Proces mumifikacji był zdecydowanie inny niż w starożytnym Egipcie. Dla nas może być szokujący.
encoded: Ta informacja może być sporym zaskoczeniem. Za „ojczyznę” mumifikacji w powszechnym przekonaniu uważa się cywilizację egipską. Tam pierwsze mumie składano do grobów już ponad 5 tys. lat temu. Okazuje się jednak, że znajomość mumifikacji nad Nilem pojawiła się zdecydowanie później niż w Azji. Dowody na to zebrał zespół pod kierunkiem dr Hsiao-chun Hung, badaczki z Australijskiego Uniwersytetu Narodowego. Wnioski opublikowano na łamach czasopisma „PNAS”. Najstarsze mumie były… wędzone Najstarsze na świecie, azjatyckie mumie przygotowywano w bardzo specyficzny sposób. Zajmowały się tym pradziejowe społeczności łowców-zbieraczy w Chinach i Azji Południowo-Wschodniej. Najpierw ściśle obwiązywano i ściskano ciała zmarłych. Następnie były zawieszane nad ogniem na dłuższy czas. – Ten rodzaj suszenia dymem jest jak dotąd najstarszą znaną metodą celowego konserwowania zwłok, jaką odnotowano na całym świecie – powiedział współautor publikacji, prof. Peter Bellwood. Zwrócił uwagę na to, że technika ta różni się od metod stosowanych w klimacie suchym, a więc w Egipcie czy w Andach, gdzie ciała mogły wysychać w sposób naturalny, chociaż zaawansowana mumifikacja w Egipcie wymagała też m.in. wyjmowania organów. Nie byłoby to możliwe w Azji Południowo-Wschodniej, biorąc pod uwagę wilgotny klimat monsunowy. Dziś szkielety, kiedyś mumie Mumie sprzed ponad 10 tys. lat nie zachowały się do naszych czasów w takim stanie, jak zwłoki egipskich faraonów. Dziś badacze odkrywają jedynie szkielety. Ale z badań laboratoryjnych 54 szczątków z 11 stanowisk archeologicznych wynika, że były poddane nietypowemu działaniu. Na to, że zastosowano rodzaj „wędzenia” wskazują następujące dowody: nienaturalnie ściśnięcie ciał i ich skurczona pozycja; brak pustych przestrzeni między kończynami a tułowiem, co sugeruje, że w momencie pochówku wokół szkieletów nie pozostały żadne tkanki miękkie poza wysuszoną skórą; ślady ognia i dymu na kościach, co wskazuje na kontrolowane działanie ciepła, a nie całkowitą k…

shutterstock737040127-62cab71.jpg
width: 4500
height: 2463

Co Chińczycy myślą o Polsce? Lewandowski, zimno i... rosyjski?!
type: item
date: 2025-06-22T12:28:17.000Z
creator: Jakub Żelepień
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: chiny
subject: polska
description: Polska oczami Chińczyków to temat, który zaskakuje – nie tylko stereotypami, ale i trafnymi skojarzeniami. Podczas podróży po Chinach autor pytał przypadkowych ludzi, co wiedzą o naszym kraju. Odpowiedzi były nieoczywiste, miejscami zabawne, czasem bardzo celne.
encoded: Spis treści: Polska to bardzo daleki kraj Zdarzają się też nietrafione stereotypy o Polakach Polki i Polacy znani w Chinach Podczas podróży do Chin odwiedziłem cztery miasta: Pekin, Xi’an, Luoyang i Szanghaj. Napotkanym po drodze Chińczykom – na ulicy, w pociągu, restauracji czy sklepie – zadawałem jedno pytanie: co wiesz o Polsce? Skrupulatnie notowałem ich odpowiedzi, a teraz dzielę się nimi poniżej. Polska to bardzo daleki kraj Jest tam bardzo zimno W Xi’an wdałem się w rozmowę ze starszym (na oko – 80-letnim) Chińczykiem. Choć słowo „rozmowa” może nie do końca tu pasuje, ponieważ nasz akt komunikacji polegał na naprzemiennym wpisywaniu komunikatów do angielsko-chińskiego translatora, a następnie odczytywaniu ich. Kiedy zapytałem swojego interlokutora o Polskę, ten odparł bez zawahania: Jest tam bardzo zimno. Postanowiłem drążyć temat. Co miał na myśli? Jak się okazało – był przekonany, że w Polsce nie mamy lata i przez cały rok jest zimno. Podjąłem próbę wyprowadzenia go z błędu, ale wyglądało na to, że moje klimatyczne eksplanacje niezupełnie trafiają do głowy Chińczyka. Robert Lewandowski W jednym ze sklepików z pamiątkami u podnóży Wielkiego Muru Chińskiego zagadnąłem o Polskę sprzedawcę. Dobry traf – mężczyzna znał podstawy angielskiego, co znacząco usprawniło nasz proces komunikacji. Pierwsze skojarzenie z moją ojczyzną? Robert Lewandowski. Chińczyk w okamgnieniu wypowiedział nazwisko naszego piłkarza, uwierzytelniając dodatkowo swoją wiedzę wzmianką o tym, że obecnie napastnik broni barw FC Barcelona. Zdarzają się też nietrafione stereotypy o Polakach Mówicie po rosyjsku W pociągu do Pekinu z moim pytaniem zmierzyła się kobieta w średnim wieku. Początkowo nie była chętna do udziału w swoistej sondzie, ale po kilku zachęcających zdaniach – wpisanych oczywiście do translatora – zmieniła zdanie. Co zatem wiedziała o Polsce? Otóż z dużą pewnością w głosie powiedziała, że nad Wisłą rozmawia się po rosyjsku. Zdziwiła się, kiedy wyjaśniłem jej, że mamy własny jęz…

