National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-11-07T12:11:06.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Churchill nazwał ją swoim ulubionym szpiegiem. Kim tak naprawdę była Krystyna Skarbek?
items: Historia Słowian do dziś jest pełna zagadek. Skąd się wzięli i jakie były plemiona słowiańskie?
items: Seszele: wakacje marzeń. Kiedy jechać w podróż do lepszego świata?
items: „W podróży ważny jest uśmiech". Rozmawiamy z Elżbietą Dzikowską
items: "Jestem sam i wolny! Wszystko jest cudze, ale jakby moje! " Polska wyprawa dookoła świata 1926–1930
items: Indie: Outsiderzy z Radżastanu
items: Tony Halik w Mato Grosso. "Bo ja szczęściu potrafiłem sprzyjać"
items: Tanzania: Hadza - ostatni łowcy
items: "A nie mówiłam" czyli wypadki na stoku. Kilka cennych rad
items: Zaszeptać nerwa
items: Życie seksualne dzikich - Bronisław Malinowski
items: Lubię robić coś innego
items: Prom na wyspy greckie
items: Tony Halik 180 tysięcy kilometrów przygody 1957 – 1961
items: Narty. Austria - Hintertux
items: Narty. Dubaj, Iran, Maroko
items: Francja. Narty - Val Thorens
items: Narty. Austria - Stubai
items: Narty. Widoki z krzesełka
items: Narty. Austria - Lech
items: Narty. Austria - Sankt Anton
items: Narty. Włochy - Maso Corto
items: Narty. Włochy - Livigno
items: Plemiona
items: Jordania

Churchill nazwał ją swoim ulubionym szpiegiem. Kim tak naprawdę była Krystyna Skarbek?
type: item
date: 2023-12-28T12:30:13.000Z
subject: Historia
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: historia
subject: II wojna światowa
subject: kobiety
subject: polacy
subject: szpiegostwo
subject: wielka brytania
description: Miała urodę i seksapil dziewczyny Bonda, ale to ona była szpiegiem. Była pierwszą kobietą, która pracowała jako agentka brytyjskiego wywiadu. Krystyna Skarbek, znana też jako Christine Granville i Pauline Armand, nie zapominała nigdy o szmince i nożu.
encoded: W tym artykule: Młodość Krystyny Skarbek Czym zasłynęła Krystyna Skarbek? Działalność szpiegowska Krystyny Skarbek Urodziła się nocą, podczas burzy, dlatego ojciec nazywał ją Vésperale, wieczorną gwiazdeczką. W powieści Iana Fleminga Casino Royale Vesper Lynd, dziewczyna Bonda, jest piękną brunetką o włosach, które zawijają się na końcach, ujmując twarz jakby w ramę. Tak też na czarno-białych zdjęciach wygląda zawsze promiennie uśmiechnięta Krystyna Skarbek. Zwykło się uważać, że to jej brawurowe wojenne akcje zainspirowały Iana Fleminga do napisania powieści o agencie z licencją na zabijanie. To jej wdzięk, urok i seksapil połączone z odwagą i siłą przejęła dziewczyna Bonda. Podobno Krystynę łączył z pisarzem płomienny romans, któremu oddawali się w rezydencji Fleminga Goldeneye na Jamajce. Nie ma jednak na to żadnych dowodów oprócz tych literackich. Dobry mąż nie zostawia śladów, podobnie jak dobry szpieg, a Skarbek była jednym z najlepszych. Mówiono, że z dynamitem umie zrobić wszystko, a Churchill nazwał ją swoim ulubionym szpiegiem. Młodość Krystyny Skarbek Dzieciństwo Krystyny Skarbek upłynęło na Mazowszu, w majątku Trzepnica, który jej ojciec Jerzy kupił za pieniądze swojej żony de domo Goldfeder. Stefania – wykształcona i bogata córka żydowskich bankierów, która koronkową bieliznę zamawiała w Wenecji, a wody toaletowe u Lubina w Paryżu, nie była ukochaną żoną. Mąż z hrabiowskim tytułem gardził zarówno nią samą, jak i całą jej żydowską rodziną, natomiast korzystał, zarówno chętnie, jak i bez umiaru, z ich majątku. Kupował konie, grywał w ruletkę, bawił damy na salonach. Rzadko bywał w domu, a wrażliwa i opuszczona Stefania posępniała coraz bardziej i coraz rzadziej opuszczała swoje pokoje. Krystyna – córeczka tatusia i oczko w jego głowie – w odróżnieniu od swego starszego brata wychowana została tak, by godnie reprezentować prastary ród Skarbków. Najlepiej w okolicy jeździła konno, najwyżej wspinała się na drzewa, była wysportowana i zwinnością przewyższała …

krystyna-skarbek-znana-tez-jako-christine-granville-i-pauline-armand-d94231c.png
width: 1200
height: 630

Historia Słowian do dziś jest pełna zagadek. Skąd się wzięli i jakie były plemiona słowiańskie?
type: item
date: 2022-11-25T13:29:13.000Z
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: europa
subject: język
subject: Kultura
subject: słowianie
description: Choć opanowali rozległe przestrzenie wschodniej Europy, ich ekspansja pełna jest zagadek. Historia Słowian wypełniona jest pytaniami bez odpowiedzi. Czy Słowianie w Polsce pojawili się tak samo jak pozostali Słowianie w Europie?
encoded: W tym artykule: Historia Słowian Skąd pochodzą Słowianie? Plemiona słowiańskie Początki Słowian – co nam mówi archeologia? Pochodzenie Słowian: co nam mówi genetyka? Początki słowiańskiej kultury Wędrówki Słowian Ekspansja słowiańskości Słowiańska bieda Skromnie i higienicznie Wspólne tradycje i religia Tradycje słowiańskie a chrystianizacja „Słowianie” – skąd pochodzi to słowo „Ludy słowiańskie zajmują większą przestrzeń na Ziemi niż w dziejach”. To zdanie wygłoszone kiedyś przez Johanna Gottfrieda von Herdera, twórcę niemieckiej filozofii historycznej, uważanego za ojca slawistyki, do dziś budzi wątpliwości. Czy należy je uznać za opis stanu wiedzy na temat historii Słowian? Czy może jest ono faktem, z którym trudno nam, Słowianom, się pogodzić? A może stworzyliśmy po prostu swoiste antyhistorie: niewytwarzania, niedziania się, nudy, bierności i stagnacji, która miała jednak doprowadzić do tego, że jesteśmy najliczniejszą w Europie grupa językową? Do dziś nie wiadomo właściwie, jakim sposobem. Nie jesteśmy ludem takim jak Baskowie, którzy niemalże od czasów prehistorycznych mieszkają w jednym miejscu i są w stanie badać własną historię, sięgając w głąb tysiącleci. Nie stworzyliśmy imperium o spisanych dziejach, które wychowało wybitnych filozofów, charyzmatycznych władców i wizjonerów decydujących o losach świata, zostawiających po sobie świątynie i miasta, kodeksy, dzieła sztuki i szlaki handlowe. Historia Słowian Słowianie przez historię maszerowali w łapciach z łyka albo kory. Został po nich co najwyżej garnek pozbawiony ozdób, niezdarnie ulepiony w rękach, bo nie używali nawet koła garncarskiego. Do bitwy szli, zakasując portki, żeby nie przeszkadzały im w biegu i walce. Ale w tych lnianych gaciach dotarli na tereny dzisiejszej Syrii, na Peloponez, a najprawdopodobniej także do Islandii. Stanęli pod Konstantynopolem, stolicą połowy ówczesnego świata. Sukces niepiśmiennych Słowian, lub może tylko ich języka, był przeciwieństwem sukcesu jasnej, logicznej łaciny.…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/989e9bb42fad3bdf37a3a2896c79bf60fa38b2c2-66b1804.jpeg
width: 600
height: 399

Seszele: wakacje marzeń. Kiedy jechać w podróż do lepszego świata?
type: item
date: 2021-04-14T08:50:00.000Z
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: archipelagi
subject: ocean indyjski
subject: podróż poślubna
subject: seszele
subject: Travel
subject: wakacje
subject: wyspy
subject: żółwie
description: Seszele – gdzie są położone wie każdy. Ale tylko ten, kto odwiedził te magiczne wyspy, wie że to naprawdę inny świat, jak twierdzą foldery reklamowe. I w tym przypadku reklamy nie kłamią. Przekonaj się, czym ciebie urzekną Seszele.
encoded: Na Seszelach turyści najczęściej poruszają się parami. Bywają to młode pary, wesołe pary staruszków i pary zwyczajne, zakochane. Tak jakby ten najpiękniejszy zakątek świata był dostępny tylko dla tych, którzy trzymają się za ręce, a zakazany dla samotników. Wyspy sprzyjają ziemskim, zmysłowym uciechom i miłości, a Seszele są po prostu do tego stworzone. Stwórca umieścił je na Oceanie Indyjskim. Niestety, daleko od Polski. Seszele - all inclusive na plaży Wakacje na Seszelach zaczynamy od… problemów z oddychaniem. Może problemy to za dużo powiedziane, ale powietrze jest tu rzeczywiście gęste niczym kisiel. Zatyka płuca. Szybko jednak przyzwyczajamy się i nawet zaczynamy lubić tę lepką, słodką, pachnącą tropikalnymi kwiatami mieszankę, w której tlen stanowi zaledwie promil, a reszta to woda. Po kilku dniach na Seszelach wydaje się nam, że pozbawieni jej stracimy życie, a po tygodniu myślimy już tylko o tym, co zrobić, żeby zostać tu na zawsze. Zalana słońcem plaża na Seszelach, Biały piasek o konsystencji talku. Stopy obmywa nam aksamitna woda szmaragdowego oceanu. Jest nam dobrze. Wtedy pojawia się on - Paul . Rosły Kreol z burzą dredów. Czytając chyba w naszych myślach proponuje… małżeństwo. To nie jest żart. Paul wie, jak bardzo podoba nam się na Seszelach i poprzez małżeństwo pragnie umożliwić nam pozostanie na wyspach. Odmowa go zadziwia. Seszele - wczasy dziś, dawniej… zsyłka Same Seszele swoją egzotyczną nazwę zawdzięczają po prostu francuskiemu ministrowi finansów z dworu Ludwika XV, niejakiemu Jeanowi Moreau de Séchelles. Francuzi na zmianę z Anglikami władali tymi skrawkami lądu. Niepodległość spod panowania brytyjskiego wyspy odzyskały dopiero w 1976 r. Nic dziwnego, bo wolność jest ostatnią rzeczą, o której myśli się w takich okolicznościach przyrody. Przez pewien czas Seszele były nawet popularnym miejscem zsyłek. Więziono tu króla Aszantów i jego liczny dwór, Wielkiego Muftego Palestyny i arcybiskupa Cypru, Makariosa. Ten ostatni, gdy już został prezyden…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/0bb2da498cceb659ef9caf942d15b2527c5a00ff-952a5e8.jpeg
width: 1000
height: 659

