National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2024-08-26T12:12:36.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: 5 najpiękniejszych szlaków rowerowych na świecie
items: Nie zniechęcamy was do mycia się, ale te 4 sposoby na czystość bez mydła są intrygujące
items: Jakie prezenty dawać (!) w podróży? Sprawdziliśmy, co i gdzie zabrać
items: Gwatemala: Krótki kurs blefu
items: Patent Travelera: Chcesz poznać miejsce? Wsiądź do taksówki
items: Da się podróżować i zarabiać! Znamy na to sposoby
items: Gwatemala: Koncert na koniec świata
items: Porady w podróży: Ale Meksyk!
items: Luchadores w teatrze walki
items: Walencja w ogniu
items: Polska jest najfajniesza - Żyrardów
items: Ale Meksyk
items: Kup pan maskę
items: Suk jak sezam
items: Liban - jedz, módl się i tańcz

5 najpiękniejszych szlaków rowerowych na świecie
type: item
date: 2020-07-20T09:35:02.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: ranking
subject: rowery
subject: trasy
subject: Travel
description: Dobry rower terenowy, zapakowane sakwy i kołujemy kilometry! Najpiękniejsze rowerowe trasy poleca nasza ekspertka - Dorota Chojnowska, która zwiedza świat na zrobionym przez siebie... bambusowym rowerze.
encoded: Zobacz: 5 najpiękniejszych szlaków rowerowych na świecie >>>

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/7d6ebab8bdceb572224b823f2d3284a89c8c95db-53bbde1.png
width: 1393
height: 900

Nie zniechęcamy was do mycia się, ale te 4 sposoby na czystość bez mydła są intrygujące
type: item
date: 2019-11-18T06:43:02.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: higiena
subject: Zdrowie
description: Sprawdziliśmy, jak dbać o higienę w różnych zakątkach świata.
encoded: Dowiedz się, jak dbać o higienę w różnych zakątkach świata >>>

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/979de2c10c29f8be2a16065775bbc322d6b919cb-272f893.png
width: 1448
height: 720

Jakie prezenty dawać (!) w podróży? Sprawdziliśmy, co i gdzie zabrać
type: item
date: 2019-09-09T08:42:09.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Porady
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: prezenty
subject: Travel
description: Odpowiednie prezenty mogą nam otworzyć podczas podróży wiele drzwi.
encoded: Czy masz coś z Polski? – zapytał mnie właściciel jednego z barów w Puebli w Meksyku. Cóż, miałam jedynie pendrive’a ze zdjęciami z Czerwińska. Za chwilę ktoś przyniósł laptopa i zorganizowaliśmy pokaz. Publiczność z szeroko otwartymi oczami podziwiała polskie domy, kościoły, ale największa uwagę przykuła fotografia nadwiślańskich zarośli. Ktoś spytał, czy może skopiować. Kilka dni później otrzymałam maila. Fotografia oprawiona w pozłacane ramki ozdobiła ścianę baru. Wtedy zdałam sobie sprawę, ze dla Meksykanów krzaki porastające brzeg rzeki stanowiły większą egzotykę niż dla mnie ich piramidy. Przekonałam się też, że warto mieć ze sobą upominki, by zjednywać sobie ludzi. W końcu to małe prezenty czynią wielkich przyjaciół. A przy okazji mogą nam otworzyć kolejne drzwi na podróżniczym szlaku. Oto prezenty, które warto zabrać ze sobą w podróż >>> Tekst: Dorota Chojnowska

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/b4aa695c46afc7d06c13b9babc6be3428bdb79e9-0e9fdac.jpeg
width: 1000
height: 667

