National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-02-11T10:00:10.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Archeologiczny skarb wyrzucony przez morze na plażę. Ma 400 lat
items: Archeolodzy odkryli masowy grób z czasów wikińskich. „Nigdy bym się nie spodziewała, że znajdę coś takiego”
items: Myślisz, że to tylko serialowa scenografia? Te miejsca z „Bridgertonów” istnieją naprawdę
items: Film „Hamnet” przybliża losy rodziny Szekspira. Oto nieznane fakty z życia wielkiego pisarza
items: Jedno z najbardziej rozpoznawalnych muzeów świata. Nauka stała się tu widowiskiem
items: Jedna linia, od której zależą wszystkie zegarki – to wzgórze nad Tamizą uporządkowało globalną nawigację
items: Uważano ją za pierwszą Afrykankę w Brytanii. Nowe badania genetyczne przyniosły niespodziankę
items: Musisz mieć wybrany film, zanim zaczniesz jeść? Średniowieczni mnisi do posiłku oglądali… ten gobelin
items: Kim była cesarzowa Matylda? Zapomniana kobieta, która o mały włos nie została pierwszą królową Anglii
items: Kuba Rozpruwacz pobudza wyobraźnię. Jego tożsamość pozostaje jedną z największych zagadek kryminalnych
items: Ten zamek był zamknięty przez 5 lat. Teraz zachwyca każdego, kto przekroczy jego próg
items: Ten jeden list mógł zmienić losy Williama Szekspira – co się z nim stało?
items: Zaskakujące wyniki badań DNA. Ujawniają afrykańskie korzenie ludzi z wczesnośredniowiecznej Anglii
items: Tak żyli ludzie 2000 lat temu. Badacze odnaleźli archeologiczną kapsułę czasu
items: Wakacje życia – wolontariusze z Anglii wykopali rzymską boginię zwycięstwa
items: Niezwykłe odkrycie w Anglii. Znaleziono rzadkie złote artefakty niedaleko Stonehenge
items: Była jedyną królową, która przeżyła Henryka VIII. Niewiele zabrakło, by skończyła na stosie
items: Osadziła na tronie królewskim Karola VII. Gdy pojmał ją wróg, została sama
items: Wolała być królową niż królewską kochanką. Tą decyzją ściągnęła na siebie okrutny los
items: Odeszła jako wygnanka. Nigdy nie przestała uważać się za prawowitą królową
items: Pierwszy taki dowód ze starożytności. Tego gladiatora pożarł lew
items: Kornwalia zachwyca wspaniałymi krajobrazami. Polubi ją każdy, kto stroni od turystycznego gwaru
items: Wybierasz się do Wielkiej Brytanii? Bez tego zezwolenia nie polecisz
items: Pod miastem odkryto nieznane tunele. Ich liczba dochodzi do blisko tysiąca
items: Jaki był brytyjski humor w średniowieczu? Przypominał Monty Pythona

Archeologiczny skarb wyrzucony przez morze na plażę. Ma 400 lat
type: item
date: 2026-02-11T09:59:27.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: anglia
subject: archeologia
subject: kanał la manche
subject: wrak statku
description: Zimowe sztormy nie tylko niszczą, ale czasem odsłaniają zapomniane historie. Na południu Anglii fale wyrzuciły na brzeg fragmenty dawnego statku. Archeolodzy wskazują na XVII-wieczny żaglowiec „The Fame”. Jego wrak od lat fascynuje badaczy.
encoded: Zimowe sztormy na południu Anglii wyrzuciły na plaże potężne dębowe belki, które przez stulecia spoczywały zatopione w morzu. To odkrycie natychmiast wzbudziło zainteresowanie archeologów, ponieważ elementy te mogą stanowić część wraku legendarnego żaglowca, który zatonął niemal cztery wieki temu. Trop prowadzi do „The Fame” Odkryte fragmenty najprawdopodobniej należały do statku „The Fame” (z angielskiego „Sława”), pochodzącego z Holandii. Była to imponująca jednostka: miała około 40 metrów długości, 10 metrów szerokości i aż 15 metrów wysokości. Na jej pokładzie mogło znajdować się ponad czterdzieści dział, niezbędnych do obrony przed piratami. Wiadomo, że statek docierał aż na Karaiby, gdzie przewoził sól. Jego historia zakończyła się jednak znacznie bliżej Europy – na zdradliwych mieliznach Kanału La Manche, w hrabstwie Dorset, w 1631 roku. Podczas postoju kotwica nie utrzymała ciężaru jednostki. Losy załogi i wraku Choć wielki statek po osiądnięciu na mieliźnie uległ zniszczeniu, cała 45-osobowa załoga bezpiecznie opuściła pokład. Wrak szybko stał się jednak celem lokalnych mieszkańców, którzy zajęli się jego plądrowaniem. Wiadomo również, że rozgrabiono znaczną część ładunku. „Puzzle” zaginionego wraku Na miejsce w rejonie Studland, gdzie na plaże wypłynęły części statku, szybko przybyli archeolodzy podwodni z Uniwersytetu w Bournemouth. Badacze niemal natychmiast powiązali znalezione belki z XVII-wiecznym wrakiem „The Fame”. – To naprawdę ekscytujące, że udało się odnaleźć ten fragment historycznego statku. Podczas naszych wykopalisk wraku z kanału Swash w 2013 roku brakowało części konstrukcji i wierzymy, że fragment kadłuba został właśnie odnaleziony w Studland – powiedział Tom Cousins z Uniwersytetu w Bournemouth. Większą część statku odkryto już w latach 90. XX wieku w kanale Swash, kluczowym szlaku żeglugowym prowadzącym do portu w Poole. Co dokładnie wyrzuciło morze? Wyrzucone przez fale fragmenty statku mają około 6 metrów długości i 2 metry szerokości…

FABRIC-KOLAZ-32-685c89c.png
width: 1575
height: 1050

Archeolodzy odkryli masowy grób z czasów wikińskich. „Nigdy bym się nie spodziewała, że znajdę coś takiego”
type: item
date: 2026-02-11T06:59:46.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: anglia
subject: cmentarze
subject: grób
subject: odkrycia archeologiczne
subject: średniowiecze
subject: wikingowie
description: Dziesięciu mężczyzn spoczywało w jednym, wspólnym dole, który archeolodzy przebadali w Anglii. Na ich kościach zachowały się wyraźne ślady przemocy, a wśród zmarłych znajdowała się osoba o niemal dwumetrowym wzroście. Uwagę badaczy przykuły również ślady po trepanacji czaszki. Kim byli ci ludzie i dlaczego spotkał ich tak brutalny los?
encoded: Do niezwykłego odkrycia doszło w miejscowości Wandlebury, kilka kilometrów od Cambridge. Podczas prac archeologicznych natrafiono tam na dół o wymiarach cztery na jeden metr. W jego wnętrzu panował nieład, który zszokował badaczy. Wśród kości doliczono się szczątków dziesięciu osób. Nie był to jednak zwykły pochówek. Obok czterech kompletnych szkieletów znajdował się stos samych nóg oraz czaszki pozbawione reszty szkieletu. Część zmarłych została wrzucona do dołu twarzą do ziemi. Ułożenie ich rąk sugeruje, że przed śmiercią mogli być związani. Dla archeologów było to ogromne zaskoczenie, zwłaszcza że wcześniej najciekawszym znaleziskiem na tym terenie była… plastikowa przykrywka opakowania od cukierków sprzed sześciu dekad. Średniowieczna masakra na pograniczu królestw Naukowcy przeprowadzili analizy radiowęglowe kości. Wyniki wskazały, że ludzie ci zmarli między 772 a 891 rokiem naszej ery. W IX wieku okolice dzisiejszego Cambridge należały do wyjątkowo niebezpiecznych. Była to strefa graniczna pomiędzy królestwem Mercji a Anglią Wschodnią. W 870 roku tereny te zostały opanowane przez wikingów, a przez kolejne dekady dochodziło tu do brutalnych walk o kontrolę nad regionem. Wandlebury Country Park, znany dziś jako spokojne miejsce spacerów, w średniowieczu pełnił zupełnie inną rolę. Znajdował się tu starożytny fort, będący ważnym punktem orientacyjnym i miejscem zgromadzeń. To właśnie tutaj mogły rozgrywać się dramatyczne wydarzenia, których śladem jest odkryty masowy grób. Olbrzym z dziurą w głowie Najbardziej niezwykłym znaleziskiem był szkielet młodego mężczyzny w wieku od 17 do 24 lat. Wyróżniał się on imponującym wzrostem, sięgającym niemal dwóch metrów. W czasach, gdy przeciętny mężczyzna mierzył około 167 centymetrów, musiał robić ogromne wrażenie na otoczeniu. W jego czaszce archeolodzy odkryli owalny otwór o średnicy trzech centymetrów. Był to wyraźny ślad po trepanacji. Naukowcy podejrzewają, że mężczyzna cierpiał na guz przysadki mózgowej — schorzenie pr…

