Czym najlepiej płacić na wakacjach za granicą?
Razem z nami na urlop jedzie nasz portfel. Pytanie tylko: czy lepiej wypchać go po brzegi obcą walutą, czy też lepiej zabrać ze sobą kartę? Jeśli wybór pada na gotówkę, to gdzie ją wymienić? Przed wyjazdem w kantorze, czy może już na miejscu? A może zamiast użerać się z plikiem banknotów, lepiej trzymać w portfelu plastik i korzystać z miejscowych bankomatów? Co będzie najbardziej ekonomicznym rozwiązaniem dla turysty? Metoda 1 – Karta i tylko karta Część turystów na wakacjach o gotówce woli w ogóle nie myśleć. Dla nich gotówka oznacza same zmartwienia. Z portfelem pełnym pieniędzy cały świat zaczyna im się jawić jako potencjalne zagrożenie. Myślimy sobie, że za każdym rogiem ktoś tylko czyha na to, aby nas obrabować. W obawie przed potencjalnymi kradzieżami upychamy gotówkę gdzie się da: w zakamarkach pokoju hotelowego, po kieszeniach, przez co zdarza nam się ją zgubić lub o niej zapomnieć. Po co nam zatem zbędny stres, skoro przyjechaliśmy przecież wypocząć i się zrelaksować? A karta to przecież wygoda i komfort. Na korzyść płatności kartą niewątpliwie przemawia bezpieczeństwo. Zwłaszcza, gdy karta jest ubezpieczona. Plastikowy pieniądz chroni przed kieszonkowcami. Zabierając ze sobą kartę nie musimy się także obawiać, że gdy w naszym pokoju hotelowym zdarzy się włamanie, ktoś pozbawi nas wszystkich pieniędzy. Skoro nie ma gotówki – to nie ma problemu. A nawet jeśli złodziejowi jakimś cudem uda się ukraść nam kartę, to wystarczy wykonać jeden telefon do banku, aby ją zablokować i zmienić w bezużyteczny kawałek plastiku. Od momentu unieważnienia karty to właśnie bank bierze na siebie całą odpowiedzialność, za wszelkie ewentualne transakcje przeprowadzone przy jej użyciu. Turysta zabiera zatem do portfela kartę i zapomina o wszystkich kłopotach. Według badań przeprowadzonych przez MasterCard, kartę zabiera ze sobą w wakacyjną podróż aż 9 na 10 Europejczyków. To zdecydowanie najpopularniejszy środek płatności na urlopie. Czasy, gdy prowizje pobierane przez banki od wypłat w zagranicznych bankomatach były horrendalnie wysokie (niekiedy powyżej 10 zł za każdą transakcję), odchodzą powoli do lamusa. Banki coraz częściej obiecują swoim klientom darmowe wypłaty z zagranicznych bankomatów. Przykładowo klienci Pekao mogą wypłacać pieniądze za darmo z bankomatów grupy UniCredit. Część banków oferuje możliwość sprawdzenia sieci bezprowizyjnych bankomatów na swojej stronie internetowej. A jednak wciąż zdarzają się sytuacje, w których prowizje za wypłatę gotówki z obcego bankomatu przyprawiają o zawrót głowy. Zwłaszcza jeśli założyliśmy sobie, że będziemy pobierać z bankomatu każdorazowo tylko tyle pieniędzy, ile potrzebujemy w danym momencie. Jednym z najczęstszych błędów turysty korzystającego z wypłaty z zagranicznego bankomatu jest przekonanie, że skoro nalepka z logo jego banku widnieje na bankomacie, to ma on zapewnioną darmową wypłatę. Tak jednak nie jest – może się bowiem okazać, że darmowa wypłata owszem, obowiązuje, ale w przypadku kont bankowych, na których zdeponowana jest już waluta kraju, w którym przebywamy. W takiej sytuacji trzeba zachować ostrożność, ponieważ prowizja naszego banku może nas niemiło zaskoczyć. Nie warto też wyrzucać paragonów drukowanych przez bankomaty. Może przytrafić się tak, że bankomat podwójnie naliczy wypłatę. Wówczas paragon będzie argumentem na naszą korzyść w ewentualnej