National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-02-12T06:42:50.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Pałac i ogród w Przelewicach stały się symbolami całego województwa. Oto najpiękniejszy zakątek w Zachodniopomorskiem
items: „To najlepszy sposób na rozpoczęcie przygody z Pirenejami” – każdy dzień wędrówki to inny krajobraz
items: To największa dziura wykopana przez człowieka w Polsce. Wygląda jak gigantyczna rana w krajobrazie
items: To drugie największe miasto Korei Południowej. Plaże sąsiadują tu z wieżowcami
items: „To zupełnie inna Grecja!”. Nie znajdziesz tu tłumów i kurortów –zamiast tego są wioski, cisza i surowy krajobraz
items: Adżman to połączenie arabskiej nowoczesności i tradycji. Znalazłem tu ukryty skarb przyrody
items: Horta de Sant Joan i wąwóz Mont-Rebei to prawdziwa Katalonia. Te krajobrazy inspirowały Picassa
items: Półwysep Pelion to miejsce z dala od tłumów. Tu można poznać Grecję inną niż tę obleganą przez turystów
items: Trzy mniej znane polskie miasta na weekend. Które wybierasz?
items: Ten region na końcu Europy tworzy kilkanaście miasteczek. Każde wygląda jak z innej epoki
items: „Jeżdżę tam dla kąpieli w lodowatym Bałtyku i żytniego chleba” – te wyspy to raj dla introwertyków
items: Najbardziej rzymskie z niemieckich miast. Fantastyczny pomysł na jesienny weekend z rodziną
items: Ulubiony region Polaków. Latamy tam pod dobre wino i nieziemskie jedzenie
items: Tuszetia w Gruzji to serce Kaukazu. Dzikie góry, wyludnione wioski i ujmująca gościnność
items: Znachor z Nikozji zdradził mi sekret miasta, którego nie widać z południa
items: To miasto jest definicją bajkowego miejsca. Nic dziwnego, że trafiło na listę UNESCO
items: Nazywane jest „miastem tysiąca okien”. Nie bez powodu trafiło na listę UNESCO
items: „Nie ma piękniejszego miejsca w regionie”. Ten park to prawdziwy cud Polski
items: Właśnie tutaj kryje się jeden z cudów Polski. I nikt nie spodziewa się tego, co zobaczy
items: Leonardo DiCaprio uratował tę rzekę przed zagładą. Dziś to prawdziwy cud natury
items: Dwa zabytkowe pałace i ogromny park. Ta wieś jest stworzona do odpoczynku
items: Ankara to stolica Turcji. Jeszcze sto lat temu miała zaledwie 30 tys. mieszkańców
items: Takiego Egiptu jeszcze nie znacie. Ta podróż całkowicie zmieniła moje postrzeganie tego kraju
items: Nazywana jest Drogą Królewską. Można nią objechać dobrze znany kraj
items: Wardzia to miasto wykute w skale. Przez blisko sto lat było jedną z pilniej strzeżonych tajemnic Gruzji

Pałac i ogród w Przelewicach stały się symbolami całego województwa. Oto najpiękniejszy zakątek w Zachodniopomorskiem
type: item
date: 2026-02-12T07:44:28.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: ogród angielski
subject: ogrody
subject: pałace
subject: Zachodniopomorskie
description: Mimo upływu lat pałacowy ogród to oaza zieleni łącząca cechy lasu, parku i łąki. A sam pałac w Przelewicach jest ważnym punktem kulturalnym na Pomorzu Zachodnim.
encoded: Spis treści: Jak stworzyć las Ogród jako miłość życia Jak z Jane Austen Od nowa Wędrowanie po ścieżkach Ogrodu Dendrologicznego w Przelewicach przypomina odczytywanie palimpsestu. Przemieszczam się po żwirowych alejkach, przeskakuję po kamieniach pomiędzy strumieniami, przekraczam łukowate mostki, pławię się w cieple oranżerii. Każdy krok jest odkrywaniem światów ukrytych. Ogród, od momentu powstania w 1805 r., przechodził – i nadal przechodzi – nieustanne zmiany. Nic nie jest tu stałe: roślinność, obszar, bieg ścieżek, zabudowania, styl całości. Przy odrobinie uwagi wciąż można jednak dostrzec ślady minionego czasu. W jakimś sensie jest to podróż po historii Pomorza Zachodniego. Jej tryby uruchomił ówczesny właściciel Przelewic, August Heinrich von Borgstede, który zlecił nie tylko wybudowanie pałacu – stojącego do dziś w pobliżu ogrodu – ale też parku w stylu angielskim o powierzchni 248 mórg. Znalazło się w nim miejsce na sady owocowe, warzywniaki i szparagarnie, co świadczy o pragmatycznym podejściu do życia Augusta – plony z ogródka i sadu stanowiły ważną część zaopatrzenia pałacowej kuchni. Tę tradycję kontynuował książę August Pruski, kolejny właściciel przelewickiego majątku. Czy da się jeszcze znaleźć ślady tamtych użytecznych działek? Owszem, choć to trudne, gdyż książę w swoich twórczych ambicjach szybko wyszedł poza ramy praktyczności. Pałac wraz z ogrodem zakupił jako zabezpieczenie przyszłości dzieci pochodzących z nieformalnego związku z Augustą Arend (która później zyskała tytuł szlachecki i zaczęła mianować się baronową von Prillwitz) i być może z myślą o niej stopniowo upiększał ogród, tworząc coraz pokaźniejsze areały przeznaczone na rzeczy nie do konsumowania, lecz podziwiania: kwiaty i egzotyczne rośliny. Jak stworzyć las Prawdziwe zmiany nadeszły jednak w 1922 r., gdy ziemię kupił zamożny przemysłowiec z Berlina, Conrad von Borsig. Dorobił się na inżynierii mechanicznej, jego prawdziwą pasją – być może będącą przeciwwagą dla świata projektów i …

przelewice-1-20b891d.jpg
width: 1800
height: 1200

„To najlepszy sposób na rozpoczęcie przygody z Pirenejami” – każdy dzień wędrówki to inny krajobraz
type: item
date: 2026-02-07T10:25:56.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: góry
subject: hiszpania
subject: katalonia
subject: pireneje
subject: trekking
description: Spędziłem sześć dni w górach Katalonii. I już wiem, że na pewno tam wrócę. Szlak Cavalls del Vent to wspaniały sposób na poznanie Pirenejów.
encoded: Spis treści: Szlak Cavalls del Vent Poza światem Chmury motyli Ocet z jodły Pireneje – informacje praktyczne To najlepszy sposób na rozpoczęcie przygody z Pirenejami – przyznał Jordi, gdy dotarliśmy do Prat d’Aguiló, schroniska, którym się opiekuje. – Trasa jest dość łatwa, nie musisz mieć sprzętu ani umiejętności wspinaczkowych – zapewniał. A tych rzeczywiście nie mamy. Ponad 80-kilometrowy szlak Cavalls del Vent jest jednak osiągalny dla każdego, kto potrafi przejść w ciągu dnia kilkanaście kilometrów. Pireneje dawno chodziły nam po głowie, a trekking po tych stosunkowo mało uczęszczanych górach wydawał się idealnym preludium do poznania hiszpańskiej Katalonii. Gdy jednak przeglądaliśmy potencjalne trasy, większość z nich prowadziła po wysokich szczytach i wyglądała raczej dość wymagająco. A my szukaliśmy czegoś, czemu podoła nasza grupa osób w średnim wieku. Aż trafiliśmy na Cavalls del Vent, pieszą pętlę niestraszącą setkami kilometrów, które trzeba przebyć, i niezahaczającą, poza jednym wyjątkiem, o wyższe partie gór. Ścieżka okrąża Park Przyrody Cadí-Moixeró. Od połowy maja do połowy października działają na tym terenie schroniska, w których można liczyć na nocleg i dobry posiłek. Przejście trasy zajmuje zwykle pięć dni. Nieco zachowawczo uznaliśmy, że potrzeba nam sześciu, i zarezerwowaliśmy noclegi. Szlak Cavalls del Vent Z pogrążonej w wilgotnym morskim upale Barcelony autobus zabrał nas do niewielkiej miejscowości Bagà leżącej w pobliżu naszej trasy. Pogoda zrobiła się bardziej górska – było wciąż ciepło, ale o dobre kilka stopni mniej niż na wybrzeżu, a płynące nad jasnymi szczytami szare chmury sugerowały, że lepiej przygotować się na nagłe zmiany aury. Cavalls del Vent, co po katalońsku oznacza „konie wiatru” i jest nie do końca jasnym nawiązaniem do buddyjskich flag modlitewnych łopoczących na wietrze w Himalajach, nie została wytyczona od zera. Przez ponad rok grupka miejscowych pasjonatów – miłośników gór lub strażników parku i schronisk – przemierza…