wiking-f214295.png
width: 1575
height: 1050

Myślisz, że to tylko serialowa scenografia? Te miejsca z „Bridgertonów” istnieją naprawdę
type: item
date: 2026-01-29T09:18:20.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: anglia
subject: londyn
subject: serial
subject: wielka brytania
description: Serial „Bridgertonowie” znów rozbudza wyobraźnię widzów na całym świecie. Wytworne pałace, ogrody jak z malarskich pejzaży i monumentalne sale balowe istnieją naprawdę – i można je odwiedzić. Oto miejsca, w których ekranowa epoka regencji nabiera realnych kształtów.
encoded: Megahit Netflixa, czyli serial „Bridgertonowie”, którego czwarty sezon pojawi się 29 stycznia, zainspirował fanów do czegoś więcej niż tylko obserwowania uwodzenia i skandali rodem z epoki regencji. Coraz więcej podróżników planuje wycieczki w miejsca, które pojawiły się na ekranie – od parków i pałaców, po słynne anglezowane wnętrza. Gdzie można zobaczyć te najbardziej kultowe lokacje? Jak „Bridgertonowie” odmienili turystykę w Wielkiej Brytanii? Nie od dziś wiadomo, że filmy i seriale potrafią przyciągnąć fanów w konkretne zakątki świata – od „Niebiańskiej plaży” z Leonardo DiCaprio po średniowieczne zamki znane z „Outlandera”. W podobny sposób megahit Netflixa „Bridgertonowie” wpływa na turystykę w Wielkiej Brytanii, a postaci w strojach epoki regencji zachęcają widzów do odwiedzania rzeczywistych lokalizacji znanych z ekranu. Brytyjska platforma rezerwacji biletów Trainline odnotowała, że liczba podróży do miejsc, gdzie kręcono serial, wzrosła średnio o 50% tuż przed premierą trzeciego sezonu i aż o 135% rok do roku wśród amerykańskich podróżnych. Regionalne władze i organizacje turystyczne coraz częściej mówią o tzw. „Bridgerton factor” – efekcie, który pomaga lokalnej gospodarce i promuje historyczne miasta takie jak Bath czy pałacowe rezydencje jako realne cele podróży dla fanów serialu. Jak podkreśla Patricia Yates, dyrektor generalna VisitBritain, „serial oferuje wyjątkową okazję do promowania historii i dziedzictwa Wielkiej Brytanii oraz inspiruje odwiedzających do zobaczenia tych miejsc na własne oczy”. A skoro popularność serialu przekłada się na realne wycieczki, to które kultowe lokalizacje w Anglii warto zobaczyć w pierwszej kolejności? Gdzie kręcono „Bridgertonów” w Londynie i Chatham? Te miejsca możesz odwiedzić Londyn i jego okolice to prawdziwa gratka dla fanów „Bridgertonów” oraz prequela „Królowa Charlotta: Opowieść ze świata Bridgertonów”. Jednym z najważniejszych punktów na mapie jest Pałac Kew i otaczające go Królewskie Ogrody Botaniczne nad …

zdj-18-bac281a.jpg
width: 4352
height: 2899

Film „Hamnet” przybliża losy rodziny Szekspira. Oto nieznane fakty z życia wielkiego pisarza
type: item
date: 2026-01-20T14:00:02.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: anglia
subject: Edukacja
subject: historia
subject: książki
subject: literatura
subject: odkrycia
description: Kinowa premiera filmu „Hamnet” to okazja do przyjrzenia się prywatnym losom rodziny najsłynniejszego dramaturga wszech czasów. Brytyjski badacz poddał analizie kopię zaginionego dokumentu, który przez lata błędnie przypisywano ojcu pisarza. Wnikliwe śledztwo dowiodło, że za tekstem stoi w rzeczywistości ktoś inny.
encoded: W tym artykule: Życie prywatne Williama Szekspira Tajemniczy testament Szekspira Kim była Joanna Szekspir? Kobiety, które zostały pozbawione głosu Z jednej strony niemal wszyscy wiemy, kim był William Szekspir. Anglik jest uważany za jednego z najwybitniejszych poetów wszech czasów. Dramaturg i aktor, a także autor tak wielkich dzieł, jak „Romeo i Julia”, „Makbet”, „Król Lear”, „Sen nocy letniej” czy „Hamlet”. Jego dorobek można długo wymieniać, ale jest jeszcze druga strona Szekspira, bardziej tajemnicza. Chodzi o jego życie prywatne. Życie prywatne Williama Szekspira Pisarz urodził się w kwietniu 1564 roku w Stratford-upon-Avon. Był trzecim spośród ośmiorga dzieci Johna Shakespeare’a, rękawicznika i lokalnego polityka, oraz pochodzącej ze znanej i bogatej rodziny Mary Arden. Uważa się, że przyszedł na świat w domu rodzinnym przy Henley Street w Anglii, lecz dokładny dzień nie jest znany. Chodził do szkoły w Stratford, gdzie uczył się łaciny, historii, literatury antycznej oraz retoryki. Jego nauczycielami byli magistrowie z Oxfordu. Musiał przerwać naukę, prawdopodobnie przez problemy finansowe ojca. Uważa się, że zakończył edukację w wieku 14 lub 15 lat. Jako nastolatek pracował w magnackich rezydencjach jako guwerner, sekretarz, a także aktor w dworskich przedstawieniach. 18-letni Szekspir ożenił się z Anne Hathaway, która była od niego 8 lat starsza. Mieli trójkę dzieci, dwie córki i syna. Najstarszą Susanne oraz bliźnięta: Hamneta i Judith, które urodziły się w 1585 roku. Chłopiec zmarł w 1596 roku, a jego śmierć miała zainspirować go do napisania „Hamleta”. Co ciekawe, przez 7 lat po narodzinach bliźniaków nie wiadomo niczego o życiu Szekspira. To okres, który w jego biografii nazywa się straconymi latami. Tajemniczy testament Szekspira Dużo tajemnic narosło również wokół ojca Szekspira, a także jego rodzeństwa. Wynika to m.in. z faktu, że wiele dokumentów i listów, które zawierały cenne informacje, przepadło. Były również takie, których autentyczność podawan…

William-Szekspir-0133501.jpg
width: 2000
height: 1125

Jedno z najbardziej rozpoznawalnych muzeów świata. Nauka stała się tu widowiskiem
type: item
date: 2026-01-06T11:13:26.000Z
creator: Artur Białek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: anglia
subject: londyn
subject: muzeum
subject: muzeum historii naturalnej
subject: wielka brytania
description: Muzeum Historii Naturalnej w Londynie to coś więcej niż tylko popularna atrakcja turystyczna i zbiór prehistorycznych skamieniałości i minerałów. Imponujący gmach i zgromadzone tam zbiory są w istocie świadectwem nieustającej misji dokumentowania i ochrony życia na Ziemi. Stając przed gotycką, neoromańską fasadą na Cromwell Road, tak naprawdę staje się przed katedrą nauki.
encoded: Spis treści: Lokalizacja w South Kensington Wizja Owena, czyli historia wspaniałego muzeum Podwójna rola muzeum Cztery strefy tematyczne Pałac Westminster i Big Ben, opactwo Westminster, Tower of London, Muzeum Brytyjskie, Muzeum Wiktorii i Alberta, Galeria Narodowa i oczywiście Muzeum Historii Naturalnej. Londyn ma wiele do zaoferowania, ale to właśnie ostatnia z wymienionych atrakcji bije rekordy popularności. Według statystyk, w 2024 roku słynna instytucja gościła 6,3 miliona zwiedzających, co uczyniło ją drugą najczęściej odwiedzaną atrakcją w Wielkiej Brytanii. Trudno się temu dziwić. Tamtejsze zbiory są doprawdy imponujące, a gmach sam w sobie stanowi arcydzieło architektury. Należy jednak podkreślić, że londyńskie Muzeum Historii Naturalnej jest także jedną z największych potęg badawczych i edukacyjnym gigantem. Lokalizacja w South Kensington Muzeum Historii Naturalnej zajmuje miejsce w prestiżowej dzielnicy South Kensington, będącej sercem tzw. Albertopolis – kulturalnego i edukacyjnego kompleksu w zachodnim Londynie. Gmach zlokalizowany na Cromwell Road sąsiaduje z innymi ikonami nauki i kultury, takimi jak Muzeum Nauki i Muzeum Wiktorii i Alberta. Wizja Owena, czyli historia wspaniałego muzeum Historia Muzeum Historii Naturalnej w Londynie jest bezpośrednio związana z kryzysem przestrzennym w Muzeum Brytyjskim, gdzie pierwotnie przechowywano zbiory historii naturalnej. Kolekcje te, w tym eksponaty zgromadzone przez sir Hansa Sloane’a, rosły w niekontrolowanym tempie, przekraczając zdolności magazynowe i wystawowe instytucji. Priorytetową kwestią stało się wybudowanie dla nich dedykowanego „domu”. Kluczową postacią w narodzinach Muzeum Historii Naturalnej był sir Richard Owen, wybitny przyrodnik. W 1856 roku objął on stanowisko kuratora zbiorów historii naturalnej i natychmiast rozpoczął kampanię na rzecz oddzielenia tych zasobów od Muzeum Brytyjskiego. Owen przekonywał zarząd, że dla ich dalszego rozwoju i ekspozycji niezbędny jest odrębny budynek. W 1863 …

muzeum-historii-naturalnej-4d81499.jpg
width: 1803
height: 1200

Jedna linia, od której zależą wszystkie zegarki – to wzgórze nad Tamizą uporządkowało globalną nawigację
type: item
date: 2026-01-01T07:32:34.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: anglia
subject: atrakcje
subject: londyn
subject: wielka brytania
description: Greenwich to miejsce, w którym nowoczesny świat spotyka się z wiekami królewskiej potęgi, naukowych odkryć i morskiej dominacji. To bez wątpienia coś więcej niż tylko jedna z wielu dzielnic Londynu. To właśnie tam narodził się czas, a przynajmniej sposób, w jaki go mierzymy. To tam przebiega południk zerowy, dzieląc świat na wschód i zachód. Tam biło serce morskiej potęgi Wielkiej Brytanii, o czym przypomina majestatyczna architektura nad brzegiem Tamizy.
encoded: Spis treści: Jedna z najbardziej urokliwych dzielnic Londynu Linia, która definiuje świat Morskie Greenwich, czyli wspaniały krajobraz historii Królewskie Obserwatorium i Greenwich Park Greenwich to miejsce niezwykłe – jednocześnie królewskie i naukowe, lokalne i globalne, stare i nowoczesne. To właśnie te sprzeczności definiują jego charakter i niezaprzeczalny urok. Niezwykłą atmosferę i wspaniałą historię tego miejsca doceniło UNESCO, wpisując wiele tamtejszych zabytków na Listę światowego dziedzictwa. Z punktu widzenia turysty, jest to miejsce, którego po prostu nie można nie odwiedzić, będąc w Londynie. Jedna z najbardziej urokliwych dzielnic Londynu Dzielnica Greenwich znajduje się w południowo-wschodniej części Londynu, na południowym brzegu Tamizy. Historycznie obszar ten znajdował się w granicach hrabstwa Kent. Dopiero w 1889 roku, gdy utworzono hrabstwo Londyn, miejscowość weszła w skład nowo powstałej jednostki administracyjnej – Metropolitan Borough of Greenwich – stając się częścią Wielkiego Londynu. Mimo że w kontekście administracyjnym i prawnym Greenwich zostało włączone w struktury metropolitarne, do dziś zachowało swój unikatowy charakter, ale zyskało też nowe, drugie oblicze. Z jednej strony jest to urokliwa, niemal wiejska dzielnica Londynu, z historycznym rynkiem, krętymi uliczkami i przytulnymi pubami. Z drugiej, jest to miejsce o ogromnym znaczeniu globalnym, punkt zerowy na mapie świata, który organizuje całą planetę. Linia, która definiuje świat O globalnym znaczeniu Greenwich decyduje przede wszystkim południk zerowy. Jego ustanowienie nie było przypadkowe. Stanowiło kulminację wieków pracy naukowej i rosnącej dominacji morskiej Wielkiej Brytanii. W XIX wieku, wraz z rozwojem handlu i podróży, pojawiła się pilna potrzeba ujednoliconego systemu nawigacji i pomiaru czasu. Ponieważ brytyjskie mapy morskie, oparte na obserwacjach z Greenwich, były najpowszechniej używane na świecie, wybór tego miejsca jako globalnego punktu odniesienia był natur…