przyszłej potyczce z bankiem. Trzeba też uważnie przyglądać się samym bankomatom. Ostatnio coraz częściej słychać o przypadkach wyczyszczenia kont, spowodowanych zainstalowaniem przez cyberprzestępców urządzeń skanujących nasze dane z karty i wyłudzających poufne informacje. Chodzi o tzw. skimming. Dzięki maleńkiemu urządzeniu zainstalowanemu przez skimmera w czytniku, dokonuje się nielegalne kopiowanie zawartości paska magnetycznego naszej karty. Po skorzystaniu przez turystę z trefnego bankomatu, skimmerzy uzyskują bezpośredni dostęp do jego finansów i mogą swobodnie dokonywać transakcji z jego konta (np. wypłacać pieniądze teoretycznie na drugim końcu świata), które po kilku sekundach może już świecić pustkami. Równie uważnym trzeba być podczas korzystania płatności zbliżeniowych: zawsze warto porównać, czy kwota, która wyświetla się na terminalu, faktycznie odpowiada tej, którą powinniśmy zapłacić. Bywa, że kelnerom w restauracjach czy w sprzedawcom w sklepach zdarzają się „pomyłki”, które w efekcie mogą nas słono kosztować. Podobnie przy realizowaniu dużych płatności kartą kredytową turysta musi mieć świadomość, że nie płaci pieniędzmi, lecz limitem kredytowym, przez co może on płacić nawet o kilkadziesiąt procent więcej niż ci, którzy płacą gotówką. Odrębna kwestia to przewalutowanie wymienianej waluty. Biur podróży często informują turystów, że im bardziej egzotyczny jest kierunek ich urlopu, tym bardziej opłacalne staje się płacenie kartą. Ale nie do końca tak jest. Warto pamiętać, że w przypadku płatności bezgotówkowych banki dokonują przewalutowania po oficjalnych, bankowych kursach. Są one zdecydowanie mniej korzystne dla klienta niż w przypadku np. wcześniejszej wymiany waluty w kantorze. W samej strefie EURO prowizja może sięgać nawet 3% za przewalutowanie, plus 3% od banku. Jeśli natomiast turysta zdecyduje się na podróż w dalszy zakątek świata, to musi liczyć się nawet ze stawkami za przewalutowanie rzędu 3-5%. W przypadku niektórych walut banki stosują tzw. „podwójne przewalutowanie”: przeliczają najpierw kwoty na kurs rozliczeniowy karty (najczęstsze waluty rozliczeniowe to euro lub dolar), a dopiero później na złote. W tym przypadku kwota, którą płacimy przy kasie, możne znacznie odbiegać od tej, którą po podwójnym przewalutowaniu bank obciąży naszą kartę. Na takiej operacji na pewno nie zaoszczędzimy. Rozwiązaniem jest założenie w naszym banku konta walutowego czy karty walutowej. W tym drugim przypadku mamy wprawdzie w portfelu dodatkowy plastik (choć najlepiej byłoby trzymać drugą kartę w innym miejscu i z dala od naszych pozostałych dokumentów), ale nie mamy za to kłopotu z przewalutowaniem. Jednak nadal rozbijamy się o podstawowy problem: nie wszędzie zapłacimy kartą. Czy zatem oby na pewno karta rozwiązuje wszystkie nasze problemy? Metoda 2 – Cash only, czyli gotówka w portfelu Prędzej czy później turysta będzie skazany na gotówkę. Płatności kartą, choć coraz bardziej rozpowszechnione, nie są przecież jeszcze akceptowane w każdym miejscu. W małych sklepikach z pamiątkami, punktach gastronomicznych, na bazarach czy straganach w egzotycznych krajach jest rzadko zdarza się, by sprzedawcy mieli pod ręką terminal. Gotówkę musimy mieć przy sobie także wówczas, jeśli decydujemy się na podróż do państw, w których do podróżowania wymagane jest np. wykupienie wizy na lotnisku. Wówczas naszym oczom ukaże się napis: „Cash only”. Dlatego