Gwatemala: Krótki kurs blefu
type: item
date: 2019-06-05T07:23:00.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: Edukacja
subject: Kuchnia
subject: Kultura
subject: podróże
subject: Zdrowie
description: W Gwatemali „uczciwa cena” jest pojęciem bardzo względnym. Zależy od cierpliwości, daru przekonywania i poczucia humoru.
encoded: Trzy dolary – mówi gwatemalski celnik. – Ale ja jestem z Unii Europejskiej – odpowiadam na zasadzie „głupie pytanie, głupia odpowiedź”. – To niczego nie zmienia. Wszyscy płacą! To akurat zauważyłam. Facet ściągnął tę opłatę od wszystkich osób z kolejki. – Pan jeszcze sprawdzi. Bo widziałam taki napis, że się nie płaci. Tam był taki numer telefonu... Na linię antykorupcyjną – patrzę wymownie. Celnik nie musi wiedzieć, że zapomniałam numer zapisać. Zresztą i tak moja komórka nie działa ani w Gwatemali, ani w Belize, ani nigdzie w okolicy. – Więc podali tam numer, aby w razie czego można było tam zadzwonić i skonsultować wysokość opłaty za przekroczenie granicy – tłumaczę. Celnik patrzy na mnie przenikliwym wzrokiem: – Jak długo chcesz tu zostać? – Ze trzy dni – znowu nieco rozmijam się z prawdą, ale co mu do tego. – No, skoro na trzy dni... – mruczy i wbija mi pieczątkę. Udało się! Jestem w Gwatemali! Trochę mi to zajęło, ale mam swoje zasady – nie płacę, kiedy nie muszę. MISJA SPECJALNA Razem ze mną przez granicę przechodzi María. Jej nawet nie sprawdzają paszportu. Robi to tyle razy – stron dawno by nie starczyło na stemple. Od poniedziałku do soboty jeździ do Belize z naręczem gazet i sprzedaje je pasażerom autobusów zmierzających do Gwatemali. W niedziele ma wolne i może chodzić do szkoły. Pozwoliła sobie na taki luksus po 6 latach pracy. Teraz María ma 14 lat i jest najmłodszą uczennicą w swojej klasie. I najbardziej pilną. Nie opuszcza żadnych zajęć. – Słuchaj mnie uważnie – mówi jak nauczycielka przy tablicy. – Ja wysiadam w Melchor, zaraz za granicą, więc dalej pojedziesz sama. Na dworcu autobusowym w Santa Elenie za 2 quetzale, nie więcej, weźmiesz rotativo, taki motor na trzech kołach. I nie wysiadaj z niego, dopóki nie dowiezie cię pod sam hotel. Co prawda na bilecie mam wyraźnie napisane, że jadę bezpośrednio do Flores, ale María ma rację. Kiedy już jestem na miejscu, widzę, że autobus po prostu nie zmieściłby się w wąskich uliczkach miasteczka na wyspie. …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/e08e5b17e87fa08cb3fa461e542ccd7e21a1d47f-c85f631.jpeg
width: 500
height: 420

Patent Travelera: Chcesz poznać miejsce? Wsiądź do taksówki
type: item
date: 2018-04-12T07:00:00.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Porady
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: porady w podróży
subject: taxi
description: Nikt nie zna miasta lepiej niż taksówkarze. Dlatego skorzystaj z ich wiedzy w kolejnej podróży i zrób to z głową!
encoded: Turysta dla taksówkarzy stanowi łakomy kąsek. Bo naiwny i nie zna miasta. Włączając jednak odrobinę zdrowego rozsądku i stosując się do poniższych rad, można uniknąć wielu wpadek. A wręcz z takiej przejażdżki skorzystać. Bo przecież nikt nie zna zakamarków metropolii lepiej niż pracujący w niej taksówkarze. Etap 1. Rozpoznanie Najwięcej taksówek kręci się wokół lotnisk i dworców. Jednak tam, jak na dyskotece, nigdy nie wiadomo, z kim przyjdzie zatańczyć. Tym bardziej że znużeni podróżą wyłączamy opcję kontroli nad tym, co się wokół nas dzieje. Na to tylko czekają taksówkarze oszuści. W stolicy Meksyku problem ten rozwiązano bardzo prosto. Za taksówkę płaci się w specjalnej kasie przy wyjściu z lotniska. Kwit należy okazać ochroniarzowi, który przydzieli pojazd. Kierowca ma za zadanie dowieźć klienta na miejsce bez dodatkowych opłat. Podobny system funkcjonuje na dworcach i lotniskach irańskich. Co zrobić, jeżeli jednak taki system nie obowiązuje? Moja rada: Jeżeli lądujesz w nowym miejscu, zamów transfer z lotniska bezpośrednio w hotelu lub hostelu, w którym spędzisz pierwszą noc. Będziesz mieć pewność, że kierowca dowiezie cię pod dobry adres i za ustaloną wcześniej stawkę. Uwierzcie, wyjdzie taniej! Etap 2. Bilet grupowy Taksówki dzielone to bardzo popularny i tani sposób na przemieszczanie się po miastach w Azji, Afryce czy Ameryce Łacińskiej. Mają różne nazwy. W Syrii mówi się na nie service taxi, w Wenezueli colectivo, a na Trynidadzie maxi taxi. Cena za kurs dzielona jest między współpasażerów, w związku z czym zazwyczaj jest bardzo korzystna. Niestety często sama podróż do najbardziej komfortowych nie należy, bo w pięcioosobowym samochodzie może znaleźć się nawet 10 osób. Plusem za to jest, że w takiej taksówce bardzo szybko przebiega integracja. Pierwsi zaprzyjaźniają się panowie na przednim siedzeniu. Za chwilę dołączają do nich towarzysze z tyłu. Po odsłuchaniu kilku lokalnych hitów wszyscy już się znają. Podczas jednego z przejazdów na trasie Damaszek–Bej…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/f8ac4beb07bc300977ca39a2ac525170f125ebab-37df4f6.jpeg
width: 2000
height: 1333