pireneje-59e6d9a.jpg
width: 1797
height: 1200

To największa dziura wykopana przez człowieka w Polsce. Wygląda jak gigantyczna rana w krajobrazie
type: item
date: 2026-01-28T12:25:00.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: ciekawostki
subject: fakty i mity
subject: Go Poland
subject: kopalnie
subject: podróże
subject: polska
subject: Travel
subject: węgiel
subject: wycieczki
subject: zwiedzanie
description: Największa dziura w ziemi w Polsce przyciąga nie tylko geologów, ale i zwykłych turystów. Nie każdy wie, jak potężna jest to konstrukcja i co się z nią stanie po zakończeniu wydobycia. Kopalnię odkrywkową węgla brunatnego można oglądać w samym centrum naszego kraju.
encoded: Spis treści: Rozmiary, które przytłaczają Węgiel brunatny sprzed milionów lat Maszyny jak z innego świata Od kopalni do prądu: energetyczne serce kraju Czy naprawdę „widać ją z kosmosu”? Turystyka industrialna i doświadczenie „z wnętrza ziemi” Co dalej z Bełchatowem? „Jestem w Mordorze” – myślę, rozglądając się nerwowo i oczekując pojawienia się armii złowrogich postaci. Na horyzoncie wznoszą się kominy elektrowni, z których unoszą się białe obłoki – nie dymu, a najczęściej pary wodnej. Krajobraz wokół przypomina scenografię z filmu science fiction: ogromne ściany ziemi, szarozielona mozaika taśmociągów i koparek, a wszystko tonie w pylistym powietrzu i charakterystycznej ciszy industrialnego kolosa. Rozmiary, które przytłaczają Znajduję się w miejscu, które zyskało przydomek „największa dziura w ziemi” – w kopalni odkrywkowej węgla brunatnego Bełchatów, uznawanej za największy tego typu obiekt w Polsce i jedną z największych kopalni w Europie. To technologiczne monstrum, które fascynuje zarówno swoją skalą, jak i wpływem na środowisko oraz gospodarkę energetyczną kraju. Kopalnia Bełchatów rozciąga się na długość około 12 km, ma 3 km szerokości i osiąga głębokość do 310 metrów w najgłębszych punktach. Jej całkowita powierzchnia to ponad 3,5 tys. ha. Dla wyobrażenia: na tym obszarze zmieściłoby się nawet 5 tysięcy boisk piłkarskich! Dno odkrywki leży setki metrów poniżej poziomu otaczającego terenu – człowiek na jego tle wydaje się mikroskopijny. Węgiel brunatny sprzed milionów lat Wydobycie surowca poprzedza usunięcie grubych warstw nadkładu – czyli ziemi i skał, które zalegają nad złożem. W Bełchatowie ten nadkład ma nawet 150 metrów grubości. Dopiero pod nim znajduje się to, po co istnieje ta gigantyczna operacja – węgiel brunatny, czyli sprasowane szczątki roślinne sprzed około 20 milionów lat. Zdarza się, że podczas prac wydobywczych odnajdywane są pozostałości roślinne, np. fragmenty dawnych drzew – sekwoi, iglastych, włókien pni. Nie brakuje także odkryć paleo…

belchatow-GettyImages-882950382-61cb836.jpg
width: 5580
height: 3720

To drugie największe miasto Korei Południowej. Plaże sąsiadują tu z wieżowcami
type: item
date: 2026-01-25T10:33:26.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: azja
subject: korea
subject: korea południowa
subject: miasta
description: Drugie największe miasto Korei jest znane z międzynarodowego festiwalu filmowego. W Pusanie można też spróbować egzotycznych owoców morza, a potem zdrzemnąć się w parku.
encoded: Spis treści: Dlaczego warto odwiedzić jimjilbang w Pusanie choć raz w życiu? Najbardziej niezwykły targ rybny w Korei? W Pusanie zobaczysz rzeczy, które trudno zapomnieć Festiwal filmowy w Pusanie Ajeossi jest trochę skonfundowany. Mimo włożonego trudu nie jest w stanie doprowadzić mnie do należytego porządku. Europejski brud, który przyniosłem ze sobą do jednej z publicznych łaźni w mieście Pusan (Busan), okazał się ponad jego siły. Dla jasności: nie stronię na co dzień od wody i mydła. W podróży zdarza mi się brać prysznic trzy razy dziennie. W Korei to jednak za mało. Jeżeli nie spędzasz kilku godzin każdego dnia na szorowaniu się, udrażnianiu porów skóry, nakładaniu lepkich od śluzu ślimaka maseczek na twarz i wklepywaniu w siebie nieskończonej ilości balsamów, jesteś… no cóż, trochę brudasem. Ten kraj ma obsesję na punkcie piękna i czystości. Zarówno kobiety, jak i mężczyźni potrafią zrobić wszystko, by zyskać na atrakcyjności. Dlaczego warto odwiedzić jimjilbang w Pusanie choć raz w życiu? Ajeossi to koreańskie słowo, które można przetłumaczyć jako „wujaszek”. Używa się go do określenia w grzeczny sposób mężczyzn starszych od siebie, których dobrze się nie zna. Może być to sprzedawca czy kasjer. Mój „wujaszek” jest szorowaczem-masażystą pracującym w łaźni. Te przybytki przyciągają tłumy, które przelewają się przez kolejne izby, w których można się pławić w wodzie o różnej temperaturze lub wygrzewać się w saunach. Przechodząc z pomieszczenia do pomieszczenia, zawsze należy się umyć. I nie mówimy tu o szybkim prysznicu, lecz o długich minutach spędzonych na skrobaniu się twardą szczotką. Można robić to samodzielnie lub oddać się w ręce ajeossi. Zdecydowałem się na tę drugą opcję. Starszy mężczyzna kazał mi się położyć na plastikowym stole i zabrał się do szorowania żółtą myjką, okładania mnie pięściami i zalewania gorącą wodą z mydłem. Gdy 20 minut później wstałem, zdawało mi się, że moja skóra jest absolutnie miękka i zupełnie nowa, ale mężczyzna potrząsał zmar…

pusan-1-d9eef8f.jpg
width: 1800
height: 1200

„To zupełnie inna Grecja!”. Nie znajdziesz tu tłumów i kurortów –zamiast tego są wioski, cisza i surowy krajobraz
type: item
date: 2026-01-24T13:30:03.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: góry
subject: grecja
subject: wakacje w grecji
description: Nie ma tu białych domków, smażonych kalmarów ani turkusów z folderów biur podróży. Zamiast tego są kamienne wioski, dźwięk krowich dzwonków, zapach dymu z kominów i miód o właściwościach naturalnego antybiotyku. W północno-zachodnim Epirze, „za górami” Grecji, odkrywam krainę, która bardziej przypomina Alpy niż wakacyjną Helladę – dziką, cichą i zaskakująco autentyczną.
encoded: Spis treści: Miód z Zagori jak naturalny antybiotyk – pszczoły mają tu swój Eden Trafiłem na grecki kraniec świata Turkusowa rzeka, dzikie zwierzęta i górskie ścieżki tylko dla wytrwałych Tajemnicze źródła Papingo i skalna studnia ukryta wśród drzew Jak zaplanować podróż do Epiru Nie widziałem ani jednej łodzi rybackiej. Zamiast bielonych domów mijałem chałupki z kamienia przykryte łupkowym dachem. Nie zamówiłem nawet pół talerza kalmarów, ale próbowałem za to aromatycznej koźliny. Trafiłem do Grecji alternatywnej. W akompaniamencie dźwięków krowich dzwonków i aromacie dymu ulatującego przez kominy wiejskich domów zanurzam łyżkę w miseczce z miodem. Zagori to inna Grecja Jestem w Epirze, rejonie Zagori, na północno-zachodnim skrawku Grecji. Bliżej mu do Alp niż do rozbawionych wakacyjnymi imprezami wysp Hellady. To kraina gór, lasów, niedźwiedzi i poobijanych pikapów przewożących po krętych drogach ule pełne pszczół. Pszczelarstwo jest tu bowiem tradycją kultywowaną od setek, jak nie tysięcy lat. – Epir, a szczególnie geopark Vikos, słynie z bioróżnorodności – mówi Eleni Plachoura, która wraz z partnerem, Vassilisem, ma całkiem pokaźną liczbę uli. – Rosną tu setki roślin, ziół i kwiatów. Dla pszczół to Eden! Na potwierdzenie wyjątkowości miodu z Zagori Eleni ma papiery – sprzedawany przez nią produkt został zbadany na uniwersytecie w Tesalii i okazało się, że miód ma najwyższy z możliwych poziom przeciwutleniaczy oraz składników o działaniu zbliżonym do antybiotyków. Inaczej mówiąc, to bomba zdrowotna. – To nie dotyczy wyłącznie naszych miodów, ale większości z tych, które pozyskiwane są w tych górach – mówi Eleni. – Kluczowe bowiem są warunki, w których żyją pszczoły. A Zagori to wciąż jeden z najmniej zmienionych przez cywilizację rejonów Grecji, a może i Europy. Trafiłem na grecki kraniec świata Jeszcze w latach 50. ubiegłego wieku nie było tu żadnych utwardzonych dróg, korzystano jedynie ze ścieżek puszczonych nad potokami łukowatymi mostami z kamienia. Nazwa re…