też turysta raczej prędzej niż później będzie musiał odwiedzić bankomat. I wtedy może go czekać przykra niespodzianka. Dlatego też sama karta w portfelu nie jest najrozsądniejszym rozwiązaniem. Może więc warto zabrać ze sobą na urlop gotówkę, choćby w minimalnej ilości? W takim razie turystę przed wyjazdem czeka podróż do kantoru. A raczej – pielgrzymka po kantorach, w poszukiwaniu najkorzystniejszego kursu. Nikogo chyba nie trzeba przekonywać, że wymiana waluty w kantorze w państwie, do którego podróżujemy, jest po prostu nieopłacalna, a czasami też – ryzykowna. Ryzyko związane jest z tym, że niektóre kantory zagraniczne po prostu nie akceptują złotówek w wymianie. I wówczas turysta jest „uziemiony” z plikiem banknotów, których w żaden sposób nie może wykorzystać. Ta sytuacja najczęściej ma miejsce w egzotycznych krajach, w państwach strefy EURO ten problem zazwyczaj nie występuje. Należy jednak pamiętać, że kursy walut w miejscowych kantorach z reguły bywają wyższe niż te w kantorach w naszym kraju. Turysta musi jeszcze przed wyjazdem upewnić się, czy kraj, do którego się udaje, nie stosuje w przypadku konkretnej waluty obostrzeń co do wymiany. Mogą one dotyczyć np. ilości jednorazowo wymienianej waluty, rocznika produkcji banknotów czy choćby 10% prowizji za wymianę. Plusem wymiany waluty w kantorze jest bez wątpienia fakt, że podczas urlopu będziemy mieć przy sobie gotówkę, która przy wielu okazjach może okazać się niezastąpiona. Minusem zaś są kursy sprzedaży oferowane przez kantory, które można negocjować wyłącznie przy wymianie wysokich kwot. Kolejny problem w sezonie wakacyjnym to gigantyczne kolejki przed kantorami, których długość jest wprost proporcjonalna do ilości zmarnowanego czasu. Dlatego niektórzy turyści znaleźli rozwiązanie – kantory online. Nie trzeba ruszać się z domu, żeby móc spokojnie wymienić walutę. Coraz większa popularnością w naszym kraju cieszą się kantory społecznościowe, jak np. waluty.kokos.pl. Na platformach tego typu spotykają się ze sobą w połowie drogi turyści, chcący sprzedać walutę obcą i turyści, którzy chcieliby ją nabyć. W odróżnieniu od tradycyjnych czy internetowych kantorów platformy społecznościowej wymiany waluty stawiają na ideę social lendingu. To sami użytkownicy decydują tutaj o wszelkich parametrach transakcji, czyli o tym, ile waluty i po jakim kursie chcą wymienić. Każdy z nich jest jednoosobowym kantorem. Dzięki społecznościowej wymianie walut można sporo zaoszczędzić, bowiem kursy walut ustalane przez użytkowników często są korzystniejsze. niż w przypadku kursów dostępnych w tradycyjnych kantorach. Zasada działania kantorów społecznościowych jest banalnie prosta. Użytkownik wystawia ofertę kupna bądź sprzedaży waluty na warunkach, które sam ustala. Posiadaną walutę wpłaca na swoje indywidualne konto w serwisie. W momencie odnalezienia ofert przeciwstawnych następuje ich sparowanie z ofertą użytkownika i transakcja zostaje zawarta automatycznie. Po zakończonej transakcji pieniądze w nowej walucie trafiają na zdefiniowane wcześniej konto bankowe lub saldo. A później sami decydujemy, jaką część wymienionej waluty chcemy wypłacić w gotówce, a jaką zostawić na koncie. Przykładowo: turysta chce wymienić złotówki na euro. Wymienia 1 000 PLN po kursie euro 4,00 otrzymując 250 EUR. Kupując euro po takiej cenie w „kantorze społecznościowym” zyskał ponad 30 PLN w porównaniu z wymianą w kantorze