Da się podróżować i zarabiać! Znamy na to sposoby
type: item
date: 2015-11-06T14:54:00.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Porady
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: blog
subject: blogerzy
subject: chiny
subject: ekwador
subject: ludzie
subject: podróże
subject: porady w podróży
subject: praca za granicą
description: Traveler radzi, jak zarabiać, przemierzając świat.
encoded: Czas i pieniądz najczęściej nie idą w parze. Kiedy pierwszego jest tyle, że można wyruszyć w podróż dookoła świata, to zazwyczaj portfel świeci pustkami. A niestety podróż za jeden uśmiech to tylko piękne hasło. Otrzymałam za niego siatkę kotletów mielonych w Czeczenii, kostkę mydła w Syrii, nocleg w Osetii, kilka butelek wina w Gruzji i parę niepotrzebnych gadżetów w innych częściach świata. A ja potrzebowałam żywej gotówki! Bo nawet przy maksymalnie oszczędnym życiu chce się samemu kupić jedzenie, bilet czy „za swoje” pójść na piwo. Przeczytajcie więc, jak zarobić w podróży. Oto 7 sposobów na pracę za granicą >>>

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/c350cdbd7d2fd9e81be2b7e3567a536834d7a16a-c7d62f6.jpeg
width: 1000
height: 667

Gwatemala: Koncert na koniec świata
type: item
date: 2012-10-22T02:30:00.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: ameryka południowa
subject: cywilizacja majów
subject: gwatemala
subject: kalendarz majów
subject: koniec świata
subject: podróże
subject: turystyka
description: Już 21 grudnia 2012 r. ma według kalendarza Majów nastąpić koniec świata. Postanowiłam sprawdzić, co to naprawdę oznacza. U źródła
encoded: Sprzedawca biżuterii z jadeitu otwiera przede mną grubą księgę. – Znajdź swoją datę urodzenia i sprawdź, jakim jesteś znakiem w kalendarzu Majów – zagaja. Już wiem, jestem nietoperzem. Za chwilę mężczyzna pokazuje mi kolczyki, wisiorki z wygrawerowanym znakiem Aq’ab’al. – Czy ochronią mnie przed końcem świata? – dopytuję się. Bo jak wieść niesie, podtrzymywana przez wszelkich sprzedawców pamiątek, starożytni Majowie koniec świata przepowiedzieli na 21 grudnia 2012 r. Sprzedawca nie dość, że gwarancji nie daje, to jeszcze stawia zaporową cenę. Co w obliczu światowej katastrofy może zrobić turysta „na niskim budżecie”? Chyba tylko szukać pomocy ze strony współczesnych Majów. Ci rdzenni mieszkańcy terenów dzisiejszej Gwatemali stanowią 40–50 proc. jej ludności. I wciąż kultywują wiele prekolumbijskich zwyczajów. – Miesiącami możesz mieszkać z nimi pod jednym dachem. Zżyją się z tobą, ale do pewnych rytuałów nigdy cię nie dopuszczą. Budują ścianę i choćby nie wiem co, nie przebijesz się – mówi mi spotkany po drodze Juan, etnolog. Być może dzięki temu przetrwali hiszpańską konkwistę, a potem kolonizację Tlaxcaltecas, ludu mówiącego w nahuatl? To właśnie przybysze z terenów dzisiejszego Meksyku nadali większość używanych dziś nazw geograficznych. Sama nazwa Gwatemala pochodzi od słowa Quauhtlemallan, które w nahuatl znaczy „miejsce wielu drzew”. Określenie wciąż jest aktualne! Wystarczy wspiąć się na Cerro de la Cruz. Z jego zbocza Antigua wygląda jak miasteczko dla lalek ustawione na tle wulkanu i otulone zielonym dywanem lasów. Między kolorowymi domkami wznoszą się ruiny monumentalnych świątyń. To wspomnienie końca świata z XVIII w., czyli trzęsienia ziemi, które miało wtedy miejsce. Po kataklizmie stolicę przeniesiono do nieco spokojniejszego tektonicznie Ciudad Guatemala. Dziś ruiny kilku świątyń i klasztorów można zwiedzać, a w dawnym klasztorze Dominikanów stworzono jeden z najbardziej luksusowych hoteli w mieście. W pobliskich knajpach, choćby w ChocoMuseo (4a Call…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/7adc616df069431b679c180f609af37ea28b9ca6-bac0a84.jpeg
width: 1772
height: 1429