„W podróży ważny jest uśmiech". Rozmawiamy z Elżbietą Dzikowską
type: item
date: 2020-09-13T19:45:32.000Z
subject: Adventure
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: elżbieta dzikowska
subject: empatia
subject: muzeum podróżników
subject: podróże
subject: tony halik
subject: Travel
subject: wywiady
subject: zjednoczone emiraty arabskie
description: Elżbieta Dzikowska to ikona polskiego podróżowania. Travelerka, historyczka sztuki, sinolożka, autorka książek, przewodników, programów telewizyjnych i audycji radiowych. Z mężem Tonym Halikiem zrealizowali ponad 300 filmów podróżniczych, odkryli dawną stolicę Inków Vilcabambę.
encoded: W tym artykule: Podróże to niebezpieczny wirus Podróżniczka z obiektywem Ludzie w drodze Natura podróżniczki Materiał archiwalny. Wywiad ukazał się w magazynie National Geographic Traveler w 2009 roku. Trochę jest Pani zajęta. Tak, ale ja sobie innego życia nie wyobrażam. (Dzwoni telefon). „Ach, witaj, jak miło cię słyszeć! Jak dojechałeś?...”. Przepraszam bardzo, ale to znajomy, musiałam mu poświęcić parę chwil, razem byliśmy w Peru. Co Elżbieta Dzikowska tam robiła? Tym razem grupa moich znajomych poprosiła mnie, żebym im pokazała kawałek tego kraju. To są ludzie, którzy zaangażowali się w budowę pomnika Ernesta Malinowskiego. Z tego pomnika jestem bardzo dumna, bo byłam inicjatorką jego powstania, ale jeszcze większym powodem do dumy jest to, że to polski inżynier wybudował najwyżej na świecie położoną kolej, dopiero ostatnio prześcignęli go Chińczycy. Zauważyliśmy, że pomnik wtopił się w miejscowe życie. Dzieci z pobliskiej szkoły się nim opiekują, a premier Donald Tusk zawiózł im komputery. Poza tym pokazałam znajomym mniej uczęszczane przez turystów szlaki, ale w Machu Picchu też oczywiście byliśmy. Chociaż jest zadeptane przez turystów i za kilkadziesiąt lat w ogóle go nie będzie, tak wiele szkód się tam wyrządza, to jednak wciąż jest cudem świata. Byliśmy też na północy, gdzie powstają piękne dzieła złotnicze. O, a tutaj mam kilka czapeczek z wyspy Taquile na jeziorze Titicaca. Tę najbardziej kolorową noszą starcy, ludzie, którzy są najmądrzejsi, zdobyli największą wiedzę. U nas takie czapeczki kupuje się dzieciom. No właśnie, nam wydają się dziecinne. A tę niemal zdarłam z głowy pewnej Indiance. Proszę spojrzeć, to już nie jest pamiątka turystyczna – tu jest kawałek jakiegoś kocyka, tutaj ręcznie tkane tasiemki. I dlaczego jej to Pani zabrała? Bo ja z każdej podróży staram się przywieźć coś oryginalnego dla Muzeum Podróżników w Toruniu, które powstało, żeby pomieścić pamiątki po Tonym. Przekazałam tam jego zbiory i zdjęcia. Przecież on dokumentował życie pl…

elzbieta-dzikowska-12e596b.jpg
width: 2048
height: 1536

"Jestem sam i wolny! Wszystko jest cudze, ale jakby moje! " Polska wyprawa dookoła świata 1926–1930
type: item
date: 2019-03-14T08:02:00.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Lifestyle
subject: podróżnicy
subject: Sport
subject: Travel
subject: Wolny czas
description: Są chwile w życiu zbyt wielkie, by je zapomnieć. Należy do nich również ta chwila, gdy po długiej, bezkresnej wędrówce w jednym i tym samym kierunku wraca się do miejsca, z którego się wyszło, kiedy własnym wzrokiem, słuchem, dotykiem rąk sprawdza się wielkie misterium… okrągłości Ziemi.
encoded: Skończyć studia i wyruszyć dookoła świata. Na taki pomysł wpadają dziś rzesze studentów, a linie lotnicze walczą o zawartość ich kieszeni specjalnymi taryfami. W 1926 r. Tadeusz Perkitny i Leon Mroczkiewicz wyruszyli w podróż z pozoru taką samą, a jednak zupełnie inną. W czasach, gdy młodzież z wyższych sfer udawała się najwyżej do Francji albo do Włoch, by nabyć światowej ogłady, oni zapragnęli egzotyki. Mieli młodzieńczy zapał, dyplomy inżynierów leśnictwa i technologii drewna, aparat fotograficzny i słoik kiszonych ogórków na drogę. Akurat tyle, żeby zrealizować marzenia. Widzieli Paryż, w którym tańczyła wówczas słodka Mulatka Josephine Baker, i Aconcaguę, najwyższy szczyt Ameryki Południowej. Błądzili po ogromnym Szanghaju, gdzie patrzyli na jakieś bezbrzeżne mrowisko lub gniazdo robaków ulepione ze skorupy błota i z zapcha- nych kałem krużganków. Jakieś cuchnące bajora i dymem przeżarte kominy. Ludziom nie starcza pojemność ruder, nie mogą ich pomieścić przepastne podwórza, więc rozsadziwszy ściany swą potworną ciżbą, tryskają przez wszystkie szczeliny, leją się przez bramy, wypływają ze śmietników i jak struga pieniącej się mazi chlustają na ulicę. W świecie, który chłonęli dwaj poznaniacy, rodziła się nasza współczesność. Bladzi, wyniszczeni Chińczycy pracowali jak mrówki w wilgotnych piwnicach, Afrykańczycy z nadzieją opuszczali domy, upchnięci w ładowni statku o symbolicznej nazwie „Europa”, a w Hameryce najubożsi europejscy emigranci zapuszczali właśnie korzenie. Pat i Pataszon, jak o sobie mówili, jeden zbyt krępy, drugi przydługi, obaj bez środków do życia, ruszyli w ten świat. Nie podróżowali z naukową misją, nie szukali, jak artyści, inspiracji haremami czy egzotyką. Nie zwiedzali wspaniałych budowli, by zachwycać się ludzkim geniuszem. Dzielili los tysięcy niepiśmiennych biedaków, których nędza wyrzucała za ocean i dalej. Jako drwale, pucybuty, pomocnicy ogrodników i pokojówek zarobili na bilet, więc wsiedli na statek do Brazylii, żeby przekroczyć ró…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/3c420d08c443bbc87e12786a6921398ad7f58738-d427ddb.jpeg
width: 550
height: 365

Indie: Outsiderzy z Radżastanu
type: item
date: 2019-03-04T09:50:00.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Porady
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: Edukacja
subject: indie
subject: Kultura
subject: podróże
subject: radżastan
subject: Travel
subject: wielbłądy
subject: Wolny czas
description: Raz do roku smagana gorącym wiatrem, sroga pustynia Thar w Radżastanie ożywa na kilka dni. Wędrowny lud Raika przybywa tu ze swoimi stadami na wielki targ wielbłądów.
encoded: W pełnię Księżyca miesiąca Kartika (przełom października i listopada) 330 mln bóstw hinduistycznych nawiedza święte wody jeziora Puszkar. Nie ma lepszego czasu na dokonanie rytualnych ablucji niż Purnima Kartika. Wtedy kąpiąc ciało, oczyszcza się duszę i zapewnia zbawienie. Dlatego senne przez cały rok Puszkar budzi się w religijnym uniesieniu tysięcy świętych mężów, sadhu i wiernych, przybywających z całych Indii. Sprawom boskim i duchowym towarzyszą sprawy ludzkie, materialne. Te załatwia się tuż obok, pośród piaszczystych wydm pustyni Thar, gdzie od ponad stu lat jest organizowany największy i najsłynniejszy w Azji targ wielbłądów. Na pięć dni w ogromnej oazie zamieszka 50 tys. wielbłądów i 200 tys. ludzi. Na spalonej słońcem ziemi wyrośnie miasto namiotów, wśród których ludzie będą spać, gotować, sprzedawać, kupować, zawierać małżeństwa, zaklinać węże, przepowiadać przyszłość, śpiewać, recytować, tańczyć i fotografować. Coroczny targ to okazja do wymiany zwierząt, pieniędzy, myśli i genów. Ale najważniejsze są porykujące, smukłe i dostojne wielbłądy. Podobno pierwszego wielbłąda ulepiła bogini Parwati z kurzu i potu, który zebrała ze swego medytującego męża –Śiwy. Kiedy ten tchnął w zwierzę życie, aby Parwati miała z niego pożytek, wielbłąd natychmiast uciekł. Wtedy do opieki nad nim Śiwa stworzył człowieka, pierwszego Raika. Raika albo Rabari są półnomadycznym ludem, który od kilkuset lat zajmuje się w Radżastanie hodowlą wielbłądów. Profesja wymusiła na Raika opuszczenie miast. Żyli najpierw na przedmieściach, później zaczęli się coraz bardziej oddalać w poszukiwaniu pastwisk dla swoich zwierząt. Dlatego nazwano ich Raika – outsiderami, tymi, którzy zeszli z drogi. Ale to oni właśnie są najlepszymi znawcami dróg na pustyni, po której chodzą ze swoimi stadami od ponad 500 lat. Oni dostarczali najlepsze wielbłądy na dwory radżów i maharadżów. Kiedy wybudowano drogi i kolej, Raika zaczęli hodować również kozy, owce i konie. Jednak to wielbłądy do dziś pozostają o…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/60a330c178be4a9f81be0c74fbccea2c6caa3bc7-e77663a.jpeg
width: 1000
height: 667