Co-Chinczycy-mysla-o-Polsce-e716ce3.png
width: 900
height: 600

Nie USA, nie Chiny. Tylko jeden mały kraj może wyżywić się sam
type: item
date: 2025-06-06T07:57:17.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Nauka
subject: chiny
subject: gospodarka
subject: gujana
subject: handel
subject: wietnam
subject: żywność
description: Co by się stało, gdyby globalny handel żywnością się załamał? Jak wskazuje analiza ekonomistów z Niemiec i Anglii, tylko jedno państwo na świecie mogłoby samo wykarmić swoich obywateli. I nie jest to ani mocarstwo, ani żaden bogaty kraj Zachodu.
encoded: Spis treści: Tylko Gujana wyżywi się sama Siedem kluczowych grup żywności Jak wypadają inne państwa? Jak wypada Polska? Naukowcy z Niemiec i Wielkiej Brytanii postanowili odpowiedzieć na pytanie, które kraje mogłyby same wyżywić swoich obywateli, gdyby załamał się międzynarodowy handel. Wyniki badania są nie tylko zaskakujące, ale i zatrważające. Tylko jedno państwo jest żywnościowo samowystarczalne. Tylko Gujana wyżywi się sama Świat ogarniają rosnące napięcia geopolityczne i zakłócenia w globalnych łańcuchach dostaw. Naukowcy z Uniwersytetu w Getyndze (Niemcy) i Uniwersytetu w Edynburgu (Wielka Brytania) przeanalizowali dane dotyczące żywności ze 186 krajów. Okazuje się, że tylko jedno państwo na świecie osiąga pełną samowystarczalność i jest w stanie zaspokoić potrzeby żywieniowe swojej ludności bez potrzeby importu. Tym krajem jest niewielka Gujana położona w Ameryce Południowej. Jako jedyna spełnia warunki pełnej samowystarczalności żywnościowej we wszystkich siedmiu kluczowych grupach żywności. Siedem kluczowych grup żywności Cała ta siódemka jest niezbędna do pełnej niezależności i zbilansowanej diety potrzebnej naszemu gatunkowi. A wspomniane grupy to: Warzywa Owoce Mięso Ryby Nabiał Zboża Rośliny strączkowe, nasiona i orzechy Jak wypadają inne państwa? Na podium znalazły się jeszcze Chiny i Wietnam, które produkują wystarczająco żywności w sześciu z siedmiu analizowanych grup. Jednak większość krajów wypada znacznie gorzej: tylko około jedna siódma analizowanych państw była samowystarczalna w pięciu lub więcej grupach żywności, natomiast ponad jedna trzecia nie była w stanie samodzielnie zapewnić sobie nawet dwóch z siedmiu kategorii żywnościowych. Szczególnie dramatyczna sytuacja panuje w sześciu krajach – Afganistanie, Zjednoczonych Emiratach Arabskich, Iraku, Makau, Katarze i Jemenie. Nie osiągają one samowystarczalności w żadnej z analizowanych grup żywności. To pełne uzależnienie od importu i wyjątkowa wrażliwość na zawirowania na międzynarodowych rynk…

AdobeStock214495442-5d38422.jpeg
width: 3492
height: 2281

Tajemnicze zgony w środowisku technologicznym. Ofiary były związane z badaniami nad AI
type: item
date: 2025-06-04T08:51:52.000Z
creator: Igor Szulim
subject: Nauka
subject: Technologia
subject: chiny
subject: naukowcy
subject: sztuczna inteligencja
description: W Chinach rośnie liczba zgonów wśród naukowców pracujących nad AI. Ofiary łączy udział w projektach kluczowych dla państwowego rozwoju technologii. Okoliczności ich śmierci budzą coraz więcej pytań.
encoded: W tym artykule: Śmierć naukowców od AI Tajemnicze zgony budzą niepokój Coraz więcej chińskich źródeł informuje o tajemniczych zgonach w środowisku naukowym związanym z rozwojem sztucznej inteligencji. Zdaniem wielu obserwatorów trudno tu mówić o przypadkowym zbiegu okoliczności. Wszystkich łączy jedno – udział w projektach uznawanych za strategiczne z punktu widzenia interesów państwa. Śmierć naukowców od AI Sprawę szczegółowo opisał dziennik „South China Morning Post”. W artykule przytoczona została m.in. historia Song Jiana, ważnego specjalisty z firmy Megvii Technology, zajmującej się rozpoznawaniem twarzy i systemami nadzoru. Ceniony ekspert zmarł nagle w czerwcu 2022 r. w wieku 45 lat, rozpoczynając czarną serię. Zaledwie rok później media obiegła informacja o śmierci 38-letniego Feng Yanghe, który rozwijał sztuczną inteligencję na potrzeby zastosowań wojskowych. Kolejnym ciosem dla chińskiego środowiska technologicznego okazała się strata uznanej postaci i współzałożyciela jednego z największych konglomeratów technologicznych w kraju, Tang Xiao’ou. W ostatnim czasie do grona zmarłych ekspertów dołączył He Zhi. 40-letni współzałożyciel firmy specjalizującej się w medycznych zastosowaniach sztucznej inteligencji kierował przełomowymi badaniami nad diagnostyką opartą na AI. Tajemnicze zgony budzą niepokój Niepokojące zgony w środowisku naukowym zajmującym się sztuczną inteligencją prowokują pytania nie tylko o możliwe tło polityczne, ale też o cenę, jaką płacą ci, którzy pracują na skrzyżowaniu postępu i władzy. Liu Shaoshan, szanowany chiński informatyk, ostrzega, że twórcy systemów AI mierzą się z ogromnym ciężarem odpowiedzialności – zarówno moralnej, jak i społecznej. W jego opinii to właśnie rozbieżność między oczekiwaniami wobec badaczy a rzeczywistością może prowadzić do dramatycznych konsekwencji. – Sztuczna inteligencja może również mieć znaczący wpływ na społeczeństwo w miarę rozprzestrzeniania się. Ten nieznany potencjał ogromnych zmian w społeczeństwi…

