National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-11-07T12:00:17.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: „Znalazłem polskie Shire. Zupełnie jak z Tolkiena!” – najpiękniej tu późnym latem
items: Kampinoski Park Narodowy leży tuż obok Warszawy. Można w nim spotkać łosie i wilki
items: Najstarszy park narodowy w Polsce ma 92 lata. Powstał dzięki niezwykłemu uczonemu
items: Dziś Światowy Dzień Fotografii. Oto najstarsze zdjęcie
items: Dieta paleo zdobyła sporą popularność. Czy jednak naprawdę jest dla nas tak zdrowa i naturalna?
items: Biskupin: osada przypominająca blokowisko. Jej mieszkańcy mieli ciepłe chaty i starannie wytyczone ulice
items: Albinizm u zwierząt. Skąd się biorą białe zwierzęta-duchy? To kwestia genów
items: Ucz się diety od mieszkańców Krety
items: Z tego zwyczaju niektórzy się śmieją, a jest on bardzo ciekawy. Kaszubski pokłon, czyli czym jest taniec feretronów?
items: Najwyższe szczyty Układu Słonecznego. Osiągają nawet 22 km wysokości!
items: Polski mural, którym zachwycił się świat. "To wisienka na torcie poznańskiej Śródki"
items: To NAJWIĘKSZA polska katedra z największym w tej części Europy barokowym ołtarzem
items: Gdziekolwiek, byle w dzicz. Jak John Muir został ojcem parków narodowych
items: Czemu koniec świata nie nastąpił? Rozbrajamy bombę starożytnych Majów
items: Historia z grobów. Pogańskie korzenie pochówku w Polsce
items: To zwierzę nigdy nie dorasta. Dla Azteków był wcieleniem boga
items: Tą drogą ludzie obawiali się chodzić. Dlaczego?
items: Cena świeżości. Jak wygląda tak naprawdę konserwacja żywności?
items: Wysocy czy niscy? Kto jest cenniejszy, kto bardziej pożądany? Wzrost i jego znaczenie
items: Portugalia: Co widać z balkonu Europy?
items: Delfiny też mają imiona. Czym jeszcze nas zaskoczą?
items: Cały świat na haju. Narkotykowe szaleństwo [REPORTAŻ]
items: Manchester - dlaczego warto go odwiedzić?
items: Morskie życie tego miejsca zapiera dech w piersiach. Wybrzeże Południowej Afryki
items: Kalifornijskie kozy pracują w prewencji

„Znalazłem polskie Shire. Zupełnie jak z Tolkiena!” – najpiękniej tu późnym latem
type: item
date: 2025-08-29T07:38:13.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: agroturystyka
subject: beskidy
subject: Go Poland
subject: GoPoland agroturystyka
subject: góry
subject: Kultura
subject: majówka
subject: polska
subject: Sport
subject: Travel
description: Większość z nas zapewne kojarzy Beskid Niski z licznymi szlakami turystycznymi i trekkingowym rajem dla miłośników pieszych wypraw. Na tym jednak nie kończą się atrakcje i wyjątkowość tego urokliwego pasma. Przekonajcie się sami.
encoded: Spis treści: Znikająca kapliczka – milczący świadek historii łemkowskich w Beskidzie Niskim Historia Beskidu Niskiego – ślady po Łemkach i pustoszejące wsie Beskid Niski – co zobaczyć, gdzie pojechać i dlaczego warto? Atrakcje Beskidu Niskiego – uzdrowiska, filmowe wioski i źródła wód mineralnych Choć na mapie zajmuje całkiem spory obszar, Beskid Niski często umyka uwadze podróżników. To miejsce, które nie krzyczy atrakcjami, nie kusi komercją, ale nagradza tych, którzy zdecydują się zatrzymać i wsłuchać w jego ciszę. Podróż po Beskidzie to spotkanie z historią, której nie da się zapomnieć, oraz z naturą, która leczy i uczy pokory. W styczniu 2024 roku Beskid Niski został wyróżniony tytułem Miejsca Miesiąca magazynu National Geographic Traveler. Znikająca kapliczka – milczący świadek historii łemkowskich w Beskidzie Niskim Zaledwie dwie godziny jazdy samochodem na południowy‑wschód od Krakowa rozciąga się fragment Beskidu Niskiego, który w magiczny sposób zatrzymał czas. Kapliczka, choć murowana, sprawia wrażenie, jakby cały jej ciężar opierał się na drewnianej framudze. By dostać się pod blaszany dach, trzeba się nieco zgarbić — jakby przestrzeń wchodziła w dialog z człowiekiem. Wnętrze jest wilgotne, unosi się słodkawa woń stęchlizny. Bielone, popękane ściany podtrzymują resztki polichromii — sceny religijne: Chrystus, krzyż na Golgocie, echa biblijnych opowieści z osiołkami. Obrazy są już mocno zniszczone, w kilku miejscach całe płaty farby już się odłamały. Regularni goście miejsca dziś dokumentują jej powolne znikanie — na fotografiach uchwycą jej śmierć w zwolnionym tempie, by pamięć nie umarła. Aby dotrzeć do kapliczki, z drogi krajowej nr 977 należy skręcić w kierunku Gładyszowa, minąć dawną cerkiew, a następnie wspiąć się drogą przez rozrastającą się wieś. Na rozwidleniu w Banicy skręcamy w prawo, mijając kolejną osadę i krajobrazy przypominające makrokosmos po dawnej wsi Jasionka, gdzie dominuje tylko pustka dawnego PGR‑u. Kilkaset metrów za ostatnim przys…

olchowiec-beskid-niski-d81b607.png
width: 900
height: 600

Kampinoski Park Narodowy leży tuż obok Warszawy. Można w nim spotkać łosie i wilki
type: item
date: 2024-05-16T06:41:48.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: kampinoski park narodowy
subject: lasy
subject: ochrona przyrody
subject: parki narodowe
subject: polska
subject: przyroda
subject: Travel
description: 25 km od Pałacu Kultury i Nauki można się natknąć na wilka. Kampinoski Park Narodowy zachwyca piękną przyrodą i ciekawą historią.
encoded: W tym artykule: Kampinoski Park Narodowy – podział Wilki w Puszczy Kampinoskiej Szlaki turystyczne i krajobrazy Kampinoskie wydmy Kampinoski Park Narodowy – informacje praktyczne Kampinoski Park Narodowy ma wśród warszawiaków swoich zagorzałych zwolenników – i nic dziwnego. To jedyny tej wielkości park narodowy przy stolicy w Europie. Komunikacją miejską każdy może dostać się do lasu z prawdziwego zdarzenia. Samochodem z centrum można tu dojechać w pół godziny. To prawie 40 tys. ha lasów, wydm i bagien. Jeden z najważniejszych naszych nizinnych rezerwatów. Tylko 8 proc. parku to rezerwat ścisły, reszta jest dostępna dla turystów. A jest to 350 km szlaków pieszych i 200-kilometrowy szlak rowerowy. Symbolem puszczy jest łoś reintrodukowany na tych terenach na początku lat 50. Kampinoski Park Narodowy powstał w 1959 r. Ma 385,44 km kw. powierzchni. To drugi największy park narodowy w Polsce. W 2000 r. Kampinoski Park Narodowy został uznany przez UNESCO za światowy rezerwat biosfery. Kampinoski Park Narodowy – podział Przyjęło się dzielić Puszczę Kampinoską na dwie części. Przy czym granicą jest droga nr 579 przez Roztokę. To, co po jej wschodniej stronie, to dla wielu warszawiaków las na niedzielne spacery. Co innego zachodnia. Tam komunikacji publicznej nie ma, trudniej ze szlaków skonstruować pętlę na parogodzinną wycieczkę. Opuszczone wsie – jedna z najciekawszych atrakcji Puszczy Kampinoskiej Puszcza Kampinoska kusi przez cały rok nie tylko przyrodą, ale również bogatą historią. Co warto zobaczyć w podwarszawskich lasach? W efekcie to właśnie zachodnia część jest tym prawdziwym parkiem narodowym, gdzie człowiek rzadko się zapuszcza. I to tam głównie obserwowano do tej pory kampinoskie wilki. Wilki w Puszczy Kampinoskiej Pierwszy raz zobaczyłem je w rezerwacie na Ławskich Łąkach. Były za duże na któreś z parzystokopytnych. I ta sierść – niestrawiona, zdradzająca drapieżnika. Zrobiłem zdjęcie i w domu porównałem z tym, co wie internet. Wątpliwości większych nie było …