greenwich-65986b9.jpg
width: 1979
height: 1350

Uważano ją za pierwszą Afrykankę w Brytanii. Nowe badania genetyczne przyniosły niespodziankę
type: item
date: 2025-12-19T08:00:40.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: anglia
subject: archeologia
subject: cesarstwo rzymskie
subject: migracje
description: Znalezione w Anglii szczątki kobiety przez dekadę były uznawane za dowód wczesnej obecności Afrykanów w Brytanii pod okupacją Rzymu. Rekonstrukcja jej twarzy trafiła do mediów. Najnowsze analizy genetyczne całkowicie jednak podważają tę teorię. Kobieta miała jasne włosy i niebieskie oczy. Skąd naprawdę pochodziła?
encoded: Szczątki, określane przez archeologów jako „kobieta z Beachy Head”, odkryto w 2012 roku w muzealnych kolekcjach w ratuszu w Eastbourne. Jedyną informacją kontekstową na etykiecie pudełka była adnotacja „Beachy Head (1959)”. Sugeruje to, że szkielet został znaleziony przez archeologów kilka dekad temu, na odcinku wybrzeża na południu Anglii na wschód od Eastbourn. Afrykanka w chłodnej Brytanii? Wiemy, że żyła ona w czasach rzymskich, pomiędzy 129 a 311 rokiem naszej ery. W momencie śmierci miała od 18 do 25 lat. Początkowe badania jej czaszki w 2013 roku zasugerowały, że kobieta pochodziła z Afryki Subsaharyjskiej. Ten wniosek zdobył rozgłos: ogłoszono ją jedną z najwcześniejszych Afrykanek w Brytanii. Na tej podstawie stworzono jej pierwszą, fizyczną rekonstrukcję twarzy. Kobieta miała na niej ciemne oczy, ciemne włosy i odpowiedni kolor skóry. Jednak już wtedy inne analizy dawały sprzeczne wyniki. Badania izotopów jej kości sugerowały, że dorastała na południowym wybrzeżu Brytanii. Wykazały też, że jej dieta była bogata w owoce morza, typowe dla życia na wybrzeżu. Późniejsze, ale nieprecyzyjne dane DNA, wskazywały z kolei na pochodzenie z regionu Morza Śródziemnego, być może z Cypru. Ta trwająca latami dyskusja udowodniła, jak ważne jest ciągłe weryfikowanie starych ustaleń nowymi metodami. Prawda ostateczna? W latach 2024–2025 naukowcy zastosowali najbardziej zaawansowane techniki, aby uzyskać wysokiej jakości dane DNA. Te nowe, kompleksowe analizy dostarczyły, jak przekonują badacze, ostatecznej odpowiedzi na temat pochodzenia intrygującej kobiety. Wyniki genetyczne były jednoznaczne: kobieta z Beachy Head była pochodzenia lokalnego. Jej DNA jest najbardziej podobne do genów innych osób mieszkających w wiejskiej Brytanii w okresie rzymskim. Ma również silne pokrewieństwo ze współczesnymi Brytyjczykami. Naukowcy podkreślają, że wcześniejsza błędna diagnoza wynikła z oceny kształtu czaszki. Metody te, stosowane w przeszłości, mogą mylić, ze względu na różnorodność …

1-s2.0-S0305440325002948-gr5lrg-f399a68.jpg
width: 2371
height: 1452

Musisz mieć wybrany film, zanim zaczniesz jeść? Średniowieczni mnisi do posiłku oglądali… ten gobelin
type: item
date: 2025-12-17T06:56:21.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Historia
subject: anglia
subject: średniowiecze
subject: wojna
subject: zakon
description: Wszyscy to znamy – kolacja gotowa stygnie na talerzu, a ty wciąż nie możesz zacząć jej jeść: najpierw należy wybrać odpowiedni film na platformie streamingowej czy program w telewizji. Do tej pory myśleliśmy, że to znak naszych czasów, ale okazuje się, że jest głębiej zakorzeniony w ludzkiej naturze. Z tą różnicą, że średniowieczni mnisi zamiast Netflixa wykorzystywali… ogromny gobelin.
encoded: Tkanina z Bayeux, czyli monumentalny gobelin stworzony w XI wieku mógł nie tylko zachwycać artystycznym kunsztem, ale także pełnić funkcję narzędzia komunikacji, edukacji i rozrywki. Badacz z Uniwersytetu Bristolskiego sugeruje, że mógł zostać zaprojektowany jako „lektura” dla spożywających posiłki mnichów w opactwie św. Augustyna w Canterbury. Czy to była ich „telewizja”? Czym jest Tkanina z Bayeux? Tkanina z Bayeux jest wyjątkowym, wpisanym na listę UNESCO średniowiecznym dziełem wielkoformatowego haftu – ma długość około 68 metrów i waży nawet 350 kilogramów. Przedstawia wydarzenia prowadzące do bitwy pod Hastings w 1066 roku, czyli decydującego starcia normańskich wojsk Wilhelma Zdobywca z armią Anglosasów. Pomimo ogromnego znaczenia tego artefaktu dla historii Anglii, jego pierwotne miejsce przechowywania pozostaje nieznane. Najwcześniejszy zapis o Tkaninie pochodzi dopiero z 1476 roku, kiedy to została ona odnotowana w inwentarzu katedry w Bayeux we Francji. Czy Tkanina mogła pełnić rolę Netflixa dla mnichów? Brak dokumentów potwierdzających obecność Tkaniny przed 1476 pozostaje zagadką, którą postanowił rozwiązać prof. Benjamin Pohl z Wydziału Historii Uniwersytetu Bristolskiego. Według jego teorii najbardziej odpowiednim miejscem prezentacji haftu mógł być refektarz w opactwie św. Augustyna. Chociaż nie zachowały się jego żadne elementy architektoniczne, to wiadomo, że był on odpowiednio przestronny. Refektarz jest miejscem codziennych spotkań, posiłków i wspólnotowych refleksji – byłby więc idealnym środowiskiem do prezentacji tkaniny. Pohl argumentuje, że kontekst wspólnego spożywania posiłków i oglądania gobelinu mógł sprzyjać odbiorowi przesłania Tkaniny, niezależnie od poziomu piśmienności mnichów. Co dokładnie znajduje się na gobelinie? Czy mnisi się nim nie nudzili? Cóż, z pewnością mieli na co popatrzeć. 50 scen ukazanych na Tkaninie prezentuje ponad 600 postaci ludzkich, 200 koni, dziesiątki innych zwierząt, statków, budynków i elementów krajobrazu.…

FABRIC-KOLAZ-32-30-3fe2f4f.jpg
width: 2700
height: 1800

Kim była cesarzowa Matylda? Zapomniana kobieta, która o mały włos nie została pierwszą królową Anglii
type: item
date: 2025-12-05T12:44:52.000Z
creator: Julia Carpenter
subject: Historia
subject: anglia
subject: historia
subject: kobiety
subject: średniowiecze
description: Cesarzowa Matylda niemal została pierwszą królową Anglii. Zobacz, jak niewiele zabrakło, by kobieta w XII wieku objęła koronę. Jak jej historia wpłynęła na dzieje Europy?
encoded: Spis treści: Kim była cesarzowa Matylda? Katastrofa „Białego Statku” Prawo Matyldy do tronu Anglii Anarchia Przyszły król Kiedy w 1120 roku zatonięcie „Białego Statku” zdziesiątkowało angielską linię sukcesji i pogrążyło królestwo w chaosie, jedyną osobą uprawnioną do dziedziczenia brytyjskiego tronu pozostała nastoletnia dziewczyna. Nawet przy – początkowo niechętnym – poparciu ze strony ojca, króla Henryka I, 25-letniej Matyldzie nie udało się dokonać historycznego przełomu: objąć rządów jako królowej z własnego prawa. Oto jak droga Matyldy – i, być może, kluczowy „brak bezwzględności” – sprawiły, że tylko o krok minęła się z tytułem pierwszej królowej Anglii. Kim była cesarzowa Matylda? W 1112 roku, gdy miała zaledwie osiem lat, król Henryk I wysłał Matyldę do Niemiec, aby poślubiła Henryka V, króla Niemiec, późniejszego cesarza rzymskiego. Swoje pierwsze doświadczenia zdobywała na niemieckim dworze, ucząc się, jak przetrwać z dala od potężnej rodziny. Te lata wzmocniły jej „stalowy rdzeń” – mówi Catherine Hanley, mediewistka i autorka książki Matilda: Empress, Queen and Warrior. – Nie była tylko jego żoną, która miała siedzieć w tle – podkreśla Hanley. – Wiele ośmioletnich dziewczynek, rozdzielonych z matką i wysłanych za granicę, załamałoby się. A historycy mówią, że ona przyjęła to wyzwanie i powiedziała: „To mój los. Tym mam się zająć”. Niesamowita determinacja Matyldy zrobiła wrażenie na jej mężu. Po koronacji Matyldy na cesarzową rzymską w 1114 roku Henryk V traktował ją jak polityczną doradczynię i współrządczynię. Ufał jej na tyle, że w 1118 roku mianował ją swoją regentką. Gdy sam prowadził serię wojen za granicą, uznał Matyldę za na tyle kompetentną, by powierzyć jej zarząd nad Italią. Jednak zatonięcie „Białego Statku” w 1120 roku oraz śmierć męża w 1125 roku postawiły pod znakiem zapytania dalszy los Matyldy. Wróciła do Anglii jako bezdzietna wdowa i była cesarzowa. Jej lata spędzone na obcym dworze i umiejętności wyostrzone za granicą zaczęły intrygo…