tajemnicze-zgony-naukowcow-87cdfab.jpg
width: 5120
height: 2700

Zaskakujące fakty o mongolskiej części Wielkiego Muru Chińskiego. Są nowe ustalenia
type: item
date: 2025-05-30T06:03:27.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: chiny
subject: fortyfikacje
subject: mongolia
description: Ludzie wznosili wielkie mury, fortyfikacje i umocnienia od tysięcy lat. Okazuje się, że nie zawsze miały bronić przed najazdem i pełnić funkcje militarne. Tak też jest z mało znaną częścią Wielkiego Muru Chińskiego zwaną Łukiem Mongolskim. Do czego zatem służył?
encoded: Spis treści: Łuk Mongolski pełen zagadek Fort i grób – co mówią o funkcji mongolskiego muru? Nie ma chyba osoby, która nie słyszałaby o Wielkim Murze Chińskim. Te umocnienia liczyły ponad 20 tys. km i zaczęły powstawać w VI-VIII wieku n.e. Ostatni fragment powstał w drugiej połowie XIX wieku. Uważa się, że podstawową rolą budowli była obrona chińskiego imperium przed najazdami agresorów. Tymczasem międzynarodowy zespół archeologów pod kierownictwem prof. Gideona Shelacha-Laviego z Wydziału Studiów Azjatyckich Uniwersytetu Hebrajskiego w Jerozolimie postanowił przyjrzeć się mało znanemu fragmentowi tych azjatyckich fortyfikacji. Łuk Mongolski pełen zagadek Archeolodzy skupili się na badaniu fragmentów fortyfikacji określanych mianem Łuku Mongolskiego, które zbudowano w X–XIII wieku n.e. na terenie obecnej Mongolii, Chin i Rosji. – Naszym celem było nie tylko zrozumienie, w jaki sposób zbudowano te mury, ale także odkrycie, jak wyglądało życie ludzi mieszkających w ich pobliżu. Wykracza to poza historię wojskowości – chodzi o rekonstrukcję codziennych doświadczeń na obrzeżach imperium – wyjaśniła prof. Shelach-Lavi. Wnioski opublikowano na łamach czasopisma „Antiquity”. Są dość zaskakujące. Zdaniem badaczy przynajmniej w niektórych częściach, umocnienia nie były raczej klasycznym systemem obronnym, ale symboliczną granicą. Miały też pełnić funkcję systemu kontroli regionalnej i interakcji w okresie dynastii Jin. Co skłania naukowców do takiej koncepcji? W niektórych częściach umocnienia okazały się tak naprawdę płytkim rowem. Nie było to zatem umocnienie trudne do sforsowania. Co jakiś czas na tej linii znajdowały się jednak forty z załogą. Zatem rów ten stanowił bardziej symboliczną barierę, która dla niektórych miała być komunikatem: dalej nie przejdziesz! Taki system graniczny miał za zadanie zarządzać przemieszczającą się ludnością koczowniczą, kontrolować lokalnych niepokojów, regulować handel i kształtować interakcje regionalne – sugerują archeolodzy. Fort i gró…

Low-ResE.-Structure-MA03-before-the-excavations-9f2a109.jpg
width: 700
height: 504

Chiny zorganizowały pierwszy turniej robotów kickbokserów. Czas się bać?
type: item
date: 2025-05-28T13:41:46.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Nauka
subject: Technologia
subject: chiny
subject: roboty
subject: walka
description: Czegoś takiego świat jeszcze nie widział. W chińskim Hangzhou humanoidalne roboty zderzyły się w ringu w pierwszym w historii turnieju kickboxingu. Ciosy, kopnięcia, nokaut – wszystko jak u ludzi, ale wykonane przez maszyny.
encoded: Spis treści: Pierwszy taki turniej Przyszłość walk robotów Chiny nieustannie dążą do pozycji światowego lidera w nowoczesnych technologiach. Po sukcesie globalnych marek i aplikacji coraz większy nacisk kładą na rozwój sztucznej inteligencji i robotyki. W kwietniu humanoidalne roboty po raz pierwszy wzięły udział w półmaratonie w Pekinie, a kilka tygodni później w Hangzhou odbył się pierwszy na świecie turniej robotycznego kickboxingu. Pierwszy taki turniej Wydarzenie zorganizowane przez China Media Group w ramach „World Robot Competition – Mecha Fighting Series” zgromadziło cztery roboty G1 firmy Unitree Robotics. Te dwunożne maszyny o wysokości 132 cm i wadze 35 kg zaprojektowano z myślą o kontaktowej walce sportowej. Walki toczyły się na ringu, z zachowaniem zasad punktacji podobnych do ludzkiego kickboxingu. Choć wyglądały na autonomiczne, roboty były sterowane w modelu „human-in-the-loop”. W praktyce to człowiek wydawał komendy, a sztuczna inteligencja analizowała sytuację i planowała ruchy. Systemy wizyjne robotów umożliwiały im także śledzenie przeciwnika i dopasowywanie reakcji do aktualnej sytuacji na ringu. Mimo to ich ruchy były wyraźnie wolniejsze niż ludzkie. Na obecnym etapie rozwoju AI roboty nie mogą jeszcze konkurować z zawodowymi fighterami. Walczące humanoidy wyglądały jak żywcem wyjęte z filmu science fiction. W jednej z walk doszło nawet do widowiskowego nokautu. Wydarzenie było transmitowane na żywo w chińskiej telewizji. Władze zapowiedziały już kolejne zawody z udziałem robotów o jeszcze bardziej rozwiniętych umiejętnościach. W Shenzen mają zmierzyć się maszyny o pełnowymiarowej, ludzkiej posturze. Przyszłość walk robotów Wygląda na to, że sportowa rywalizacja może stać się nowym poligonem doświadczalnym dla badań nad sztuczną inteligencją. Walki robotów to nie tylko rozrywka, ale też testy biomechaniki, systemów stabilizacji, podejmowania decyzji w czasie rzeczywistym i współpracy człowieka z maszyną. Potencjalne zastosowania obejmują nie ty…