Porady w podróży: Ale Meksyk!
type: item
date: 2012-08-04T05:00:00.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: meksyk
subject: podróże
subject: porady w podróży
subject: stany zjednoczone
description: Jest wielki jak Europa i niestety równie drogi. Są jednak sposoby, by wydając niewiele, wzbogacić się o bezcenne doświadczenia
encoded: To prawda, że Meksykanie przeliczą na pieniądze każdą, nawet najdrobniejszą usługę turystyczną. Ale powiedzenie „czas to pieniądz” w Meksyku nie obowiązuje. Dlatego gdy spieszyłam się na autobus, o drogę na dworzec wolałam zapytać innych turystów, nie zaś gadatliwych lokalnych. O czym więc warto rozmawiać z Meksykanami? Na przykład o jedzeniu! Będzie nie tylko apetycznie, ale i ciekawie. Pewnego razu rozmowa o meksykańskiej kuchni rozwinęła się w opowieść o historii Azteków. Czy wiedzieliście, że dali nam na przykład hamaki? W czasie ostatniego pobytu w Meksyku trafiłam do wioski, w której wszyscy żyją właśnie z wyrobu tych wiszących łóżek. Tam wybrałam sobie hamak za 220 peso. Sprzedawca na tym biznesie zarobił 40 peso, czyli 10 zł, bo taką miał marżę. To mniej więcej tyle, ile dostała dona Carmen, która ten hamak wykonała (resztę otrzymał właściciel sklepu). Uplotła go w jeden dzień. Innym zajmuje to trzy dni, trzy tygodnie, a przy specjalnych zamówieniach jeszcze dłużej. Mój kolega na hamak w kolorach flagi meksykańskiej czeka już trzy lata. Właściwie rok temu przestał czekać, ale na wszelki wypadek nie anulował zamówienia. A twórca hamaka? Najwyraźniej żyje na niskim budżecie i do pierwszego mu wystarcza! INFO MEKSYK: Stolica: Miasto Meksyk (zwane przez Meksykanów DF – od Distrito Federal). Powierzchnia: 1,97 mln km2. Ludność: ponad 112 mln. Religia: katolicyzm. Języki: hiszpański, języki indiańskie. Waluta: peso meksykańskie (MXN); 4 peso = 1 zł. 9 sposobów na tani Meksyk: 1. Śpij w hamaku W Meksyku znalezienie noclegu rzadko zajmuje więcej niż 10 min. W turystycznych miejscowościach pełno jest hosteli, gdzie przenocujemy za 200 peso (50 zł), a nawet mniej. Jeszcze tańszym rozwiązaniem jest hamak. Szczególnie w nadmorskich kurortach przy hostelach czy cabanas (rodzaj bungalowów) przygotowane są specjalne wiaty, gdzie można zawiesić swoje własne „spanie” lub wynająć miejscowe. Wybierając ten sposób nocowania, zamiast 200 czy 300, płaciłam ok. 50 peso. Inna opcja…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/57450299acc48d02916f469d11c92f0db1703ffd-075c3bd.jpeg
width: 750
height: 500

Luchadores w teatrze walki
type: item
date: 2012-06-28T05:17:23.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: meksyk
description: Tomasz Gudzowaty pokazuje meksykański fenomen lucha libre – walki, teatru i cyrku jednocześnie.
encoded: Nikt nie zna twarzy kryjącej się pod maską zawodnika lucha libre. Czasem też prawdziwego imienia. To pseudonim ściąga fanów na areny takie jak La Loba w Chimalhuacán. Meksykanie kochają piłkę nożną, corridę i lucha libre, choć w różnej kolejności. Ci, którzy lucha libre stawiają na pierwszym miejscu, na pojedynek przyprowadzają całe rodziny. Żeby zająć dobre miejsce w La Loba, czasem trzeba się tam pojawić sześć godzin przed walką. Nikt jednak nie narzeka, bo Meksykanie dla lucha libre są skłonni do poświęceń. Na walki przychodzą nawet trzy razy w tygodniu. Nieważne, czy afisz zapowiada starcie między mężczyznami, kobietami (lucha femenina), karłami (lucha de enanos) czy homoseksualistami (lucha de los exoticos). W 2002 r. na plakatach po raz pierwszy pojawili się Los Hermanos Trauma. Kiedy do Meksyku przyjechał Tomasz Gudzowaty, w La Loba zdobywali popularność. Fotograf zaproponował im udział w projekcie Beyond the Body poświęconemu sportom odległym od głównego nurtu. – Jak sama nazwa wskazuje, w sporcie interesuje mnie to, co wykracza poza fizyczność, inaczej mówiąc: meta-fizyka – wyjaśnia Tomasz Gudzowaty. Meksykanie sami przyznają, że lucha libre to nic innego jak circo, maroma y teatro, czyli „cyrk, fikołki i teatr”. Ciosy luchadores są przerysowane, a impet kopnięć idzie zwykle w podłogę, a nie w przeciwnika. W walce nie chodzi bowiem o krew, lecz efektowny pojedynek. Patada voladora, filomena – każdy cios ma swoją nazwę. Każdy łączy elementy różnych akrobacji, których luchador wyuczył się w szkołach walki i udoskonalił, nadając im indywidualny charakter. – amerykańscy wrestlerzy są komiksowo przerysowanymi osiłkami, tymczasem luchadores kojarzą się z duchami i półbogami jakiejś bliżej nieokreślonej religii – tłumaczy Tomasz Gudzowaty. – Nie chodzi tylko o maski, ale także, na przykład, o „powietrzny” styl walki. Są więc zawodnicy, którzy do mistrzostwa opanowali rozmaite skoki z lin otaczających ring. Inni specjalizują się w efektownych saltach wykonywanych p…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/3947ffe802b15671885e051f983237ca7eb30e85-758269d.jpeg
width: 339
height: 500