tradycyjnym, w którym kurs euro wynosiłby 4,13, a turysta otrzymałby tylko 242 EUR. Wspomniany wcześniej społecznościowy kantor walutowy póki co oferuje swoim użytkownikom możliwość społecznościowej wymiany czterech najpopularniejszych walut: euro (EUR), dolara (USD), franka szwajcarskiego (CHF) oraz funta szterlinga (GBP). Być może w przyszłości użytkownicy będą mogli wymieniać kolejne waluty. Według statystyk waluty.kokos.pl z rąk do rąk internautów przeszło łącznie: 301 906 EUR, 37 451 USD, 22 338 CHF oraz 9 134 GBP. W przeliczeniu na złotówki internauci wymienili między sobą już ponad 1,8 mln zł. Średnia wymieniana kwota w kantorze społecznościowym to 1 033 złote. To niezły wynik, zważywszy, że kantor społecznościowy działa od lutego tego roku. W miesiącach wakacyjnych już jednak widać wzmożony ruch internatów, bowiem w serwisach social lendingowych pojawia się coraz więcej ofert (aukcji). Turyści najwidoczniej wyczuli, że można walutę wymieć szybciej, korzystniej i bez konieczności zakładania komitetów kolejkowych przed kantorem. Rozsądny związek: karta i gotówka Dlatego na wakacyjny dylemat turysty – „karta czy gotówka?” – odpowiedź brzmi: i jedno, i drugie. Karta (kredytowa czy debetowa) z pewnością załatwi większość naszych potrzeb, a pieniądze – o ile zachowamy odpowiednie środki ostrożności – będą leżeć w bezpiecznym miejscu. Warto jednak mieć w portfelu także gotówkę, nawet w niewielkiej ilości, tak na wszelki wypadek. Rzecz w tym, aby nie wpędzić się w ślepy zaułek, zabierając ze sobą na urlop wyłącznie kartę lub wyłącznie gotówkę.
Kitesurfing jako sposób na zwiedzanie świata
Kitesurfing to doskonały sposób nie tylko na kształtowanie kondycji i sylwetki, lecz także na zwiedzanie świata. Maks Żakowski i Tomek Janiak, Wicemistrzowie Świata w kitesurfingu, wiedzą o tym najlepiej, a swoimi wspomnieniami postanowili się podzielić z naszymi czytelnikami
Zamiast pakować plecak i gitarę, na wakacje biorą ze sobą deskę i latawiec. Specjalnie dla National Geographic Polska Maks Żakowski i Tomek Janiak dzielą się swoimi przeżyciami i wspomnieniami z trzech wypraw: do Wietnamu, na Sardynię i… nad Bałtyk, ale nie tylko! Woda prawdę Ci powie Na lekcjach geografii w podstawówce wpajano nam do głowy, że 71% powierzchni Ziemi zajmuje woda, a lądy to raptem 29% powierzchni naszej planety. Niemniej to właśnie kontynenty były dla nas tym, co godne uwagi, z racji ich różnorodności. Bo niby co ciekawego może być w monotonnej wodzie, wszędzie przecież takiej samej? Dla kitesurferów jednak świat jest wodą i można go poznać właśnie poprzez akweny, które otaczają lądowe wybrzeża. Pływając nad Bałtykiem, w Wietnamie, na archipelagu Wysp Zielonego Przylądka, czy we włoskiej Zatoce Aniołów niedaleko Cagliari, możemy na własnej skórze doświadczyć zadziwiającego bogactwa, jakie skrywają w sobie morskie fale – i diametralnie różnych przeżyć związanych z uprawianiem sportów wodnych w różnych zakątkach naszego globu. – Znakomite warunki do uprawiania kitesurfingu panują na Cabo Verde, czyli archipelagu 26 Wysp Zielonego Przylądka. Wspaniała jest zwłaszcza plaża w Sal. Również wybrzeża Egiptu i Brazylii (zwłaszcza niedaleko miejscowości Guajiru) są jednymi z moich ulubionych. Najmilej jednak wspominam coroczne wyprawy na grecką wyspę Rodos (konkretnie Prasonissi) pod koniec września i pływanie na tamtejszych falach – mówi Tomek Janiak. – Według mnie wspaniale pod względem