Zagori-1ffa994.jpg
width: 1800
height: 1200

Adżman to połączenie arabskiej nowoczesności i tradycji. Znalazłem tu ukryty skarb przyrody
type: item
date: 2026-01-17T08:57:58.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: atrakcje turystyczne
subject: azja
subject: półwysep arabski
subject: zjednoczone emiraty arabskie
description: Zanurzony w nowoczesności emirat Ajman (Adżman) często zaskakuje swoim silnym przywiązaniem do tradycji. Więcej o Zjednoczonych Emiratach Arabskich piszemy w najnowszym wydaniu „Travelera”!
encoded: Spis treści: Stocznia w Adżmanie Targ suk Saleh Promenada Ajman Corniche Ajman Museum Rezerwat Al Zorah Adżman – informacje praktyczne Dzień zaczyna się od zapachu drewna. Świeżo przyciętych desek, trocin zsuwających się strugami spod hebla, gęstej żywicy. Wdycham go o świcie, przysłuchując się stukotowi młotków i rozmowom toczonym przez rzemieślników. Stocznia w Adżmanie O tej godzinie w stoczni panuje niewielki ruch, ale praca już trwa. Wszystko powstaje tu ręcznie, bez pośpiechu, z wykorzystaniem technik przekazywanych z pokolenia na pokolenie. Liczy się przede wszystkim jakość, a nie ilość. Jestem w stoczni w Adżmanie, mieście będącym głównym punktem najmniejszego emiratu w ZEA. To najstarsza i ostatnia już w tym regionie stocznia zajmująca się produkcją i naprawą łodzi dau. Przez wieki te wąskie statki napędzane trójkątnym żaglem przecinały Zatokę Perską. Aż do połowy ubiegłego wieku kursowały między krajami arabskimi i wschodnim wybrzeżem Afryki, wykorzystując do tego siłę wiatru. Niosły przyprawy, daktyle, ryby, perły, a w drodze powrotnej głównie drewno, którego tu, w pustynnym otoczeniu, zawsze brakowało. Dau ożywiały handel, który pozwolił Emiratom Arabskim na szybką ekspansję i rozwój. Wciąż jeszcze można je tu zobaczyć, choć dziś są w mniejszości. Bogaci mieszkańcy kraju chętniej wybierają napędzane silnikami motorówki. Zamiłowanie do dau wciąż mają jednak we krwi – często nawet nowoczesne, odlewane z kompozytów kadłuby nawiązują kształtem do tradycyjnych statków. Drewniane dau mają zbyt wiele zalet, by tutejsza społeczność zupełnie je porzuciła. Wielu rybaków używa łodzi odziedziczonych po ojcach i dziadkach. Trzeba o nie dbać i je naprawiać. Pracy dla szkutników więc nie brakuje. Ostatnio jednak stocznia zyskała dodatkową wartość – jest traktowana jako miejsce o znaczeniu historycznym i edukacyjnym. Można się tu wybrać na wycieczkę z przewodnikiem, a przy odrobinie szczęścia nawet spróbować swoich sił w szkutnictwie. Targ suk Saleh Na podobne ślady prz…

Adzman-99028ef.jpg
width: 1913
height: 1200

Horta de Sant Joan i wąwóz Mont-Rebei to prawdziwa Katalonia. Te krajobrazy inspirowały Picassa
type: item
date: 2025-12-15T07:03:06.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: hiszpania
subject: katalonia
subject: wakacje w hiszpanii
description: Jeżeli chcesz zobaczyć prawdziwą Katalonię, jedź w trasę wiodącą przez wysokie góry, odległe wioski i deltę rzeki Ebro. Przygotuj się na podróż śladami Picassa.
encoded: Spis treści: Katalonia nieznana: Horta de Sant Joan La Farga de l’Arión – drzewo Konstantyna Wąwóz Mont-Rebei Flamingi znad rzeki Ebro Paella – królowa wieczoru W tej jaskini Picasso spał przez miesiąc – mówi Carles Puyol. – No dobrze, może to bardziej skalna półka niż jaskinia – dodaje, widząc moje zdziwione spojrzenie. Przyjechaliśmy tu, by zobaczyć okolice, do których jeden z najwybitniejszych nowożytnych artystów wracał we wspomnieniach przez całe życie. Pisał: „Wszystkiego, co wiem, nauczyłem się w Horcie”. Stoimy w rozgrzanym letnim powietrzu otoczeni świergotem ptaków, wyłapując szmer przepływającego nieopodal strumienia. Jesteśmy w hiszpańskiej Katalonii, a mój przewodnik – Carles Puyol z Catalunya Experience – prowadzi mnie po wytyczonej tu stosunkowo niedawno „trasie Picassa”. Artysta przyjechał do Horty de Sant Joan – wioski leżącej ok. 210 km na południowy zachód od Barcelony – w 1898 r., mając zaledwie 16 lat. Podróżował ze szkolnym przyjacielem, Manuelem Pallarèsą, który zaprosił go tam na lato do rodzinnego domu. Sierpniowy upał tak dawał się im we znaki, że uciekli w góry, gdzie u stóp szczytu Santa Bárbara spędzali czas na szkicowaniu krajobrazu, a siostra Manuela co kilka dni dostarczała im prowiant. Do Horty Picasso wrócił 11 lat później, tym razem w towarzystwie kochanki Fernande Olivier. To wtedy zaczął na poważnie eksperymentować z kubizmem. Katalonia nieznana: Horta de Sant Joan Szczerze mówiąc, o Horcie nigdy wcześniej nie słyszałem. Podobnie zresztą jak o wielu innych miejscach hiszpańskiej Katalonii. – To nic nadzwyczajnego – pocieszył mnie Carles. – Dla większości przyjezdnych Katalonia to wyłącznie Barcelona. Ewentualnie Pireneje, ale te znają głównie miłośnicy wielodniowych trekkingów. Gdy odbiłem autem od Barcelony, kierując się w głąb lądu, szybko się przekonałem, jak dużo przez moją niewiedzę traciłem. Wąska i kręta droga poprowadziła mnie przez niewielkie winnice, pogrążone w jednostajnym brzęczeniu cykad gaje oliwne, bujne sady migd…

Katalonia-1-49162be.jpg
width: 2311
height: 1300

Półwysep Pelion to miejsce z dala od tłumów. Tu można poznać Grecję inną niż tę obleganą przez turystów
type: item
date: 2025-12-14T13:29:32.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: grecja
subject: wakacje w grecji
subject: zwiedzanie
description: Pelion ma wszystko, czego oczekujemy od Grecji, pozostając niemal nieznany wśród turystów. Jest nadmorską, ale daleki od typowych obrazów plaż i białych wiosek.
encoded: Spis treści: Grecja bez tłumów turystów Milies, kolej i malarstwo Słodkie łyżeczki Wędrówki po oślich ścieżkach Balansujemy między nostalgią za przeszłością a umiłowaniem do teraźniejszości – mówi Eleftheria Psoma, przewodniczka. – Każdy z mieszkańców Wolos, patrząc w przód, ogląda się też za siebie. Stoimy przed niewielkim budynkiem kina Achilleio w Wolos, szóstym pod względem wielkości greckim miastem, ulokowanym nad zatoką Pagasitikós i przytulonym do masywu górskiego Pelion. Biały gmach o dopracowanych klasycystycznych kształtach przyjął pierwszych widzów w 1925 r. Instytucja po niemal stu latach wciąż działa, będąc nie tylko jednym z najdłużej działających kin w Grecji, ale też w Europie. W czasach, gdy to kino otwierano, Wolos było prężnie działającym ośrodkiem handlowo-przemysłowym i cieszyło się wszystkimi przywilejami miasta będącego w rozkwicie. O tamtych chwilach przypominają neoklasycystyczne kamienice i wille rozsiane wzdłuż nadmorskiej promenady. Dziś Wolos jest stolicą prefektury Magnezja oraz tętniącym życiem miastem uniwersyteckim, przeszłość nadal jest tu ważna. Grecja bez tłumów turystów Jesteśmy 320 km od Aten i 217 od Salonik. Te odległości wpływają na charakter Wolos. – Półwysep Pelion to świat odrębny – mówi Eleftheria. – Leżymy zbyt daleko od innych ośrodków miejskich, by przyciągać uwagę świata. Lotnisko w Wolos jest obiektem regionalnym, obsługującym zaledwie siedem połączeń w tygodniu. By się tu dostać, trzeba się trochę postarać. Przyjechałem tu właśnie z tego powodu – by poznać Grecję inną niż tę obleganą przez turystów i pokazywaną w folderach. Nadmorską, ale daleką od typowych obrazów plaż i białych wiosek. Żyjącą dawnym rytmem, skupioną na swoich sprawach, a nie na wakacyjnych biznesach i obsłudze turystów. Ci się tu oczywiście pojawiają, ale w przeważającej mierze są to Grecy. Skala tego ruchu nie jest na tyle znacząca, by wpłynąć na krajobraz regionu – nie ma tu rozbudowanej infrastruktury hotelowej, tłumów ani bogatej oferty wakacy…

Pelion-a74dd5f.jpg
width: 1983
height: 1500

Trzy mniej znane polskie miasta na weekend. Które wybierasz?
type: item
date: 2025-12-06T07:34:46.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: atrakcje turystyczne
subject: city break
subject: miasta
subject: polska
subject: polskie miasta
description: Nie tylko stolice województw są warte uwagi, gdy planujemy weekendowy city break. Chełmno, Bolesławiec, Sanok – każde z tych miast przyciąga unikatowym klimatem.
encoded: Spis treści: Chełmno – średniowiecze i miłość Bolesławiec – ceramika i architektura Sanok – Beksiński i folklor Gdzie by tu wyskoczyć na weekend? Jeśli stawiacie sobie takie pytanie, mamy dla was trzy podpowiedzi. Chełmno – średniowiecze i miłość Chełmno zachowało niemal nienaruszony średniowieczny układ miasta. Centralnym punktem jest Rynek z renesansowym ratuszem. To miasto jest pełnym historii obrazem gotyckiego świata. Mający niemal 3 km długości mur obronny otacza centralną część Chełmna, budząc skojarzenia z francuskim Carcassonne, ale przede wszystkim przypomina, jaką rangą cieszyła się niegdyś ta miejscowość. Setki lat temu Chełmno było miastem stołecznym całej prowincji, w zamyśle mając stać się centrum całego państwa krzyżackiego. O jego znaczeniu może świadczyć fakt, że to właśnie tu powstało tzw. prawo chełmińskie, zbiór reguł nakreślony w 1233 r. przez mistrzów Hermanna von Salza i Hermanna Balka, które stały się wzorem cywilizacyjnym lokacji miejskich w całym państwie krzyżackim. Do XVIII w. model oparty na chełmińskich prawach objął 230 miast, w tym m.in. Warszawę, Płock czy Włocławek. Dziś Chełmno jest uroczą miejscowością, o której można powiedzieć wiele, ale nie to, że jest duża. Mieszka tu zaledwie 20 tys. ludzi. Kameralność stała się jednak jednym z atutów miejscowości – położona z dala od zgiełku skłania do powolnego zwiedzania i sprzyja chwilom odpoczynku. Gotyckie zabytki i średniowieczne uliczki zostały zestawione z pieczołowicie odnowionym placem przed ratuszem i drobnymi rozwiązaniami, które upiększają pobyt: rozrzuconymi tu i ówdzie ławeczkami, pełnymi zieleni, uporządkowanymi parkami, dobrze oznaczonymi trasami spacerowymi. Moment większego przebudzenia Chełmno przeżywa w pierwszej połowie lutego, gdy jego uliczki zmieniają się w arenę miłosnego spektaklu. Od kilkunastu lat Chełmno hucznie celebruje walentynki. W kościele farnym w srebrnej puszce kryje się bowiem kawałek czaszki św. Walentego. W jaki sposób relikwia trafiła do miasta, do …