Walencja w ogniu
type: item
date: 2012-05-13T20:00:00.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: podróże
subject: walencja
description: Nowe miejsca najlepiej zwiedzać z ich mieszkańcami. Z tym że ta zasada w Walencji się nie sprawdza. Nie w dniach 18 i 19 marca, podczas największego święta, Las Fallas. Wtedy Walencjanom w głowach tylko płomienie.
encoded: Karykatury hiszpańskich polityków, aktorów, celebrytów. Ale też Obama, elfy, wróżki i dżin z lampy… Jest ich z 700. Wykonane z papier mâché i tworzyw sztucznych, ogromne, kilkumetrowe stwory. Na dodatek ustawione jeden na drugim, tworzące piramidy o wysokości nawet 30 m. O figurach i imprezie „w płomieniach” słyszałam wielokrotnie od znajomych, Sergiego i Eli. Że to wyjątkowe święto, i wyjątkowe miasto... W końcu więc jestem, dzień przed wielkim finałem Las Fallas. Przyjaciele obiecują oprowadzić mnie po okolicy, ale na razie zdradzają, o co w tym wszystkim chodzi. Wieki temu walencjanie podzielili się na bractwa, tzw. casal falleras. I to one ze sobą rok w rok rywalizują: które z nich wystawi ładniejsze postaci, komu uda się zwerbować lepszych projektantów… Aby zgromadzić pieniądze na papierowe olbrzymy, członkowie poszczególnych bractw dobrowolnie się opodatkowują. Najbogatsze, jak Campaner czy Pilar, stać potem na wystawienie figur nawet za 600 tys. euro. Wszystko po to, żeby 19 marca poszły z dymem. Na powitanie wiosny! Nie chcę odrywać moich przyjaciół od robienia zdjęć figurom. Zmywam się więc i na własną rękę zwiedzam Walencję. Ponoć wszystko jest tu w zasięgu spaceru. Obieram azymut na katedralną wieżę Micalet. W wąskich uliczkach, wzdłuż których wznoszą się wysokie średniowieczne, renesansowe i modernistyczne kamienice, tracę ją z oczu. Dlatego szybko się poddaję i idę po prostu do przodu. W ten sposób trafi am na plac Almoina, z sadzawką pośrodku. Wzdłuż jej brzegów stoi kilka osób, którzy uporem czegoś w jej głębi wypatrują. Przyszłości? Zamiast lustra wody szklana tafla, a pod nią rozciąga się 2500 m2 przeszłości, czyli ruiny rzymskiej i arabskiej Walencji. Kupuję bilet do Museo de la Almoina i przez godzinę spaceruję ulicami starożytnego miasta. Aby dotknąć starożytności, można też iść do katedry. Najpierw wznosiła się tu rzymska świątynia. Po przyjęciu chrześcijaństwa stała się kościołem. Przez kilkaset lat arabskiej obecności służyła muzułmanom za mec…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/1a0669a24219717ff53d12adce3e327f26ed19a0-d38989c.jpeg
width: 800
height: 521