Tony Halik w Mato Grosso. "Bo ja szczęściu potrafiłem sprzyjać"
type: item
date: 2018-09-21T03:45:38.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: ameryka południowa
subject: indianie
subject: Parenting
subject: podróżnicy
subject: Sport
subject: Travel
description: Tony Halik miał szczęście – poznał południowoamerykańskich Indian nieskażonych cywilizacją i jej wytworami. Żył wśród nich, a oni traktowali go jak swego. Mieczysław Antoni Sędzimir chciał zostać flisakiem. Ale życie miało dlań inne plany.
encoded: Był osobistym fotografem Perona i Evity, pił szampana z królową brytyjską, gościł w domu Fidela Castro. Należał do grupy Indian Iny. Pośmiertnie kultura ulicy wyróżniła go osobistym graffiti: „Tu byłem, Tony Halik”. 1955 Mato Grosso Wyrosła przede mną wysoka sylwetka wojownika Kayapó... Wpatrywał się przez chwilę w moją twarz, jak gdyby nie wierzył własnym oczom, ale znaki i wojenne malowidła na mojej skórze pozbawiły go wątpliwości i z ponownym okrzykiem zamierzył się dzidą... W ostatniej chwili skoczyłem, odwołując się gorączkowo w pamięci do lekcji dżiu-dżitsu, jakie otrzymałem dawno temu, gdy byłem pilotem wojennym. Walka między białym Indianinem z Polski a wojownikiem grupy Kayapó rozegrała się w 1955 r. nad przecinającą Wyżynę Brazylijską rzeką Araguaia. Z opresji uratował Halika Ozana, jego przyjaciel. Indianie żyli wówczas w niezaburzonym jeszcze ekosystemie, ubierali się jak ich dziadowie, kultywowali pradawne zwyczaje. Nie mieli pojęcia, że porośnięta lasem ziemia, która służyła im za dom, tereny łowieckie i miejsce uprawy manioku może też być źródłem bogactwa. Ba, nie wiedzieli nawet, co to znaczy być bogatym. Nie mogli więc przyswoić sobie prawdy, że chciwość jest jednym z najsilniejszych motorów ludzkich działań. Ale niebawem przekonali się o tym na własnej skórze. Bandeirantes – awanturnicy, bandyci, poszukiwacze złota i diamentów, łowcy niewolników i poganiacze bydła – od ponad dwustu lat torowali szlaki, którymi później kroczył Kościół, obiecujący po masakrach zbawienie. Na terenach, które zapewniały utrzymanie tysiącom Indian, biali zaczęli otwierać kolejne kopalnie – miejsca pracy dla biedoty z Europy i Ameryki. Wraz z nimi pojawiły się ciemne spelunki z alkoholem za półdarmo i tanie burdele. Nieodłącznymi towarzyszami osadników były syfilis i gruźlica. Biali zażarcie walczyli o własne interesy, a Indianie bronili swojej ziemi. Jednak zgodnie z literą prawa ustanowionego przez kolonizatorów tereny wolne od ludności etnicznej można było po prostu za…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/5645dd84de5985afd8920a5212c6a66ce4bc8f7b-e369217.jpeg
width: 640
height: 401

Tanzania: Hadza - ostatni łowcy
type: item
date: 2018-03-16T11:40:00.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: plemiona
subject: tanzania
description: Kiedy odchodzą, zostawiają po sobie tylko kości zwierząt, pióra ptaków, ślady palonych ognisk. Są niewidoczni i nieuchwytni. Hadza, czyli ostatni łowcy.
encoded: Kiedy odchodzą, zostawiają po sobie tylko kości zwierząt, pióra ptaków, ślady palonych ognisk. Są niewidoczni i nieuchwytni. Hadza, czyli ostatni łowcy. Mieszkają w dwudziestu, a może trzydziestu obozowiskach. Prawdopodobnie jest ich około tysiąca. Ilu dokładnie, nie wiadomo. Łowcy i zbieracze – niczego nie tworzą, nie gromadzą, niczego nie rujnują. Omija ich historia, jej upadki i wzloty, plagi i złote czasy. Rodzą się w cieniu ogromnych baobabów. A kiedy umierają, ich ciała przykryte gałęziami odnajdują hieny. I tak przez dziesiątki tysięcy lat. Badania DNA dowodzą, że Hadza – lud mieszkający w tanzańskim buszu, na terenie Wielkiego Rowu Wschodniego, nad jeziorem Eyasi – są jedną z najstarszych gałęzi ludzkiego drzewa genealogicznego. Gałęzią, która złamała się, kiedy ludzkość opuszczała afrykańskie równiny. I ułamana, została w buszu. Paradoksalnie Hadza przetrwali tu dzięki zagrożeniom. Roje much tse-tse, insekty, niedobory wody, jałowa ziemia – to wszystko przez wieki chroniło Hadza przed hordami rolników i pasterzy, którzy szukali nowych miejsc do zaorania i nowych pastwisk dla bydła. Jednak czasy się zmieniają. Muchy tse-tse nie są już problemem, a ziemia, nawet ta jałowa, także może dawać plony. Na ziemiach Hadza powstała ogromna plantacja cebuli. Rozległe afrykańskie przestrzenie są niezbędne dla przetrwania dzikich zwierząt i niezbędne dla tych, którzy żywią się właśnie dzikimi zwierzętami. Takich jak Hadza właśnie, którzy powoli kończą trwającą przez całe dzieje ludzkości historię zbieraczy-myśliwych. Mężczyźni Hadza wyruszają na polowanie o brzasku. Niosą ze sobą łuki i zatrute sokiem z pustynnej róży strzały. Tropiąc zwierzynę, przedzierają się przez kolczasty busz, ciernie, krzewy. Ich skóra pokryta jest milionem blizn, podobnie jak skóra starych zwierząt. To co upolują, zjadają, tego czego nie zdołają zjeść, zanoszą do obozowiska. Łupy zarzucają na ramię. Płaty mięsa noszą tak jak my torby na pasku. Gdy uda im się upolować żyrafę, nie mówiąc już o sło…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/5968447adf66d240a601e5794aee6f48830b7bf8-cb92018.jpeg
width: 800
height: 533

"A nie mówiłam" czyli wypadki na stoku. Kilka cennych rad
type: item
date: 2018-01-05T09:08:21.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Porady
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: góry
subject: grzane wino
subject: narciarstwo
subject: porady
subject: śnieg
subject: Sport
description: Najczęściej widzimy swój błąd, żałujemy, a co gorsza wiedzieliśmy już wcześniej, na co uważać.
encoded: Jak wiadomo, największym zagrożeniem dla życia jest samo życie i na nartach to prawo też obowiązuje. Większość wypadków zdarza się przez brawurę, głupotę, nieuwagę. Większości sami możemy zapobiec, pamiętając o kilku podstawowych zasadach. Zatem, żeby tradycji stało się zadość, żebyśmy po powrocie, nie słuchali już tego „a nie mówiłam”, warto przypomnieć sobie, powtórzyć, wbić do głowy, że przed wyjazdem należy: – Ubezpieczyć się, jeśli nie chcemy po powrocie pozbywać się ukochanego samochodu i za gips płacić jak za złoto, a wiadomo, że nie chcemy. – Zadbać o strój na duży mróz i drugi garnitur, który włożymy, gdy będzie ciepło. Trzeba wziąć pod uwagę nie tylko mróz, ale wiatr i deszcz, niestety, też. – Spakować smarowidła przeciwsłoneczne, konieczna jest szminka z wysokim filtrem i krem. Sprawdzają się próbki kosmetyków w małych tubkach – nie zajmują miejsca w kieszeniach. – Wziąć okulary przeciwsłoneczne. Tu trzeba zainwestować. Nie można jeździć na nartach w okularach kupionych za dychę na ulicy. One nadają się do uprawiania clubbingu, ale już na narty zupełnie nie. Trudno – dobre (drogie) okulary to konieczność, a jeżeli jedziemy w wysokie góry, należy kupić okulary dostosowane do dużych wysokości, bo nie jest przyjemnie doznać tzw. ślepoty śnieżnej, czyli po prostu oślepnąć na jakiś czas. – Kupić kask, jeśli go jeszcze nie mamy. W kaskach obowiązkowo jeżdżą na razie tylko dzieci, ale prawdopodobnie niedługo przepis ten obejmie i dorosłych. Póki co z własnej woli warto chronić głowę. Jeśli nawet siebie samych i własne umiejętności darzymy wielkim zaufaniem, to nie zapominajmy o tych, którzy jeżdżą wokół i nie zawsze umieją wyminąć przeszkodę, a lubią się ścigać. – Nastawić wiązania w nartach stosownie do swojej wagi i umiejętności. Wiązania nart pożyczonych w serwisie nastawi nam serwisant, ale już przyjaciel, od którego pożyczamy sprzęt, może o tym nie pamiętać. A kiedy już stoimy na górze, właśnie włożyliśmy rękawice i przed nami pierwszy zjazd, nie zapominajm…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/9a5883af60e5f51690fd77770d01c5c796120d50-4e22a51.jpeg
width: 500
height: 357