chelmno-b12f802.jpg
width: 2100
height: 1400

Ten region na końcu Europy tworzy kilkanaście miasteczek. Każde wygląda jak z innej epoki
type: item
date: 2025-10-26T13:28:57.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: europa
subject: portugalia
description: Alentejo to portugalski region, który wciąż umyka tłumom – znajdziesz tu miasteczka jak z bajki, przemytnicze szlaki i jezioro, które zmieniło cały krajobraz. Wyruszając śladem orłów, dębów korkowych i średniowiecznych murów, poznaj miejsca, gdzie czas płynie inaczej, a codzienność przypomina sen na jawie.
encoded: Spis treści: Gdzie orły krążą nad murami – historia i symbole Marvão Na granicy dwóch światów – wspomnienie przemytniczych szlaków Złota Wyspa i gwiazdy nad głową – odkrywanie jeziora Alqueva Miasto kości i proporców – Évora pełna historii i kontrastówa Jak zaplanować podróż do Alentejo Gdy o świcie wymykam się z hotelu, czuję się, jakbym był jedynym mieszkańcem Marvão. Brukowane ulice mieściny osadzonej na szczycie granitowej skały są opustoszałe, powtarzając echem odgłos moich kroków. Turyści nie zdążyli jeszcze przyjechać, a miejscowi nie mają powodów, by zaczynać dzień pośpiechem. W Alentejo, największym regionie Portugalii, pośpiech nie jest zresztą w cenie – to kraina prostoty, powolnych ruchów i długo podejmowanych decyzji. Gdzie orły krążą nad murami – historia i symbole Marvão Marvão, ulokowane na północno-wschodnim krańcu regionu, tuż przy granicy z Hiszpanią, jest kwintesencją tego świata. Niesie ze sobą wielowiekową historię i otoczone jest oszałamiającą scenerią, którą podziwiam, wędrując szczytem kamiennych murów oplatających wioskę. Jej główny punkt wyznacza zamek – rankiem dostęp do niego chroni zaryglowana brama. Początki tej osady sięgają IX w., to wtedy Ibn Maruan – arabski przywódca wojskowy i religijny, buntownik przeciwko emirowi Kordoby i założyciel autonomicznego królestwa z siedzibą w Badajoz – wzniósł na skale niewielką fortecę. W 1160 r. miejsce przeszło pod władanie chrześcijan – Arabowie opuścili wzgórze w trakcie oblężenia. Od tego czasu Marvão to zyskiwało, to traciło na znaczeniu, jedno jednak pozostało niezmienne: widok orłów południowych (nazywanych też orzełkami Bonellego) dostojnie szybujących wokół zamkowej skały. Wspominają o nich już arabskie kroniki (Ibn Marwan skradł orłom wierzchołek grzbietu), ptaki żyją tu więc nieprzerwanie przynajmniej od tysiąca lat. Alentejo słynie z takich zatrzymanych w czasie klejnotów: średniowiecznych zamków, zabytkowych latyfundiów, tysiącletnich sadów oliwnych, wiekowych dębów korkowych. Te osta…

alentejo-shutterstock265165106-6c14646.jpg
width: 4752
height: 3168

„Jeżdżę tam dla kąpieli w lodowatym Bałtyku i żytniego chleba” – te wyspy to raj dla introwertyków
type: item
date: 2025-10-25T12:32:46.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: estonia
subject: morze bałtyckie
subject: wyspy
description: Podróż przez Estonię to nieustanny zachwyt nad lekkością życia i naturą. Jej wyspy Sarema, Pakri i Kihnu to oazy spokoju. Warto tam wpróbować estońskiego podejścia do saunowania. Sauny w Estonii to część dziedzictwa narodowego i społecznego. Na wyspach Sarema, Pakri i Kihnu poznasz, jak ważne są dla lokalnych mieszkańców i jak wygląda ten rytuał.
encoded: Spis treści: W saunie na Sarema – gorąco, nago i po estońsku Pakri bez promów i bez lasów – najdziwniejsze wyspy Estonii? Na Kihnu rządzą kobiety i nie ma bankomatów Jak zaplanować podróż na estońskie wyspy – Wszyscy będziemy na golasa i spędzimy dużo czasu w bardzo wysokiej temperaturze – Malle uśmiecha się szeroko, nie mogąc się doczekać, aż wejdziemy do sauny. Nie jestem do końca przekonany co do tego pomysłu. Tym bardziej że Mallego i grupkę jego znajomych poznałem może z godzinę temu. Wypiliśmy po piwie i okazało się, że za chwilę mamy wylądować całą grupą w drewnianym pomieszczeniu pełnym gorącej pary. Wszyscy bez ubrań. Cóż, mam, co chciałem. Nie da się podróżować po Estonii, nie odwiedzając saun. W tym kraju przesiadywanie w rozgrzanych do oporu pomieszczeniach jest sportem narodowym. I fundamentem relacji społecznych. W saunie na Sarema – gorąco, nago i po estońsku Sauna, przed którą stoimy, jest niepozorną budką skleconą z desek, ulokowaną na nadmorskich wydmach. Jestem na wyspie Sarema będącej częścią bałtyckiego archipelagu na zachodnim krańcu Estonii. I choć prawdziwym zagłębiem saun w tym kraju jest południowo-wschodni rejon, pomieszczenia do sesji w wysokiej temperaturze rozsiane są tu w zasadzie wszędzie. W Estonii jest ich ok. 3 tys., a o znaczeniu tych miejsc w lokalnej kulturze opowiadał dokument „Siostrzeństwo świętej sauny” (w 2023 r. film zdobył nominację do Oscara). Krótko mówiąc, saunowanie to tu poważna sprawa. Lepiej więc nie denerwować Estończyków, wspominając o tym, że to przecież Finowie są najbardziej znani z zamiłowania do przesiadywania w gorącym powietrzu. Gdy tylko o tym napomknąłem, Malle zrugał mnie bezceremonialnie, a odzyskanie jego względów wymagało postawienia mu kolejnego piwa. – To nasze sauny są wpisane na listę dziedzictwa kulturowego UNESCO! – pieklił się. – Nasze, nie fińskie! Miał rację. Estońska kultura saunowa trafiła na listę już w 2014 r. – fińska została wpisana dopiero w 2020 r. Tę potyczkę Estończycy więc niewątp…

sarema-shutterstock1766649242-27584e7.jpg
width: 5403
height: 3036

Najbardziej rzymskie z niemieckich miast. Fantastyczny pomysł na jesienny weekend z rodziną
type: item
date: 2025-10-18T12:32:22.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Czas na miasta
subject: niemcy
subject: starożytność
subject: starożytny rzym
description: Rzymski skarb z Trewiru to dopiero początek. Podczas podróży po najstarszym mieście Niemiec odkryłem ślady Imperium, które wciąż są obecne – od monumentalnej Czarnej Bramy po zaskakująco dobrze zachowane monety. Trewir oferuje spojrzenie na przeszłość bez tłumów i pośpiechu.
encoded: Spis treści: Rzymskie bogactwa i cesarskie mozaiki Trewiru z bliska Złoty Skarb z Trewiru – 18 kg rzymskiego bogactwa ukrytego w ziemi Porta Nigra – rzymska brama, która przetrwała wieki i została kościołem Rzymski pałac Konstantyna i amfiteatr, gdzie cisza zastąpiła gladiatorów Jak zaplanować podróż do Trewiru – dojazd, noclegi i lokalne smaki Trewir, położony niedaleko granicy z Luksemburgiem i Francją, uchodzi za najstarsze miasto w Niemczech. Przez wieki pełnił rolę drugiego Rzymu. Kiedy imperium upadło, miasto popadło w cień, a przed zupełnym zapomnieniem uratowały je pochodzące stąd słynne wina mozelskie. Dziś jednak, gdy stolica Włoch niknie pod naporem milionów turystów, a do najważniejszych zabytków wiją się wielogodzinne kolejki, Trewir staje się kuszącą alternatywą. Daje sposobność spojrzenia na czasy Imperium Rzymskiego bez konieczności przebijania się przez tłumy. Rzymskie bogactwa i cesarskie mozaiki Trewiru z bliska Światło reflektorów wydobywa kamienną bramę z otchłani nocy. Późnym wieczorem, gdy docieram do Trewiru, najważniejszy zabytek miasta wygląda, jakby udało mu się umknąć spod działania upływającego czasu. Mrok pochłonął wszystkie atrybuty współczesności – budynki, samochody, banery – tworząc nieprzeniknione tło dla podświetlonej lampami Porta Nigra – Czarnej Bramy. Odruchowo szukam wzrokiem postaci odzianych w togi lub rzymskich żołnierzy w pełnym ekwipunku. Następnego dnia, zanim wrócę pod rzymską bramę, by obejrzeć ją w świetle południa, idę do Rheinisches Landesmuseum Trier, dzięki któremu można rozeznać się w rzymskiej historii miasta. – Trewir nie bez powodu nazywany był Rzymem Północy – mówi Thomas Martin, który oprowadza mnie po placówce. – W latach 293–395 rezydowało tu kilku rzymskich cesarzy, w tym Konstantyn Wielki. Echa tamtych czasów rozbrzmiewają w pieczołowicie ułożonych mozaikach zdobiących niegdyś tutejsze domy, pomalowanej na wściekle bordowy kolor ścianie przeniesionej z ruin rzymskiej rezydencji czy w przedmiotach codzien…