Polska jest najfajniesza - Żyrardów
type: item
date: 2011-08-19T07:08:00.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: zabytki
description: Miło popatrzyć, jak zrujnowana osada fabryczna zamienia się w awangardowe architektonicznie miasteczko.
encoded: Atrakcją Żyrardowa są nie tylko zabytki, ale tempo, w jakim XIX-wieczne fabryki lnu odzyskują swój dawny blask. W byłych magazynach powstają modne galerie, hale produkcyjne zamieniają się w nowoczesne lofty, a w warsztatach urządzane są stylowe restauracje. Nic dziwnego, że projekt odnowienia tutejszej osady pofabrycznej zwyciężył właśnie w polskim etapie konkursu Komisji Europejskiej na Najlepsze Europejskie Destynacje Turystyczne – EDEN. W tej chwili miasto przypomina gigantyczny plac budowy. Obok wielkich budynków odtwarzane są latarnie, ławki i chodniki. To nie pierwsza w historii niezwykła przemiana tego miejsca. Prawie dwieście lat temu zapyziała mazowiecka wioseczka Ruda Guzowska zamieniła się w tętniące życiem miasto – Żyrardów. Francuski inżynier Filip de Girard (od którego nazwiska ochrzczono nowy gród) dokonał tej metamorfozy za pomocą wynalezionej przez siebie maszyny do mechanicznego przędzenia lnu. W 1833 r. z warszawskiego Marymontu przeniósł tu zakłady włókiennicze, dając początek niezwykłej fabrycznej osadzie. Jej rozkwit nastąpił po roku 1857, kiedy właścicielami zakładów zostali dwaj niemieccy przedsiębiorcy Karol August Dittrich i Karol Teodor Hielle. Postanowili oni zbudować przemysłowe miasto idealne. Fabryczny klimat przetrwał tu do dziś, choć same zakłady zamknięto blisko 20 lat temu. Pierwsze pięć minut spaceru po wyjściu ze stacji kolejowej nie robi najlepszego wrażenia. Trzeba zacisnąć zęby i iść wzdłuż zaniedbanych kamienic i bloków. Ciekawie zaczyna robić się tuż przed placem Jana Pawła II. Są tu kościół farny, ratusz, przedszkole i bloki robotników. O tym, jak wysoko stali w fabrycznej hierarchii, świadczą ceglane ornamenty ich domów. Po drugiej stronie ulicy wznoszą się zabudowania fabryki, w których powstają dizajnerskie Lofty de Girarda. Powoli wchodzi się w klimat minionej epoki. Ale nie do końca: w odczyszczonych ceglanych murach starej i nowej przędzalni już zadomowili się nowi mieszkańcy. Wszędzie pachnie luksusem – w nowych skle…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/aa76b2dcee233e2bfd57246053e3b88d86fecefc-a3d075e.jpeg
width: 496
height: 331

Ale Meksyk
type: item
date: 2011-02-10T12:11:26.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: kuchnie świata
subject: ludzie
subject: natura
subject: podróże
subject: rekreacja
subject: zabytki
description: Zapomnij o zegarku, pośpiechu i nerwach. W tej podróży kluczem do sukcesu jest umiejętność bezstresowego błądzenia.
encoded: Pojechałam do Meksyku, by się odnaleźć. Metafizycznie. Okazało się, że najczęściej musiałam szukać się w sensie dosłownym. Zabytki skutecznie się przede mną chowały. Nie pomagali mi też sami Meksykanie. – Uspokój się – powtarzał Mauricio. – W Meksyku wszystko płynie. Nie możesz czegoś znaleźć, znaczy tak ma być. Unieś się na fali i na niej płyń – pouczał. Dlatego pierwszy dzień w DF (od Distrito Federal), jak Meksykanie nazywają swoją stolicę, spędzam w Lasku Chapultepec, ulubionym miejscu niedzielnych spacerów. Na wzgórzu świerszczy Kiedy wyłaniam się na powierzchnię ze stacji metra, uderza mnie hałas. – Tylko 10 peso, 10 peso to warte, 10 peso to kosztuje – śpiewają sprzedawcy rozmaitych świecących się kółeczek, filmów o więzieniach świata, jajek, które po zwilżeniu wodą zamieniają się w dinozaury. Tłumy spacerowiczów przepływają obok tłumów sklepikarzy, którzy po obydwu stronach drogi rozstawili swoje kramy. Każdy z nich głośno zachwala swój chiński towar. Wszystko to zmieszane z zanieczyszczeniem, jet lagiem i rozrzedzonym powietrzem ( jestem przecież na wysokości 2200 m n.p.m.) sprawia, że moja głowa znajduje się na krawędzi eksplozji. Na szczęście im głębiej wchodzę do parku, tym spokojniej. Alejki rozgałęziają się i prowadzą do pomników, rzeźb, fontann. Kilka minut wędrówki i jestem zgubiona w ich labiryncie. Muszę zapytać o drogę. Później zrozumiem, że Meksykanie udzielają odpowiedzi na to pytanie niezależnie od tego, czy ją znają. Mijają kolejne minuty wędrówki, która do żadnego wyjścia mnie nie prowadzi. Uspokajała mnie myśl, że nawet błądząc kilka dni, w Meksyku nie umrę z głodu. Zawsze znajdę kogoś, kto, choć niezdolny wytłumaczyć, którędy iść, sprzeda smakowite chipsy ziemniaczane albo bananowe z solą, chili i sokiem z cytryny. Ci, co błądzą dłużej, posilą się chrupkim chicharrónem, czyli wysmażoną świńską skórą. Wbrew pozorom smakuje całkiem nieźle. Szczególnie jak się długo wędruje… Chapultepec w języku nahuatl znaczy „wzgórze świerszczy”. Trudno powi…