Zaszeptać nerwa
type: item
date: 2011-06-14T17:39:49.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Społeczeństwo
description: W każdej społeczności, zarówno wśród Trobriandczyków, jak i wśród nas, istnieje wiara, że słowo wypowiedziane w określonych okolicznościach ma moc sprawczą, wiążącą”
encoded: Ja niczego nie szepczę, tylko się modlę – Paraskiewa jest jedną z wielu szeptunek na Podlasiu i jak wszystkie czuje się urażona obcą nazwą. Tutaj jest „babką”, „tą, co zamawia”, „tą, co dużo może”. Na wpół świętą, na wpół czarownicą. Pożądaną i wyklętą. Leczy modlitwą i magicznymi obrzędami. Wie, jak uprosić o pomoc Chrystusa, Matkę Boską, archaniołów i świętych, jak przegnać złe moce, te „od kołtuna, kołtunicy, od nerwa i nerwicy, od okrutnej okrutnicy”, a nawet jak odwrócić los. „Słowa moje, a ratunek z nieba” – mówią babki. Jeśli nie wierzysz w boską pomoc, nie znajdziesz jej u szeptunki. Taka jest główna magiczna zasada szeptania. – Problemy, które rozwiązują dzisiejsze szeptunki, wyznaczają pola bezradności współczesnego człowieka. One działają w takich obszarach, gdzie czuje się niepewny, zagrożony, zdany na przypadek – mówi Zuzanna Grębecka, doktor antropologii i kulturoznawstwa UW. Dzisiaj uważamy, że wszystko nam się należy, mamy roszczeniową postawę względem świata. Jeśli czegoś brakuje, interpretujemy to jako przeciwność losu. Jestem tego warta – to już nie jest hasło reklamowe, ale głębokie przekonanie. A mag, czarownik czy szeptucha tak jak reklama likwiduje rozziew pomiędzy rzeczywistością a wyobrażeniem, jak ona powinna wyglądać. Najważniejszą i najmocniejszą szeptunką z Podlasia jest Wala z Orli. Właściwie jest po prostu najsłynniejszą osobą na Podlasiu. Dar (bo szeptanie jest darem boskim) przekazała jej matka, która podobno „jeszcze więcej była zdrowotna”. Ale i Wala uważana jest za specjalistkę od przypadków beznadziejnych. Nawet inne babki jeżdżą do niej po pomoc. – Córka wiadrem przy sadzeniu buraków potrzaskała kolano. Ja trzy miesiące jeździła do szpitala, żeby się dowiedzieć, że będzie kulawa, a może i nogę odejmą. Aż w końcu mnie sąsiadka mówi – to ty tak blisko Orli mieszkasz, a u Wali nie byłaś? No to pojechała z córką, a tam akurat jakiś pan wychodzi z jej chałupy i krzyczy: „Ludzie, ja jestem lekarz z Warszawy, mój syn 15 lat nie chodził…

ng2-5b1a9be.jpg
width: 600
height: 400

Życie seksualne dzikich - Bronisław Malinowski
type: item
date: 2010-07-12T06:26:00.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: bronisław malinowski
description: "Dzicy” to obcy; przeciwieństwo „nas”. Jeśli „my” myślimy racjonalnie i kultywujemy monogamię, to „dzikimi” targają emocje i na pewno kopulują bez ograniczeń. Cywilizacja to dorosły, odpowiedzialny mędrzec, świat „dzikich” zaś – kraina głupich, dziecinnych zabaw w przebieranki, malowanie ciał i tatuaże. Cywilizacja jest biała, dzicz – czarna. Przed wiekiem tak postrzegano plemiona pierwotne.
encoded: Firma Army@Navy, korzystająca z najnowszej technologii puszkowania żywności, skompletowała 24 skrzynie ekwipunku. Wśród towarów płynących do Nowej Gwinei w lipcu 1914 r. znalazły się: plastry bekonu, świeże śledzie, mięso krabów, gulasz irlandzki, rosół z kurczaka, potrawka z zająca, ikra z dorsza, ser szwajcarski, sardynki, ostrygi, kakao Van Houtena, słoiki z francuską musztardą, ketchup Heinza i pięć tysięcy różnych pigułek. W bagażu zmieściły się jeszcze dywan, ścienny zegar, łóżko, koce, pościel, brezentowa wanna i umywalka, dwa stoliki, dwa krzesła, lampa, namiot i parasol od słońca. Najcenniejszym przedmiotem był aparat fotograficzny Klimax, a najbardziej wytwornym – dwie pary nabijanych ćwiekami kolonialnych butów z cholewami. Największą sławę zyskały jednak 24 wykonane na zamówienie stukartkowe notesy z kremowego papieru, a raczej to, co na nich zapisano. Tak wyekwipowany Bronisław Malinowski opuszczał mury London School of Economics, gdzie przez cztery lata studiów zdołał wyróżnić się niezależnością myślenia, inteligencją, a także talentem towarzyskim. Młody polski antropolog wyruszał na wyprawę, by z kilkunastu wysp Melanezji, które zamierzał odwiedzić, przywieźć zbiór rękodzieła i własne obserwacje zachowań „dzikich”. Wrócił tymczasem z monografią, która stała się najbardziej wpływową pracą, jaką napisano w antropologii. Kluczową dla powstania brytyjskiej antropologii społecznej, którą Amerykanie nazwali później antropologią kulturową. Można powiedzieć, że podobnie jak astronomię dzieli się na „przed” i „po” Koperniku, tak antropologię na „przed” i „po” Malinowskim. Przed nim była to dziedzina uprawiana przez zacnych profesorów w zaciszach posępnych gabinetów, zwrócona głównie ku kolekcjonowaniu – zarówno wytwarzanych przez „dzikich” przedmiotów, jak i opisów dziwacznych dla Europejczyka obyczajów, jakim się tubylcy oddawali. Antropolodzy snuli swe teorie w Londynie bądź Oksfordzie, nie widząc na oczy obiektu badań, i polegali na sprawozdaniach brytyjski…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/e1685d8ef65d5864f3c93cff84d6ee1bf5c8e224-667e7e2.jpeg
width: 500
height: 334

Lubię robić coś innego
type: item
date: 2009-06-22T05:07:25.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: afryka
subject: fotografia
subject: wojna
description: Jeździ z wojskowymi konwojami. Zamknięty w wozie pancernym może tylko czekać. Czasem podróżuje pieszo z rebeliantami po buszu albo z grupka innych „sepów wojny” jedzie na żer. Śpi gdziekolwiek – na ziemi, w rowach. Tam gdzie właśnie giną ludzie.
encoded: Piotr Andrews jest fotografem wojennym. Od siedemnastu lat pracuje dla Agencji Informacyjnej Reuters. Samotny wilk, szorstki, chłodny, zamknięty w sobie. Nie musi jeść, nie musi pic ani rozmawiać, ale musi być w drodze. Zaufany przyjaciel, z którym można porozmawiać o wszystkim. Ale lepiej o wszystkim pomilczeć. Bo po tym, co widział, słowa wydaja sie banalne. W szkole zawsze był inny. Po angielsku mówił lepiej niż po polsku, babcia nauczyła go świetnie rosyjskiego, a inni ruskiego nie znosili. Tatę miał w Afryce i marzył o egzotycznych krajach. – Mówiąc o Piotrku, trzeba wspomnieć naszego ojca – mówi brat, Andrzej Czaplicki. – Są identyczni pod względem psychicznym i fizycznym, do tego stopnia, że czasem mylę ich na fotografiach. Obaj to bardzo mocni faceci. Żeby robić to co Piotr, trzeba być nawet bezwzględnym. Ojciec Andrzej Czaplicki był lekarzem, a także najemnikiem (służył w randze pułkownika) w Nigerii, gdzie urodził się Piotr. Nazwisko ojca wzbudzało jednak zbyt duże zainteresowanie. Doktor Andrew Andrews brzmiało lepiej – swojsko, prawie afrykańsko. W Nigerii robiło się jednak gorąco. Kolejne przewroty wojskowe i masakry musiały się skończyć wojną domową. – Matka przed wybuchem wojny biafrańskiej w 1967 r. spakowała nas i wróciliśmy do Polski – wspomina Piotr, który z tamtej Afryki, którą opuszczał jako pięciolatek, nic nie pamięta, ale całe życie będzie za nią tęsknił. Ta tęsknota sprawi, że jego największym marzeniem staną się podróże. I uda mu się je zrealizować, choć jako fotograf będzie wędrował ku wojnie, kulom i śmierci. Afryka jeszcze raz sprawi, że wróci do Polski po spokój. Ale gdy wróci, znów zatęskni do afrykańskich przestrzeni, zapachu wyschniętej ziemi i traw, niesamowitego światła, którego nie ma w żadnym innym miejscu na ziemi. Do piętnastego roku życia mieszkał w pokoju z babcią, która jednak wiedziała, jak poszerzyć horyzont zamknięty warszawskim blokowiskiem. Dzięki jej opowieściom wypływali ze starszym bratem na ocean, zdobywali szczyty,…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/01a202f252db8bd9953f3a857d06ef36dbb92878-8d33df7.jpeg
width: 500
height: 337