kampinoski-park-narodowy-lezy-tuz-obok-warszawy-mozna-w-nim-spotkac-losie-i-wilki-fot-shutterstock-49f2eaa.jpg
width: 1000
height: 667

Najstarszy park narodowy w Polsce ma 92 lata. Powstał dzięki niezwykłemu uczonemu
type: item
date: 2024-05-09T05:57:13.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: historia
subject: ochrona przyrody
subject: parki narodowe
subject: pieniny
subject: przyroda
subject: Travel
description: Za najstarszy park narodowy w Polsce trzeba uznać Pieniński Park Narodowy. Na drugim miejscu jest Białowieski Park Narodowy. Oba powstały przy udziale prof. Władysława Szafera.
encoded: W tym artykule: Najstarszy park narodowy w Polsce Jak powstał najstarszy park narodowy w Polsce? Kim był prof. Władysław Szafer? Powstanie kolejnych parków narodowych Czy powstaną nowe parki narodowe? Mamy dziś w Polsce 23 parki narodowe. Zajmują około 1 proc. powierzchni kraju. Dla porównania, we Włoszech to 5 proc., w Austrii i Francji po 3 proc. Chronią one m.in.: walory karpackich i sudeckich pasm górskich (osiem parków), bory sosnowe i bagna pradoliny Wisły (Kampinoski), ruchome wydmy nadmorskie (Słowiński), rozlewającą się na wiele koryt nizinną rzekę (Narwiański), pełne ptaków i ssaków bagna (Biebrzański), zamieszkane przez cietrzewie torfowiska (Poleski). Najstarszy park narodowy w Polsce Najstarszy park narodowy w Polsce powstał w 1932 r. To Pieniński Park Narodowy. Oto lista polskich parków narodowych w ujęciu chronologicznym: W Polsce mamy 23 parki narodowe. W kolejce do powstania od lat czeka prawie drugie tyle W jaki sposób tworzy się parki narodowe? Dlaczego powinno nam zależeć, żeby parków narodowych było jak najwięcej? <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/w-polsce-mamy-23-parki-narodowe-w-kolejce-do-powstania-od-lat-czeka-prawie-drugie-tyle-fot-matphoto-wikimedia-commons-cc-by-3-0-a0c1ae1.jpeg" width="938" height="625" alt="W Polsce mamy 23 parki narodowe. W kolejce do powstania od lat czeka prawie drugie tyle (Fot. Matphoto, Wikimedia Commons, CC-BY-3.0)" title="W Polsce mamy 23 parki narodowe. W kolejce do powstania od lat czeka prawie drugie tyle (Fot. Matphoto, Wikimedia Commons, CC-BY-3.0)" /> Pieniński Park Narodowy – 1932 r., Białowieski Park Narodowy – 1932 r., Świętokrzyski Park Narodowy – 1950 r., Babiogórski Park Narodowy – 1954 r., Tatrzański Park Narodowy – 1955 r., Ojcowski Park Narodowy – 1956 r., Wielkopolski Park Narodowy – 1957 r., Kampinoski Park Narodowy – 1959 r., Karkonoski Park Narodowy – 1959 r., Woliński Park Narodowy – 1960 r., Słowiński Park Narodowy – 1967 r., Bieszczadzki Park Naro…

najstarszy-park-narodowy-w-polsce-ma-92-lata-powstal-dzieki-niezwyklemu-uczonemu-fot-jerzy-opiola-wikimedia-commons-cc-by-sa-3-0-migrated-86ed38c.jpg
width: 3456
height: 2100

Dziś Światowy Dzień Fotografii. Oto najstarsze zdjęcie
type: item
date: 2023-08-18T08:41:55.000Z
subject: Fotografia
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: historia
subject: Wolny czas
subject: zdjęcia
description: Światowy Dzień Fotografii jest obchodzony 19 sierpnia. To tego dnia właśnie dokładnie 184 lata rozpoczął się we Francji proces patentowania dagerotypu – urządzenia do zapisywania unikatowego obrazu na metalowej płytce.
encoded: W tym artykule: Kiedy zostało wykonane pierwsze zdjęcie w historii? Światowy Dzień Fotografii Szacuje się, że każdego roku na świecie powstaje 1,81 tryliona nowych zdjęć. Daje to 57 tys. zdjęć na sekundę. Żadna wcześniejsza epoka w historii ludzkości nie miała tak dokładnej dokumentacji życia codziennego na świecie. Trudno uwierzyć, że od wynalezienia fotografii mijają dopiero 184 lata. Kiedy zostało wykonane pierwsze zdjęcie w historii? W 1837 roku Joseph Nicèphore Nièpce i Louis Daguerre opracowali technikę dagerotypii, która dała początek fotografii jaką znamy dziś. Rok później wynalazek został opatentowany. Następnie kupił go rząd Francji, by przekazać go w prezencie całemu światu. Miało to miejsce 19 sierpnia 1839 roku. Ale dagerotyp nie był pierwszą trwałą fotografią. W 1826 roku Nièpce uwiecznił w procesie heliografii obraz znany jako „Widok z okna w Le Gras". Dagerotypia była jednak o wiele praktyczniejszym narzędziem i dlatego to ją uważa się za symboliczne narodziny fotografii. Niecałe dwa wieki później fotografia stała się dobrem powszechnym i niemal każdy dokłada do niej swoją cegiełkę. Internet jako najbardziej demokratyczne medium rzucił wyzwanie zawodowym fotografom, zestawiając ich prace z milionami amatorskich zdjęć publikowanych w sieci natychmiast po zrobieniu. Światowy Dzień Fotografii Kolejny Światowy Dzień Fotografii już 19 sierpnia. Jako redakcja „National Geographic Polska" nie bylibyśmy sobą, gdybyśmy nie podejmowali tematów związanych z fotografią. Zapraszamy na nasz profil na Instagramie, gdzie regularnie publikujemy zdjęcia fotografów i fotografek współpracujących z „National Geographic Polska". Rozmowy z autorami zdjęć możecie też znaleźć w zakładce Fotografia w naszym serwisie. – Fotografowie, z którymi współpracujemy, potrafią w niezwykły sposób wydobyć piękno naszej planety. Patrzą na świat w sposób niestereotypowy z nieoczywistej perspektywy – mówi Teresa Tuleja, fotoedytorka i opiekunka artystyczna kanału @NatGeoPL na Instagramie. –…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/a0d3d08d5b9e4463f36c8e131dbdd8579e9216c8-6169891.jpeg
width: 1024
height: 712