ng2-5b1a9be.jpg
width: 600
height: 400

Kup pan maskę
type: item
date: 2010-12-30T22:48:03.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: meksyk
subject: pamiątki z podróży
subject: zakupy
description: Indianie Chamulas do perfekcji opanowali sztukę wyciskania z turystów ostatniego peso. Dopiero gdy pytam o ich rodzinne miasto – San Juan Chamula, miękną. I spuszczają z ceny.
encoded: Targ w San Cristóbal de las Casas. Haftowane koszule, obrusy, filcowe zabawki... Nie mniej kolorowe są same sprzedawczynie, Indianki z Zinacantán i San Juan Chamula. – Co sobie weźmiesz? – pytają i podają mi tkany pas, taki sam jaki mają na sobie. Cena 250 peso. Tyle że wcale nie chcę go kupić. Grzecznie dziękuję i odchodzę. – Dam ci za 100 peso – krzyczy za mną. – Wezmę za 50 – rzucam na odczepnego, a kobieta kiwa głową na zgodę. W tym momencie nie mogłam się wycofać. Daję jej banknot, dziewczyna jednak nie ma reszty. To może kupię jeszcze jeden pasek? Chamulas, bo tak się ich nazywa, są niepiśmienni, ale liczyć umieją. Wszystko też ma u nich swoją cenę. Również wizerunek. Uśmiechniętą twarz na zdjęciu wyceniają na prawie 10 peso. I lepiej zapłacić, bo w najgorszym razie może to być ostatnia fotka zrobiona naszym aparatem. Biedni Indianie wzbudzają współczucie u lokalnych władz (więc nikt ich nie ściga) i litość u turystów (więc kupują od nich plecione paski, bransoletki, torebki). Na koniec wzbudzają nienawiść właścicieli sklepików, bo ceny, jakie dają Chamulas, są dużo niższe od ich cen. – Do tego chodzą słuchy, że towar pochodzi z przemytu z Gwatemali – podburza mnie jeden z nich. Indianie Chamulas ze swoimi bransoletkami, paskami, torebeczkami skutecznie też konkurują z lokalnymi artystami zwanymi artestanos. – Z każdym nowym kryzysem tylko ich przybywa – mówi o tych ostatnich Luz Elena Arroyo Irigoyen, szefowa La Casa de las Artesanías, czyli meksykańskiej Cepelii. Z tego właśnie powodu około 20 lat temu wokół ruin w Chichén-Itza pojawili się pierwsi rzeźbiarze. Na początku ich wytwory boleśnie godziły w poczucie estetyki i piękna. Niezależnie od jakości wciąż jednak rosła liczba turystów, którzy musieli przywieźć sobie tradycyjną drewnianą maskę. Obecnie ich ilość już dawno przekroczyła liczbę piramid, a same dzieła w niektórych miejscach skutecznie przysłoniły ich widok. Na szczęście z biegiem lat wśród kilkuset osób zajmujących się rzeźbą zaczęły wyłaniać s…