2025-12-05-123041-Dodaj-artykul--National-Geographic--WordPress-957044e.png
width: 1249
height: 899

Kuba Rozpruwacz pobudza wyobraźnię. Jego tożsamość pozostaje jedną z największych zagadek kryminalnych
type: item
date: 2025-08-30T07:56:17.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: anglia
subject: kryminologia
subject: mordercy
subject: morderstwa
description: Kuba Rozpruwacz – prawdopodobnie najbardziej znany ze wszystkich morderców – pod koniec XIX wieku przez niemal trzy lata terroryzował londyński East End. Ze względu na rozgłos, który zyskał, do dziś bywa niesłusznie postrzegany jako pierwszy seryjny morderca w historii. Bez wątpienia niemała w tym zasługa aury tajemniczości, którą owiana jest postać rzeźnika z Whitechapel. Kim był Kuba Rozpruwacz? Ile ofiar wpadło w jego ręce? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: Spis treści: Niedoszła ofiara Kuby Rozpruwacza? Makabryczne zbrodnie we wschodniej części Londynu Ile ofiar zapisał na swoim koncie Kuba Rozpruwacz? Śledztwo w sprawie Rozpruwacza Eksperci nie ustają w poszukiwaniach mordercy z Whitechapel Od czasów Kuby Rozpruwacza East End przeszedł radykalną metamorfozę. Choć nadal można tam dostrzec wiele elementów niechlubnej historii, dziś na miejscu dawnych magazynów i zabudowań przemysłowych stoją nowoczesne biurowce, centra handlowe i apartamentowce. W XIX wieku wyglądało to zupełnie inaczej. Wtedy „wschodni kraniec” był siedliskiem ubóstwa i przestępczości. W warunkach urągających ludzkiej godności, mieszkali tam przedstawiciele klasy robotniczej, bezrobotni i ludzie marginesu. Wiele kobiet musiało się prostytuować, by jakoś związać koniec z końcem. To właśnie one stały się celem mordercy, który w historii zapisał się jako Jack the Ripper, czyli Kuba Rozpruwacz. Niedoszła ofiara Kuby Rozpruwacza? 28 marca 1888 roku Ada Wilson usłyszała pukanie do drzwi. Gdy otworzyła, oczom jej ukazał się wysoki, mniej więcej 30-letni mężczyzna z wąsem i opaloną twarzą. Jak później zeznała, był ubrany w ciemny płaszcz i jasne spodnie. Na głowie miał kapelusz. Pod groźbą pozbawienia życia, nieznajomy zażądał od niej pieniędzy. Wilson odmówiła, a wtedy ten dwukrotnie pchnął ją nożem w szyję, po czym zbiegł. Krzyki kobiety zaniepokoiły jej sąsiadkę. Rose Bierman natychmiast zbiegła z wyższego poziomu czynszowej kamienicy. Gdy dobiegła do mieszkania Wilson, zobaczyła ją leżącą na podłodze, całą we krwi, ale wciąż żywą. Ofiara napaści cudem przeżyła brutalny atak nożownika. Przybyli na miejsce konstablowie udzielili jej natychmiastowej pomocy. Gdy była już w stanie złożyć zeznania, rozpoczęło się śledztwo. Gazety donosiły, że podjęte zostały „wyczerpujące starania”, jednak podejrzanych nie wytypowano. W tym kontekście stróże prawa uznali, że sprawcą był jeden z jej klientów. Wilson była jedną z około 2 tys. prostytutek (należy zaznaczyć, że nie…

kuba-rozpruwacz-1-33da712.jpg
width: 1175
height: 783

Ten zamek był zamknięty przez 5 lat. Teraz zachwyca każdego, kto przekroczy jego próg
type: item
date: 2025-08-19T11:03:59.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: anglia
subject: muzeum
subject: średniowiecze
subject: wystawa
subject: zamki
description: Powstał na zlecenie Wilhelma Zdobywcy ponad 900 lat temu. Po pięcioletnim remoncie na zamek w Norwich w Anglii powrócili turyści. Zamek ożył – mówią pierwsi zwiedzający, którzy czują jakby przenieśli sie do czasów średniowiecza.
encoded: To była jedna z największych inwestycji związanych z dziedzictwem historycznym w Wielkiej Brytanii w ostatnich latach. Na renowację zamku w Norwich wydano w przeliczeniu na złotówki ponad 130 mln złotych. Najbardziej dostępny zamek Wielkiej Brytanii Zamek w Norwich to imponująca budowla o bogatej i złożonej historii. Na przestrzeni wieków pełniła wiele różnych funkcji. Jest to jeden z największych i najlepiej zachowanych normandzkich zamków w Anglii. Teraz zamek ten stał się najbardziej dostępnym w Wielkiej Brytanii. Po remoncie turyści mogą wejść na wszystkie jego poziomy – od piwnic po dach, z którego można podziwiać spektakularne widoki. Jest to zasługą położenia twierdzy na największym w Anglii wzgórzu usypanym ręką człowieka. Muzealnicy starannie zaaranżowali wnętrza. Są odtworzone i umeblowane tak, aby oddać autentyczny klimat klimat życia w normańskim zamku królewskim. Oprócz tego, dzięki interaktywnym i immersyjnym instalacjom, zwiedzający mogą podziwiać spektakularne widoki na miasto. Spektakularna wystawa Gwoździem programu w czasie zwiedzania zamku jest nowa stała wystawa przygotowana przez współpracy z Muzeum Brytyjskim w Londynie. Znajduje się na niej ponad 900 średniowiecznych artefaktów – od podboju Normanów po panowanie Henryka VIII. Ekspozycję podzielono na trzy części poświęcone trzem kluczowym aspektom średniowiecznego społeczeństwa – chłopom, szlachcie i Kościołowi. Wśród najciekawszych zabytków są kunsztownie wykonane astrolabium, skarb odkryty niedawno przez detektorystów, ale też przedmioty znalezione w kanałach zamkowych. Zamek w Norwich i jego historia Zamek w Norwich początkowo pełnił funkcję rezydencji. Powstał na zlecenie Wilhelma Zdobywcy (1066–1087) po podboju Anglii przez Normanów. Ze względu na dużą skalę projektu budowlę ukończył jego syn, króla Henryk I w 1121 roku. Wapień do jego budowy pozyskano z Normandii. Zamek pełnił funkcję więzienia od początku XIII do końca XIX wieku. Jego bryła jest bardzo charakterystyczna. Zamek ma kszta…

norwich-905c2f2.png
width: 900
height: 600

Ten jeden list mógł zmienić losy Williama Szekspira – co się z nim stało?
type: item
date: 2025-08-16T08:01:22.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Historia
subject: Ludzie
subject: anglia
subject: biogram
subject: fakty i mity
subject: literatura
subject: teatr
description: William Szekspir – twórca ponadczasowych dramatów i mistrz języka – skrywał wiele tajemnic. Biografia angielskiego dramatopisarza jest pełna jest tajemniczych epizodów, jak choćby okres „zagubionych lat”, rodzinnych sekretów i zaskakujących faktów, takich jak złoty kolczyk czy marihuana w ogrodzie.
encoded: Spis treści: Wczesne życie i edukacja Williama Szekspira Lata „zagubione” (1585–1592) – teorie i hipotezy Przyjazd do Londynu i początki kariery teatralnej Globe Theatre i udział w trupie aktorskiej Co napisał William Szekspir? Dlaczego Szekspir podpisywał się na wiele sposobów? Życie prywatne – małżeństwo, dzieci, bracia Ciekawostki – marihuana i degustacja piwa Wpływ na język i kulturę – neologizmy i dziedzictwo Spory o autorstwo – alternatywne teorie Dziedzictwo i upamiętnienia Szekspir po polsku – pierwsze tłumaczenia i recepcja w Polsce William Szekspir, jeden z najbardziej cenionych dramatopisarzy w historii literatury, do dziś fascynuje nie tylko swoją twórczością, ale też niejednoznaczną biografią. Choć pozostawił po sobie 39 sztuk, 154 sonety i dziesiątki idiomów, które weszły do codziennego języka angielskiego, życie Anglika wciąż owiane jest tajemnicą. Kim był naprawdę? Czy miał brata aktora? Dlaczego jego nazwisko zapisano na tyle różnych sposobów? I co miał wspólnego z marihuaną? Wczesne życie i edukacja Williama Szekspira Rodzina i dzieciństwo w Stratford-upon-Avon William Szekspir urodził się 23 kwietnia 1564 roku w Stratford-upon-Avon, niewielkim, lecz dobrze prosperującym miasteczku w hrabstwie Warwickshire. Był trzecim z ośmiorga dzieci Johna Shakespeare’a – rękawicznika, lokalnego polityka i późniejszego burmistrza miasta, oraz Mary Arden – córki zamożnego właściciela ziemskiego z wpływowego rodu Ardenów, jednej z najstarszych rodzin szlacheckich w hrabstwie. Rodzina Szekspira była częścią klasy średniej o aspiracjach szlacheckich. Ojciec Williama w 1571 roku pełnił funkcję bailiffa (odpowiednik burmistrza), co świadczyło o jego dużym autorytecie i pozycji społecznej. W 1596 roku rodzina uzyskała prawo do herbu szlacheckiego, co formalnie potwierdziło ich awans społeczny. Dzieciństwo Williama przypadło na czas burzliwych przemian religijnych i społecznych w Anglii epoki elżbietańskiej– co mogło wpłynąć na jego przyszłe zainteresowanie konfliktami …