Dieta paleo zdobyła sporą popularność. Czy jednak naprawdę jest dla nas tak zdrowa i naturalna?
type: item
date: 2023-03-14T11:22:00.000Z
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: cywilizacja
subject: diety
subject: ewolucja
subject: jedzenie
subject: Kuchnia
subject: medycyna
subject: moda
subject: Parenting
subject: Shopping
subject: zdrowe odżywianie
subject: Zdrowie
description: Powinniśmy jeść to, co nasi przodkowie – twierdzą zwolennicy sposobu odżywiania znanego jako dieta paleo. Jednak przejście na taką dietę może być trudne i ryzykowne.
encoded: W tym artykule: Rozwój rolnictwa zmienił naszą dietę Składniki diety paleo Nasi przodkowie byli mięsożercami Dieta paleo niesie ze sobą ryzyko Dieta paleo mogła być toksyczna Kiedy we wrześniu 1991 r. Erika i Helmut Simonowie, turyści z Norymbergi, zboczyli z oznaczonego szlaku w Alpach Ötztalskich, na dnie parowu na wysokości ponad 3000 m znaleźli zwłoki. Mężczyzna leżał twarzą do ziemi, a obok niego znajdowało się coś na kształt plecaka. Początkowo sądzono, że to zaginiony turysta, który parę lat wcześniej uległ tu wypadkowi. Kilka dni później nikt nie miał już wątpliwości, że przypadkowe znalezisko jest największą archeologiczną sensacją od lat. Zmumifikowany Ötzi – bo tak nazwano odnalezionego – był 160-centymetrowym 50-latkiem sprzed pięciu tysiącleci, z samego środka neolitu. Doskonale zachowane zwłoki dały nauce wgląd w życie europejskiego człowieka z czasów, gdy saharyjska sawanna zaczęła stawać się pustynią, a uciekająca z niej ludność założyła pierwsze egipskie miasta. Pozwoliły też zajrzeć do jego żołądka. Ostatnim posiłkiem Ötziego było mięso jelenia i kozicy. Zapewne upolowanych niedługo przed śmiercią, na co wskazywał łuk z pełnym strzał kołczanem. Znaleziono także korzonki, owoce i ziarna pszenicy spożyte pod postacią chleba. Tajemniczy człowiek lodu. Jak ciało Ötziego zachowało się w Alpach? Nowe badanie podważa dotychczasowe teorie Ponad 30 lat po odkryciu mumia z Alp nadal budzi żywe spory wśród naukowców. Grupa badaczy twierdzi, że ciało Ötziego zachowało się do naszych czasów w świetnej formie z zupełnie innych... W czasach, gdy Ötzi wybrał się w swą ostatnią wędrówkę, Europa była już dawno po neolitycznej rewolucji. Oswojono dziką roślinność, udomowiono zwierzęta, a koczowniczy tryb życia przerodził się w osiadły. Agrarne osiągnięcia czyniły go łatwiejszym – pożywienie było na wyciągnięcie ręki, dzień po dniu. 25 mln przedstawicieli Homo sapiens zaludniających w czasach Ötziego ziemię, złagodziwszy odwieczny problem głodu, mogło skuteczniej ujar…

dieta-paleo-zdobyla-spora-popularnosc-czy-jednak-naprawde-jest-dla-nas-tak-zdrowa-i-naturalna-fot-getty-images-23c0415.jpg
width: 1938
height: 1547

Biskupin: osada przypominająca blokowisko. Jej mieszkańcy mieli ciepłe chaty i starannie wytyczone ulice
type: item
date: 2022-09-22T13:23:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: biskupin
subject: Edukacja
subject: gniezno
subject: polska
subject: Travel
description: Choć tętnił życiem przez niespełna wiek, 80 lat po odkryciu Biskupin to wciąż najcenniejsza pamiątka po dawnych mieszkańcach ziem polskich.
encoded: W tym artykule: Biskupin – osada odkryta dzięki nauczycielowi Dlaczego Biskupin miał szczęście Grody takie jak Biskupin były starannie zaprojektowane Egalitaryzm dawnych mieszkańców Biskupina Drewniane chaty dobrze sprawdzały się zimą Wielkim problemem Biskupina były pożary i woda Powojenne losy Biskupina Biskupin jako atrakcja turystyczna Była zima 738 roku p.n.e. Od kilku lat klimat stawał się surowszy, a mrozy coraz bardziej dokuczały okolicznym plemionom, które nauka wiele wieków później nazwie przedstawicielami kultury łużyckiej. Nie byli ani pierwszymi, ani ostatnimi mieszkańcami tych ziem – badania wykazały, że intensywnie zasiedlano je na przestrzeni historii dziewięciokrotnie. Nie wiemy, skąd przyszli, możemy przypuszczać, że polowali i gospodarowali w okolicznych lasach już od jakiegoś czasu. Tamtej zimy, według ustaleń ostatniego pokolenia badaczy, prace przy budowie mającego dać im schronienie grodu na torfowej łące Półwyspu Biskupińskiego trwały już na całego. Wykorzystali budulec, którego mieli pod dostatkiem – kilkudziesięcioletnie dęby i sosny. Wycinali drzewa rosnące blisko jeziora, w którym lustro wody było na poziomie zbliżonym do dzisiejszego, a na podmokły półwysep transportowali je wodą lub po lodzie. Budowa trwała raptem kilka lat – tyle, co wznoszenie współczesnych drapaczy chmur. Biskupin – osada odkryta dzięki nauczycielowi Jeśli wyobrazimy sobie, że dawniej okolice grodu Biskupin były terenem dużo gęściej zalesionym niż dziś, jasnym się staje, dlaczego gród wybudowano właśnie tutaj. Jadąc drogą wzdłuż kolejki wąskotorowej, której sieć oplata Żnin i okolice, zrekonstruowane wały widać dopiero z perspektywy morenowego wzniesienia kilkaset metrów przed miejscowością. Głównie za sprawą zwiedzających je turystów – ich kolorowe sylwetki migają między drzewami. Wieki temu pozbawiony podobnego zainteresowania gród skrywał się za leśną kurtyną na tyle skutecznie, że z oddali trudno było ustalić jego położenie. Tak było aż do czasu, gdy wilgotniejąc…

biskupin-jak-zyli-mieszkancy-pradawnego-blokowiska-mieli-cieple-chaty-i-starannie-wytyczone-ulice-fot-getty-images-b1afcf4.jpg
width: 1024
height: 673