sportowym i estetycznym prezentuje się też włoskie wybrzeże, zwłaszcza rejon Toskanii z takimi miejscowościami jak Talamone czy Marina di Grosetto – dodaje Maks Żakowski. Jednak co do tego, który z przystanków kitesurfingowych w podróży z deską i latawcem dookoła świata był najbardziej egzotyczny i ekscytujący, zawodnicy Blue Media Team odpowiadają jednogłośnie: Wietnam. Wietnam od kuchni Wietnam to niezły Sajgon. Na południu żyzna i gwarna delta Mekongu kontrastuje z odludnymi obszarami górskimi północy. To miejsce, w którym równie dobrze można spędzić dwutygodniowe wakacje na jednej z wysp, jak i wybrać się na długą, trekkingową wyprawę z plecakiem. Ale Wietnam kryje w sobie jeszcze jeden sekret: to jeden z gorących „spotów” dla kitesurferów i jeden z najbardziej egzotycznych przystanków Pucharu Świata w kitesurfingu. Można tu uprawiać kilka różnych dyscyplin: race (wyścigi), freestyle (ewolucje) i wave (pływanie na falach). To wystarczająca rekomendacja, by wybrać się do Wietnamu nie tylko z plecakiem, ale również z deską i latawcem. Janiak i Żakowski musieli przecierać oczy ze zdumienia, gdy po raz pierwszy stanęli w swoich japonkach na ciągnącej się przez 15 km plaży w wietnamskim Mui Ne: – Gdy tylko zobaczyłem plażę moim pierwszym odruchem było: rozłożyć sprzęt jak najszybciej! Zabrałem się więc do roboty. Czując na twarzy silny podmuch wiatru od razu przysypałem latawiec piaskiem, żeby później nie ganiać za nim po plaży. Ostrożnie rozwiązałem linki od baru sterującego i podpiąłem je do latawca. Przy silnym wietrze i ponad 25-metrach długości, łatwo mogą się splątać. Wreszcie, po raz pierwszy w życiu, zanurzyłem deskę w Morzu Południowochińskim, delektując się ciepłą wodą, niewymagającą nawet zakładania pianki – wspomina Tomek Janiak Wicemistrz Świata Masters w Kiterace. – Ze względu na wyjątkowe fale w pierwszym tygodniu niemal bez przerwy pływaliśmy wave. Choć przyjechaliśmy tu przede wszystkim po to, by wypróbować sprzęt i potrenować wyścigi, nie mogliśmy oprzeć się pokusie, by poszusować na falach. Zwłaszcza, że trzeciego dnia najwyższa osiągnęła aż 3 metry. Z dnia na dzień fale zmniejszały się o stopę, ale nawet przy metrowych falach pływanie bez pianki, w temperaturze blisko 30 stopni Celsjusza, należy do przyjemności – rozpływa się nad wietnamskim akwenem Janiak. Ale są też mniej zadbane miejsca: – Będąc w Wietnamie warto wybrać się na wyspę Phu Qu – opowiada Maks Żakowski, Wicemistrz Świata Kiterace – To mała, strasznie zaśmiecona plaża, ale za to z bardzo dobrymi warunkami do pływania. I trzeba koniecznie pamiętać o tym, żeby sprawdzić możliwości powrotu, bo zdarza się, że promy nie pływają tu przez 5 dni. Na szczęście ja i Tomek mieliśmy ze sobą nasze latawce, więc kłopotów z transportem w tą i z powrotem nie było. Po sześciogodzinnym wysiłku i zmaganiu za gigantycznymi falami przy przydałoby się wrzucić coś na ząb.Janiak i Żakowski z pustymi żołądkami ruszają w stronę centrum Mui Ne, tej niewielkiej, sennej wioski rybackiej, w której widok kitesurferów nikogo z miejscowych już nie dziwi. Swoje kroki kierują do przydrożnej knajpy pod mało wdzięcznym szyldem „U Kulawego”, gdzie – jak się okaże – będą stołować się przez najbliższy tydzień. – Kulawy nie mówił po angielsku więc dania wybieraliśmy wskazując palcem na obrazek. Po kilku dniach już wiedzieliśmy, że herbata w wietnamskim angielskim to „lipton” a nie „tea”, woda to „aquafina” a