roboty-206c083.jpg
width: 1081
height: 528

To zwierzę ma pyszczek przypominający pluszowego misia. 20 lat ukrywało się przed badaczami
type: item
date: 2025-05-12T07:01:11.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Przyroda
subject: chiny
subject: dzikie zwierzęta
subject: ssaki
subject: zwierzęta
description: Przez ponad 20 lat pozostawała w ukryciu, a naukowcy niemal stracili nadzieję na ponowne spotkanie. Szczekuszka urwiskowa powróciła.
encoded: Spis treści: Szczekuszka urwiskowa została odkryta po raz drugi Górski ssak długo uciekał badaczom Co wiadomo o tych maluchach? Świat dzikich zwierząt nieustannie skrywa przed ludźmi wiele tajemnic. Wciąż nie znamy wszystkich gatunków, a sama świadomość istnienia niektórych z nich nie oznacza, że rozumiemy ich zwyczaje. Dotyczy to zarówno zwierząt lądowych, jak i morskich. Wiele z nich do perfekcji opanowało sztukę ukrywania się przed badaczami. Jednym z rekordzistów w tej dziedzinie jest szczekuszka urwiskowa (Ochotona iliensis). To niewielki górski ssak o pyszczku przypominającym pluszowego misia. Przez ponad 20 lat skutecznie wymykał się naukowcom badającym góry Tienszan w północno-zachodnich Chinach. Szczekuszka urwiskowa została odkryta po raz drugi Od czasu jego przypadkowego odkrycia w 1983 roku ludzie widzieli go tylko kilka razy. Oficjalnie zaobserwowano zaledwie 29 żywych przedstawicieli tego gatunku. Przełomowy okazał się rok 2014, kiedy naukowcy ponownie odkryli szczekuszkę urwiskową. Nadal nie wiemy jednak za wiele o zachowaniach tego futrzanego zwierzaka. W 2014 roku Li Weidong, oryginalny odkrywca gatunku i naukowiec z Instytutu Ekologii i Geografii Xinjiang, zebrał grupę wolontariuszy, aby wyruszyć na poszukiwania szczekuszki urwiskowej w górach Tienszan. Pewnego dnia, w południe, gdy zespół instalował fotopułapki, badacze dostrzegli swój cel. Zaciekawiona obecnością ludzi szczekuszka wyłoniła się ze szczeliny w ścianie klifu, a Li szybko uchwycił ten moment na zdjęciach (w tym na fotografii otwierającej artykuł). – Znaleźli ją ukrytą za skałą i od razu zorientowali się, że to szczekuszka urwiskowa. Byli niesamowicie podekscytowani – komentuje Tatsuya Shin, przyrodnik z Chin współpracujący z odkrywcami tego niezwykłego zwierzęcia, cytowany przez National Geographic. Górski ssak długo uciekał badaczom Historia ta sięga jednak 1983 roku. To wtedy chiński rząd wysłał Li do górzystej prowincji Xinjiang. Miał tam badać miejscowe zasoby naturalne i choroby…

Pluszowy-mis-c536f4e.jpg
width: 886
height: 662

Próbki z ciemnej strony Księżyca potwierdzają teorię, że powstał podczas zderzenia protoplanety z Ziemią
type: item
date: 2025-04-10T12:38:23.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Kosmos
subject: astronomia
subject: badania naukowe
subject: chiny
subject: księżyc
subject: loty w kosmos
description: Chińska misja księżycowa Chang’e 6 dostarczyła na Ziemię pierwsze próbki gruntu z niewidocznej strony Księżyca. Ich analiza rzuca nowe światło na geologiczną przeszłość naszego jedynego satelity. Sugeruje, że powstał w wyniku wielkiego kosmicznego zderzenia 4,5 miliarda lat temu.
encoded: Spis treści Z Ziemi widać tylko jedną stronę Księżyca. Dlaczego? Co odkryła chińska misja Chang’e 6? Obie strony Księżyca mocno się od siebie różnią Bezzałogowa chińska misja Chang'e 6 dostarczyła na Ziemię pierwsze w historii próbki gruntu z niewidocznej z Ziemi strony Księżyca. A konkretnie z tzw. basenu Biegun Południowy–Aitken. To jedno z najstarszych i największych miejsc uderzeniowych w Układzie Słonecznym. Jest tak wielkie że trudno nawet nazwać je kraterem – ma średnicę 2500 km. Analiza tych próbek dostarczyła ważnych informacji o składzie geologicznym Księżyca, które mogą pomóc w rozwikłaniu zagadki jego powstania. Jej wyniki opublikowano właśnie w czasopiśmie naukowym „Nature”. Z Ziemi widać tylko jedną stronę Księżyca. Dlaczego? Z Ziemi widzimy tylko jedną stronę Księżyca, ponieważ jest on w tzw. rotacji synchronicznej z naszą planetą. Oznacza to, że obraca się wokół własnej osi dokładnie w takim samym czasie, w jakim okrąża Ziemię – czyli około 27,3 dnia. W efekcie tej synchronizacji zawsze ta sama półkula Księżyca jest skierowana w stronę Ziemi. To wynik oddziaływań grawitacyjnych między obydwoma globami. Przez miliony lat siły pływowe Ziemi spowalniały rotację Księżyca, aż doszło do stanu w którym jego obrót został zsynchronizowany z ruchem orbitalnym. Taki stan nazywa się uwięzieniem pływowym. Warto dodać, że choć widzimy tylko jedną stronę Księżyca, dzięki zjawisku zwanemu libracją (czyli lekkiemu „chybotaniu się” podczas obiegu), w ciągu miesiąca możemy zobaczyć około 59% jego powierzchni – nieco więcej niż połowę. Co odkryła chińska misja Chang’e 6? Bezzałogowy lądownik Chang’e 6 dotarł na niewidoczną stronę Księżyca w czerwcu 2024. Pobrał prawie 2 kilogramy próbek księżycowego gruntu. Zespół naukowców z Chin badający próbki odkrył, że zawierają znacznie mniej wody niż te z jego widocznej półkuli – zaledwie 1-1,5 mikrograma na gram próbki. Dla porównania, próbki przywiezione z widocznej strony Księżyca przez amerykańskie i radzieckie (później rosyj…