Prom na wyspy greckie
type: item
date: 2009-04-10T09:57:07.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: archipelagi
subject: grecja
subject: promy
subject: rodos
subject: statki
description: W samej nazwie greckiego archipelagu Dodekanez kryje się dwanaście wysp, ale w rzeczywistości jest ich o wiele więcej. My Wybieramy trzy: jedną po drodze na „chybił trafił”, jedną położoną na końcu świata oraz jedną dużą i znaną. Z pierwszej przywieziemy gąbki, z drugiej nowe znajomości, z trzeciej opaleniznę. Wyniesionych z nich wrażeń nie da się wyliczyć.
encoded: Prom przemierza obcą przestrzeń niczym leniwy samolot. Trudno zawiesić oko na czymkolwiek – horyzont nie istnieje, morze łagodnie zamienia się w niebo. Nagle, szybko jak chmura, pojawia się wyspa. To Simi, pierwszy przystanek na trasie. Niewielkie miasteczko i port przypominają scenografię jakiegoś włoskiego romansu. Klasycystyczne, pastelowe budynki, chłopcy grają w piłkę, kobieta w czarnej sukni zamyka sklepik z prasą, pieczywem i zakurzonymi cukierkami. Zapragnęliśmy wziąć w nim udział, ale nasz prom właśnie odpływa. Nie zdążyliśmy wysiąść. Płyniemy na Kalimnos – wyspę, która od starożytności utrzymuje się z połowu gąbek. Po tym jak sprzedawca przyłożył do mojego policzka mokrą, chłodną gąbkę, którą zachwalał jako najdelikatniejszą, zrozumiałam, dlaczego zbijano na nich majątek. Kiedyś były towarem luksusowym. Poszukiwano ich do pałaców i haremów, gdzie nasączano je wonnymi olejkami. Średniowieczni rycerze wyściełali nimi zbroje. Dziś gąbka jest turystyczną pamiątką. Jednak większość greckich gąbek wyginęła z powodu chorób w latach 80. i 90. XX w. i teraz się je importuje. Oprócz godnego uwagi Muzeum Gąbek na wyspie nie nie ma żadnych historycznych atrakcji. Czujemy się więc zwolnieni z wypełnienia turystycznych obowiązków i oddajemy się urokom przyrody, podziwiając widok słońca zachodzącego za sąsiednią wyspę. Przyjemnie jest zanurzyć się wieczorem w ciepłym morzu i z wody przyglądać się leżącej nad zatoką małej rybackiej osadzie Emborios. O tej porze na plażach panuje największy ruch i gwar. Ktoś obok nas odpływa kajakiem, by z kuszą zapolować na ryby, dalej staruszka w czerni kąpie w morzu białe baranie skóry, które kołyszą się wokół niej na falach. – Kalispera! – Dobry wieczór! – krzyczy do sąsiadki, która zanurza się w wodzie w długiej sukni i siedzi w niej tak do zmierzchu. Dzieci biegają i wyławiają ostatnie tego dnia muszle i bezcenne dla nich kamienie, a ich matki kontemplują morski bezkres. Autobus kursujący po Kalimnos zajeżdża na ten północny kraniec …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/c4ad65bd78aa51ba3c15db55fd38cb6d8b567c22-2f6e004.jpeg
width: 500
height: 335

Tony Halik 180 tysięcy kilometrów przygody 1957 – 1961
type: item
date: 2009-04-04T18:21:47.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: fotografia
subject: podróże
subject: wyprawy
description: Najsłynniejszą ze swych podróży Tony Halik nazwał „180 tysięcy kilometrów przygody”. Przygoda rozpoczęła się w 1957 r. w Buenos Aires i trwała cztery lata, a kilometry liczone były od Ziemi Ognistej do Alaski.
encoded: Trasa, w którą Tony Halik i jego żona Pierrette wyruszyli jeepem, prowadziła przez ruiny prekolumbijskich miast, przez kopalnie szmaragdów i złota, wreszcie przez dżunglę, w której Indianie żyli tak, jak ich przodkowie przed wiekami. Przez świat przepełniony żądzą bogactwa i bogaty duchowo, choć wydawał się dziki. Tony Halik mówił, że jest urodzony dla przygody: „Od dzieciństwa dręczyło mnie to samo pragnienie: zobaczyć, co kryje się za ścianą, za górą, za morzem…” O ich podróży było głośno. Tony i Pierrette Halikowie podjęli odważne wyzwanie, postanawiając przemierzyć obie Ameryki. Tony był wówczas znanym reporterem miesięcznika Life, a pionierską wyprawę zgodziła się sfinansować stacja NBC. Trzeba było jeszcze poszukać odpowiedniego samochodu. Potrzebny nam był mocny silnik, z napędem na cztery koła, byśmy mogli przebywać złe drogi kontynentu, i który jednocześnie zużywałby jak najmniej benzyny. Pojazd musiał być również tani. Po wymianie depesz z zagranicznymi firmami i odwiedzeniu różnych agencji zdecydowaliśmy się kupić miejscowego jeepa z Industrias Kaiser Argentina, którego produkcja właśnie rozpoczynała się w Córdoba – pisał później Tony Halik. Niejeden raz jeep grzązł w błocie, pokonywał wyboje i omijał pnie zwalonych przez wichury drzew, a nawet... schody. W zbudowanym na wzgórzu mieście Cuenca w Ekwadorze większość ulic stanowiły właśnie schody. Halik założył się z burmistrzem, że uda mu się pokonać je jeepem. Dla ułatwienia sobie jazdy po stromych kamiennych stopniach wypuścił nieco powietrza z opon i ruszył. Z włączonym napędem na wszystkie koła i używając dodatkowej przekładni, wolno, na pierwszym biegu, po kwadransie dotarł do domu burmistrza, którego przegrany zakład kosztował sześć butelek szampana. Dziś telefon satelitarny umożliwia kontakt z każdego miejsca na świecie. Wszystkiego można się dowiedzieć, każdą informację zweryfikować. A wtedy? Prasa trzy razy donosiła o tragicznej śmierci małżeństwa podróżników. Pewien poszukiwacz złota zarzekał się…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/5b7aeff8882dc0eab9e3d0109514898fb9726389-5079349.jpeg
width: 625
height: 480

Narty. Austria - Hintertux
type: item
date: 2009-03-27T07:55:00.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: alpy
subject: austria
subject: lodowce
subject: narciarstwo
subject: śnieg
subject: Sport
description: Ta stacja słynie przede wszystkim z lodowca, który nie dość, że jest rozległy, to jeszcze pracuje dla narciarzy przez cały rok i udało się wytyczyć na nim trasy wymagające dość sporych umiejętności - a to wielka u lodowców rzadkość.
encoded: Hintertux- narty i jodłowanie Wszystko to sprawiło, że Hintertux uznany został za jeden z najlepszych lodowców świata (również przez snowboarderów, dla których przygotowano tu fun park i najwyżej położony w Europie half-pipe). Na sam szczyt całkiem niedawno poprowadzono kolejkę Gletscherbus 3, która przystosowana została do ciężkich warunków pogodowych, czyli nie zatrzymują jej nawet najsilniejsze wiatry, a podróż na szczyt przy alpejskich podmuchach jest naprawdę dość mocnym przeżyciem – jękom i świstom przeciskającego się przez skały i okna kolejki wiatru wtórują ludzkie krzyki i westchnienia. Podpory umieszczono w lodzie, aby nie naruszać skały, na której osadzony jest osiągający czasem nawet ponad sto metrów głębokości lodowiec. Instruktorzy, a nawet barmani z tutejszych restauracji i schronisk odradzają uleganie pokusom samotnych wypraw w świeży, miękki puch i nieskazitelnie białą, cichą przestrzeń. Zbyt często wycieczki freeride-owe kończą się pożarciem przez lodowe, naprawdę głębokie szczeliny. Bez przewodnika i prawie bez odpinania nart śmiało można natomiast zajrzeć do lodowcowej groty, dotrzeć do trzewi potwora, który zaległ na szczytach, ale niespokojnie, co roku przesuwa się o kilkadziesiąt centymetrów. Warto z taką wycieczką poczekać na załamanie pogody, a takie na pewno nastąpi, bo w rejonie W dolinę rzeki Ziller, którą zamyka lodowiec Hintertux, co roku inwestowane są miliony euro. Niedawno wygodnymi krzesłami połączono lokalne, niewielkie stacje narciarskie ze słynnym Mayrhofen i Finkenberg, których trasy przyjemnie jest zwiedzić, gdy pogoda na lodowcu daje szanse przetrwania tylko najwytrwalszym jednostkom. Zillertaler Skipass (Ziller to większa dolina, której częścią jest Tux) obejmuje 625 km tras, na których ustawiono 176 wyciągów, więc o nudzie nikt nawet nie wspomina. Tym bardziej, że co roku powstaje tu nowa trasa, schronisko czy wyciąg. Hintertux to prze- de wszystkim ogromny parking, a połowa stojących tu samochodów ma polskie tablice rejestr…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/84c521270188c99cd712b5ad39e47052f742cbaa-795bf23.jpeg
width: 850
height: 565