shutterstock2612804319-15b8836.jpg
width: 1408
height: 768

Zaskakujące wyniki badań DNA. Ujawniają afrykańskie korzenie ludzi z wczesnośredniowiecznej Anglii
type: item
date: 2025-08-13T10:54:04.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: anglia
subject: archeologia
subject: dna
subject: średniowiecze
description: Analiza dwóch niespokrewnionych ze sobą zmarłych z wczesnośredniowiecznych cmentarzysk wykazała, że obydwie osoby miały przodków pochodzenia afrykańskiego. Archeolodzy podkreślają: to przełomowe odkrycie.
encoded: Spis treści: Zaskakujące wyniki badań DNA Afrykańskie korzenie u wczesnośredniowiecznych mieszkańców Anglii Zasymilowane społeczeństwo pomimo różnic genetycznych Na łamach prestiżowego pisma archeologicznego „Antiquity” ukazał się właśnie artykuł zatytułowany „Przodkowie z Afryki Zachodniej w Anglii w VII wieku: dwie osoby z Kentu i Dorset”. Autorzy, czyli zespół archeologów z kilku brytyjskich uniwersytetów, przeanalizowali DNA dwóch niespokrewnionych osób, które pochowano na cmentarzyskach z VII wieku n.e. na południowym wybrzeżu Anglii. Badanie to ujawniło, że zmarli mieli przodków, prawdopodobnie dziadków, pochodzących z Afryki Zachodniej. Zaskakujące wyniki badań DNA Naukowcy podkreślają, że w okresie wczesnego średniowiecza Anglia była miejscem szeroko zakrojonej migracji. Na wyspy przybywali wówczas Anglowie, Sasi, Jutowie, ale także Celtowie. – Jednak skala migracji z dalszych rejonów była mniej jasna. Jej kierunek i wpływ były przedmiotem wielu debat w archeologii europejskiej – napisali w tekście autorzy. – Badania archeogenetyczne mogą obecnie dostarczyć nowych informacji, a nawet umożliwić identyfikację poszczególnych migrantów – wyjaśniają. Cmentarzyska, z których pochodziły szczątki dwóch osób afrykańskiego pochodzenia, znajdowały się w Updown w hrabstwie Kent i Worth Matravers w hrabstwie Dorset. – Kent zawsze było miejscem wpływów z sąsiedniego kontynentu, co było szczególnie widoczne w VI wieku, czyli okresie, który można by nazwać „fazą frankońską” Kentu – mówi prof. Duncan Sayer z Uniwersytetu Lancashire, główny autor badania. – Updown również położone jest w pobliżu królewskiego centrum Finglesham, co wskazuje, że te powiązania były częścią szerszej sieci królewskiej – dodaje. – Dorset natomiast leżał na peryferiach wpływów kontynentalnych. Dowody archeologiczne wskazują na wyraźny i zauważalny podział kulturowy między Dorset i obszarami na zachodzie i obszarami pod wpływem anglosaskim na wschodzie – wskazuje dr Ceiridwen J. Edwards z Uniwersytet…

africa-99eae8f.png
width: 1117
height: 801

Tak żyli ludzie 2000 lat temu. Badacze odnaleźli archeologiczną kapsułę czasu
type: item
date: 2025-06-09T06:52:39.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: anglia
subject: archeologia
subject: odkrycia archeologiczne
description: Archeolodzy z Wielkiej Brytanii odnaleźli olbrzymi skarb i szereg różnych artefaktów sprzed 2000 lat. Co znalezisko mówi nam o życiu w dawnych czasach?
encoded: Spis treści: Bogactwo i status w czasach rzymskich Artefakty zostały ceremonialne spalone? Odkrycie pozwala lepiej zrozumieć romanizację Brytanii W niewielkiej angielskiej wsi Melsonby w hrabstwie North Yorkshire, ok. 70 km na północny zachód od miasta York, w 2021 roku prowadzone były wykopaliska archeologiczne. W badaniach brali udział naukowcy z Uniwersytetu Durham, a także dwóch brytyjskich instytucji kultury. Badacze odnaleźli wówczas zjawiskowy skarb, który następnie przez lata był przedmiotem badań i analiz. Wszystko ze względu na jego różnorodność, która była niecodzienna. Bogactwo i status w czasach rzymskich Skarb składał się z ok. 800 przedmiotów, głównie kosztowności. Został ukryty ok. I wieku n.e., czyli w czasach, gdy południowa część Brytanii ulegała podbojowi cesarstwa rzymskiego. W trakcie badań archeologicznych zespołowi udało się wykopać nie tylko przedmioty codziennego użytku, ale także 7 wozów czterokołowych, a także dwukołowe rydwany i uprzęże dla koni. – Ilość i różnorodność przedmiotów z Melsonby naprawdę zadziwia. Odkrycie to nakazuje nam wykonać ponowną ocenę życia w czasach epoki żelaza w Brytanii. Przedmioty te świadczą o wysokim statusie właściciela, co każe nam ponownie ocenić bogactwo elit epoki żelaza w Brytanii – mówi napisali badacze w oświadczeniu. Co ciekawe, wśród wykopanych artefaktów znalazła się także duża misa prawdopodobnie wykorzystywana do mieszania wina. Wykonana została w stylu śródziemnomorskim, a więc została do Brytanii sprowadzona najpewniej przez Rzymian. – Ktokolwiek pierwotnie był właścicielem tych przedmiotów, prawdopodobnie był człowiekiem wysokiego statusu – podkreślają autorzy badania. Artefakty zostały ceremonialne spalone? Już podczas wykopalisk naukowcy zauważyli, że duża część artefaktów została spalona i zniszczona. Dalsze badania ujawniły jednak, że doszło najprawdopodobniej do celowego podpalenia, np. na stosie. Badacze sugerują, że spalenie mogło być częścią ceremonii, choć jej charakter pozostaje niej…

skarb-anglia-f5fb084.jpg
width: 980
height: 560

Wakacje życia – wolontariusze z Anglii wykopali rzymską boginię zwycięstwa
type: item
date: 2025-05-22T12:11:39.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: anglia
subject: archeologia
subject: bogowie
subject: cesarstwo rzymskie
description: Płaskorzeźbę ukazującą rzymską boginię zwycięstwa Wiktorię odkryło małżeństwo wolontariuszy w czasie wykopalisk w rzymskim forcie na rubieżach Cesarstwa Rzymskiego. To najważniejsze ich znalezisko po 21 latach udziału w badaniach.
encoded: Spis treści: Wykopaliska w Vindolanda Szczęście archeologów-amatorów Kiedyś jaskrawa, dziś szara – jak wyglądała Wiktoria? Od I do początku V w. n.e. Imperium Rzymskie zajmowało duże tereny obecnej Wielkiej Brytanii. To za czasów Rzymian założono wiele miast na bazie obozów wojskowych. Powstała też gęsta sieć dróg, łączących odległe od siebie miasta. Rzymianie mieli jednak poważny problem z podporządkowaniem plemion żyjących na obszarze obecnej Szkocji, czyli ówczesnej Kaledonii. Próbowali wydzierać terytoria stopniowo. Jednocześnie obawiali się wojowniczych Kaledończyków. Z tego powodu wznieśli Mur Hadriana. Vindolanda była rzymskim fortem, który znajdował się kilkanaście kilometrów od tych umocnień i w razie czego legioniści mogli podążyć z pomocą na Mur Hadriana. Nowe niezwykłe odkrycie archeologiczne dotyczy właśnie tego miejsca. Wykopaliska w Vindolanda Od wielu dekad trwają szeroko zakrojone wykopaliska na terenie Vindolanda. Stanowisko archeologiczne położone jest w północnej Anglii na zachód od Newcastle upon Tyne. Do najciekawszych znalezisk z tego rzymskiego fortu należą tysiące cienkich drewnianych tabliczek (często wielkości pocztówek), na których pisano atramentem. Pochodzą one z przełomu I i II wieku n.e. Są to najstarsze zachowane ręcznie pisane dokumenty z terenu Wielkiej Brytanii. Można je podziwiać w Muzeum Brytyjskim w Londynie. Szczęście archeologów-amatorów W wykopaliskach w Vindolanda biorą udział również wolontariusze. Ostatnio szczęście uśmiechnęło się do małżeństwa – Jima i Dilys Quinlan z Merseyside – które przyjeżdża tutaj na swój urlop od 21 lat. Amatorzy natknęli się na płaskorzeźbę z piaskowca. Jest to przedstawienie rzymskiej bogini zwycięstwa – Wiktorii. Była zatem odpowiednikiem Nike z greckiej mitologii. Do znaleziska doszło wśród gruzów po koszarach armii rzymskiej. Wiktoria cieszyła się dużym szacunkiem wśród legionistów. W czasach wojny i kampanii czczono ją szczególnie intensywnie. To jej zawdzięczano sukcesy na polu bitwy. Kied…

Volunteers-Jim-and-Dilys-Quinlan-with-Victory-stone-c-The-Vindolanda-Turst-f6981ba.jpg
width: 4032
height: 3024