nearfar-58943a5.jpg
width: 1536
height: 864

Zaskakujące odkrycie archeologiczne z Chin. Zmienia pogląd na dzieje człowieka
type: item
date: 2025-04-03T12:45:24.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: azja
subject: chiny
subject: człowiek
subject: ewolucja
subject: odkrycia archeologiczne
description: Archeolodzy odkryli w Chinach narzędzia sprzed 60-50 tysięcy lat, które wykonano w technologii znanej do tej pory tylko z obszaru Europy. Co to oznacza dla badania pradziejów człowieka?
encoded: Spis treści: Tych narzędzi miało tam nie być Znaczenie odkrycia narzędzi z Chin Nowe odkrycie z Chin dotyczy środkowego paleolitu (300 000 do 40 000 lat temu). Okres ten był do tej pory postrzegany jako dynamiczny czas w pradziejach Europy i Afryki jeśli chodzi o technologiczne innowacje, natomiast w Azji Wschodniej dość statyczny pod tym względem. Nowe badania przeprowadzone przez zespół z University of Washington podważają tę opinię. Tych narzędzi miało tam nie być Naukowcy odkryli na stanowisku archeologicznym Longtan w południowo-zachodnich Chinach liczne zabytki krzemienne w różnym stadium obróbki. Być może była to zatem pradziejowa „pracownia krzemieniarska”. Badacze znaleźli zarówno rdzenie, jak i duże odłupki czy drapacze. Były one używane do skrobania i obróbki kości, poroża lub drewna, o czym świadczą znalezione na nich ślady. Z analizy wynika, że narzędzia wykonano w specyficznej technice mustierskiej określanej jako Quina (nazwa pochodzi od stanowiska we Francji). Narzędzia wytworzone w technologii Quina odkryto w Europie kilkadziesiąt lat temu, ale nigdy wcześniej nie znaleziono ich w Azji Wschodniej. Dlatego tak ważne jest odkrycie z Chin, które opisano właśnie na łamach „Proceedings of the National Academy of Sciences”. Znaczenie odkrycia narzędzi z Chin Prof. Ben Marwick z University of Washington, współautor badania, przyznał, że to znalezisko jest dla niego sporym zaskoczeniem, rodzącym pytania dotyczące sposobu myślenia i ewolucji człowieka w Azji. W środkowym paleolicie na terenie Eurazji rozwijało się kilka archaicznych grup ludzkich, takich jak neandertalczycy i denisowianie. Istnieje jednak powszechne przekonanie, że rozwój człowiekowatch w Chinach był powolny przez większość okresu paleolitu. Tymczasem teraz mamy znalezisko w postaci narzędzi wykonanych w technologii Qina sprzed 55 tysięcy lat. Podważa to przyjęty pogląd, że środkowy paleolit w Azji upłynął pod znakiem stagnacji. Pojawia się przy tym pytanie: w jaki sposób ten zestaw narzędzi…

technologia-239337b.png
width: 900
height: 600

W Chinach po raz pierwszy przeszczepiono człowiekowi wątrobę od genetycznie zmodyfikowanej świni
type: item
date: 2025-03-28T10:35:27.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Nauka
subject: chiny
subject: medycyna
subject: przeszczep
subject: transplantacja
subject: Zdrowie
description: Naukowcy w Chinach przeprowadzili pionierską operację. Po raz pierwszy w historii przeszczepili człowiekowi wątrobę od genetycznie zmodyfikowanej świni. To kolejny krok w badaniach nad ksenotransplantacjami - czyli przeszczepami odzwierzęcymi.
encoded: W tym artykule: Jak wyglądała pionierska operacja? Wątroba świni w ciele człowieka Przeszczepy odzwierzęce terapią przyszłości Zabieg został przeprowadzony w chińskim szpitalu w zeszłym roku. Jego celem nie było ratowanie życia. Biorcą był martwy 50-letni mężczyzna, który na skutek urazu głowy doznał śmierci mózgowej. Naukowcy chcieli sprawdzić, czy wszczepiona do jego organizmu wątroba świni w ogóle podejmie pracę. Narząd pozostawał w ciele zmarłego przez 10 dni. Następnie został usunięty. Przez ten czas jednak nie pojawiła się reakcja odrzucenia obcej tkanki przez organizm człowieka. Wątroba pochodziła od świni, u której wykonano kilka modyfikacji genetycznych po to właśnie, by zapobiec odrzuceniu. Naukowcy mają nadzieję, że w przyszłości tego rodzaju zabiegi będą rodzajem terapii pomostowej. Czyli będą proponowane chorym, by przedłużyć ich możliwy czas oczekiwania na przeszczep allogeniczny (od niespokrewnionej osoby). Jak wyglądała pionierska operacja? Zabieg przeprowadzono w Szpitalu Xijing pracującym przy Wojskowym Uniwersytecie Medycznym Sił Powietrznych w Xi’an, w prowincji Shaanxi. Trwał 10 godzin. W jego trakcie nie usunięto wątroby zmarłego, która była nieuszkodzona. Wszczepiono mu za to drugi organ. Dawcą wątroby była miniaturowa świnia rasy Bama. Wcześniej wykonano u niej sześć różnych modyfikacji genetycznych. Między innymi wyłączono geny, które produkują cukry znajdujące się na powierzchni komórek świńskich – ich obecność aktywuje ludzki układ odpornościowy, który atakuje obcy narząd. Zwierzęciu dodano też geny produkujące ludzkie białka. Wątroba świni w ciele człowieka Po przeszczepie wątroba dawała oznaki funkcjonowania. Produkowała żółć oraz świńską albuminę, białko występujące w osoczu krwi. Zespół naukowy stojący za przeszczepem przyznaje jednak, że nie jest pewne, czy taki organ wystarczająco wspierałby organizm żywego człowieka. Na takie wnioski jeszcze za wcześnie – tym bardziej, że w tym przypadku w ciele zmarłego pozostawała jego własna wątr…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2025/03/W020250110502988840101ORIGIN-89ffe6d.jpg
width: 1200
height: 720