Narty. Dubaj, Iran, Maroko
type: item
date: 2009-03-26T12:15:46.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: bliski wschód
subject: dubaj
subject: góry atlas
subject: iran
subject: maroko
subject: narciarstwo
subject: sporty ekstremalne
description: Oryginalność, szczególnie dziś, gdy każdy robił już wszystko, a przynajmniej oglądał to w telewizji, wymaga sporo pomysłowości, jednak opowieści o narciarskich wyczynach w... Iranie na pewno zrobią na słuchaczach wrażenie.
encoded: Nie dość, że przy obfitych opadach do tutejszych ośrodków narciarskich właściwie nie można się dostać, nie dość, że jedyną rozrywką „apres-ski” jest ping-pong, to jeszcze trze- ba uważać, by nie narazić się na mandat policji obyczajowej. Do niedawna istniał tu podział nie na trasy łatwe i trudne, ale na męskie i damskie, po których panie jeździły w długich, czarnych czadorach. Ale przepisy i regulacje dotyczące obyczajowości są zmienne i dziś można już jeździć razem, a na-wet jechać razem w jednej gondolce, za to nie można razem stać. Stanie widać jest dużo bardziej intymne i do jednego wyciągu prowadzą dwie kolejki. W ostatnich latach zmienił się strój narciarski. Przestały obowiązywać czadory, zaś obszerne spodnie znakomicie wpisują się w irańskie trendy w modzie, dyktowanej przez policję obyczajową. Można też jeździć bez chusty, pod warunkiem, że nie zdejmuje się czapki. Dizin – największa, licząca 16 tras stacja narciarska na Bliskim Wschodzie – też podlega procesom globalizacji. Niezależnie od nakazów mułłów, sportowa atmosfera poluzowała tu nieco przepisy dotyczące rozdzielności płci. Do Dizin zaczęli przyjeżdżać nawet ci Irańczycy, którzy nie zamierzają jeździć na nartach. Młodych przyciąga tu klimat swobody obyczajowej, dzięki której całymi dniami oddają się koedukacyjnemu piciu herbaty w schroniskach i restauracjach. Podczas gdy Dizin jest ośrodkiem flirtu i rekreacji, ośrodkiem sportu, nawet ekstremalnego, jest Szemsz. Tutejsza pionowa, zawsze zamuldzona półkilometrowa ściana budzi grozę podobno nawet w wytrawnych alpinistach. Jeśli ktoś woli łagodne stoki i grzane wino, może wybrać Ski Dubai. Wprawdzie stok – jeden – liczy tylko 400 m, a wino jest bezalkoholowe, za to szwajcarska chata pachnąca fondue w sercu spalonej słońcem pustyni, a do tego możliwość ulepienia bałwana w miejscu, gdzie najsroższe burze i zamiecie niosą tylko tumany piachu – to jest coś! Doświadczyć tego można jedynie pod białą kopułą w Dubaju, w którym orientalne zamiłowanie do przepyc…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/800683dcc1513771b5582b4c08edb466b56c39af-7fd4a30.jpeg
width: 800
height: 600

Francja. Narty - Val Thorens
type: item
date: 2009-03-26T11:59:25.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: francja
subject: góry
subject: mont blanc
subject: narciarstwo
subject: śnieg
description: Val Thorens – wyżej już nie można. jest to najwyżej położona stacja narciarska w europie, leżąca w ostatniej ze słynnych trzech dolin.
encoded: Val Thorens - narciarski kombinat Trzy Doliny to największy kompleks narciarski świata, starannie opleciony siatką wyciągów, tak że przejazdy z jednej doliny do drugiej nie stanowią żadnego problemu, także dla tych, którzy zwykle gubią się nawet we własnej dzielnicy. I chociaż z Trzema Dolinami ciągle usiłują ścigać się francusko-szwajcarskie „Słoneczne Wrota” – Portes du Soleil, to różnica między Dolinami i Wrotami ciągle pozostaje taka, jak między Zakopanem a Bukowiną Tatrzańską. W Trzech Dolinach do przejeżdżenia jest 600 km przygotowanych tras, do zamieszkania 16 miejscowości, od modnych, cenionych przez snobów megaośrodków takich jak Courchevel, gdzie można spotkać gwiazdy i milionerów, po małe, przytulne, zaludniane głównie przez rodziny z dziećmi wioski, takie jak St-Martin-de-Belleville i La Tania. Tym, którzy nie mają sprzętu z ostatniego sezonu, nie mają dzieci, ale za to mają sportowe zacięcie, pozostaje Val Thorens. Niebagatelna, bo wynosząca 2300 m wysokość, na której leży stacja, jak większość rzeczy na świecie, począwszy od kija, ma dwa końce, czyli wady i zalety. Kluczową dla narciarzy jest pewność, że na stokach leży śnieg, a tego do połowy maja tu nie brakuje. Kiedy niżej położone miejscowości „płyną”, w Val Thorens ciągle jeździ się po dobrze zmrożonych północno-wschodnich trasach. Jest też lodowiec, ale w związku z globalnym ociepleniem ubywa go w zastraszającym tempie i dla oszczędności otwarty jest tylko latem. Minusem wysokiego położenia może okazać się brak drzew, które osłaniałyby wyciągi przed wiatrem, a narciarzy przed słońcem. Może się też zdarzyć, że wrażliwsze jednostki po przyjeździe popadną w niedyspozycję wysokościową, która jednak zwykle nie trwa dłużej niż jeden dzień lub noc. Val Thorens nie jest też najpiękniejszym miejscem na świecie, bo zostało zaprojektowane tak, by zmieścić jak największą liczbę narciarzy. Efektem tego były oszczędne w metrażu pokoiki, które na kilku metrach kwadratowych mieściły sześcioosobową sypialnię z ku…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/9581cae0a831bd6c7de77fd1f751496b2f92ef07-6962fcc.jpeg
width: 800
height: 600

Narty. Austria - Stubai
type: item
date: 2009-03-26T11:56:01.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: alpy
subject: austria
subject: góry
subject: lodowce
subject: narciarstwo
subject: narciarze
subject: śnieg
subject: stoki narciarskie
subject: tyrol
description: To największy ujeżdżony przez narciarzy i w dużej mierze przez snowboardzistów austriacki lodowiec i świetne miejsce dla początkujących, a to ze względu na znakomite warunki śniegowe, jakie gwarantują jedynie zimy stulecia i lodowce właśnie.
encoded: 12. STUBAI- ujeżdżanie lodowca Wyjątkowość tutejszego zajmującego aż 12 km2 Stubaier Gletcher wynika ze śniegooszczędnego nachylenia stoków. Najczęściej trasy na lodowcach są szerokie i płaskie, tu sporo jest tras czerwonych, które mają swoje niebieskie, czyli łatwiejsze objazdy. Kiedy więc poczujemy się na nartach trochę pewniej, możemy zmienić nachylenie stoku i wciąż korzystać ze świetnych warunków śniegowych, które podnoszą poziom samozadowolenia, pozwalają uwierzyć we własne siły, możliwości, umiejętności. I nawet jeśli góra skarci nas za zawyżoną samoocenę, to lepiej turlać się po miękkim, wygładzonym śniegu stoku, niż obijać o oblodzoną ścianę. Długie, szerokie trasy są nienagannie, po austriacku utrzymane, wygładzone, dopieszczone. Natomiast tym, którzy szukają wyzwań, pozostawiono jedną ściankę z muldami, przez które przedarcie się jest prawdziwym wyczynem. Doświadczeni alpejczycy mogą wybrać się na wysokogórską wyprawę na nartach np. wzdłuż Fernau-Mauer lub Wilde Gruben. Na głównym skrzyżowaniu, w samym centrum tras, postawiono tu coś, co trudno już nazwać schroniskiem. Jest to raczej kilkupiętrowy kompleks schroniskowo-restauracyjno-sklepowo-rozrywkowy. Jedzenie w takim przybytku cechuje wysoka kaloryczność przy wyjątkowej oszczędności dostarczanych klientom przeżyć kulinarnych, za to dla przemarzniętych dzieci, których rodzice nie zważają na zawieje i zamiecie śnieżne, ani na zmęczenie, ani przymarzające do policzków łzy, tutejszy plac zabaw może okazać się świetnym azylem, a siła przyciągania minikina, w którym wyświetlane są kreskówki, zrównoważy siłę, z jaką dziecko ciągnie nas za rękaw do domu. Teraz o tym, co czeka nas na dole. W czasie weekendów mogą nas zaskoczyć kolejki, bo jest to najbliższa Innsbrucka, oddalona jedynie o 40 minut drogi stacja narciarska. Z centrum miasta odjeżdża autobus, którego trasa kończy się na rozległym parkingu pod dolną stacją kolejki na lodowiec. I oprócz parkingu nie ma tu nic, dlatego o mieszkaniu tuż pod kolejką trz…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/147ba8c5556860f184fb85d1652aa2c9210436d3-7925690.jpeg
width: 965
height: 497

Narty. Widoki z krzesełka
type: item
date: 2009-03-26T11:49:40.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: narciarstwo
subject: porady
subject: śnieg
subject: stoki narciarskie
description: Narciarstwo jest sportem dla ekshibicjonistów, a przynajmniej ekstrawertyków. Kto nie odnajduje w sobie cichej nutki, głęboko ukrytej, może nawet odrobinę krępującej, potrzeby wyjścia na scenę, ten nie pokocha stoku.
encoded: Scenariusz narciarskiego striptizu zwykle przebiega tak: Osoba Pierwsza: O jakie fajne okulary! Co to za firma? Osoba Druga (zdejmując okulary): A taka jak zwykle, zawsze kupuję ich okulary. Masz, popatrz, jak dobrze kontrastują. Kupiłem je razem z tym oddychającym podkoszulkiem (zdejmuje kurtkę, bluzę, pokazuje bieliznę). Osoba Pierwsza: No tak, a ja widzisz ciągle w zeszłorocznym polarze, ale w rękawice GTX zainwestowałem (wolnym ruchem zdejmuje rękawiczkę i podaje Osobie Drugiej). A, i jeszcze mam skarpety nowe! Do minus 40 wytrzymują. W takich skarpetach zupełnie inaczej się jeździ. Pokazowi towarzyszy paranaukowa dyskusja na temat zastosowań technologii kosmicznych w produkcji sprzętu sportowego. Samo słownictwo świadczy dobitnie, że nie mamy do czynienia z leszczami, na stoku zwanymi kapeluszami. A potwierdzeniem tego jest sposób, w jaki Osoba Pierwsza i Osoba Druga znikają nam z oczu, połykając kolejne stromizny, oblodzenia, muldy i co tam jeszcze... może kapelusze właśnie. Kapelusza poznać już po stylu, w ja-kim zbliża się do wyciągu. Jest to nonszalancja pomieszana z rozpaczliwym ratowaniem się przed upadkiem. Najpierw widać złożone w symboliczny krzyż narty, które przyciska do piersi, na przegubach gołych rąk, jak w teatrze lalek, wiszą mu kijki, które obijają się o chodnik. Potem ciągnie się rozpięta, z reguły dużo za długa (być może dla zmyślnej ochrony wiadomej strefy) kurtka. Jest też wełniany szal artystowsko zarzucony, są dżinsy, które jak wiadomo sprawdzają się w każdej sytuacji i symbolizują przywiązanie do pewnych wartości i teraz rzecz ważna – nakrycie głowy. Może nim być wełniana czapka z dyndającym radośnie pomponem, ale lepszy będzie gigantyczny, pikowany welurowy cylinder rodem z karnawału w Wenecji, albo kolorowa czapa z dzwoneczkami lub przynajmniej rogami zwierząt. Ich styl jazdy polega głównie na rozwijaniu prędkości i hamowaniu gdzieś, jakoś, w miarę możliwości. Inny styl prezentuje autorytarny ojciec rodziny, czasowo samotny, bo narty t…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/74c19dc4bac11c072f7cfbeaa3041c1a6600793c-795bf23.jpeg
width: 479
height: 251