Albinizm u zwierząt. Skąd się biorą białe zwierzęta-duchy? To kwestia genów
type: item
date: 2022-08-25T10:09:00.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: Wolny czas
subject: zwierzęta
description: Biała skóra i włosy, różowe tęczówki i czerwonawe oczy. Tak wygląda albinizm u zwierząt. Co go powoduje?
encoded: W tym artykule: Albinizm u zwierząt. Co go powoduje? Zwierzęta z albinizmem – przykłady Albinizm u zwierząt – tapir Albinizm u ludzi Albinizm, zwany inaczej bielactwem, to cecha rzadka i budząca ciekawość. Albinizm u zwierząt zwraca na siebie uwagę białym zabarwieniem skóry, włosów i oczu. W naturze ciężko jest im przeżyć. Skąd się bierze to schorzenie? Albinizm u zwierząt. Co go powoduje? Albinizm związany jest z zaburzeniami w syntezie lub transporcie międzykomórkowym ciemnobrązowego barwnika o nazwie melanina. Najczęściej jest spowodowany brakiem enzymu tyrozynazy, który jest odpowiedzialny za produkcję melaniny. To wada genetyczna. Jeżeli oboje rodzice mają gen recesywny, to ich potomstwo ma 25% szans, że będzie albinosem. Taka genetyczna anomalia pigmentacji jest bardzo dużym utrudnieniem dla zwierząt. Poza samym białym wyglądem, albinosy mają problemy ze wzrokiem. Melanina bowiem wspomaga rozwój tęczówek i nerwów wzrokowych. Cierpią na tym szczególnie drapieżniki, którym dużo trudniej przychodzi polowanie, co w rezultacie przekłada się na gorsze umiejętności przetrwania. Są wyjątkowe i niesamowicie piękne! Zobaczcie galerię białych zwierząt Jakiś czas temu pisaliśmy o białej żyrafie, teraz chcemy pokazać Wam więcej takich cudów w królestwie zwierząt. Istnieją też schorzenia podobne do albinizmu: leucyzm to cecha, gdzie skóra może produkować nieznaczną część pigmentu. Jednak nie na tyle dużą by zabarwić całe zwierzę. Niedobory barwnika tutaj są nieregularnie rozmieszczone; izabelinizm to z kolei przykład mutacji, w której barwnik usunięty jest z piór pingwinów. Takie ptaki są szaro-żółtawe. Zwierzęta z albinizmem – przykłady Zwierzęta pozbawione możliwości wytwarzania barwnika w skórze i włosach często są uważane za upośledzone. Skoro nie mogą wtopić się w tło, szybko padają ofiarą drapieżników. Do dziś wielu ludzi uważa, że albinotyczne kajmany czy nietoperze można zobaczyć tylko w zoo. Nie jest to jednak prawda. Formy albinotyczne można spotkać w naturze. Jak…

biala-zyrafa-albinizm-u-zwierzat-451a0a3.jpeg
width: 1200
height: 800

Ucz się diety od mieszkańców Krety
type: item
date: 2020-12-07T13:23:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: diety
subject: grecja
subject: kreta
subject: Kuchnia
subject: oliwa
subject: ser
subject: stany zjednoczone
subject: Travel
description: Kreteńczycy to niekwestionowani zwycięzcy prowadzonego przez ponad 50 lat tzw. Badania Siedmiu Krajów. Jego autorzy monitorowali stan zdrowia ponad 12 tys. mężczyzn z całego świata, w tym kilkuset z Krety.
encoded: Bez śniadania, za to z obfitym lunchem i jeszcze większą kolacją – choć sposób żywienia się mieszkańców Krety odbiega od ogólnie przyjętego pięcioposiłkowego modelu, badania archeologiczne wskazują, że na wyspie je się tak od 4 tys. lat. Efekty są zadziwiające – mieszkańcy Krety cieszą się wyjątkowo długim życiem, a choroby układu krążenia i nowotwory omijają ich szerokim łukiem. Kreteńczycy to niekwestionowani zwycięzcy prowadzonego przez ponad 50 lat tzw. Badania Siedmiu Krajów, których autorzy monitorowali stan zdrowia ponad 12 tys. mężczyzn w średnim wieku ze Stanów Zjednoczonych, Finlandii, Holandii, Włoch, Chorwacji i Serbii (oba kraje początkowo traktowano jako jeden, stąd liczba siedem w nazwie badania), Japonii oraz Grecji, w tym 700 z Krety. Skąd taka skuteczność diety? Kreteńczycy żywią się tym, co daje im ich ziemia. Nie mają jednak na co narzekać. Kreta nie jest wyspą pochodzenia wulkanicznego, a żyzne gleby w połączeniu ze śródziemnomorskim klimatem podgrzewanym dodatkowo przez niedaleki ląd afrykański czynią ją rolniczym rajem. – Kluczowymi składnikami tutejszej diety są bogate w składniki odżywcze rośliny: owoce, warzywa, strączkowe i pełnoziarniste, z oliwą z oliwek jako głównym źródłem tłuszczu – mówi Christopher Papandreou ze Szkoły Medycznej Uniwersytetu Kreteńskiego. – Zalecane jest też umiarkowane spożycie ryb, produktów mlecznych i orzechów, z ograniczoną ilością czerwonego mięsa i innych produktów pochodzenia zwierzęcego, takich jak masło czy pozostałe produkty mleczne – dodaje. Te ostatnie produkowane są na bazie mleka koziego i owczego. Na stołach króluje długo dojrzewający ser graviera z przewagą owczego. Co ciekawe, w tradycji Krety nie ma sera feta – importuje się ją na wyspę głównie dla turystów. Na koniec niespodzianka – dieta kreteńska nie może się obejść bez niskiej do średniej konsumpcji wina. – Kieliszek dziennie w przypadku kobiet, dwa w przypadku mężczyzn są wskazane jako składnik tego sposobu żywienia – mówi Papandreou.

ucz-sie-diety-od-mieszkancow-krety-57b6dfd.jpeg
width: 2118
height: 1416

Z tego zwyczaju niektórzy się śmieją, a jest on bardzo ciekawy. Kaszubski pokłon, czyli czym jest taniec feretronów?
type: item
date: 2020-09-21T08:15:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: kaszuby
subject: Travel
description: Feretrony to nieodłączny element katolickich procesji i pielgrzymek. Ciężkie, dwustronne obrazy z podobiznami świętych i patronów parafii niesione są na drzewcach przez czworo wiernych.
encoded: Na Kaszubach tradycja ta ma jednak dodatkowy, na pierwszy rzut oka szokujący wymiar. Dostojny feretron bujany jest tam bowiem na wszystkie strony jak łódka na wzburzonym morzu. W ten sposób obraźnicy – osoby niosące obraz – wyrażają hołd dla mijanych miejsc i obiektów kultu: krzyży, kapliczek, ołtarzy. Doniosłość sytuacji podkreśla akompaniament orkiestry. – To kłanianie się jest czasem niesłusznie zwane tańcem feretronów – mówi Eugeniusz Pryczkowski, kaszubski regionalista. – Zwyczaj najprawdopodobniej ukształtowała tradycja pielgrzymowania do kaszubskich sanktuariów kalwaryjskich, przede wszystkim do Wejherowa. Dziś praktykowany jest przez niemal wszystkie piesze pielgrzymki podążające do sanktuariów, zwłaszcza do Sianowa i Swarzewa, ale też Wiela, Kościerzyny i Matemblewa. Szczególnie efektowną oprawę mają wiosenne uroczystości odpustowe na Kalwarii Wejherowskiej. Do zespołu 26 XVII-wiecznych kaplic przybywają wówczas pielgrzymi z całego regionu. Dla religijnych Kaszubów, którzy szczycą się przyjęciem chrześcijaństwa jeszcze przed misją świętego Wojciecha – miejsce to jest zresztą duchową stolicą. Zobacz sam jak wygląda pokłon feretronów. View oEmbed on the source website