Nowy rekord kwantowej telekomunikacji. Udało się przesłać klucz kwantowy na odległość prawie 13 tys. km
type: item
date: 2025-03-20T13:21:56.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Nauka
subject: Technologia
subject: badania naukowe
subject: chiny
subject: fizyka kwantowa
subject: internet
subject: satelita
description: Naukowcy z Chin i Republiki Południowej Afryki ustanowili najdłuższe dotychczas kwantowe połączenie satelitarne. Dzięki mikrosatelicie przesłali klucz kwantowy między punktami oddalonymi od siebie o 12,9 tys. km. To krok w stronę superbezpiecznego kwantowego internetu.
encoded: W tym artykule: Dwa zdjęcia i klucz kwantowy Bezpieczna komunikacja z użyciem satelitów Kto pierwszy będzie miał kwantowy internet? Naukowcy ustanowili kwantowe połączenie pomiędzy stacjami naziemnymi w Chinach i w Republice Południowej Afryki. Pomógł w tym mikrosatelita Jinan-1 znajdujący się na niskiej orbicie okołoziemskiej. Dzięki niemu udało się przesłać klucz kwantowy, czyli porcję informacji służącą do odkodowania danych, na rekordowo duży dystans. W przyszłości właśnie takie mikrosatelity mogą oferować kwantowy internet. Czyli superbezpieczne przesyłanie informacji, których – z uwagi na podstawowe reguły fizyki kwantowej – nie będzie można przechwycić ani zmienić. Kluczowa jest niewielka waga Jinan-1. Instrumenty naukowe na pokładzie tego mikrosatelity ważyły tylko 23 kilogramy. To dziesięć razy mniej niż sprzęt wykorzystywany w poprzednich eksperymentach tego typu. Zdaniem ekspertów w przyszłości możliwe będzie wysyłanie na orbitę za jednym razem wielu takich satelitów. Mogłyby się stać dla kwantowego internetu tym samym, co satelity Starlink firmy SpaceX dla zwykłego. Dwa zdjęcia i klucz kwantowy W eksperymencie przesłano klucz kwantowy, który utworzono z fotonów w stanie kwantowym. Posłużył do odszyfrowania dwóch zdjęć, jakie wymieniono między ośrodkami naukowym: fotografii chińskiego Wielkiego Muru i kampusu południowoafrykańskiego Uniwersytetu Stellenbosch. Klucz kwantowy przesyłano między różnymi stacjami naziemnymi i mikrosatelitą. W sumie udało się to zrobić 20 razy. Zminiaturyzowano nie tylko satelitę, ale i naziemne przekaźniki wykorzystane w testach. Wcześniej ważyły 13 ton. Teraz zaledwie po ok. 100 kg. – Chcemy udoskonalić tę technologię: od demonstracyjnej do takiej, która jest naprawdę praktyczna i użyteczna – zapowiada prof. Jian-Wei Pan z Uniwersytetu Nauki i Technologii w Chinach. A także tańsza: mikrosatelita Jinan-1 kosztował 45 razy mniej niż jego poprzednik. Bezpieczna komunikacja z użyciem satelitów Metoda bezpiecznej komunikacji, jaką…

SU-Physics-Night-Phtos-3-0d22018.jpg
width: 5389
height: 3593

Znaleziono szczątki kobiety z zębami pomalowanymi cynobrem. To księżniczka
type: item
date: 2025-03-18T11:26:00.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Historia
subject: chiny
subject: odkrycia archeologiczne
description: Archeolodzy pracujący w Chinach dokonali odkrycia jedynego w swoim rodzaju. Na prehistorycznym cmentarzu natrafili na szczątki kobiety, której zęby zostały pokryte pigmentem pozyskiwanym z cynobru, rzadkiego minerału. To pierwszy taki pochówek, jaki znaleziono na świecie.
encoded: W tym artykule: Księżniczka z pomalowanymi zębami Praktyki szamańskie albo kosmetyka Co jeszcze znaleziono w grobie Nietypowy grób znajduje się na cmentarzu Shengjindian w Kotlinie Turfańskiej w zachodnich Chinach. Archeolodzy wiążą go z kulturą Subeixi, której przedstawiciele żyli w Azji w pierwszym tysiącleciu przed naszą erą. Shengjindian zawiera 31 grobowców. W jednym z nich, oznaczonym jako M11, pochowano szczątki czterech osób. Wśród nich była młoda kobieta, która zmarła między 20. a 25. rokiem życia. Na jej zębach odkryto czerwonawy pigment. Po analizie okazało się, że to cynober, rzadki minerał składający się z siarczku rtęci. Archeolodzy przezwali swoje znalezisko „Czerwoną Księżniczką Jedwabnego Szlaku”. Jest ono wyjątkowe z dwóch powodów. Po pierwsze nigdzie dotychczas nie znaleziono zwłok, których zęby zostałyby pomalowane właśnie cynobrem. Po drugie tego minerału nie ma ani w okolicy cmentarzyska, ani w całej Kotlinie Turfańskiej. Musiał zostać sprowadzony Jedwabnym Szlakiem nawet z bardzo daleka. Księżniczka z pomalowanymi zębami Cynober nie jest nieznany archeologom czy historykom. To najważniejsza ruda rtęci, która była używana przez wiele cywilizacji na przestrzeni tysięcy lat. Wykorzystywano go w rytuałach pogrzebowych, praktykach religijnych, medycynie i alchemii na Bliskim Wschodzie, w Europie oraz w Ameryce Środkowej i Południowej. W starożytnych Chinach cynobrem np. dekorowano groby. Stosowano go także do produkcji wyrobów lakierowanych, kosmetyków i w tradycyjnej medycynie. Malowanie nim zębów to jednak nowość. Naukowcy wykonali skomplikowane analizy laboratoryjne opisane na łamach „Archaeological and Anthropological Sciences”. Upewnili się w ten sposób, że cynobrowe ślady to nie przypadkowe zabrudzenia, jakie mogły pojawić się w czasie pochówku lub już po nim. Praktyki szamańskie albo kosmetyka W badaniach wykorzystano m.in. spektroskopię w podczerwieni z transformacją Fouriera (FTIR). Wykryto pozostałości organicznego łącznika na bazie białk…