nie „water”, a „sem sem” znaczy „to samo” – tłumaczy Tomek. – Część kitesurferów w poszukiwaniu bardziej wyrafinowanej i ekskluzywnej kuchni chodziła też do Lam Tong. To knajpa, która uchodzi w Mui Ne za kultową. Odwiedziliśmy z Tomkiem to miejsce kilka razy. Lam Tong słynie głównie ze świeżych owoców morza, przepysznych, świeżo wyciskanych soków, niskich cen i malowniczego widoku na zatokę. Przysmakiem są tam zwłaszcza ryby, wyławiane na życzenie klienta z akwarium tuż przed podaniem (moja uciekła kelnerowi na ziemię) oraz hot-pot, czyli mix gorących kociołków azjatyckich. Wszystko było tak pyszne, że nie odstraszył nas nawet szczur, przemykający od czasu do czasu między naszymi nogami – dodaje Żakowski. Z Mui Ne, tego wietnamskiego piekła, jednego z najbardziej wysuszonych rejonów Azji, w którym temperatura w sezonie letnim regularnie przekracza 32 stopnie Celsjusza, a wiatr momentami urywa głowę, Janiak i Żakowski ewakuują się w bardziej europejskie klimaty. W swojej podróży dookoła świata z deską i latawcem udają się na Sardynię, nazywaną przez Włochów „wyspą skarbów”, a przez kitesurferów – „Karaibami Europy”. Zatoka Aniołów, czyli niebo na ziemi Spalone słońcem wybrzeża włoskiej Sardynii przy Zatoce Aniołów są jednym z ulubionych przystanków naszych kitesurferów. W porównaniu z innymi rejonami Italii Sardynia jest dość słabo zaludniona. Mieszka tu trzy razy mniej osób niż na wielkościowo podobnej Sycylii. A prawie całe wnętrze wyspy, czyli Supramante i góry Gennargentu, to terra incognita, teren niezbadany, często niedostępny, dziki. Rzadkość nie tylko w całej Europie, ale i w dzisiejszym świecie. – Różowa plaża Spiaggia Rosa, Zatoka Poetów, wciśnięta między klify i górskie przełęcze plaża Cala Goloritze, grota Bue Marino, Grotta di Is Zuddas, nuragi, podwodne rafy koralowe, laguny z flamingami i kormoranami, gaje korkowe, średniowieczne fortyfikacje… Sardynia! Coś wspaniałego! Wyspę można okrążyć na kajcie w kilka godzin, a z tutejszych fal można zobaczyć naprawdę wszystko – mówi Maks Żakowski. A Tomek Janiak dodaje: – Południowa, leniwa atmosfera, gdzie każdy ma czas na wszystko, gdzie sam czas jakby zatrzymał się, pozwalając na leniwe popijanie cappuccino i beztroskie przeglądanie włoskich gazet, gdzie jedna knajpa sąsiaduje z drugą na wyciągnięcie ręki, gdzie pełno jest urokliwych zaułków, a miejscami – jak okiem sięgnąć – nie ma żywej duszy, gdzie z oddali dobiega nas nie tylko szum fal, lecz także jakiś miejski koncert… To wymarzona scenografia na rozgrywanie zawodów Pucharu Świata w kitesurfingu. Zdecydowanie jedno z moich ulubionych miejsc. To właśnie na Sardynii zawodnicy Blue Media Team zdobyli w tym roku tytuły Wicemistrzów Świata w kategorii kiterace. To miejsce przywołuje u naszych kitesurferów nie tak odległe wspomnienia. – Tu, na tej plaży, stanąłem na drugim stopniu podium, ze srebrnym medalem na szyi. To tutaj rozpierała mnie euforia po wywalczeniu tytułu Wicemistrza Świata. Skłamałbym pewnie, gdybym powiedział, że nie czuję żadnego niedosytu po Mistrzostwach Świata w Cagliari. Pragnienie tryumfu, złotego medalu czy tytułu mistrzowskiego płynie przecież w żyłach każdego sportowca i oczywiście odzywa się we mnie jakaś sportowa złość, bo zabrakło przecież raptem kilku punktów. Ale ta plaża i ta woda działają też niezwykle kojąco – mówi Tomek Janiak. Rzut beretem od Cagliari (stolicy Sardynii) rozciąga się długa na kilka