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/ed7bbb478d0f2f2851528b014d4c97aadf81d84c-f2e49d2.jpeg
width: 877
height: 574

Najwyższe szczyty Układu Słonecznego. Osiągają nawet 22 km wysokości!
type: item
date: 2020-08-03T06:00:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: kosmos
subject: mount everest
subject: nauka
description: Poznaj wierzchołki korony Układu Słonecznego, takie jak Olymypus Mons, czyli marsjański Olimp. Przy nich chowają się Himalaje!
encoded: Choć najwyższym punktem na Ziemi pozostaje Mount Everest (8848 m n.p.m.), to miano najwyższej góry przypada aktywnemu wulkanowi Mauna Kea na Hawajach (od podnóża do szczytu ma 10100 m, jedynie 4207 m znajduje się nad powierzchnią oceanu). Oba wypadają jednak blado w porównaniu z wzniesieniami pozaziemskimi. Choćby na Marsie. Kiedy w 1971 roku sonda Mariner 9 sfotografowała po raz pierwszy powierzchnię tej planety, naukowcy ujrzeli czerwoną pustynię usianą kraterami i kanionami o rozmiarach, o których nie śniło się ziemskim geografom. Wśród nich Olympus Mons, wulkan o wysokości 21,9 km i powierzchni tylko niewiele mniejszej od Polski. Położony w paśmie górskim Thasis niedaleko marsjańskiego równika Olimp, jest jednym z kilkunastu potężnych wulkanów tarczowych. Powstały za sprawą powolnego, ciągłego wycieku lawy, w ten sam sposób, co Mauna Kea. Skorupa Marsa jest jednak nieruchoma – to, co na Ziemi za sprawą przesuwania się płyt tektonicznych stało się archipelagiem Hawajów, na tej planecie wypiętrzyło jeden tylko szczyt o bardzo małym nachyleniu zboczy wynoszącym tylko 5 stopni. Formował się miliardy lat, jednak niektóre regiony góry mogą mieć ich raptem milion. Olimp uważany jest więc w kategoriach kosmicznych za młodą górę. Niektórzy badacze twierdzą, że może być aktywny, a jego wierzchołek wciąż rośnie. Od 2012 roku wiemy jednak, że to nie on jest w Układzie Słonecznym najwyższy. To miano należy się bowiem 22-kilometrowemu wzniesieniu w kraterze Rheasilvia na planetoidzie Westa z pasa planetoid krążących pomiędzy Marsem a Jowiszem. Najwyższe szczyty Układu Słonecznego: 1. Krater Rheasilvia, planetoida Westa – 22 km 2. Wulkan Olympus Mons, Mars – 21,9 km 3. Grzbiet równikowy, Japet (księżycu Saturna) – 20 km 4. Góra Boösaule Montes, Io (księżyc Jowisza) – 18,2 km 5. Wulkan Ascraeus Mons, Mars – 14,9 km 6. Pasmo Ionian Mons, Io – ok. 12,7 km 7. Wulkan Elysium Mons, Mars – 12,6 km 8. Arsia Mons, Mars – 11,7 km 9. Nienazwany szczyt, Oberon (księżyc Urana) – 11 km 10. …

najwyzsze-szczyty-ukladu-slonecznego-osiagaja-nawet-22-km-wysokosci-33a643c.jpeg
width: 2188
height: 1370

Polski mural, którym zachwycił się świat. "To wisienka na torcie poznańskiej Śródki"
type: item
date: 2020-07-23T08:06:06.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: 7 nowych cudów polski
subject: Go Poland
subject: murale
subject: polska
subject: poznań
subject: Travel
description: Jeszcze kilka lat temu na Rynku Śródeckim można było zobaczyć smutną boczną ścianę czteropiętrowej kamienicy. Trzy okienka, dwa billboardy, wysoki może na dwa metry pas graffiti... Ten sam Rynek Śródecki jest dziś nową wizytówką Poznania, a przy okazji także nowym cudem Polski. Wszystko za sprawą muralu.
encoded: Śródka, miasto w mieście Najpierw był pomysł Gerarda Cofty, mieszkańca Śródki od paru pokoleń. Potem – projekt autorstwa Radosława Barka. Architekt wykorzystał zachowane zdjęcia dawnej Śródki i na ich wzór opracował koncepcję namalowania na ścianie kilku kamieniczek z użyciem przestrzennej iluzji. Czerwona dachówka, kolorowe fasady, ktoś w oknie, ktoś na dachu. Nazwali ten mural Opowieścią śródecką z trębaczem na dachu i kotem w tle, bo właśnie tak wyglądało tu kiedyś życie. To zawsze była specyficzna dzielnica. Jedna z najstarszych w Poznaniu, przylepiona do piastowskiego grodu w miejscu Ostrowa Tumskiego uzyskała status miejski już w XIII w. A potem, w kolejnych wiekach, stała się miastem w mieście, małą ojczyzną z klimatem. Do czasu – kiedy w latach 60. ubiegłego wieku na przekór mieszkańcom władze puściły przez sam jej środek dwupasmówkę, wszystko się posypało. Pod budowę ulicy zdewastowano najstarszą część Śródki, okolica podupadła, stuletnie kamienice się sypały. To nie było miejsce, które poznaniacy szczególnie chętnie odwiedzali. A już na pewno nie po zmroku. Niby blisko ścisłego centrum miasta, a jednak bardzo daleko. Odrobina szaleństwa Wreszcie w 2007 r. ruszyła wielka rewitalizacja Śródki. Głos Wielkopolski pisał wtedy, że jest to miejsce, gdzie zamykają się nawet warzywniaki. Ale potem ktoś spróbował coś otworzyć, miasto przywróciło pieszą przeprawę na Ostrów Tumski, pojawiały się kolejne knajpy. Nie minęła dekada i Śródka stała się dzielnicą hipsterską, którą co weekend oblegają tłumy. A potem pojawił się jeszcze mural. Tak naprawdę na dwóch, a nie tylko na jednej ścianie, bo właściciel kamienicy, udzielając zgody na tę odrobinę szaleństwa, poprosił, by zająć się nią kompleksowo. – Całość malowały cztery osoby, w porywach do ośmiu, przez miesiąc. Kto mógł, pomagał – mówi Arleta Kolasińska z Fundacji Artystyczno-Edukacyjnej „Puenta”, która mural wykonała. – Zostanie z nami na dłużej, bo zgoda jest na czas nieokreślony. Warunkiem było też umieszczenie na…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/79509024137f6bb95764a93060b975b946f82099-499efff.png
width: 1390
height: 906