Narty. Austria - Lech
type: item
date: 2009-03-26T11:43:05.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: alpy
subject: góry
subject: narciarstwo
subject: śnieg
subject: Sport
subject: szwajcaria
description: Ostre granie gór nad zasypaną białym śniegiem doliną, którą przeszywa iskrzący się w słońcu strumień, przy nim kościół ze strzelistą wieżą i zegarem, obok drewniane domy z malowanymi w kwiaty okiennicami i para ustrojonych w dzwonki i czerwone pompony koni zaprzężona do sań.
encoded: Lech dla wielbicieli luksusu Ostre granie gór nad zasypaną nieskazitelnie białym śniegiem doliną, którą przeszywa iskrzący się w słońcu strumień, przy nim kościół ze strzelistą wieżą i zegarem, obok drewniane domy z malowanymi w kwiaty okiennicami i para ustrojonych w dzwonki i czerwone pompony koni zaprzężona do sań. To nie jest scenografia do bożonarodzeniowej reklamy, ale widok, jaki wita nas przy wjeździe do Lech. Potem zaczynamy zauważać detale – pieska w brylantowej obroży, nie-zwykłą jak na miasteczko zagubione w alpejskiej dolinie ilość fu- ter, jaguary pod wymuskanymi domostwami. Tutaj nigdy nie ma tłumów. Ilość sprzedawanych karnetów narciarskich jest limitowana, a łóżek hotelowych nie przybywa. Jednodniowi turyści nie mają szans zaparkowania samochodu, a jeśli już im się to uda, żałują, gdy przychodzi do uiszczenia opłaty. Lech i oddalone o 10 minut drogi, mniejsze i jeszcze bardziej ekskluzywne Zürs, połączone są wyciągami z Sankt Anton, ale już turyści z Sankt Anton,by pojeździć na nartach w Lech, muszą uprzednio spędzić godzinę w autobusie. Władze Lech stawiają na skromną ilość i wysoką jakość. Lech i Zürs są najdroższymi miejscami w austriackich Alpach. Tu płaci się za krajobraz, którego nie psują ogromne hotele ani szare zadymione parkingi, za czyste powietrze. Zimą ruch kołowy w górnej dzielnicy Lech – Oberlech – jest zabroniony, bagaże wjeżdżają na główny plac tunelem, skąd rozwożą je melexy, a gości hotelowych wwozi kolejka. W Lech samochody stoją przy hotelach, a po miasteczku jeździ się ski-busem albo saniami, bo ani ulice, ani chodniki nie są odśnieżane. Tu wszystko musi być najwyższej klasy – jeśli sklep sportowy, to Strolza, w którym można zamówić m.in. szyte na miarę buty narciarskie, jeśli śnieg, to nieskazitelny nawet na ulicy, nie mówiąc już o luksusowym klimacie. Nie wiadomo, jak to możliwe, ale Lech cieszy się wielką ilością dni słonecznych, a jednocześnie nieprawdopodobnie obfitymi opadami śniegu. Do tego trasy narciarskie przygotowane…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/1df1732aa5a9440f1cbe60cdfbcb45524489ffc9-7e2ba01.jpeg
width: 850
height: 565

Narty. Austria - Sankt Anton
type: item
date: 2009-03-26T11:39:53.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: alpy
subject: austria
subject: góry
subject: narciarstwo
subject: śnieg
subject: szkółka narciarska
description: Arlberg – region, w którym leży St. Anton – cieszy się śniegolubnym mikroklimatem i wprost kipi sportowymi, śniegowymi emocjami.
encoded: Sankt Anton – fabryka adrenaliny Od ponad pół wieku Sankt Anton utrzymuje się na narciarskiej światowej top liście. Ściga się tylko z Val d’Isere i Chamonix (dalej od Polski), Zermatt (bardziej kosztowne) i Jackson Hole (dojazd wymaga trzech lotniczych przesiadek), więc dla nas, ludzi spod samiuśkich Tater, St. Anton jest najbardziej dostępnym ośrodkiem narciarskim klasy światowej. Sankt Anton, nie tracąc tyrolskiego uroku małego miasteczka i alpejskiej wioski, jest zarazem zimowym kombinatem rozrywki, górską wytwórnią adrenaliny. Testy na umiejętności i odwagę przechodzą tu naprawdę doświadczeni narciarze, a poziom testosteronu przypadający na metr kwadratowy zdaje się być wprost proporcjonalny do wysokości nad poziomem morza. I choć szkółka narciarska w St. Anton – Arlberg Ski School, założona w 1921 r. – cieszy się najdłuższą tradycją w Europie, nie jest to miejsce godne polecenia początkującym. Wiele tras oznaczonych kolorem czerwonym, czyli o średniej trudności, gdzie indziej (może poza Val d’Isere) uznano by za trasy czarne, czyli trudne, a nieliczne trasy niebieskie, po których zwykle pędzą na jajo tzw. kapelusze, czyli narciarze z umiejętnościami pozostającymi daleko w tyle za ich prędkością, tam mogą okazać się wyzwaniem. Szczególnie jednak uważać należy na szlaki narciarskie – trasy nieprzygotowane, których trudność czasem należało by oznaczyć kolorem idealnie czarnym, gdyby taki istniał. To m.in. z ich powodu dla tych, którzy posiedli stosowne umiejętności, jest St. Anton ziemią obiecaną, mekką, siódmym niebem i Shangri La i czym tam jeszcze. Sankt Anton niegdyś było tylko niewielką stacją na trasie Orient Expressu, na której coraz częściej, zamiast kontynuować podróż do słonecznej Bułgarii, wysiadali amatorzy właśnie rodzącej się nowej dyscypliny sportowej – narciarstwa alpejskiego, któremu młodzież szkolna zawdzięcza dziś ferie zimowe. W tutejszym muzeum, gdzie mieści się również niezwykle stylowa, a jeszcze bardziej romantyczna (no, może do chwili płac…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/ee300c5e0a481ccda8bf5a21e850d1297702fa37-4c653d0.jpeg
width: 849
height: 565

Narty. Włochy - Maso Corto
type: item
date: 2009-03-26T09:02:49.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: dolomity
subject: góry
subject: kasprowy wierch
subject: narciarstwo
subject: południowy tyrol
subject: śnieg
subject: Sport
subject: stoki narciarskie
description: Odkrycia Maso Corto dla polskich narciarzy dokonała kilkanaście lat temu grupka instruktorów z warszawskiego AWF-u. Po tym wydarzeniu rozpoczął się okres polskiej kolonizacji i dziś pod względem liczebności Polacy zajmują pierwsze miejsce wśród cudzoziemców odwiedzających to miasteczko.
encoded: Maso Corto - polska kolonia W restauracjach, hotelach i na wyciągach obsługa oprócz niemieckiego (który jest pierwszym językiem południowego Tyrolu), włoskiego i ladyńskiego coraz częściej posługuje się polskim. Polskie napisy wypierają włoskie, a włoskiego słowa oznaczającego zakręt używa się już w innym znaczeniu, nie mającym nic wspólnego ze slalomem. Co roku organizowane są tu dni polskie, podczas których gwiazdy naszych szklanych ekranów oddają się gotowaniu tyrolskich potraw i fotografują na nartach. Polscy wychowankowie hali Goryczkowej i weterani walk o miejscówki do kolejki linowej na Kasprowy Wierch wiedzą, że wystarczy jedna dobra góra i jedna sprawna kolej, żeby przez kilka dni dało się zapomnieć o wszystkim, co pozostało w dolinach. W Maso Corto jest kolej, która w 6 minut wywozi narciarzy z dwóch na ponad trzy tysiące metrów, jest jedna świetna trasa na lodowcu, gdzie warunki śniegowe panujące podczas weekendu majowego nie odbiegają od tych z połowy stycznia, jest jedna trasa długa – licząca osiem kilometrów – prawdziwy horror dla mięśni ud, jedna trasa trudna – poprowadzona szlakiem wytyczonym wcześniej przez alpejskich przemytników, jeden halfpipe po łagodnej stronie lodowca, jedna trasa południowa, świetna na poranną rozgrzewkę, trasa czarna na niepogodę, gdzie osłonięte plastikową kapsułą krzesło daje wytchnienie od mrozu i zamieci, kilka urokliwych schronisk, w których podają smakowite bombardino, czyli ajerkoniak na gorąco ze śmietanką, i tłuste, południowotyrolskie, ciężkie jak mokry śnieg potrawy. Tych kilka naprawdę atrakcyjnych propozycji może zapełnić narciarski tydzień (na dłuższe wyjazdy sprawdzają się raczej większe ośrodki), tym bardziej, że kilka dni można poświęcić treningowi na tyczkach, biorąc przykład z włoskich zawodników... Maso Corto znane jest jednak nie tylko wybitnym sportowcom. Nikomu, kto interesuje się... mumifikacją, imię Ötzi nie powinno wydawać się obce. Nadano je pewnemu pasterzowi, który przed 5000 lat, posiliwszy się …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/277435e7dc158f88800fe6a27c5b36dcc43cee09-84bc56f.jpeg
width: 833
height: 576

