Chmury czasem cieszą oko, ale potrafią też popsuć nawet najlepiej zaplanowaną wycieczkę. Dzieli się je na dziesięć podstawowych rodzajów. Ile o nich wiesz?

Chmury powstają, gdy wilgotne powietrze schłodzi się wystarczająco, by para wodna skropliła się lub przemieniła w kryształki lodu. Pułap, na którym to się dzieje zależy od wilgotności powietrza i szybkości z jaką temperatura spada wraz z wysokością.
 

Z reguły para wodna może skraplać się przy jądrach kondensacji - malutkich cząsteczkach służących za podstawę dla kropel.
 

Jądra kondensacji to często po prostu naturalny pył. Nawet cząstki sadzy ze spalin samochodowych lub innego rodzaju zanieczyszczenia mogą spełniać tę rolę. Jedno z badań wykazało, że zmiany poziomu zanieczyszczenia powietrza w weekendy i dni powszednie wpływają na prędkość tworzenia się chmur (i deszczu), przynajmniej w wilgotnym klimacie z dużą ilością miast.


Rodzaje chmur
 

Chmury dzieli się na cztery podstawowe kategorie, głównie w zależności od wysokości ich podstaw.


Chmury wysokie, zwane cirrusami, osiągają wysokość 6000 metrów i są zazwyczaj cienkie. Nie przynoszą deszczu i często wskazują na ładną pogodę. Zazwyczaj składają się z cząsteczek lodu.


Chmury średnie tworzą się między 2000 metrów a poziomem cirrusów. Są określane jako chmury „alto-” i noszą takie nazwy jak altostratus lub altocumulus, w zależności od kształtu (altostratusy są płaskie, a altocumulusy kłębiaste). Często wskazują na zbliżającą się burzę. Czasami tworzą „virgę”, czyli deszcz lub śnieg, który nie dociera do ziemi.


Chmury niskie znajdują się na wysokości poniżej 2000 metrów. Meteorolodzy nazywają je stratusami. Są często gęste, ciemne i deszczowe (lub śniegowe), choć mogą wyglądać również jak białe kłębiaste grudki rozproszone na niebieskim niebie.


Chmury burzowe


Najbardziej dramatycznie prezentujące się rodzaje chmur to cumulus i cumulonimbus, czyli chmury burzowe. Zamiast rozkładać się w grupach o dość wąskim zakresie wysokości jak inne chmury, piętrzą się do znacznych wysokości, czasem znacznie powyżej poziomu lotów międzykontynentalnych samolotów pasażerskich.


Cumulusy to chmury ładnej pogody. Kiedy stają się na tyle duże, aby tworzyć burze, są nazywane cumulonimbusami. Te powstają z pionowych pióropuszów gorącego powietrza, które tworzą widzialne zawirowania na ich górnych powierzchniach, dzięki czemu wyglądają tak, jakby wrzały.


Podobnie jak potrzeba ciepła do odparowania wody z powierzchni Ziemi, tak też jest ono uwalniane, gdy woda skrapla się, tworząc chmury. W chmurach burzowych energia ta może spowodować grad, pioruny, niszczące wiatry, ulewne deszcze, a czasami tornada.


Gdy wzniosą się na znaczne wysokości, ich wierzchołki trafiają na silne wiatry, które powodują rozproszenie na boki. Stąd też ich kształt przypominający kowadło. Mogą osiągnąć poziom 15 tys. metrów.