Niezwykłe odkrycie w Anglii. Znaleziono rzadkie złote artefakty niedaleko Stonehenge
type: item
date: 2025-05-13T06:46:41.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: anglia
subject: archeologia
subject: odkrycia archeologiczne
subject: średniowiecze
description: W południowo-zachodniej Anglii poszukiwacze skarbów z wykorzystaniem wykrywacza metali odnaleźli niezwykłe przedmioty z czasów anglosaskich. To m.in. głowa kruka ze złota i fragment misternie wykonanej złoconej obrączki.
encoded: Spis treści: Niezwykłe odkrycie w hrabstwie Wiltshire Anglosaskie skarby niewiadomego przeznaczenia Głowa kruka mogła być częścią większego artefaktu W styczniu 2025 roku dwaj poszukiwacze skarbów, Chris Phillips i Paul Gould przeczesywali ziemię w hrabstwie Wiltshire, znanym przede wszystkim ze Stonehenge, które znajduje się południowej części regionu. Badacze wspominają, że moment odnalezienia tych anglosaskich artefaktów był zapierający dech w piersiach. – To było znalezisko życia – opowiadał Phillips. Niezwykłe odkrycie w hrabstwie Wiltshire Badacze zgodnie z angielskim prawem zgłosili znalezisko właścicielowi ziemi, a także lokalnego urzędnikowi, który odpowiedzialny jest za dziedzictwo narodowe Wielkiej Brytanii. Kilka dni później w miejsce odkrycia przyjechali archeolodzy, którzy rozpoczęli uzupełniające wykopaliska. Okazało się, że znalezione przez Phillipsa i Goulda przedmioty pochodzą sprzed 1400 lat. Był to okres w historii Anglii, gdy Rzymianie zostali w V wieku pokonani przez plemiona anglosaskie. Napływały one na wyspy, a z czasem stworzyły system państw, zwany heptarchią. Składało się na niego 7 głównych królestw walczących o hegemonię: Anglia Wschodnia, Essex, Kent, Mercja, Northumbria, Sussex, Wessex. Anglosaskie skarby niewiadomego przeznaczenia Anglosasi słynęli z misternie zdobionych wyrobów metalowych. Te artefakty często wykonywane były przy użyciu wyrafinowanych technik, często także z wykorzystaniem inkrustacji. W przypadku przedmiotów o wysokim statusie często używano drogocennych metali, jak złoto i srebro. Badacze przekazali, że złocona głowa kruka ważyła ok. 60 gramów. Oczy ptaka zostały zrobione z granatów. To kamienie szlachetne należące do grupy krzemianów, występujące w wielu odcieniach, w tym w charakterystycznym, intensywnym czerwonym. Razem ze złotą obrączką, artefakty są – według badaczy – klasycznym przykładem sztuki anglosaskiej. – Odkrycie to nie tylko podkreśla potencjał archeologii uprawianej przez detektorystów. Prowadzą oni…

skarb-anglia-c31b1d6.jpg
width: 2048
height: 1536

Była jedyną królową, która przeżyła Henryka VIII. Niewiele zabrakło, by skończyła na stosie
type: item
date: 2025-05-05T06:02:57.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: anglia
subject: królowa
description: Katarzyna Parr, szósta i ostatnia żona Henryka VIII, jako jedyna przeżyła swojego męża. Nie podzieliła nieszczęsnego losu niektórych swoich poprzedniczek, ale to nie oznacza, że jej małżeństwo z Tudorem było szczęśliwe. Wyszła za króla, bo tego od niej zażądał. Mimo to poświęciła się władcy i była mu wierna. Wiodła żywot przykładnej żony, ale i tak otarła się o śmierć.
encoded: Spis treści: Dobrze urodzona panna z królewskimi ambicjami Ślub z Henrykiem VIII Katarzyna Parr miała podzielić los dwóch poprzedniczek? Jedyna królowa, która przeżyła Henryka VIII Katarzyna Parr mogła mówić o dużym szczęściu, że nie wypadła z kręgu łask Henryka VIII. Niewiele brakowało, by jej życie zakończyło się na stosie. Wszystko przez to, że była wykształconą, postępową kobietą, która w sprawach religijnych kierowała się własnymi poglądami, nie narzuconymi przez męża. W chwili zagrożenia musiała ukorzyć się przed mężem i tylko dzięki pokornej postawie nie stała się trzecią straconą królową. Dobrze urodzona panna z królewskimi ambicjami Katarzyna Parr, córka Maud Green, dziedziczki sir Tomasza Greena, i sir Tomasza Parra, potomka Edwarda III i lorda Kendal, urodziła się w 1512 roku. Jak przystało na dobrze urodzoną pannę, odebrała solidne wykształcenie. Jeszcze przed koronacją biegle władała łaciną, włoskim i francuskim, a po ślubie nauczyła się hiszpańskiego. Jednocześnie nie wykazywała zainteresowania typowo kobiecymi pracami. Gdy była mowa o szyciu i szydełkowaniu, odpowiadała, że jej ręce nie są przeznaczone, by dotykać igły i nici, a korony i berła. Zanim została królową Jako 17-latka poślubiła sir Edwarda Borough, wnuka drugiego barona Burgh. Mężczyzna nie cieszył się dobrym zdrowiem i zmarł w 1533 roku. Po śmierci męża, Katarzyna przeniosła się do posiadłości Sizergh Castle w Westmorland, gdzie spędzała czas u boku lady Katarzyny Neville. Nie zamierzała jednak przedłużać żałoby i w 1534 roku ponownie stanęła przed ołtarzem. Jej drugim mężem został dwukrotnie starszy od niej Jan Neville, trzeci baron Latimer. Tym małżeństwem znacznie poprawiła swoje notowania. Jako żona krewnego lady Strickland, zyskała status para, jednak poza prestiże, to małżeństwo przysporzyło jej też wielu trosk. Jan Neville jawnie sprzeciwiał się decyzjom króla, gdy Anna Boleyn stała się obiektem jego westchnień. Był też przeciwnikiem wprowadzonych przez Tudora reform religijnych. W…

Katarzyna-Parr-692b560.png
width: 900
height: 600

Osadziła na tronie królewskim Karola VII. Gdy pojmał ją wróg, została sama
type: item
date: 2025-05-04T10:54:35.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: anglia
subject: francja
subject: religie
subject: wojna
description: Joanna d’Arc, niepiśmienna chłopka, miała zaledwie siedemnaście lat, gdy zmieniła bieg historii. Gdyby nie jej upór i heroizm, dzieje Francji mogłyby potoczyć się zupełnie inaczej. Kierowana siłą wyższą, stanęła przed obliczem następcy tronu. Przekonała go, by ją wysłuchał i powierzył jej dowództwo nad francuskim rycerstwem. Poprowadziła kraj do zwycięstwa, ale gdy dostała się w ręce wroga, znikąd nie otrzymała pomocy, nawet od władcy, którego osadziła na tronie.
encoded: Spis treści: Francja w potrzasku Wybrana, by wyrwać kraj z rąk wroga Zwycięski pochód Joanny d’Arc Kres zwycięstw Męczeńska śmierć W XV-wiecznej Francji krążyła legenda, że angielskiego najeźdźcę przegna młode dziewczę z prostej rodziny, czyste duchowo i cieleśnie. Wyzwolicielka miała pochodzić z Lotaryngii. Nadeszła w 1429 roku i mimo że wydawało się to niemożliwe, odwróciła przebieg wojny stuletniej. Francja w potrzasku XV-wieczna Francja była bliska całkowitego upadku. Kraj, w którym oficjalnie władał Karol VI Szalony, w rzeczywistości znajdował się pod rządami królowej, Izabeli Bawarskiej. Chorujący na schizofrenię król nie był w stanie sprawnie zarządzać pogrążonym w wojnie z Anglikami królestwem. Niepopularna królowa sympatyzowała z okupantem Władza spoczywała w rękach jego żony. Ku wielkiemu niezadowoleniu ludu, bo prowadzona przez Izabelę polityka nie zmierzała ku wyzwoleniu zajętych przez wroga obszarów. Królowa regentka sympatyzowała z najeźdźcą i otwarcie przejawiała niechęć wobec Karola VII, formalnego delfina. Tymczasem sytuacja kraju była opłakana. Oddała kraj Anglikom W 1415 roku Anglicy wspierani przez Burgundów kontrolowali całą północną i częściowo południową część kraju. Nawet Paryż i Remis – formalne miejsce koronacji francuskich władców – znajdowały się w ich rękach. Co zrobiła królowa? W 1420 roku ostatecznie opowiedziała się po stronie najeźdźcy i na mocy unii personalnej, wyraziła zgodę na odsunięcie Walezjuszy od francuskiego tronu. Traktat w Troyes odsunął delfina od władzy i zagwarantował sukcesję Henrykowi V i jego następcom. Umowa weszła w życie, gdy w 1422 roku zmarł Karol VI. Wybrana, by wyrwać kraj z rąk wroga Legendy w większości powstają w trudnych czasach, by dodawać otuchy i krzepić serca. Czy ktokolwiek we Francji wierzył, że pewnego dnia nadejdzie dziewica i wyrwie kraj z rąk Anglików? Trudno powiedzieć, ale przepowiednia spełniła się. Joanna d’Arc prawdopodobnie urodziła się 6 stycznia 1412 roku, w Domrémy (dziś Domrémy-la-Puce…