To NAJWIĘKSZA polska katedra z największym w tej części Europy barokowym ołtarzem
type: item
date: 2020-07-23T03:36:38.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: katedra
subject: Kultura
subject: podróże
subject: polska
subject: Travel
subject: Wolny czas
subject: zabytki
description: Nie zniszczyły ani rujnujące nasz kraj wojska szwedzkie, ani napoleońskie, ani hitlerowskie.
encoded: Mimo tych „naj” bazylika w Pelplinie z daleka – np. z morenowego pagórka opodal miasta, noszącego dumnie imię polskiego papieża – nie robi wrażenia, zlewa się raczej z malowniczym kociewskim krajobrazem. Strzeliste mury z czerwonej cegły przegrywają z innymi jego elementami – przede wszystkim zabudowaniami starej cukrowni z kominem i bezlikiem turbin wiatrowych. Ale nie zawsze tak było. Kiedy rozpoczęto jej budowę przed 1300 rokiem, dookoła nie było nic, tylko pola, bagna i lasy. I kościół, pełniący wówczas funkcję opactwa. Cystersi trafili w to odludne wówczas miejsce za sprawą księcia pomorskiego. W swej ekspansji na wschód Europy gospodarni mnisi szukali właśnie takich lokalizacji – bezludnych ziem, które po melioracji będą nadawać się do uprawy. Pelplin był zresztą w średniowieczu najbardziej wysuniętym na wschód spośród ich opactw – nie przekroczyli bowiem linii Wisły. Katedra powstawała powoli, niemal 250 lat. W tym czasie bardzo konsekwentnie realizowano projekt architektoniczny z XIII w. Jego autor, jak na średniowiecze przystało, pozostał anonimowy. Wiemy natomiast, skąd czerpał inspiracje. – Wzorcowym dla Pelplina opactwem jest Doberan w Meklemburgii, skąd ściągnięto tu cystersów – mówi ks. Wincenty Pytlik, dyrektor Muzeum Diecezjalnego w Pelplinie. – Jednak nasza katedra nie jest kopią niemieckiej, a raczej konsekwencją rozwoju idei architektonicznej, z uwzględnieniem wpływów angielskiego gotyku. Weźmy prezbiterium, w Doberanie jeszcze półokrągłe, z wieńcem kaplic, w Pelplinie zakończone prosto. Tak było skromniej, zgodnie z cysterskim duchem. Długi czas budowy spowodował, że kiedy opactwo było już gotowe, gotyk w Europie dawno poszedł w niepamięć. Dlatego to, co znalazło się wewnątrz murów, podlegało prawidłom baroku, a raczej manieryzmu, nazywanego barokowym przedszkolem. Gotyckie są jedynie zachowane niemal w całości stalle, a więc siedziska dla mnichów. Dzięki nim wiemy, że w pierwszych wiekach istnienia katedry żyło ich tu około stu. Ale największe w…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/8303bb91a394b37599e5bcf9884dec54c361de16-3fc3083.jpeg
width: 1508
height: 1005

Gdziekolwiek, byle w dzicz. Jak John Muir został ojcem parków narodowych
type: item
date: 2020-07-20T17:26:14.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: Explorerzy
subject: parki narodowe
subject: raport specjalny
subject: Wolny czas
description: Marzył o równikowych lasach Amazonii, jednak życie rzuciło go w góry Kalifornii. Dziś Stany Zjednoczone wspominają Johna Muira jako ojca swoich parków narodowych.
encoded: Choć jeszcze bez słynnych tramwajów i mostu Golden Gate, w 1868 r. San Francisco było tętniącą życiem metropolią. Dwadzieścia lat gorączki złota zamieniło niewielką mieścinę w serce zachodniego wybrzeża Stanów Zjednoczonych. Sklepy, banki, hotele rosły jak grzyby po deszczu. A więc hałas, smród i duchota. To nie było miejsce dla kogoś lubiącego ciszę i kontakt z naturą. Raczej symbol poskromienia tej natury. Od samego spacerowania ulicami San Francisco Johna Muira musiała boleć głowa. Miał tylko 30 lat, ale w ulicznym zgiełku czuł się pewnie dużo starzej. Desperacko wodził wzrokiem po przechodniach, szukał w ich oczach zrozumienia, ale widział tylko obojętność. Dopiero co przyjechał, a już chciał uciekać. Zapytał kogoś, którędy najlepiej wyjechać z miasta. „Ale dokąd?” – usłyszał w odpowiedzi. „Gdziekolwiek, byleby w dzicz” – odparł. A potem było jak u Dantego. Zbiegł z piekła cywilizacji do miejsca, które okazało się dla niego rajem. Na wschodnim krańcu Kalifornii znalazł góry Sierra Nevada. Ponad 600 km długości z północy na południe, z masą czterotysięczników i doliną Yosemite, majestatyczną twierdzą wyrzeźbioną miliony lat temu przez lodowiec. W niebo strzelały gigantyczne sekwoje, pod nogami falował kwietny dywan. Powietrze było z kolei tak słodkie, że oddychać powinny nim anioły. To wszystko słowa Muira. Bo kiedy już kalifornijskie pasmo na dobre skradło jego serce, spod palców co rusz wypuszczał podobnie soczyste zdania, akapity, całe książki. A wszystko w imię ochrony przyrody. Prawdę jednak mówiąc, zarówno dolina Yosemite, jak i w ogóle Kalifornia miały być tylko przystankiem w dłuższej podróży. Odkąd bowiem pamiętał, był w drodze do Ameryki Południowej. Pieszo i drogą morską wędrował śladami Aleksandra Humboldta – o wiek starszego badacza wielu dziedzin, prekursora ekologii, człowieka, który odkrył ten kontynent dla europejskiej nauki. Tak bardzo chcę być Hum­boldtem – pisał Muir. Na szczęście dla Ameryki – tej północnej – pozostał jednak sobą. Botaniczny …