kilometrów Plaża Poetów. Jest poetycka nie tylko z nazwy – robi wrażenie na każdym turyście, który po raz pierwszy stawia w jej piasku swe bose stopy. Joseph Conrad-Korzeniowski odwiedziwszy te rejony powiedział ponoć: „Teraz mogę już umrzeć”. Polski pisarz chciał, aby ten zapierający dech w piersiach widok, był ostatnim, jaki dane było mu zobaczyć w życiu. Ciepły, delikatny piasek i błękitna, niebiańska woda (miejscowi mówią „azurro”, czyli lazur), tak krystalicznie czysta i niebiańska, że linia horyzontu rozdzielająca niebo od wody wydaje się tutaj nie istnieć, zaprasza naszych kitesurferów, by wypróbowali na niej swoje deski i latawce. Na ich odpowiedź nie trzeba długo czekać. – Morze Śródziemne w niczym nie przypomina Chińskiego, na którym pływaliśmy u wybrzeży Wietnamu. Tutaj jest płasko, fale zdarzają się rzadko. Za to miejscami wieje całkiem mocno. Warunki są więc sprzyjające przede wszystkim do ścigania się na desce – mówi Maks Żakowski. Na północy Sardynii znajduje się też jedna z najbardziej skrytych i najbardziej chyba urokliwych plaż na świecie – Cala Goloritze, położona w Zatoce Orosei. Da się tu dotrzeć jedynie na piechotę, trasa zajmuje półtorej godziny i wiedzie przez kręte ścieżki w przepięknej, dzikiej, zielonej dolinie. Naprawdę można się zmęczyć! Nasi kitesurferzy jednak docierają tu „o własnych siłach”, czyli korzystając z deski i latawca opływają wyspę, docierają bezpośrednio na samą plażę, która schowana jest między imponującymi klifami i otwiera się na lazurową wodę. Kamieniste i dość płytkie dno przy samym brzegu w pewnym momencie, po jakichś 5-6 metrach nagle załamuje się, a głębokość wody sięga kilkunastu metrów. Tutaj, w tej głuchej okolicy, można oddać się przyjemności i zrelaksować na desce z latawcem, delektując się perfekcją, z jaką natura urządziła to miejsce. Chwila mogłaby trwać dłużej, trwać w nieskończoność… jednak czas wracać do domu. Nad Bałtyk. Rewelacja na Bałtyku Myli się ten, kto twierdzi, że nad polskim morzem nie ma urokliwych miejsc i że geografia nas nie rozpieszcza. Okazuje się bowiem, że mamy jedne z najlepszych warunków w Europie do uprawiania kitesurfingu. Potwierdzają to sami kitesurferzy: – W Polsce nie ma co prawda regularnych, równych wiatrów termicznych, ale nie ma też rekinów, jeżowców, parzących meduz i niebezpiecznych raf koralowych, z którymi trzeba się liczyć w bardziej egzotycznych rejonach świata. W dodatku woda w okolicach półwyspu helskiego jest po kolana. Słowem – idealne i bardzo bezpieczne warunki do nauki i treningu – zachwala polskie morze Tomek Janiak. I dodaje: – Warunki pogodowe, które u nas panują – czyli raczej słaby wiatr i brak fali – sprzyjają głównie uprawianiu kiterace’a. W tej dyscyplinie osiągnięcia są najbardziej wymierne: pływa się na czas i to jest jedyne kryterium oceny, natomiast we Freestyle werdykty sędziowskie bywają kontrowersyjne… Osobiście w Polsce bardzo lubię pływać po Zatoce Puckiej, ze względu na różnorodność akwenu oraz zmienne wiatry. Warunki do pływania w okolicach Rewy, Sopotu, też są znakomite. Jedną z wodnych eskapad, które najmilej wspominam, był spływ z przyjaciółmi z wiatrem po falach z Lubiatowa do Jastrzębiej Góry. Ponad 70 km adrenaliny i przyjemności! Specyfika Morza Bałtyckiego sprzyja rozwojowi kitesurfingu w naszym kraju. Już coraz rzadziej ten sport traktowany jest u nas jako egzotyczna ciekawostka. Statystyki wskazują na to, że w sezonie