Joanna-d-Arc-9ff38ed.png
width: 900
height: 600

Wolała być królową niż królewską kochanką. Tą decyzją ściągnęła na siebie okrutny los
type: item
date: 2025-05-04T07:49:30.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: anglia
subject: królowa
subject: wielka brytania
description: Anna Boleyn miała dać Henrykowi VIII upragnionego syna. Tak jak jej poprzedniczka, nie spełniła królewskich oczekiwań w kwestii wydania na świat męskiego potomka. Spotkała ją za to okrutna kara. Młoda królowa zginęła klęcząc na szafocie, pod mieczem kata, oficjalnie za cudzołóstwo i spiskowanie. Wiadomo było jednak, że jej śmierć była potrzebna Tudorowi, by mógł zalegalizować kolejny związek.
encoded: Spis treści: Córka arystokraty i szlachcianki Urodziwa dziewczyna wywołała poruszenie na angielskim dworze Koronacja Anny Boleyn Koniec małżeńskiej sielanki Jedno cięcie zakończyło życie Anny Boleyn W 1509 roku 18-letni Henryk VIII poślubił hiszpańską księżniczkę Katarzynę. Nadrzędną rolą młodej królowej było powić syna – następcę tronu i gwaranta zachowania ciągłości dynastii. Gdy Katarzyna nie mogła temu podołać, królewską parę dosięgnął kryzys. Tudor próbował unieważnić małżeństwo, a gdy nie otrzymał na to papieskiej zgody, odwrócił się od Kościoła. Królowa została pozbawiona tytułu i dokonała żywota w areszcie domowym. Zanim to nastąpiło, król wziął potajemny ślub z kobietą, którą obdarzył szczególnym uczuciem – Anną Boleyn. Córka arystokraty i szlachcianki Przyszła królowa Anglii i Irlandii urodziła się w 1501 lub 1507 roku. Córka szanowanego dyplomaty Tomasza Boleyn i szlachcianki Elżbiety Howard wychowała się w zamku Hever, w hrabstwie Kent. W 1514 roku, jako dwórka Marii Tudor, wyjechała do Francji. Po śmierci Ludwika XII siostra Henryka VIII wróciła do Anglii, natomiast Anna pozostała na francuskim dworze w roli dwórki Klaudii Walezjuszki. Do ojczyzny wróciła na początku 1522 roku. Urodziwa dziewczyna wywołała poruszenie na angielskim dworze Anna Boleyn zadebiutowała na angielskim dworze w marcu 1522 roku, podczas przedstawienia wystawionego na cześć ambasadorów cesarza. Do Anglii przywiozła francuskie maniery i poczucie stylu. Szybko zyskała reputację damy wytyczającej trendy. To sprawiło, że zgromadziła wokół siebie pokaźne grono adoratorów. To i jej nieprzeciętna uroda. Jak wyglądała Anna Boleyn? Nieprzychylni jej kronikarze opisywali ją jako niezbyt urodziwą niewiastę. W rzeczywistości druga żona Henryka VIII uchodziła za piękność, od której mężczyźni nie mogli oderwać oczu. Była drobną kobietą. Miała duże, ciemne oczy, długie, czarne włosy, oliwkową cerę i smukłą, łabędzią szyję. Dobra kandydatka na królową Nic dziwnego, że sam król zwrócił na nią uwag…

Anna-Boleyn-4dc4405.jpg
width: 1000
height: 667

Odeszła jako wygnanka. Nigdy nie przestała uważać się za prawowitą królową
type: item
date: 2025-05-03T07:49:47.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: anglia
subject: królowa
subject: wielka brytania
description: Katarzyna Aragońska zapisała się w historii nie tylko jako monarchini, która wpłynęła na losy Kościoła w Anglii, ale także jako silna, uparta kobieta, której jednak nie dane było zaznać szczęścia małżeńskiego. Sam upór nie wystarczył, by mogła pozostać na tronie. Nawet jej silni stronnicy nie byli w stanie wpłynąć na króla. Żywota dokonała na wygnaniu, wiodąc klasztorne życie.
encoded: Spis treści: Od najmłodszych lat była obiecana Tudorowi Katarzyna Aragońska księżną Walii Awans na królową Anglii Ciekawostki o Katarzynie Aragońskiej Dla każdego władcy absolutnym priorytetem było spłodzenie męskiego potomka, który zapewni ciągłość dynastii. Gdy Katarzyna Aragońska nie dała Henrykowi VIII syna, król musiał uciec się do podstępu, by unieważnić małżeństwo. Tym samym ich historia zatoczyła koło, bo 24 lata wcześniej królewska para oparła swój związek na chwiejnych podstawach. Od najmłodszych lat była obiecana Tudorowi Katarzyna Aragońska urodziła się 16 grudnia 1485 roku, w Alcalá de Henares. Córka władającej Kastylią Izabeli i panującego w Aragonii Ferdynanda otrzymała imię po swojej prababce, królewnie angielskiej Katarzynie Lancaster. Gdy miała zaledwie dwa lata, królowie katoliccy podjęli decyzję w kwestii przyszłości swojej córki. Miała zostać żoną Artura Tudora, księcia Kornwalii i Walii, prawowitego następcy Henryka VII. Przed rozpoczęciem rokowań, król Anglii i Ferdynand II zawarli układy sojusznicze, wymierzone przeciwko Francuzom. Katarzyna Aragońska księżną Walii Oficjalne zaręczyny Katarzyny i Artura odbyły się w sierpniu 1497 roku, w Woodstock. Należy podkreślić, że ceremonia miała charakter per verba de praesenti, czyli „z natychmiastowym skutkiem” i gdyby związek został wówczas dopełniony, miałby moc prawną. Ślub odbył się 19 maja 1499 roku, w pałacu królewskim w Bewdley. Katarzyna, niewysokie rudowłose dziewczę, miała wówczas 14 lat. Jej mąż, wątłej budowy nastolatek, był od niej młodszy o rok. Uzyskał jednak od papieża dyspensę umożliwiającą zawarcie związku małżeńskiego, a jako że ślub poprzedziły zaręczyny per verba de praesenti, nie było konieczności powtarzania ceremonii. Hiszpański władca chciał jednak zabezpieczyć swoje interesy i nalegał na kolejną ceremonię po ukończeniu przez Artura 14. roku życia. Kolejny ślub odbył się w zamku Ludlow. Po ślubie Katarzyna została tytularną księżną Walii, choć na mocy zaręczyn, tytułu mogła u…

Katarzyna-Aragonska-35584fd.png
width: 900
height: 600

Pierwszy taki dowód ze starożytności. Tego gladiatora pożarł lew
type: item
date: 2025-04-24T08:45:16.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: anglia
subject: cesarstwo rzymskie
subject: starożytność
description: Na szkielecie gladiatora pochowanego na starożytnym cmentarzysku w Anglii odkryto ślady po zębach lwa. To pierwsze odkrycie, które potwierdza, że śmiałkowie walczyli na arenach z tymi dzikimi bestiami.
encoded: Spis treści: Nekropola gladiatorów w Anglii Ślady po ataku dzikiej bestii Naukowcy znają liczne opisy walk gladiatorów, które odbywały się na setkach aren na obszarze Cesarstwa Rzymskiego. Wiadomo, że ci nieustraszeni wojownicy walczyli między sobą, ale też z dzikimi zwierzętami – lwami czy niedźwiedziami. Jednak do tej pory archeolodzy nie natknęli się na żadne fizyczne dowody starć z dzikimi bestiami. Aż do teraz. Oto brytyjscy i irlandzcy badacze ogłosili bowiem na łamach „Plos ONE” niezwykłe odkrycie, które przemówi do wyobraźni każdego pasjonata starożytności. Nekropola gladiatorów w Anglii Rzymianie okupowali Wielką Brytanie od I do V wieku n.e. Również tutaj przenieśli zwyczaj walk gladiatorów ku uciesze gawiedzi. Od 2010 roku archeolodzy badają duży cmentarz w mieście York (stanowisko archeologiczne określane jest jako Driffield Terrace), gdzie chowano zmarłych gladiatorów. Powstał 1800 lat temu. Walki gladiatorów odbywały się w Yorku do IV wieku n.e. W mieście urzędowało wielu ważnych generałów i polityków, w tym Konstantyn, który w 306 roku mianował się cesarzem. Do tej pory zarejestrowano 82 szkielety dobrze zbudowanych młodych mężczyzn. Uwagę badaczy zwróciły liczne zagojone uszkodzenia kości. Jeden ze szkieletów charakteryzowały jednak nietypowe rany. Nie zadano ich mieczem czy maczugą. Były to świadectwa ataku przez dzikie zwierzę. Ślady po ataku dzikiej bestii Kości jednego ze zmarłych mężczyzn noszą ślady ewidentnego pogryzienia. Badacze sądzą, że jego sprawcą był lew. Na kościach nie widać śladów gojenia, co oznacza, że gladiator zmarł w wyniku walki z bestią. – Przez lata nasze rozumienie rzymskich walk gladiatorów i widowisk z udziałem zwierząt opierało się w dużej mierze na tekstach historycznych i przedstawieniach artystycznych. Odkrycie to dostarcza pierwszych bezpośrednich, fizycznych dowodów na to, że takie wydarzenia miały miejsce w tym okresie, zmieniając nasze postrzeganie rzymskiej kultury rozrywki w regionie – komentuje prof. Tim Thompso…

lew-5101172.png
width: 900
height: 600

Kornwalia zachwyca wspaniałymi krajobrazami. Polubi ją każdy, kto stroni od turystycznego gwaru
type: item
date: 2025-04-19T08:01:57.000Z
creator: Artur Białek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: anglia
subject: europa
subject: kornwalia
subject: wielka brytania
description: Kornwalia – kraina bezkresnych wrzosowisk i zielonych łąk – należy do najbardziej niedocenianych regionów Anglii. Dla turystów odwiedzających ten kraj najczęściej nie stanowi pierwszego wyboru, a szkoda. Ten malowniczy zakątek ma naprawdę wiele do zaoferowania. Co warto zobaczyć w Kornwalii? Na to i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: Spis treści: Za Kornwalią jest już tylko ocean Klimat jest przyjemny, z jednym „ale” Kraina wrzosowisk, łąk, klifów i zabytków techniki Atrakcje w Kornwalii, czyli coś dla ducha, coś dla ciała Stare miasta, zamki, pałace i przywodząca na myśl epokę wiktoriańską architektura – wielu właśnie tak postrzega turystyczne oblicze Anglii. Każde z tych skojarzeń jest jak najbardziej słuszne, jednak wystarczy zapuścić się trochę dalej na południe, by poznać zupełnie inną stronę tego kraju. Mówimy o miejscu, gdzie czas płynie inaczej niż w wielkich metropoliach. Gdzie pośpiech, gwar i ścisk są pojęciami obcymi. Gdzie można wypocząć w absolutnie leniwej atmosferze lub spędzić czas aktywnie i nawet przez chwilę nie zaznać uczucia nudy. Właśnie taka jest Kornwalia. Za Kornwalią jest już tylko ocean To miejsce, w którym kończy się (lub zaczyna) Anglia – wysunięta najdalej na południowy zachód część największego kraju Zjednoczonego Królestwa. Kornwalia rozciąga się na samym czubku Półwyspu Kornwalijskiego, wzdłuż zachodniego brzegu rzeki Tamar, która stanowi naturalną granicę z hrabstwem Devon. Od strony północnej nie ogranicza jej żaden ląd (najbliżej jest Irlandia), natomiast od strony południowej sąsiaduje z wybrzeżem Francji. Klimat jest przyjemny, z jednym „ale” W porównaniu z położonymi wyżej hrabstwami, Kornwalia odznacza się dość ciepłym i słonecznym klimatem. Zimy są tam łagodne. Śnieg i mróz to zjawiska niemal egzotyczne, może z wyłączeniem terenów wyżynnych w centralnej części półwyspu, gdzie pogoda jest nieco surowsza. Na znacznej powierzchni hrabstwa średnia roczna temperatura zamyka się w przedziale od 9,8 do 12 stopni Celsjusza. Należy jednak podkreślić, że mówimy tu o deszczowej krainie. Jednak w Kornwalii nie pada tak często jak w centralnej i północnej części wybrzeża Wielkiej Brytanii (średnia roczna wynosi od 1051 do 1290 mm). Stosunkowo łagodny klimat Kornwalia zawdzięcza lokalizacji, jednak wiąże się z tym także pewna niedogodność. Silne powiewy są tam regułą,…