parki-narodowe-e3164ac.jpeg
width: 1000
height: 667

Czemu koniec świata nie nastąpił? Rozbrajamy bombę starożytnych Majów
type: item
date: 2020-01-10T04:00:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: cywilizacja majów
subject: indianie
subject: kalendarz majów
subject: koniec świata
subject: Kultura
subject: mity
subject: Travel
subject: wierzenia
description: Czy Majowie naprawdę twierdzili, że 21 grudnia 2012 r. nadejdzie koniec świata? Czy może to Zachód nadinterpretując ich wiedzę, uczynił z ludów Mezoameryki proroków apokalipsy?
encoded: Jeśli wierzyć samozwańczym wieszczom zagłady, w grudniu 2012 roku miał zakończyć się świat. Planetę miała nawiedzić seria kataklizmów, a my sami jako gatunek podzielić los dinozaurów. Przyczyny i przebieg prorokowanego końca były przeróżne. Belgijski astronom amator Patrick Geryl twierdził, że zabije nas Słońce, i namawiał na budowanie podziemnych schronów, które miały pozwolić przetrwać katastrofę. Miłośnicy ruchu New Age masowo osiedlali się we francuskiej wsi nieopodal pirenejskiego szczytu Pic de Bugarach, który – według nich – miał być zakamuflowaną szalupą ratunkową przybyszów z kosmosu. Te i inne przepowiednie miały jeden wspólny mianownik: datę 21 grudnia 2012 r. Wszystkie też wskazywały na cywilizację Majów, która jako pierwsza miała stwierdzić, że ten dzień będzie ostatnim. Ale choć nasza wiedza o dawnych mieszkańcach Jukatanu nie jest pełna, bombę o nazwie „koniec świata według Majów” nie jest trudno rozbroić. Tajemnica pisma Majów Majowie zaludnili Amerykę Środkową kilkaset lat przed naszą erą, a szczyt rozwoju ich cywilizacji (której upadek do dziś pozostaje tajemnicą) przypada na lata 250–900 n.e. Archeologia odkryła ich dopiero pod koniec XIX w. Pierwsze poważniejsze projekty naukowe to lata 20. i 30. XX w. Od tamtej pory udało nam się odczytać 80 proc. pisma Majów, poznać ich astronomię i kalendarz – klucz do zrozumienia fenomenu 2012 roku. Pismo to najdoskonalszy ze sposobów utrwalania i powielania wiedzy. Podczas gdy niektóre cywilizacje – jak Inkowie – stawiały na przekazy ustne, Majowie jako jedyna znana kultura Nowego Świata rozwinęli zaawansowany system pisma. Nie były to proste piktogramy dające ogólne pojęcie o temacie, a skomplikowany język z własną gramatyką, składnią i fleksją. Dzięki niemu Majowie byli w stanie zapisać nawet najbardziej abstrakcyjną myśl. Dziś moglibyśmy na ich język przetłumaczyć Pana Tadeusza, nie tracąc przy tym nic z jego piękna. Dysponując takim narzędziem, Majowie namiętnie z niego korzystali. Nawet na obiektach cod…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/b28a0919d836b82719e6585de380eed7be95a575-47053d9.jpeg
width: 1028
height: 776

Historia z grobów. Pogańskie korzenie pochówku w Polsce
type: item
date: 2019-10-24T07:00:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: cmentarze
subject: Edukacja
subject: historia
subject: historia polski
subject: obrzędy
description: Dla człowieka pierwotnego zwłoki były źródłem pożywienia. Z czasem zaczął grzebać zmarłych krewnych – głównie po to, by nie zjedli ich inni. Pierwsze groby nad Wisłą pojawiły się w paleolicie, a pogańskie obrzędy praktykowano jeszcze długo po chrzcie Polski
encoded: Zwłoki na stos W czasach starosłowiańskich ciała zmarłych zwykle palono na stosie. Tak postępowały niemal wszystkie ludy zamieszkujące ziemie polskie przed nadejściem chrześcijaństwa. Prochy całopalne składano w popielnicach lub bezpośrednio w ziemi. Inaczej postępowali Goci, którzy nie chowali zmarłych w całości. Wśród wykopanych w Masłomęczu niedaleko Hrubieszowa szkieletów znaleziono kilka pozbawionych głowy lub kończyn. Niektóre zwłoki skremowane były jedynie w części. W wybranych grobach znajdowały się też kości osób pochowanych gdzie indziej. Wraz z nadejściem chrześcijaństwa kremacja była stopniowo wypierana przez pochówki szkieletowe zalecane przez duchowieństwo. Grobowe początki Najstarszy grób na ziemiach polskich pochodzi sprzed 27,5 tys. lat. Znaleziono go w Jaskini Borsuka w Jurze Krakowsko-Częstochowskiej. Resztkom zwłok półtorarocznego dziecka towarzyszył naszyjnik ze 112 zębów zwierząt. Zanim trafił do grobu jako dar, stanowił część stroju dorosłej osoby. Ta forma upamiętnienia obecna była także w epokach brązu i żelaza. Na drogę w zaświaty zmarłych wyposażano w broń, ozdoby i narzędzia. Niektóre pochówki przyjmowały postać kurhanów – kopców. Plemionom starosłowiańskim nie były też obce ofiary z ludzi. Uważano, że żona powinna zostać spalona na stosie razem z mężem. Nie można jednak stwierdzić, czy zjawisko to miało charakter masowy. Jeden z takich grobów z X lub XI w. znaleziono w Bodzi na Kujawach. Obok ciała młodego wojownika, które ułożono w pozycji embrionalnej, w ziemi pochowano młodą kobietę. Bardzo rzadkie u Słowian były z kolei wspólne pochówki ludzi i zwierząt. W pochodzącym z VIII lub IX w. grobie odkopanym w Chodliku na Lubelszczyźnie na prawie 4 tys. spopielonych kości tylko kilka należało do człowieka, który najpewniej spłonął na stosie wraz z wierzchowcem. Cmentarz dla prestiżu Pierwsze cmentarzyska powstały z przyczyn higienicznych. Pochówków dokonywano w pewnej odległości od osad ludzkich. Spalone ciała chowano przy drogach, na polac…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/6ff318735c88a508a593788e62906db078eec153-c414758.jpeg
width: 784
height: 478

To zwierzę nigdy nie dorasta. Dla Azteków był wcieleniem boga
type: item
date: 2019-10-17T02:46:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: karp
subject: Kuchnia
subject: Kultura
subject: natura
subject: nauka
subject: plaże
subject: ryby
subject: tilapia
subject: Zdrowie
subject: zwierzęta
description: Jaka jest tajemnica aksolotli?
encoded: Choć jak większość płazów powinien prowadzić tryb wodno-lądowy, aksolotl meksykański zatrzymuje się w fazie larwalnej i na ląd nie wychodzi Ma to zapewne związek z wadą tarczycy u wszystkich przedstawicieli tego gatunku. Udaje się ją obejść jedynie w laboratorium, gdzie za sprawą terapii hormonalnej aksolotl zrzuca płetwę i przeobraża się w czteronożną ambystomę. Salamandra ma zresztą jeszcze kilka innych tajemnic, jak choćby ta, dlaczego w hodowli zamiast naturalnego, ciemnoszarego lub brązowego prążkowanego ubarwienia staje się zwykle albinosem z intensywnie różowymi skrzelami. Wkrótce może się okazać, że ludzkości zabraknie czasu na zrozumienie tego niezwykłego płaza, będącego według wierzeń Azteków wcieleniem boga, który skrył się w jego ciele, by uniknąć kary. Ten endemiczny gatunek żyje wyłącznie w jeziorze Xochimilco niedaleko stolicy Meksyku i otaczających je kanałach. – Zagrażają mu dwa obce gatunki ryb – karp i tilapia, które żywią się młodymi aksolotlami i rywalizują o pokarm z dorosłymi okazami – mówi dr Luis Zambrano z Narodowego Autonomicznego Uniwersytetu Meksykańskiego. – Drugi problem to szybki rozwój sąsiedniej metropolii i związanych z nią technologii rolniczych, które z kolei tworzą problem trzeci – obniżają jakość wody w jeziorze – dodaje. Aksolotl wymaga tymczasem wody o dużej zawartości tlenu i temperaturze nie wyższej niż 20 st. C. W 1998 roku na km2 jeziora żyło średnio 6 tys. osobników. W 2004 był już to tylko tysiąc okazów na km2, a w 2008 jedynie sto. Według wyliczeń dr. Zambrano ostatni żyjący na wolności aksolotl zginie w 2020 roku. Chyba, że uda się realizowana przez biologa misja ratunkowa. Jego zespół tworzy w okolicach Xochimilco azyle, kopiąc rowy oddzielone od jeziora specjalnym filtrem. – Blokujemy w ten sposób dostęp obcym rybom, umożliwiając równocześnie wpływanie i wypływanie wody. Sadzimy też wodną roślinność, która oczyszcza zbiornik – mówi naukowiec. – Mamy jeszcze za mało danych, by jednoznacznie potwierdzić skuteczność te…