shutterstock1389343904-4c0cced.jpg
width: 1000
height: 667

Jak powstawał najwyższy most na świecie? Inżynieryjny cud w sercu Francji
type: item
date: 2025-03-16T13:26:57.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Technologia
subject: architektura
subject: chiny
subject: francja
subject: mosty
description: Najwyższy most na świecie to jedno z najbardziej imponujących osiągnięć współczesnej inżynierii. Wiadukt Millau wznosi się na 343 metry nad dolinę rzeki Tarn. Już w tym roku jednak prześcignie go prawie dwa razy wyższy nowy most w Chinach.
encoded: Spis treści: Jak powstawał najwyższy most na świecie Most Millau – konstrukcja i technologie Ciekawostki o najwyższym moście świata 10 najwyższych mostów na świecie Nowy najwyższy most na świecie otworzy się już w 2025 r. Najwyższy most w Polsce Najwyższy most na świecie wisi aż 343 metry nad ziemią. Konstrukcja łączy dwa brzegi rzeki Tarn w departamencie Aveyron w południowej Francji. Most Millau jest częścią autostrad A75–A71 i znacząco skraca czas podróży między Paryżem a wybrzeżem Morza Śródziemnego. Wieloletnie korki i problemy komunikacyjne w tej części kraju przyspieszyły decyzję o budowie wiaduktu. Jak powstawał najwyższy most na świecie Lokalizacja mostu Millau została starannie zaplanowana. Dolina rzeki Tarn w sercu regionu Oksytanii to w rzeczywistości głęboki wąwóz znajdujący się w pobliżu parku przyrody Grands Causses. Projekt tak monumentalnego mostu w tym miejscu musiał zakładać harmonijne współgranie konstrukcji z naturalnym otoczeniem. Idea budowy mostu nad doliną rzeki Tarn narodziła się już w latach 80. XX wieku, kiedy to Francuzom zaczęły coraz bardziej doskwierać problemy komunikacyjne w tym regionie. Coraz większy ruch na trasie z Paryża na południe Francji sprawiał, że korki w sezonie letnim stały się utrapieniem dla podróżujących. Przez wiele lat rozważano różne rozwiązania, ale dopiero pod koniec XX wieku zapadła decyzja o budowie mostu. W 1996 roku zaprezentowano ostateczny pomysł na konstrukcję. Autorem projektu był uznany brytyjski architekt Norman Foster, który odpowiada m.in. za nowy stadion Wembley w Londynie, a także za dwa obiekty w Warszawie: centrum handlowo-usługowe Metropolitan oraz Varso Tower z najwyższym tarasem widokowym w Polsce – najwyższy budynek w Unii Europejskiej. Prace zakończyły się w 2004 po zaledwie trzech latach budowy – co było niezwykłym osiągnięciem przy tak ambitnym projekcie. Oficjalne otwarcie mostu nastąpiło 14 grudnia 2004 roku w obecności prezydenta Francji Jacquesa Chiraca. Most Millau – konstrukcja i tec…

Najwyzszy-most-na-swiecie-ca1a996.png
width: 1200
height: 630

Koty trafiły do Chin wyjątkową drogą. Na miejscu witano je rytuałami
type: item
date: 2025-03-12T14:05:42.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: Przyroda
subject: chiny
subject: koty
subject: zwierzęta
description: Przyjęło się mówić, że koty chodzą swoimi drogami. Jak w takim razie pokonały drogę z Europy do Azji i kiedy? Najnowsze badanie genetyczne mruczków z Chin udziela odpowiedzi na te oraz inne pytania związane z udomowieniem kotów w Państwie Środka.
encoded: Spis treści: Jak koty wyszły poza Europę? Kot w dom, Bóg w dom Najstarszy kot w Chinach Koty w Polsce Psy i koty to obecnie jedne z najpopularniejszych zwierząt domowych na świecie. Odgrywają rolę towarzyszy człowieka, będąc integralną częścią wielu gospodarstw domowych. Na przestrzeni wieków ich pozycja (i misja) w domostwach zmieniała się wielokrotnie. Przykładowo koty, po tym, jak udomowiono je około 10 tys. lat temu, wykorzystywano do zwalczania gryzoni zagrażających plonom. W starożytnym Egipcie czczono je jako symbole płodności, witalności i mądrości. W średniowieczu ponownie odgrywały kluczową rolę w zwalczaniu plag gryzoni, choć przez niektórych były postrzegane jako istoty diabelskie. Jak koty wyszły poza Europę? Najnowsze badanie opublikowane w serwisie preprintów bioRxiv odkrywa kolejny niepotwierdzony do tej pory rozdział długiej historii tych czworonogów. Naukowcy ustalili, że koty domowe najprawdopodobniej przybyły do ​​Chin około 600 r. n.e., czyli ponad 1500 lat po ich wprowadzeniu do Europy. Według badania, koty podróżowały na wschód Jedwabnym Szlakiem. Słynny trakt handlowy łączył Azję z Europą między II wiekiem p.n.e. a XV wiekiem n.e. W ramach badania naukowcy przeanalizowali szczątki 22 kotów z 14 stanowisk archeologicznych w Chinach. Część kości poddano datowaniu radiowęglowemu, a następnie sklasyfikowano gatunki. Były to albo Felis catus, czyli współczesne koty domowe, albo Prionailurus bengalensis – tzw. kotki bengalskie, które nigdy nie zostały udomowione, ale żyły blisko ludzi. W sumie czternaście z badanych szkieletów należało do kotów domowych. Naukowcy porównali też próbki DNA z globalną bazą danych genetycznych kotów. Kot w dom, Bóg w dom Koty trafiły do Chin jako prezenty od zachodnich kupców dla chińskich elit. Traktowano je jako cenne i egzotyczne zwierzęta. Szybko zdobyły ogromną popularność i stały się częścią chińskich wierzeń ludowych. Nieprzewidywalne zachowanie kotów – naprzemiennie zdystansowane i czułe – miało dodawać im urok…