trewir-85eb1b7.jpg
width: 2000
height: 1333

Ulubiony region Polaków. Latamy tam pod dobre wino i nieziemskie jedzenie
type: item
date: 2025-08-10T10:57:15.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: gruzja
subject: wino
description: Chrześcijaństwo i wino to dwie tutejsze religie. Poza tym jednak warto wiedzieć, że Kachetia to kolebka gruzińskiego romantyzmu.
encoded: Spis treści: Sighnaghi – miasto miłości Klasztor Bodbe Dzalisi Tsinandali Mukhrani Kachetia – informacje praktyczne Osiem tysięcy lat temu ktoś zasadził w tym miejscu winorośl. I wiedział, jak z jej owoców zrobić wino – mówi mi Patrick McGovern z Muzeum Archeologii i Antropologii Uniwersytetu Pensylwanii. Stoimy na niewielkim wzniesieniu otoczonym zielonymi polami, niecałe 30 km na południe od Tbilisi. Mój rozmówca jest dyrektorem prac wykopaliskowych prowadzonych na kopcu Gadachrili Gora – najstarszym znanym nam miejscu, w którym człowiek produkował ten szlachetny trunek. Pośród ruin domów z cegły mułowej z epoki kamienia naukowcy znaleźli pyłki świadczące o tym, że wokół wsi uprawiono winorośl. Analiza chemiczna fragmentów naczyń wykazała na nich obecność kwasu winowego – to pradawny „odcisk palca” mówiący o tym, że w glinianych dzbanach chlupotało niegdyś wino. – Mieszkańcy Gadachrili Gora potrafili wywołać fermentację soku winogronowego. Winiarstwo narodziło się właśnie tutaj – twierdzi McGovern. Sighnaghi – miasto miłości Podróżując przez gruzińską Kachetię, na te winne ślady natrafiam nieustannie, choć czasem ich dostrzeżenie wymaga nieco uwagi. Następnego dnia jadę do Sighnaghi, zwanego miastem miłości. Miano to nadane zostało co prawda nieco na wyrost, głównie w nadziei na to, że zwabi turystów. Miłosnych historii nie ma tu za wiele, ale jest za to czynny całodobowo urząd stanu cywilnego; ślub można więc tu wziąć o dowolnej godzinie. Nawet jeżeli jednak nie przywiodą was tu porywy serca, Sighnaghi może się podobać. Spędzam kilka godzin na wędrowaniu po brukowanych uliczkach otoczonych kolorowymi domami z ażurowymi balkonami i zdobionymi bramami skrytymi za kaskadami kwiatów. Miasto przeszło rewitalizację – zaraz po odzyskaniu niepodległości przez Gruzję zaczęto robić tu wiele, by usunąć ślady sowieckiej przeszłości i nadać ulicom zachodniego sznytu. Budżetu starczyło jednak tylko na odnowienie domów z pierwszej linii, zwykle przy głównych traktach. Z tego po…

Kachetia-9c3ec6e.jpg
width: 1000
height: 669

Tuszetia w Gruzji to serce Kaukazu. Dzikie góry, wyludnione wioski i ujmująca gościnność
type: item
date: 2025-08-10T08:03:40.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: góry
subject: gruzja
subject: kaukaz
description: Leżąca we wschodniej Gruzji Tuszetia to jeden z najbardziej dzikich zakątków kraju. Położona jest na północnych zboczach Wielkiego Kaukazu. Od północy i wschodu graniczy z republikami federacji rosyjskiej: Czeczenią i Dagestanem.
encoded: Spis treści: Wyludnione wioski Monastyr Alawerdi Omalo – stolica Tuszetii Dartlo Girevi Tuszetia – informacje praktyczne Uchylam płachtę wejścia do namiotu i… widzę przed sobą owczarka kaukaskiego. Stoi dwa metry ode mnie, a z jego gardła wydobywa się chrapliwy warkot. Pasterskie psy przemierzające góry Tuszetii – położonego tuż przy rosyjskiej granicy, zapomnianego przez świat regionu Gruzji – to poważni zawodnicy. Jeżeli im podpadniesz, jesteś w kłopotach. Ich kły przecinają skórę w sekundę. Zastygam w bezruchu, próbując oszacować, czy choćby zdążę zasunąć zamek namiotu. Melodyjny gwizd sprawia, że napięte niczym struna ciało psa łagodnieje – z prawej pojawia się pasterz. Jestem uratowany! Przysiadamy na pieńku; na kuchence przygotowuję kawę. – Moje dzieci wyjechały do Tbilisi, ale ja się nigdzie nie wybieram – mówi mężczyzna. – Nie znam innego życia, moim światem są góry, owce i psy. Wyludnione wioski Jednak pasterska tradycja nawet i tu, w tak odizolowanym od reszty świata miejscu, powoli zanika. – W latach 50., gdy Gruzja należała jeszcze do Związku Radzieckiego, mieszkańcy wiosek w Tuszetii zostali przymusowo przesiedleni na niziny – opowiada. – Zabroniono im powrotu i zajmowania się tym, co robili od pokoleń. Po uzyskaniu niepodległości zakaz został zniesiony, ale wiele osób nie chciało się już znowu przenosić. Życie na nizinach jest wygodniejsze. Górskie wioski pozostały wyludnione. Tradycja, która sięga przynajmniej XVI w., każąca wędrować pasterzom ze stadami, zaczęła się chwiać. Przez stulecia dwa razy w roku pokonywali pieszo ponad 200 km, jesienią schodząc z gór i wiosną odbywając tę samą wędrówkę, tyle że w przeciwnym kierunku. Dziś życie miejscowych w niewielkim stopniu skupione jest wokół owiec. Wydeptane przez pasterzy ścieżki wciąż są tu jednak często jedynymi szlakami, którymi można podążać. Są pewniejsze niż mapy i drogowskazy. Kierują piechurów ku drewnianym szałasom, w których można spędzić noc, biegną pomiędzy źródłami wody, idą najdostępniejs…

Tuszetia-omalo-1996832.jpg
width: 1000
height: 632

Znachor z Nikozji zdradził mi sekret miasta, którego nie widać z południa
type: item
date: 2025-06-22T08:46:40.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: cypr
subject: nikozja
subject: podróże
subject: turcja
description: Nikozja to stolica pełna kontrastów – nowoczesna i barwna od południa, nostalgiczna i tradycyjna po stronie północnej. Podczas podróży z przewodnikiem Spyrosem Christofim odkryłem miejsca, których nie ma w przewodnikach.
encoded: Spis treści: Nowoczesna Nikozja Barowe życie i nocna energia miasta Nikozja podzielona granicą – świat po drugiej stronie Ślady przeszłości i duch oporu Świątynie, kawa i Fikardou – Cypr jak przed wiekami To najstarsze wino świata – upiera się Spyros Christofi, mój przewodnik, gdy w ciepłym wieczornym powietrzu unosimy szklaneczki commandarii. Wino wzięło nazwę od rycerzy krzyżowych, którzy niegdyś żyli na Cyprze. Nie przepadam za słodkimi trunkami, ale pobyt w Nikozji – stolicy wyspy – zobowiązuje. Są tu nie tylko najlepsze bary i kluby, ale też największy wybór commandarii. Raczył się nią ponoć król Anglii Ryszard Lwie Serce, kieliszkiem nie pogardzał podobno też sułtan Sulejman II. Ten trunek jest śladem dawnej Nikozji, stolica stawia jednak na nowoczesność. Podlega ciągłej przebudowie. Nowoczesna Nikozja Plac Eleftheria zmienił się pod okiem architektów ze studia Zahy Hadid, zyskując futurystyczny most oraz zatrzęsienie kwietników, ławek i oczek wodnych. Stały punkt miasta wyznacza też Wieża 25, wysoki gmach autorstwa francuskiego projektanta Jeana Nouvela kryjący biura i mieszkania. Liczący sobie 67 m wysokości budynek zadziwia jasną ażurową fasadą z wyciętymi wzorami geometrycznymi oraz pełnymi roślin balkonami – od strony południowej. Od ponad 10 lat działa też tutaj modernistyczna przestrzeń wystawowa – Galeria AG Leventis, skupiająca dzieła cypryjskich artystów oraz pokaźną „kolekcję paryską” (m.in. dzieła Renoira, Chagalla czy Moneta). Te wszystkie stosunkowo nowe inwestycje są częścią większego planu – uczynienia ze stolicy Cypru miasta nowoczesnego, dynamicznego, w którym da się przyjemnie żyć, pracować, ale również oddawać wszelakim rozrywkom. Barowe życie i nocna energia miasta Cypryjczycy mają zresztą wyjątkowy talent do zabawy, o czym przekonuję się wieczorem, gdy mój przewodnik prowadzi mnie w trasę od baru do baru. W Silver Star próbuję commandarii, ale chwilę później trafiamy do Lost & Found Drinkery, w którym barmani leją z szejkerów strugi drink…