wakacyjnym mamy u nas do czynienia z prawdziwym boomem na kitesurfing. Szkółki kitesurfingowe (na samym Półwyspie Helskim jest ich około 50) opuszcza w trakcie sezonu około 10 tysięcy nowych adeptów tego sportu. Większość z nich kontynuuje pływanie. Kitesurfing to dyscyplina otwarta, która nie wyklucza nikogo. Może jedynym ograniczeniem jest tutaj waga – trzeba ważyć powyżej 35 kilogramów. Ale wiek nie odgrywa tutaj najważniejszej roli. Kitesurfing uprawiają dziś zarówno nastolatkowie, jak i 50- czy nawet 60-latkowie. – Najstarsza osoba, którą zresztą sam trenowałem i która później pływała samodzielnie na kajcie nad Bałtykiem, miała ponad 70 lat! A cieszyła się jak dziecko – mówi Tomek Janiak, który uczy pływania na kitesurfingu już od ponad 10 lat. Z reguły wystarczy już 8-10 godzin, by średnio wysportowany człowiek, o przeciętnej koordynacji ruchowej, był w stanie wykonywać najprostsze manewry. Po piętnastogodzinnym kursie można już spokojnie wypróbować pierwsze podskoki, następnie wyższe skoki, aby po następnych kilkudziesięciu godzinach spędzonych na wodzie zacząć w końcu fruwać. Przy sprzyjających wiatrach i odpowiednim doborze sprzętu można wznieść się ponad fale na wysokość nawet 20 metrów i zawisnąć w powietrzu na około 10 sekund. To jest niepowtarzalne przeżycie. – Mnie na kitesurfingu uczył pływać… mój dziadek! Zaczynaliśmy wspólnie od żaglówek, potem pokazał mi deskę z latawcem. Pochodzę ze sportowej rodziny, więc często, gdy jestem w domu, w moim rodzinnym Mielnie, wychodzimy wspólnie z tatą i z dziadkiem nad Bałtyk. Taka sztafeta pokoleniowa – mówi Maks Żakowski. – Myślę, że Bałtyk jest u nas mocno niedoceniany pod kątem sportowym. Nasze morze ma absolutnie wszelkie atuty ku temu, by organizować tu wielkie imprezy kitesurfingowe. Szkoda tylko, że kite’a traktuje się u nas trochę po macoszemu i żadna poważna instytucja publiczna nie stawia na wsparcie tego sportu, nie wspominając już o rozwoju turystyki kitesurfingowej. A korzyści byłyby obopólne, bo wioski kitesurfingowe nad Bałtykiem bez wątpienia przyciągnęłyby nie tylko kitesurferów z całego świata, lecz także turystów. Wystarczy wybrać się np. na wybrzeże francuskie czy hiszpańskie, aby przekonać się na własne oczy, jak wielką popularnością wśród przyjezdnych cieszy się ten widowiskowy sport. Dla mnie prywatnie kitesurfing to bilet dookoła świata, który wygrałem w mojej rodzinnej loterii – dodaje Żakowski. Jeżeli zatem marzy wam się sport, który da zastrzyk adrenaliny i zaoferuje niepowtarzalne przeżycia estetyczne, sport, który będziecie mogli ze sobą zabrać w dowolny zakątek świata, niezależnie od pory roku, sport, który pozwoli wam delektować się chwilą – kitesurfing jest jednym z najlepszych możliwych wyborów. Jeżeli marzycie o podróżach, pływaniu w egzotycznych miejscach, spędzaniu aktywnie czasu nad wodą ale również na śniegu (snowkite), dzięki niewielkim wymiarom sprzętu oraz dostępności ostatnimi czasy tanich połączeń lotniczych, marzenia o słonecznych plażach i unoszeniu się nad lazurowymi ciepłymi wodami mogą się ziścić. – Spróbujcie! Kitesurfing to wakacje przez cały rok! Idę o zakład, że Wam się spodoba i że pokochacie deskę z latawcem! Być może już w następne wakacje sami będziecie pakować swój kajtowy sprzęt do walizki – i wyruszycie na podbój światowych wód. Albo chociaż zobaczycie, jak wiele radości można czerpać z pływania po Bałtyku – przekonuje Maks Żakowski.