Suk jak sezam
type: item
date: 2010-12-30T22:09:53.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: damaszek
subject: stambuł
subject: turcja
subject: zakupy
description: Na Bliskim Wschodzie zakupy są grą. Jeśli znasz jej zasady, wydasz mniej, a dostaniesz więcej. A przede wszystkim będziesz się dobrze bawił. Oto przewodnik po pięciu najbardziej fascynujących bazarach muzułmańskiego świata.
encoded: Ledwie przekraczam próg sklepu, sprzedawca zaprasza mnie do gry wstępnej, czyli serwuje szklaneczkę kawy lub herbaty. I czeka na błysk w moim oku, który lepiej niż słowa wyrazi pragnienie posiadania jakiejś rzeczy leżącej na półkach. Od tego zależy jego cena wywoławcza. Teraz moja kolej. Jeśli podejmę rękawicę, nie będzie odwrotu. W krajach muzułmańskich do zakupów podchodzi się poważnie! Z obojętną miną rzucam jedną trzecią ceny. Smutne oczy sklepikarza mówią mi, że właśnie pozbawiłam jego dzieci obiadu. Ale jestem bezlitosna! W końcu jednak nasze ceny spotykają się w połowie drogi i opuszczam jeden z damasceńskich sklepików ze srebrnym naszyjnikiem. Dobra robota! Tak mi się przynajmniej na początku wydaje. Zakupy na Bliskim Wschodzie są sztuką negocjacji i blefu. Żeby uzyskać jak najniższą cenę, należy wykazać się odrobiną talentu aktorskiego i spokojem. Przed sobą mamy bowiem nie lada przeciwnika. O damasceńskich kupcach wspomina przecież już Stary Testament! Arabscy sprzedawcy doskonale wyczuwają, ile mogą z nas wycisnąć, i zazwyczaj to im się udaje. Przy okazji robią to w taki sposób, byśmy myśleli, że zrobiliśmy interes życia. Naprawdę mamy szczęście, jeśli przepłaciliśmy ZALEDWIE dwa razy. Tak właśnie wygląda handel na damasceńskich sukach, czyli bazarach, od czasów, kiedy przybywały tu karawany ze skarbami Orientu. Wciąż zresztą czuć atmosferę minionych wieków. Wystarczy wejść do jednego z kilkunastu zachowanych do dziś karawanserajów, czyli hoteli dla karawan. Ich nazwy pochodzą od sprzedawanego w nich towaru lub imienia fundatora. Zatem do Chan al-Ruz przybywały karawany przewożące ryż, do Chan al-Zait – oliwę, a do Chan al-Harir jedwab. Damaszek leżał bowiem na trasie jedwabnego szlaku. Obecnie w pomieszczeniach khanów znajdują się magazyny, warsztaty i sklepy. Najpiękniejszy z nich Chan Asad Pasza z 1753 r. dzisiaj mieści w sobie muzeum. Najbardziej znane suki znajdują się na terenie starego Damaszku. Ten, który rozpościera się wzdłuż ulicy Hamidijja, os…

Liban - jedz, módl się i tańcz
type: item
date: 2010-08-25T10:00:00.000Z
creator: Dorota Chojnowska
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: bejrut
subject: bliski wschód
subject: liban
description: Kto jedzie do Libanu tylko dla zabytków, robi błąd. Najciekawsi są ludzie – półkrwi Fenicjanie, półkrwi szaleńcy. Uwaga! Ich słabość do zabawy jest zaraźliwa.
encoded: Kto jedzie do Libanu tylko dla zabytków, robi błąd. Najciekawsi są ludzie – półkrwi Fenicjanie, półkrwi szaleńcy. Uwaga! Ich słabość do zabawy jest zaraźliwa. Dziewczyny w dresach uprawiają jogging. Panie w kostiumach Channel wyprowadzają na spacer rasowe psy. Na ławkach objęte w pół siedzą zakochane pary. To nie jest Bliski Wschód! Nie wiem, czego się spodziewałam po Bejrucie, ale na pewno nie europejskiej metropolii. Przede mną Raouche – przybrzeżna skała o wyglądzie wielkiej bramy, symbol miasta. Za moimi plecami przewijają się tłumy spacerowiczów. Nagle wyrasta przede mną Nancy, z którą umówiłam się przez stronę couchsurfing.com. – Gotowa na zwiedzanie? – pyta od razu. – Jasne! – odpowiadam bez zastanowienia, choć od przylotu do Bejrutu minęły zaledwie dwie godziny. Jest niedziela, w sąsiedniej Syrii to dzień pracujący. Ale nie w Libanie. – Nie jesteśmy krajem muzułmańskim – podkreśla Nancy. Racja. W Libanie święci się chrześcijańską niedzielę. Przed wojną w 1975 r. wyznawcy Chrystusa, rożnych Kościołów, stanowili ponad połowę mieszkańców. Dziś jest ich prawdopodobnie mniej niż 50 proc. Poza tym żyją tu muzułmanie – sunnici, szyici i tajemniczy druzowie. Parkujemy przed Muzeum Narodowym. Idziemy do sali kinowej. Zaczyna się film. Pierwszą sceną jest ciemność, którą rozpraszają strugi światła przedostające się przez zrywane z okien deski. Robotnicy rozbijają betonowe skrzynie, w których ukryto rzymskie sarkofagi. Przez kilkanaście minut śledzimy kolejne etapy powrotu do normalności i odbudowy muzeum. W gablotach jak dawniej leżą szklane flakoniki, greckie rzeźby, rzymska ceramika, sprowadzone tu przez fenickich kupców. W końcu to właśnie na terenie dzisiejszego Libanu od III tysiąclecia p.n.e. zakładali oni swoje największe i najbogatsze miasta – Sydon, Tyr, Byblos, Trypolis i Birutę, czyli dzisiejszy Bejrut. W świat wysyłali stąd drzewo cedrowe, purpurę, mydło, oliwę czy wino. Operatywni merchanci na setki lat zmonopolizowali handel w basenie Morza Śródziemnego.…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/8141560af3aee49ba03c6c88aa62182c982c008d-ae2a00c.jpeg
width: 800
height: 533