NIkozja-3d7381c.jpg
width: 4883
height: 3202

To miasto jest definicją bajkowego miejsca. Nic dziwnego, że trafiło na listę UNESCO
type: item
date: 2025-06-02T06:46:43.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Czas na miasta
subject: czechy
subject: europa
subject: miasta
description: Telcz to miasto, które jest podręcznikowym przykładem miejsca bajkowego. Wystarczy jeden spacer po jego rynku, by przenieść się w czasie i poczuć magię unikatowej architektury.
encoded: W tym artykule: Bajkowe miasto UNESCO Zastaw się, a postaw się Jeżeli w tym miejscu krzykniesz, będzie cię słychać na miejskim rynku – twierdzi nasz przewodnik. Nikt z nas nie ma jednak odwagi i milczymy, głupawo się uśmiechając. Tkwimy w ciemnych korytarzach biegnących pod najpiękniejszym miastem Czech, jednym z ładniejszych w Europie. Myślę o tym, że gdybym spacerując po cukierkowych ulicach Telcza, usłyszał nagle dobiegające z podziemi krzyki i jęki, padłbym na zawał serca. Te dwie przestrzenie – miejska i podziemna – są w Telczu jak piekło i niebo, jak czerń i biel, jak lustrzane odbicie. Jeżeli wpiszecie nazwę czeskiego miasteczka w wyszukiwarkę, wyświetlą się wam setki linków do tekstów opiewających urodę tego miejsca. Bajkowe miasto UNESCO Telcz, ze średniowiecznym układem ulic i wyglądającymi jak baśniowa scenografia kolorowymi kamienicami, trafił na listę światowego dziedzictwa UNESCO, rzadko jednak wspomina się o tym, że miasto to ma swój podziemny rewers. Przebijanie się przez półmrok, schylanie głowy pod łukowatym sklepieniem, nasłuchiwanie stłumionych dźwięków dobiegających z powierzchni pozwalają jednak nabrać szerszego spojrzenia i jeszcze bardziej docenić wyjątkową urodę miasteczka. Telczańskie podziemia służyły przed wiekami jako magazyny na żywność. Były po prostu domowymi piwnicami, które z czasem coraz bardziej się rozrastały i łączyły ze sobą, tworząc w końcu podziemne miasto. Jak głosi legenda, korytarze te miały być także tajemnym atutem Telcza pozwalającym miejscowym w razie zagrożenia prysnąć z miasta. Dziś część z nich można zwiedzać z przewodnikiem, który z cierpliwością pozwala nam brnąć w ślepe uliczki zagrodzone murem czyjegoś domu. Zastaw się, a postaw się Początki miasta sięgają XIII w., dzisiejszy wygląd Telcz zawdzięcza jednak tragedii w 1386 r.: pożodze, która strawiła część ulic. Ówczesny władca, Zachariasz z Hradca, zarządził odbudowę miasta, a że przeżywał akurat fascynację włoskim renesansem, sprowadził z Italii architektów i b…

AdobeStock415115103-01a4e57.jpeg
width: 7500
height: 5000

Nazywane jest „miastem tysiąca okien”. Nie bez powodu trafiło na listę UNESCO
type: item
date: 2025-05-26T06:01:31.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: albania
subject: europa
subject: pomysł na wakacje
subject: wakacje
description: Berat to miasto, w którym osmańska architektura spotyka się z dziką przyrodą i autentyczną albańską gościnnością. Położony malowniczo na wzgórzu, nad rzeką Osumi, zachwyca swoją harmonią i klimatem, jakiego nie znajdziecie nigdzie indziej.
encoded: W tym artykule: Wyjątkowa gościnność Lato w butelce Szukając Frodo Berat – informacje praktyczne Czasem trzeba się trochę powspinać, ale masz za to każdego dnia wyjątkowy widok z okna – mówi Irina, gdy spytałem ją o to, jak to jest żyć w zamku. Na szczyt zamkowego wzgórza w Beracie, miejscowości w środkowej Albanii, da się co prawda dotrzeć autem, ale trzeba się liczyć z podróżą po kamienistym bruku oraz z mocno ograniczoną przestrzenią na manewrowanie. Bardziej przydaje się tu skuter lub motor. Mieszkańcy tacy jak Irina, prowadząca tu niewielką kawiarnię, często więc wędrują do i z centrum, pokonując kręte uliczki idące obok rozsadzanych przez figowce porzuconych domów. Przed chwilą też przemierzyłem tę trasę i teraz łapię łapczywie hausty tlenu, by uspokoić paniczny bieg serca. Mieszkanie na tym wzgórzu ma w sobie wpisane codzienne hartowanie kondycji. Zamek w Beracie jest jedną z ostatnich zamieszkanych twierdz w Europie, będąc domem dla około 300-osobowej społeczności. Kontynuuje ona tradycję sięgającą setek, jak nie tysięcy lat. Pozostałości kamiennej budowli są czymś w rodzaju historycznego przekładańca. Da się tu znaleźć ślady starożytnego ludu Ilirów sprzed 2400 lat, Rzymian, Bizantyjczyków, Osmanów i oczywiście Albańczyków. Wiekowe domy, liczące sobie blisko 400 lat freski, średniowieczne ulice, potężne blanki – wzgórze jest żywym eksponatem. Pomimo sklepików z pamiątkami i kawiarni urządzonych na potrzeby turystów udało mu się nie zmienić w teatralną scenografię. Pomiędzy kamiennymi murami toczy się codzienne życie – ktoś gotuje obiad, w podmuchach ciepłego wiatru suszy się pranie, dzieci wracają z tornistrami ze szkoły, starsza kobieta idzie pomodlić się do cerkwi. Wyjątkowa gościnność Turyści wdrapują się na zamkowe wzgórze głównie dla widoku, wychylam się więc za metalową barierkę, by z wysokości niemal 200 m spojrzeć na rozciągający się w dole Berat, szmaragdową nić dzielącej miasto na pół rzeki Osumi oraz pierścień gór, które według legendy są zamieni…

shutterstock2481409393-b5e0591.jpg
width: 8067
height: 5009

„Nie ma piękniejszego miejsca w regionie”. Ten park to prawdziwy cud Polski
type: item
date: 2025-05-25T11:06:34.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: cuda polski
subject: Go Poland
subject: parki
subject: polska
subject: województwo lubuskie
description: Park Dworski w Iłowej to miejsce inspirowane architekturą i naturą Orientu. Na przełomie XIX i XX w. hrabia Fryderyk von Hochberg stworzył tam pierwszy w Europie ogród japoński.
encoded: W tym artykule: Nowe życie hrabiego Miłość do Japonii Spór o drogę Park Dworski w Iłowej – informacje praktyczne Park Dworski w Iłowej nowym cudem Polski Wyobrażam sobie, jak ubrany w elegancką marynarkę przemierza dynamicznym krokiem rozległe trawniki. Towarzyszą mu ukochane psy – w tym sięgający do pasa wilczarz – które czekają na niego, gdy staje i gładząc swoje wysokie czoło, przygląda się terenowi i rozplanowuje kolejne ruchy. W jego głowie rodzi się właśnie pomysł przekształcenia dworskiego terenu w parki i ogrody tematyczne – w tym pierwszy w Europie ogród w stylu japońskim. Friedrich (Fritz) von Hochberg urodził się w 1868 r. w Książu. Był najmłodszym synem księcia Hansa Heinricha XI i jego żony Marii Kleist. Jego ojcem chrzestnym był książę Fryderyk Wilhelm, a udzielaniu sakramentu przyglądał się król Prus, Wilhelm I. Fritz był częścią książęcego świata. To jemu zawdzięczamy dzisiejszy kształt ogrodu pałacowego w Iłowej. – W mojej opinii nie ma piękniejszego miejsca w regionie – zachwala park burmistrz miejscowości Paweł Lichtański. Nowe życie hrabiego Dla mieszkańców Iłowej pałac dworski oraz przynależny do niego park to nie tylko idealne miejsce na niedzielny spacer, ale przede wszystkim ważny punkt zwykłego, codziennego życia. Niemal każdy ma z nim związane jakieś wspomnienia. To tutaj pary umawiają się na randki, to tu seniorzy odpoczywają, podkarmiając gołębie, a uciekający na wagary uczniowie znajdują schronienie przed czujnym okiem nauczycieli. Jak mawia burmistrz Lichtański: „nie ma Iłowy bez tego parku”. Park wyglądałby pewnie inaczej, gdyby nie niekończąca się fala nowych pomysłów i energii cechująca hrabiego Fritza Hochberga. Zanim zabrał się do organizowania przypałacowych terenów zielonych, przeszedł w dzieciństwie ciężką chorobę – gruźlicę kości. Znękany bólem spędzał czas głównie w łóżku, a poruszał się na wózku inwalidzkim, próbując znaleźć ulgę we włoskim słońcu. Szczęśliwy los sprawił jednak, że wynaleziono skuteczne lekarstwo i młodego ks…