Koty-trafily-do-Chin-wyjatkowa-droga-ceb3fa0.jpg
width: 8422
height: 5935

Ta góra wygląda jak głowa psa. Ma już nową nieoficjalną nazwę
type: item
date: 2025-03-06T14:30:26.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Kierunki
subject: Przyroda
subject: Traveler
subject: chiny
subject: góry
subject: podróże
description: „Góra Szczeniaka” w chińskiej prowincji Hubei od kilku tygodni kradnie serca internautów. Przypominająca głowę psa formacja skalna stała się sensacją dzięki przypadkowemu zdjęciu turysty. To, że wiele osób widzi tam czworonoga, można wyjaśnić w naukowy sposób.
encoded: Spis treści: „Góra Szczeniaka” z Chin hitem internetu Niespodziewana popularność Dlaczego widzimy coś, czego nie ma? Mimo znaczącej odległości oraz długiej i dość kosztownej podróży Chiny pozostają jednym z najpopularniejszych kierunków turystycznych w Azji. Nie sposób wymienić wszystkich powodów, dla których podróżni postanawiają odwiedzić Państwo Środka. Wielu z nich przyciąga złożona i barwna historia tej części świata. Przypominają o niej m.in. Wielki Mur Chiński czy słynna terakotowa armia. „Góra Szczeniaka” z Chin hitem internetu W ostatnim czasie media na świecie zwróciły uwagę na inną, mniej oczywistą atrakcję turystyczną w Chinach. Jej fenomen zależy od tego, jak na nią spojrzymy i to dosłownie. Chodzi o formację skalną, która zyskała nieoficjalny przydomek „Góra Szczeniaka” (z ang. Puppy Mountain). Zawdzięcza go uderzającemu podobieństwu do głowy psa. Żeby zobaczyć ją na własne oczy, należy wybrać się do miasta Yichang w centralnej prowincji Hubei. Góra zyskała rozgłos w styczniu 2025 roku, kiedy Guo Qingshan, projektant z Szanghaju, uchwycił ją na zdjęciu, nie zdając sobie sprawy z działającego na wyobraźnię kształtu. Dopiero przeglądając fotografie, zauważył, że teren przypomina głowę psa odpoczywającego nad wodą. Qingshan pochwalił się zdjęciem na chińskiej platformie społecznościowej Xiaohongshu. Tam, w ciągu 10 dni, „polubiło” je 120 tys. internautów. Jak to bywa w przypadku tzw. wirali, wieść o „Górze Szczeniaka” szybko rozprzestrzeniła się w internecie. Następnie dotarła do mediów w Chinach i na całym świecie. Turyści, zwłaszcza właściciele psów, zaczęli tłumnie odwiedzać to miejsce, często zabierając ze sobą swoje czworonogi. To nie jest jednak bezpieczne. Lokalne władze ostrzegają, że teren jest stromy i nie został jeszcze przystosowany do ruchu turystycznego. Na razie „Górę Szczeniaka” najlepiej oglądać z platformy widokowej po przeciwnej stronie rzeki. Co ciekawe, to miejsce również jest na swój sposób nietypowe. Wąwóz został nazwany Wątrobą Woł…

glowa-psa-w-gorach-677a26b.jpg
width: 1041
height: 544

Jeden z najważniejszych zabytków świata jest starszy, niż myślano
type: item
date: 2025-02-24T14:45:10.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: architektura
subject: chiny
subject: cuda świata
subject: Mur Chiński
subject: wielki mur chiński
subject: zabytki
description: Wielki Mur Chiński jest jednym z najbardziej fascynujących zabytków świata. To symbol wytrwałości, inżynieryjnego geniuszu i determinacji starożytnych Chin, który do dziś przyciąga miliony turystów z całego świata. Jak się okazuje, jest starszy, niż oficjalnie przyjęto.
encoded: Spis treści: Wielki Mur Chiński jest jeszcze starszy Ile kilometrów ma Wielki Mur Chiński? Wielki Mur Chiński – ciekawostki Wielki Mur Chiński to jeden z najstarszych i najważniejszych zabytków na świecie. Popularność często idzie w parze z różnymi plotkami i niedopowiedzeniami. Dotyczy to także słynnego muru. Według jednego z najczęściej powielanych mitów Wielki Mur Chiński rzekomo widać z kosmosu. Nie jest to jednak prawda. Wielki Mur Chiński nie jest widoczny gołym okiem z kosmosu, a na pewno nie z orbity, na której znajduje się Międzynarodowa Stacja Kosmiczna (ISS). Mur ma maksymalnie około 9 metrów szerokości i jest zbudowany z materiałów, które kolorem wtapiają się w otoczenie. Wszystko to utrudnia dostrzeżenie go z takiego dystansu. Wielki Mur Chiński jest jeszcze starszy Mogłoby się wydawać, że skoro Wielki Mur Chiński jest tak znany (należy do „nowych siedmiu cudów świata”), to został dokładnie zbadany i wiemy wszystko o okolicznościach jego budowy i zastosowania. Okazuje się jednak, że nadal odkrywamy nowe fakty dotyczące tej fascynującej budowli. Najnowsze badania archeologiczne rzucają nowe światło na jej wiek. Prace prowadzone przez Shandong Provincial Institute of Cultural Relics and Archaeology wykazały, że najstarsze fragmenty muru powstały około 3000 lat temu. To oznacza, że są o 300 lat starsze, niż wcześniej sądzono. Najstarsze części muru znajdują się w dystrykcie Changqing w Jinan, w prowincji Shandong. To odkrycie zmienia naszą dotychczasową wiedzę o Wielkim Murze Chińskim. Początek budowy muru przesuwa się na późny okres Zachodniej Dynastii Zhou i wczesny okres Wiosen i Jesieni. To oznacza, że jeden z siedmiu nowych cudów świata jest jeszcze bardziej imponującym osiągnięciem starożytnej inżynierii. Badania ujawniły, że konstrukcja muru przebiegała w kilku fazach. Pierwsza z nich datowana jest na późny okres Zachodniej Dynastii Zhou (1046 p.n.e. – 771 p.n.e.) oraz wczesny okres Wiosen i Jesieni (770 p.n.e. – 476 p.n.e.). W tym czasie mury miały…

Wielki-Mur-Chinski-05717c7.jpg
width: 4500
height: 3000