kornwalia-1-82bf7aa.jpg
width: 3072
height: 2304

Wybierasz się do Wielkiej Brytanii? Bez tego zezwolenia nie polecisz
type: item
date: 2025-04-09T09:12:13.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Kierunki
subject: Porady
subject: Traveler
subject: anglia
subject: loty samolotem
subject: podróże
subject: wielka brytania
description: Polacy podróżujący do Wielkiej Brytanii muszą spełnić nowy, cyfrowy wymóg. Bez tego dokumentu nie wejdziesz nawet do samolotu. Sprawdź, co dokładnie się zmienia.
encoded: Spis treści: Nowe zasady wjazdu do Wielkiej Brytanii Po co Brytyjczykom ETA? Czasy, kiedy do Wielkiej Brytanii można było polecieć jedynie z paszportem lub dowodem osobistym, minęły bezpowrotnie. Od 2 kwietnia 2025 r. obywatele Unii Europejskiej muszą dodatkowo posiadać cyfrowe zezwolenie na wjazd – tzw. ETA (Electronic Travel Authorisation). Dokument ten wymagany jest również podczas krótkich przesiadek w brytyjskich portach lotniczych. Nowe zasady wjazdu do Wielkiej Brytanii ETA obowiązuje osoby, które nie potrzebują tradycyjnej wizy, a chcą wjechać do Wielkiej Brytanii w celach turystycznych, biznesowych, edukacyjnych lub tranzytowych na okres nie dłuższy niż sześć miesięcy. Co istotne, obowiązek ten dotyczy wszystkich – również dzieci i niemowląt. Każdy podróżny musi posiadać własną, indywidualną autoryzację, choć wniosek może złożyć w jego imieniu np. członek rodziny. Wniosek o wydanie ETA składa się online – przez oficjalną stronę rządową lub za pomocą aplikacji mobilnej dostępnej na urządzenia z systemem iOS i Android. Sam proces trwa około 20 minut i jest stosunkowo prosty, choć wymaga wcześniejszego przygotowania. Należy załączyć zdjęcie paszportu (strony z danymi osobowymi), selfie oraz krótki filmik służący weryfikacji biometrycznej. Dodatkowo aplikant odpowiada na pytania dotyczące swojej tożsamości, planu podróży i ewentualnych wcześniejszych wizyt na terenie Wielkiej Brytanii. Po przesłaniu formularza decyzja o przyznaniu ETA zapada zazwyczaj w ciągu trzech dni roboczych. W wyjątkowych przypadkach procedura może się wydłużyć, dlatego zaleca się składanie wniosku z odpowiednim wyprzedzeniem – najlepiej na co najmniej tydzień przed planowaną podróżą. Koszt uzyskania ETA wynosi 16 funtów brytyjskich, czyli około 80 zł. Opłata ta jest bezzwrotna, niezależnie od wyniku rozpatrzenia wniosku. Po co Brytyjczykom ETA? ETA jest ważna przez dwa lata od daty zatwierdzenia lub do momentu wygaśnięcia paszportu, z którym została powiązana – w zależności od tego, co n…

Bez-tego-pozowlenia-nie-polecisz-do-Wielkiej-Brytanii1-6c8eae0.jpg
width: 900
height: 600

Pod miastem odkryto nieznane tunele. Ich liczba dochodzi do blisko tysiąca
type: item
date: 2025-04-08T11:53:04.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: anglia
subject: jaskinie
subject: wielka brytania
description: Pod angielskim miastem Nottingham znajdują się setki tuneli wykutych w piaskowcu. Wiele z nich powstało już w średniowieczu. Niedawno odkryto kolejne. Jaka była ich funkcja?
encoded: Spis treści: Podziemne miasto w Nottingham Tuneli jest więcej, niż sądzono Jedną z największych atrakcji turystycznych Nottingham jest „Miasto jaskiń”. W ten sposób reklamowany jest system tuneli wykuwanych w piaskowcu przez setki lat. Do XIX wieku były to domostwa biednych mieszkańców miasta. Podziemne miasto w Nottingham Ale funkcje tuneli były i nadal są różne. Pierwsze wzmianki o jaskiniach pochodzą z IX wieku, kiedy to walijski biskup Asser nazwał Nottingham „Tig Guocobauc”, co w starobrytyjskim oznaczało „dom jaskiń” lub „miejsce wielu jaskiniowych mieszkań”. W XV wieku znajdowała się tam jedyna znana w Wielkiej Brytanii podziemna garbarnia. Niektóre jaskinie służyły jako tajne miejsca spotkań, a nawet do prowadzenia nielegalnej działalności. Ze względu na stałą, niską temperaturę, jaskinie idealnie nadawały się do przechowywania piwa i wina. Wiele starych pubów w Nottingham nadal posiada i wykorzystuje w ten sposób podziemne tunele. Natomiast w okresie II wojny światowej ludność cywilna chroniła się tam przed niemieckimi nalotami. Tuneli jest więcej, niż sądzono Do tej pory naukowcy mówili o ponad 800 tunelach pod Nottingham. Teraz poinformowano o odkryciu kolejnych. Archeolog Scott Lomax przekazał, że jest ich co najmniej 924. – Jestem przekonany, że w ciągu najbliższego roku będziemy mogli powiedzieć, że Nottingham ma ponad 1000 jaskiń reprezentujących 1000 lat historii – przekazał badacz cytowany przez „Heritage Daily”. Kiedy urząd miejski w Nottingham rozpoczął dokumentację jaskiń w 2009 roku, naliczono ich wówczas zaledwie 425. Jak widać, w ciągu kilkunastu lat ta liczna podwoiła się, a wygląda na to, że odkryć będzie jeszcze więcej. Część z nich zostało zniszczonych na skutek działalności w XX wieku. Najnowsze odkrycie jaskini miało miejsce podczas prac drogowych. Tunel ma 17 metrów długości i 4 metry szerokości, a dostęp do niej odbywał się przez okrągły w planie szyb. – Te najnowsze odkrycia jeszcze bardziej umacniają reputację Nottingham jako miasta …

miasto-jaskin-5bcfe89.png
width: 900
height: 600

Jaki był brytyjski humor w średniowieczu? Przypominał Monty Pythona
type: item
date: 2025-04-01T07:00:30.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: anglia
subject: Społeczeństwo
subject: średniowiecze
description: Brytyjski humor wyróżnia się bezpośredniością i pikanterią. Jak żartowali poprzednicy współczesnych stand-uperów? Badacze dotarli do rękopisu z XV w.
encoded: W tym artykule: Czym zajmowali się minstrele? Brytyjski humor w średniowiecznym wydaniu Poprzednicy Monty’ego Pythona Brytyjski humor może wzbudzać kontrowersje. Opiera się na wyśmiewaniu absurdów codzienności, ale komicy nie stronią od komentowania nawet najbardziej wrażliwych kwestii społecznych czy osób publicznych. Niecenzuralnym słowom może towarzyszyć niemalże grobowa powaga. I choć żarty Brytyjczyków są w stanie urazić, mają więcej zwolenników niż przeciwników. Świadczy o tym, chociażby niesłabnąca popularność Monty Pythona czy serialu „The Office” (amerykańska wersja to adaptacja brytyjskiej). Czy Brytyjczycy zawsze mieli taki cięty humor? Najnowsze odkrycie naukowca z Uniwersytetu w Cambridge dowodzi, że tak. Badacz dotarł do XV-wiecznych opisów średniowiecznych występów komediowych na żywo. Dowcipy uderzały w królów, księży i ​​chłopów. Nie brakowało też elementów slapsticku, co do dziś jest domeną Brytyjczyków, a w szczególności Jasia Fasoli. Czym zajmowali się minstrele? Minstrele byli w średniowieczu grupą wędrownych muzyków i komediantów. Zabawiali ludzi pieśniami oraz historiami, i na jarmarkach, i na magnackich salonach. Uważa się, że wielu minstreli miało też normalne zajęcia i zawody, na przykład jako handlarze. Koncertowali natomiast w weekendy i wieczorami. Niektórzy podróżowali po całym kraju, podczas gdy inni trzymali się stałych miejsc. Co ciekawe, o ile ta profesja często pojawia się w literaturze czy filmach, o tyle życiorysów konkretnych minstreli praktycznie nie ma. Historycy docierali co najwyżej do ich imion i instrumentów, na których grali. Tym cenniejsze jest odkrycie, jakiego dokonał dr James Wade z Wydziału Anglistyki Uniwersytetu Cambridge i Girton College. Podczas badań w Bibliotece Narodowej Szkocji natknął się na rękopis podpisany: „Przez mnie, Richard Heege, ponieważ byłem na tej uczcie i nie piłem”. Skrybowie nie mieli w zwyczaju zostawiać żartobliwych inskrypcji, dlatego Wade postanowił wszcząć historyczne śledztwo. Brytyjski …

minstrel-65a5197.jpg
width: 846
height: 423