FABRIC-KOLAZ-32-32-031ce60.png
width: 900
height: 600

Właśnie tutaj kryje się jeden z cudów Polski. I nikt nie spodziewa się tego, co zobaczy
type: item
date: 2025-05-25T08:01:28.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Historia
subject: 7 nowych cudów polski
subject: archeologia
subject: kościoły
subject: muzeum
subject: Świętokrzyskie
description: Wiślica to jedno z najstarszych miejsc w Polsce, a tamtejsze Muzeum Archeologiczne kryje niezwykłą zagadkę. Pod dawną świątynią znajdują się sylwetki sześciu osób. Co symbolizują i jaka jest ich przeszłość?
encoded: W tym artykule: Władca na podłodze Chrzest, którego nie było Wiślica – informacje praktyczne Muzeum Archeologiczne w Wiślicy wybrane Cudem Polski 2024 Sześć postaci z twarzami skierowanymi ku niebu. Nabożnie złożone dłonie. Wszyscy zdają się nieznacznie unosić nad ziemią. Modlą się. Łacińska inskrypcja obok głosi: „Ci pragną być podeptani, aby mogli być wzniesieni do gwiazd”. Owo „uniesienie do gwiazd” nawiązuje prawdopodobnie do idei platońskiej, według której dusze ludzkie po śmierci stają się ciałami niebieskimi. I deptani rzeczywiście byli, gdyż wizerunek ten zdobi podłogową posadzkę. To jeden z najcenniejszych zabytków polskiej sztuki romańskiej. Można go oglądać w niedawno otwartym na nowo Muzeum Archeologicznym w Wiślicy. Władca na podłodze Leżąca na ziemi sandomierskiej Wiślica jest jedną z najstarszych miejscowości w Polsce, a pierwsi osadnicy żyli tu już przynajmniej w drugiej połowie IX w. W 1146 r. rządy nad tymi terenami przejął – zgodnie z testamentem ojca, Bolesława Krzywoustego – Henryk Sandomierski. Polecił wznieść w mieście kolegiatę pod wezwaniem Najświętszej Marii Panny, budowla została jednak ukończona dopiero w drugiej poł. XII w., już za panowania Kazimierza Sprawiedliwego. Księcia Henryka pochowano w krypcie wiślickiej świątyni, a około roku 1175 władca polecił pokryć jej posadzkę dekoracją. W wylanym na podłogę gipsie anonimowi twórcy wyryli sylwetki sześciu postaci oraz otaczających je zwierząt i roślin. Wyżłobienia wypełnili zabarwioną na czarno masą gipsową. I tak od blisko 850 lat posadzkę dawnego kościoła zdobią postacie Kazimierza Sprawiedliwego z żoną Heleną Znojemską oraz synami (Bolesławem i Kazimierzem), Henryka Sandomierskiego oraz nieznanej nam osoby duchownej (niektórzy dopatrują się w niej Wincentego Kadłubka). Chrzest, którego nie było Po ponownym otwarciu w 2022 r. muzeum tworzy jeden kompleks – goście zaczynają wycieczkę od pawilonu archeologicznego, w którym znajdują się relikty wczesnoromańskiego kościoła pw. św. Mikołaja …

FABRIC-KOLAZ-32-33-c08b5cc.png
width: 900
height: 600

Leonardo DiCaprio uratował tę rzekę przed zagładą. Dziś to prawdziwy cud natury
type: item
date: 2025-05-24T08:45:31.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: albania
subject: cuda natury
subject: europa
subject: rzeka
description: Rzeka Wjosa w Albanii jako pierwsza w Europie otrzymała status parku narodowego. W jej obronie stanął sam Leonardo DiCaprio, a dziś przyciąga turystów spragnionych kontaktu z dziką naturą.
encoded: W tym artykule: Co miało powstać, a co dziś możemy zobaczyć Wjosa dla każdego – spacer, kajaki i gorące źródła Festiwal, cerkwie i kawa z gliko, czyli Wjosa po albańsku Wjosa – informacje praktyczne Kamienny łukowaty most nie ma barierek i stoi tu od kilkuset lat. Siedzimy na jego krawędzi, machając nogami w powietrzu, i plujemy pestkami wiśni do turkusowej wody. Pod nami przetacza się Shushicë – dopływ przecinającej południe Albanii Wjosy, jednej z ostatnich nieuregulowanych rzek w Europie. Dwa lata temu została ona, wraz z dopływami, objęta ochroną Parku Narodowego Rzeki Wjosy. – Czekaliśmy na to całe lata – mówi Gent Mati z firmy Outdoor Albania, który pokazuje mi okolice rzeki. – I dalej byśmy czekali, gdyby nie wsparcie Leonarda DiCaprio. Trzeba było głosu słynnego aktora, by albański rząd porzucił plany projektów górniczych i hydroinżynieryjnych i przychylił się do pomysłu wyznaczenia tu obszaru chronionego. Wjosa jako pierwsza rzeka w Europie zyskała parkowy statut. – Wcześniejsze plany zakładały postawienie na rzece i strumieniach ponad osiemdziesięciu zapór i pięciu elektrowni wodnych – mówi Gent. Park ma powierzchnię 12 727 ha i obejmuje niemal całą rzekę Wjosę na terytorium Albanii oraz trzy dopływy: Drino, Bënçe i Shushicë. Władze prowadzą teraz rozmowy ze stroną grecką, by rozszerzyć ochronę także na tamten kraj (Wjosa ma źródło w górach Pindos) i stworzyć transgraniczny park Aoos-Vjosa. Co miało powstać, a co dziś możemy zobaczyć Dzień wcześniej wybrałem się w okolice wioski Queserat, gdzie miała powstać największa, wysoka na 50 m tama. Wizyta pozwoliła mi się rozeznać, o co tak naprawdę toczyła się walka aktywistów – wzgórza po obu stronach rzeki pocięte są głębokimi, ogołoconymi z zieleni tarasami. Wciąż stoi tam jeszcze kilka koparek pozostawionych przez włoską firmę, która prowadziła prace budowlane, zanim je porzuciła. Krajobraz przypomina scenę z filmu postapokaliptycznego. Wiatr unosi pył, zranione wzgórza tkwią w ciszy – ptaki, zwierzęta, ale n…

shutterstock2457504653-5cde1dc.jpg
width: 1000
height: 563

Dwa zabytkowe pałace i ogromny park. Ta wieś jest stworzona do odpoczynku
type: item
date: 2025-05-17T06:28:08.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: bydgoszcz
subject: cuda polski
subject: Go Poland
subject: historia
subject: Kujawsko-Pomorskie
subject: pałace
subject: polska
description: Ostromecko to nie tylko wieś z dwoma zabytkowymi pałacami. To miejsce, w którym czas się zatrzymał między barokiem a neoklasycyzmem, a historia przeplata się z kulinarną tradycją szlacheckich rodów.
encoded: W tym artykule: Spacer w cieniu lip i barokowej historii Rodzinne dramaty ukryte za pałacowymi ścianami Ostromecko – informacje praktyczne Jeden z cudów Polski Trzydzieści sześć hektarów daje niemal nieograniczony wybór – możesz rozłożyć koc piknikowy nieopodal pałacu, skryć się za wysokimi klombami, skorzystać z cienia przy alei lipowej lub ulokować się nad oczkiem wodnym. Ogromny teren zespołu pałacowo-parkowego Ostromecko, 17 km od Bydgoszczy, kusi, by znaleźć miejsce na starannie przyciętej trawie i oddać się leniwemu wypoczynkowi. Leżąc, można spoglądać na któryś z zabytkowych budynków – Pałac Nowy oraz nieco mniejszy, Stary. A później ruszyć na ich zwiedzanie. Spacer w cieniu lip i barokowej historii Zaczynam od Starego. Barokowy budynek określany jest w materiałach informacyjnych jako „kameralny”, ale chyba tylko ze względu na sąsiedztwo dużo większego Pałacu Nowego. Trzy kondygnacje, szeroki mansardowy dach, reprezentacyjne okna i całe bogactwo kolumienek i sztukaterii – nie mam nic przeciwko takiej „kameralności”. Podchodzę do niego ubitą drogą prowadzącą między szpalerami lip, by po chwili dojść do wąskich schodów prowadzących na szczyt dawnej wiślanej skarpy, na której stoi. Rezydencję postawiła ok. 1730 r. rodzina Mostowskich, której członkowie pełnili funkcje kasztelana płockiego, a później wojewody pomorskiego. Siedzibę ulokowali w miejscu dawnych zabudowań należących do rodu Ostromeckich (to od nich miejscowość wzięła nazwę). Za Mostowskich Ostromecko zaczęło się szybko rozwijać. Dzięki bliskim związkom rodu z dworem królewskim familia w 1750 r. uzyskała od Augusta III Sasa przywilej lokacyjny na założenie pełnoprawnego miasta. Ambitne plany runęły za sprawą rozrzutnego stylu życia Pawła Mostowskiego, który zadłużył majątek. Wkrótce rodzina straciła posiadłość. To jednak jego finansowej niefrasobliwości zawdzięczamy możliwość podziwiania okazałego Pałacu Nowego. Powstał on bowiem tylko dlatego, że dobra Mostowskich, po paru zawirowaniach, trafiły do r…

AdobeStock521435197-1-c5e50bf.jpeg
width: 5436
height: 3498

Ankara to stolica Turcji. Jeszcze sto lat temu miała zaledwie 30 tys. mieszkańców
type: item
date: 2025-03-09T13:41:13.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: azja
subject: stolica
subject: turcja
description: Ankara to kilka światów w jednym. Za każdym razem wybieram ten, na który akurat mam ochotę.
encoded: Spis treści: Ankara – historia Zwiedzanie Ankary Ankara – informacje praktyczne – Spójrz, to prawie jak Manhattan – mówi Öğüt Yldiri. Drapacze chmur, szkło, beton. A pomiędzy nimi sklepiki, knajpki, salony piękności, księgarnie, postoje taksówek. Öğüt jest miejskim przewodnikiem i wieczorem zabrał mnie na wzgórze Hisar. To najbardziej znany punkt widokowy na Ankarę – stolicę Turcji. Na szczyt, zwieńczony ciężką kamienną twierdzą, wdrapaliśmy się po krętych schodach. Naszym celem tym razem nie był jednak zabytkowy zamek. Mój towarzysz chciał mi pokazać miasto z góry. Patrzymy więc na strzeliste minarety ogromnego meczetu Kocatepe, będącego kopią świątyni w Stambule. Na nowoczesne wysokie budynki w centrum. Na otaczający je pas biednych chałupek w dzielnicy Ulus, tuż poniżej wzgórza. Na betonowe estakady pełne samochodów. Nie wiem, czy wyznać Öğütowi, że widziałem już piękniejsze miasta... – Nie jesteś zachwycony, co? – pyta, jakby czytał w moich myślach. – Nie ty jeden. I w tym tkwi sekret naszego miasta. Jest absolutnie zwykłe. Ankara – historia Jeszcze sto lat temu Ankara była 30-tysięczną, niczym niewyróżniającą się miejscowością w centralnej Anatolii. W 1923 r., po przejęciu władzy, Mustafa Kemal Atatürk zarządził jednak przeniesienie tu stolicy państwa. Postępowy przywódca pragnął odciąć się w ten sposób od tradycji osmańskiej i potęgi Konstantynopola. Prowincjonalna miejscowość szybko zamieniła się w oazę nowoczesności. Typowa dla tureckich miejscowości plątanina uliczek, w której można utknąć do końca życia, obrosła wytyczonymi od linijki dzielnicami pełnymi lśniących wieżowców, wysokich bloków, nowych kamienic. Prawdopodobnie dlatego nigdy nie potrafiła przyciągnąć podróżników i turystów. Miejsce kojarzone z siedzibami instytucji rządowych i biznesem nie ma szans w konfrontacji z orientalnym Stambułem. – I właśnie dlatego to miasto jest tak cenne – wyjaśnia przewodnik. – Ankara jest jednym z nielicznych miejsc w Turcji bez tłumów turystów. W którym można zoba…