Narty. Włochy - Livigno
type: item
date: 2009-03-26T08:56:31.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: dolomity
subject: narciarstwo
subject: szwajcaria
subject: włochy
subject: zima
description: Do Livigno jeździ się nie tylko na, ale i po narty. Miasteczko, a właściwie zrośnięte już dziś ze sobą trzy miasteczka, które leżą w szerokiej dolinie, tuż koło szwajcarskiej granicy, cieszą się wolnocłowymi przywilejami.
encoded: Livigno - skiing & shopping Dlatego oprócz kupna sprzętu narciarskiego można tu zaopatrzyć się w urządzenia RTV, podreperować zasoby domowego barku, kupić narzeczonej pierścionek z brylantem (ponoć w świetnej cenie) zapakowany w torebkę od Prady albo chociaż podarować podkoszulek Versace lub jakiś kosztowny drobiazg Gucciego. Cały wachlarz możliwości rozpościera przed nami skromny wyjazd we włoską dolinę... Samo miasteczko słynie z wyluzowanej, kosmopolitycznej atmosfery. Włosi robią wrażenie jakby startowali w zawodach na szerokość uśmiechu, a codzienne „Ciao bella!” nastraja pozytywnie do wyzwań sportowych, pozwala przełamywać własne bariery i lęki, także te związane z wy- dawaniem zbyt dużych kwot pieniędzy. Samych sklepów sportowych jest tu kilkanaście, a z nart wraca się tu zazwyczaj nie spoconym, a starannie wyperfumowanym. Livigno położone na 1815 m n.p.m., jak na standardy alpejskie, w których ceny kształtują się proporcjonalnie do wyniesienia nad poziom morza, jest ośrodkiem dość tanim. Duża wysokość (a jeździ się tu powyżej 2500 m n.p.m.) gwarantuje z reguły świetne warunki śniegowe. Prawdziwym kłopotem może okazać się dopiero wiatr. Najwyższe i zarazem te najbardziej atrakcyjne trasy w Livigno są bezbronne wobec ostrych podmuchów, dlatego zamyka się je, kiedy wieje zbyt mocno, co nie znaczy, że robi się to tak nagminnie, jak na Kasprowym Wierchu. Musi naprawdę zwalać z nóg, a wtedy zamknięcie góry przyjmujemy nawet z pewną ulgą i czujemy się już rozgrzeszeni, popijając w schronisku rozleniwiającą, ostrą grappę albo słodkie i pachnące limoncello. Nie będzie jednak ku temu zbyt wielu okazji, bo Livigno, znane też jako „włoski Tybet”, cieszy się podobno największą w Alpach ilością słonecznych dni w roku. Niedogodnością, a może po prostu specyfiką Livigno jest podział na stoki wschodnie i zachodnie, które – niestety – nie są połączone wyciągami i żeby przedostać się z jednych na drugie, trzeba pokonać kawałek miasta, czyli odpiąć narty, nierzadko wsiąść do au…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/ac8fbfacdcde8cb7865c6d519507baa8996a8683-a61fcf0.jpeg
width: 800
height: 600

Plemiona
type: item
date: 2009-03-25T13:08:49.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: aborygeni
subject: mursi
subject: niger
subject: plemiona
subject: rzeka omo
description: Indianie Yanomami budują owalne domy średnicy 50 m, w których żyje kilkanaście lub kilkadziesiąt rodzin, a każda urządza się wokół własnego ogniska. Takie wioski przemieszczają się, uciekając przed wrogami, w poszukiwaniu kobiet lub zwierzyny.
encoded: Błotni ludzie Papua-Nowa Gwinea Swój wygląd zawdzięczają temu, że nigdy nie opanowali sztuki wojowania, a jako niezbyt rośli, nie wzbudzali też trwogi. Kiedy sąsiedzi uprowadzili z ich wioski kobiety, Błotni Ludzie (na poprzednich stronach) wyruszyli przez rzekę Asaro, aby je odbić. W odmętach pomieszali wojenne szyki, pogubili łuki i dzidy, a w końcu zaskoczyła ich noc. O brzasku zaczęli ostrożnie wychodzić na brzeg. Z błotnistej wody wynurzały się kolejne szare, sztywne z zimna postaci, które znikały w buszu, by zaraz pojawić się w wiosce swych wrogów. Ci zaś widzieli, jak kobiety rozmawiały z duchami i wraz z nimi odchodziły. Od tego czasu Błotni Ludzie zaczęli swoje „duchowe” konszachty wykorzystywać, rabując sąsiednie plemiona. Dziś coraz więcej mieszkańców doliny rzeki Asaro podaje się za Błotnych Ludzi, by przed turystami odegrać scenę sprzed lat. Aborygeni Australia Dopiero w latach 60. XX w. wykreślono ich z Księgi Fauny i Flory, w 1984 r. uzyskali prawa wyborcze, za wieki prześladowań zostali przeproszeni w roku ubiegłym. Stanowią 2 proc. ludności Australii, mówią ok. 200 językami. Wspólna wszystkim aborygenom jest wiara w Czas Snu, który wyjaśnia wszystko: od stworzenia człowieka po pojawienie się samochodów. Jest to wartość intelektualna każdego plemienia, a jego członkowie jako jedyni mają dziedziczne prawo do opowiadania i malowania konkretnego Śnienia. Takiego jak to: „Wszystko spało, nic się nie poruszało. Pewnego dnia tęczowy wąż obudził się i wypełzł na ziemię. Tu błąkał się i żłobił trasę swojej wędrówki. Potem zawołał żaby i zaczął je łaskotać. Gdy żaby się śmiały, z ich brzuchów wylała się woda i wypełniła ślady zostawione przez węża. Tak powstały rzeki, potem wyrosła trawa, a Ziemią zawładnęło życie.”. Wodaabe Niger Jedni z ostatnich nomadów w Afryce i na świecie przemierzają ze swoimi stadami tereny Nigru. – Żyjemy jak ptaki – mówią o sobie Wodaabe, nazywani także Bororo – co znaczy „ci, którzy się nie myją i żyją w buszu”. Swoje podłużne, poz…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/e5db1dc641a6eb2ba8d8d6d51cd84387310034d0-9eb6b6d.jpeg
width: 328
height: 500

Jordania
type: item
date: 2009-03-25T09:13:14.000Z
creator: Zuzanna Pol
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: historia
subject: jordania
subject: morze martwe
subject: natura
subject: petra
subject: skały
description: Biblia dolinę Jordanu nazywa ogrodem Boga, badacze Koranu zaś twierdzą, że tu właśnie – pomiędzy szmerem beżowych wód rzeki, ciszą pustyni i pełnym zgiełku morskim portem – leży opisany w świętej księdze islamu „początek wszystkiego”.
encoded: Karawana idzie dalej Ludzie, którzy docierali nad Jordan 10 tysięcy lat temu, zrywali z nomadycznym trybem życia. Ciepły klimat, rwąca woda, ryby i ptactwo kryjące się w cieniu drzew gwarantowały spokój i bezpieczeństwo. Żyzne, wilgotne ziemie przynosiły bardzo obfite plony. Pierwsze, gliniane domy wkrótce stały już w środku osady, potem w centrum miasta, a dziś tętni w tym miejscu niespokojne, bliskowschodnie życie. Kupcy – być może byli to pierwsi kupcy na świecie – zajęli się eksportem. Również dziś młode bakłażany nadziewane orzechami albo grillowane pomidory i cukinie, które kobiety w Jordanii, Kuwejciei Arabii Saudyjskiej posypują pachnącą kolendrą, pochodzą z upraw w dolinie Jordanu. Dziś rzece grozi wyschnięcie. Poziom Morza Martwego, do którego wpadają coraz mniej obfite wody Jordanu, obniża się o kilka metrów rocznie. Morze pustynnieje, odkrywa swoje słone, kamieniste i błotniste dno. Za 50 lat zostaną po nim tylko stare mapy, biblijne zapisy o Słonym Morzu i Morzu Araba. Poziom Morza Martwego jest o 405 metrów niższy od poziomu oceanu, co jego okolice czyni najniższym miejscem naszej planety. Ogromne parowanie sprawia, że woda jest tu siedem razy bardziej słona niż w oceanach. W takim miejscu przetrwać może jedynie 11 gatunków bakterii. Ale wody Morza Martwego mają też właściwości lecznicze. Po kilkudniowej kuracji w 30-procentowym roztworze rozmaitych soli i nadbrzeżnych, bogatych w minerały błotach ciało naprawdę powraca do zadowalającego stanu. I to bez wysiłku – bo zamiast sportów wodnych poleca się tu raczej spokojne dryfowanie z ulubioną lekturą w rękach. Gęste od soli odmęty skrywają w sobie wielką tajemnicę – zagadkę zagłady i wiecznego potępienia dwóch rozpustnych miast: Sodomy i Gomory. Na południowym krańcu Morza Lota (tak również nazywa się czasem Morze Martwe) występuje bowiem rzadki bitumin, czyli smoła, na której fortuny zbijać mieli mieszkańcy obydwu siedlisk grzechu. Bogate miasta pławiły się w rozpuście, za nic miały prawa ludzkie i bosk…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/bb4944770913a27310f960421caafb137d13ac4c-07a21f8.jpeg
width: 640
height: 441