ankara-d7af211.jpg
width: 1000
height: 667

Takiego Egiptu jeszcze nie znacie. Ta podróż całkowicie zmieniła moje postrzeganie tego kraju
type: item
date: 2025-01-06T13:26:10.000Z
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: egipt
subject: historia egiptu
subject: starożytny egipt
description: W czasie czterech dni spędzonych na kameralnym statku sunącym po Nilu, zobaczyłem całkiem inny Egipt. Na pokładzie najlepiej skupić się na teraźniejszości i pięknym otoczeniu, a opuszczając go – zagłębić w fascynującą przeszłość kraju faraonów.
encoded: Czterodniowy rejs wystarczy Egipska świątynia, w której króluje krokodyl Z wizytą w starożytnych grobowcach Dom Nubijczyków Abu Simbel i bogowie z kamienia Opierając się o szezlong, patrzę na ptaki. Czaple purpurowe z długimi, zdobnymi w pasy szyjami brodzą po płyciznach Nilu. Biało-czarne rybaczki srokate, o sylwetkach podobnych do naszych zimorodków, wypatrują z gałęzi zdobyczy. Ibisy o długich, wygiętych w łuk dziobach tuptają w trawie. Próbuję spojrzeć na nie okiem starożytnych Egipcjan. Sprowadzić ich sylwetki do hieroglifów – kaczki, ibisy, sokoły, sępy, sowy i wiele innych gatunków przez setki lat wykuwane były w kamieniach lub rysowane na papirusowych kartach. Wraz z setkami innych graficznych wzorów tworzyły język, dzięki któremu faraonowie i ich świta sprawowali kontrolę nad ludem, prowadzili księgowe zapisy i tworzyli plany, budując jedną z najbardziej ikonicznych cywilizacji świata. Sposób zapisu tego języka brał się z obserwacji otoczenia. Nad brzegiem Nilu ibisy przechadzały się tysiące lat temu, i przechadzają się nadal. Czterodniowy rejs wystarczy By je zobaczyć, ale też poznać jedną z najważniejszych rzek starożytnego świata, wybrałem się na czterodniowy rejs drewnianym statkiem napędzanym przed trójkątne żagle zawieszone na dwóch solidnych masztach na dziobie i rufie. Nieco uogólniając, są dwie opcje rejsów turystycznych po Nilu. Możesz wsiąść na kilkupiętrowy statek przypominający pływający blok mieszkalny (lub hotel), który zabiera na pokład kilkaset osób lub zdecydować się na tradycyjne żaglowce dahabija. Ich nazwa pochodzi od arabskiego określenia na „złoto” odnoszącego się do królewskiego pochodzenia tego typu łodzi. Dziś przewożą one nie faraonów, lecz turystów, ich podstawowy projekt niewiele się jednak zmienił od tysiącleci. Dahabija to wybór droższy, ale zapewniający kameralność – mój statek może zabrać 12 osób, dla których przygotowano sześć podwójnych kajut z prywatnymi łazienkami. Mniejsze rozmiary i większa zwrotność żaglowca gwarantuj…

GettyImages-97942874-f38b0ca.jpg
width: 2121
height: 1414

Nazywana jest Drogą Królewską. Można nią objechać dobrze znany kraj
type: item
date: 2024-09-22T06:34:02.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: azja
subject: bliski wschód
subject: jordania
subject: podróże
description: Droga Królewska jest jedną z najstarszych wciąż używanych dróg na świecie. Kilometry krętych tras pokazują piękno tego miejsca. Możesz przejechać nią niemal całą Jordanię.
encoded: Spis treści: Droga Królewska Madaba i najstarsza mapa Zamek Karak Rezerwat Dana Hotel w garbusie Mohammada Akaba nad Morzem Czerwonym Jemy daktyle, patrząc na przysypane delikatną warstwą piachu mozaiki sprzed 1,2 tys. lat. Tacę lepkich od słodyczy owoców przyniósł Alaa, który oprowadza nas po tym miejscu. Kazał się częstować. Okazały się tak dobre, że nie możemy teraz przestać ich podjadać. Jesteśmy w Umm ar-Rasas w Jordanii, pośród ruin starożytnego miasta, które w Biblii widnieje jako Mefaat (Kastron Mefa’a). Mury, pomiędzy którymi hula teraz wiatr, pochodzą z czasów rzymskich, bizantyjskich i muzułmańskich. Najstarsze pamiętają trzeci wiek. Gdy tu dotarliśmy, park archeologiczny właśnie został zamknięty. Ale po chwili pojawił się Alaa. Zaproponował, że zostanie dłużej i nas oprowadzi. Zniknął tylko na moment, by przynieść daktyle. Poprowadził nas do największej i najlepiej zachowanej mozaiki chronionej przez zbudowany kilka lat temu dach. Kiedyś zdobiła ona podłogę kościoła św. Szczepana, historycy datują ją na VIII w. Tysiące kolorowych kamyków układają się w wizerunki najważniejszych miast regionu. Jest tu więc Amman, Madaba, Karak, ale też Jerozolima i Cezarea. A pośród nich niezliczone sceny polowań i łowienia ryb. Sporo mozaik zachowało się jednak także poza obrębem dawnego kościoła. Gdy chwilę później błąkamy się po ruinach miasta, natrafiamy na kształty lwów, ptaków, kwiatów i drzew obwieszonych owocami granatów. Większość z tych obrazów wydaje się zapomniana i dopiero gdy odsuwamy dłońmi muślin piachu, ukazują się pełne życia barwy. Droga Królewska Przyjechaliśmy tu, podążając Drogą Królewską (Darb ar-Raseef), zwaną też czasem Autostradą 35. To jeden z najstarszych, nieprzerwanie używanych traktów komunikacyjnych na świecie. Przecina Jordanię z północy na południe, łącząc leżący przy syryjskiej granicy Ibrid oraz Akabę ulokowaną na brzegu zatoki Akaba, niedaleko słynnej pustynnej doliny Wadi Rum (ostatni odcinek jest formalnie inną drogą oznaczoną jako a…

Droga-Krolewska-ffa4853.jpg
width: 1024
height: 683

Wardzia to miasto wykute w skale. Przez blisko sto lat było jedną z pilniej strzeżonych tajemnic Gruzji
type: item
date: 2024-09-18T08:28:11.000Z
creator: Michał Głombiowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: gruzja
subject: historia
subject: zabytki
description: Kiedyś to skalne miasto mogło pomieścić 60 tys. osób. Dziś Wardzia to siedlisko mnichów i atrakcja turystyczna.
encoded: Spis treści: Wardzia – historia Skalny labirynt Wardzia dziś Wardzia – informacje praktyczne – Pomyśl o tym jak o alternatywnej rzeczywistości. Świecie równoległym – mówi Ilia, ciągnąc za sznur dzwonu. Wprawione w ruch serce uderza w spiżową krawędź, a miękki dźwięk niesie się po dolinie rzeki Kura. Na chwilę milkniemy. Ilia jest jednym z kilku mnichów żyjących w liczącym ponad 800 lat skalnym mieście Wardzia na południu Gruzji. Zna tu każdy zakątek, schodek i sklepienie, każdą z ponad 250 ocalałych wydrążonych w tufie komnat. – Wardzia została pomyślana jako samowystarczalne sekretne miejsce, w którym można żyć, zarządzać krajem, ukryć się przed złym – kontynuuje. – Jeżeli oglądasz filmy science-fiction, wiesz, o czym mówię. To koncept stary jak świat. Wardzia – historia Rzeczywiście, patrząc na miasto z dystansu – gdy staje się ono gigantycznym skalnym mrowiskiem, ścianą poszatkowaną setkami otworów – skojarzenia z filmowymi scenami nasuwają się same. Widzimy bowiem porzucony, kompletny niegdyś świat, który stał się odkryty tylko dzięki zbiegowi okoliczności. W 1283 r. trzęsienie ziemi przyczyniło się do osunięcia części skalnej ściany. Gdy opadł kurz, ukazały się komnaty, korytarze, zbiorniki. Sekretne stało się jawne. Gdy w 1185 r. zaczęto drążyć miękką wapienną skałę góry Eruszeli, wieści o hordach Mongołów zmierzających na zachód, zostawiających za sobą pożogę, łzy i ból, stawały się coraz bardziej poważne. Ówczesny król Gruzji, Giorgi III, zarządził budowę sekretnego miasta-twierdzy. Miejsca, w którym może stacjonować wojsko, ale też skryć się i przetrwać złe czasy kilkadziesiąt tysięcy ludzi. Do budowli liczącej ponad sześć tysięcy komnat poprowadzono kilka tuneli mających początek niedaleko rzeki. Od utrzymania ich lokalizacji w tajemnicy zależało powodzenie całego przedsięwzięcia. Skalny labirynt Gdy krążę po tym skalnym labiryncie i przeciskam się przez korytarze testujące moją odporność na klaustrofobię, próbuję jakoś objąć wyobraźnią ogrom przedsięwzięc…

Wardzia-6088259.jpg
width: 1000
height: 664