aksolotl-57fad54.jpeg
width: 2000
height: 1500

Tą drogą ludzie obawiali się chodzić. Dlaczego?
type: item
date: 2019-10-14T09:00:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: anglia
subject: Edukacja
subject: Kultura
subject: morze północne
subject: Travel
description: Na pewnej angielskiej drodze być może nigdy nie doszło do kolizji, a i tak zginęło tam wielu ludzi. Wszystkiemu winne jest Morze Północne.
encoded: Broomway (ang. „droga mioteł”), 10-kilometrowy szlak łączący hrabstwo Essex z rolniczą wyspą Foulness na wschodnim wybrzeżu Anglii, prowadzi bowiem przez targaną pływami zatokę. Przejście wąskim korytarzem możliwe jest tylko podczas kilkugodzinnego odpływu. Gdy czas minie, morze wraca w stronę lądu w tempie niedającym szans na ucieczkę. Na cmentarzu na Foulness spoczywa co najmniej 66 osób, które nie zdążyły w porę dotrzeć na ląd. Wiele z nich to ofiary mgieł, które czynią orientację w monotonnym krajobrazie niemal niemożliwą. Inni ugrzęźli w sąsiadujących z drogą bagnistych piaskach. Droga istniała tu zapewne już w czasach rzymskich, pojawiła się też w spisie dworskim z 1419 r. Starsi mieszkańcy Foulness wspominają, że na początku XX w. była oznaczona pęczkami wierzbowych witek na kijach (stąd nazwa szlaku). Broomway do lat 30., kiedy wybudowano drogę asfaltową i most, była jedynym (z wyłączeniem łodzi) sposobem dotarcia na wyspę. Podłoże jest tu na tyle twarde, że udźwignie samochód. Na wyspę jeździły tędy m.in. pocztowa ciężarówka oraz traktory rolników. Dziś okolice Foulness są poligonem brytyjskiej armii. Broomway nie jest jednak niedostępna – sporadycznie wojsko wydaje przepustki gościom, raz w roku organizowany jest marsz z przewodnikiem. Zapomniany szlak stał się niespodziewanie lokalną atrakcją turystyczną, kiedy w bestsellerowej książce The Old Ways napisał o nim Robert Macfarlane. – Najwyraźniej jest w nim coś,co przemawia do ludzkiej wyobraźni, mimo że w gruncie rzeczy to tylko spacer wzdłuż plaży, choć położonej ponad kilometr od brzegu – mówi Kilkadziesiąt pierwszych metrów drogi pokrywa schodzący do morza beton. Dalej przy kiepskiej pogodzie łatwo stracić orientację.

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/2e3cb9a8f279afaff7168c133528150f15640a0f-1976dea.jpeg
width: 4272
height: 2848

Cena świeżości. Jak wygląda tak naprawdę konserwacja żywności?
type: item
date: 2019-09-16T13:00:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: Kuchnia
subject: Wolny czas
subject: Zdrowie
subject: żywność
description: Dzisiejszy konsument jest wymagający: mleko ma być prosto od krowy, chleb zawsze świeży, a piwo niepasteryzowane. Jednak w większości przypadków żywność musimy poddawać zabiegom konserwacyjnym. Jak ją to zmienia?
encoded: Psujące się jedzenie to problem znany od zarania ludzkości. Źródeł jego konserwacji szukać należy jeszcze w prehistorii, w odkryciu ognia, który poza ochroną przed zimnem i drapieżnikami pozwalał też na czynność, którą dziś fachowo nazwiemy termiczną obróbką żywności. Człowiek pierwotny zapewne szybko zorientował się, że mięso wrzucone do ognia dłużej zachowuje świeżość i jest smaczniejsze. Kolejnym przełomem była ceramika – nawet najprostsze naczynia pozwalały na dokładniejsze podgrzewanie pokarmu i jego przechowywanie. Potrzebny był jednak środek, który pozwoli przedłużyć przydatność do spożycia. Z pomocą przyszła sól. W starożytności jej wartość była nieporównywalnie wyższa niż dziś. Toczono o nią wojny, bo ten, kto ją miał, był bogaty. Znajdujące się na solnych szlakach osady rozwijały się szybciej niż inne. Nad morzami pozyskiwano ją z miejsc, gdzie samoistnie się odkładała. na lądzie – ze źródeł powierzchniowych, z których odparowywano solankę. Ślady takiego działania sięgają w Europie piątego tysiąclecia p.n.e. Rzymianie za pomocą soli konserwowali nie tylko mięso, ale też nabiał i oliwki. W soli płacono także legionistom – stąd łacińskie salarium i angielskie salary, czyli pensja. Dziś używa się jej głównie do konserwacji ryb. Wszystko dzięki właściwościom higroskopijnym – NaCl wyciąga wodę z drobnoustrojów wydzielających groźne dla człowieka metabolity, czyli toksyny. To one odpowiedzialne są za psucie się jedzenia. Woda zawarta w produktach jest głównym sprawcą długiego życia mikroorganizmów – czy to zwykłej pleśni, która atakuje np. owoce, czy śmiertelnie groźnej dla człowieka toksyny produkowanej przez Clostridium botulinum, potocznie zwanej jadem kiełbasianym. Pasteryzowane nie znaczy gorsze Producenci żywności w XXI w. nie ograniczają się do soli. Nie muszą też brać przykładu z Indian, którzy bizonie mięso suszyli na słońcu, a następnie mieszali z łojem i jagodami, co przedłużało jego żywotność do kilku miesięcy. Gama zabiegów i środków konserwujących …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/5996e7b60012da23a769ea09072d3544b18c2bde-a21ac57.jpeg
width: 2026
height: 1334

Wysocy czy niscy? Kto jest cenniejszy, kto bardziej pożądany? Wzrost i jego znaczenie
type: item
date: 2019-09-11T12:00:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: chiny
subject: europa
subject: holandia
subject: indie
subject: Kultura
subject: Lifestyle
description: Fascynacja wzrostem towarzyszy ludziom od zawsze.
encoded: Na weselu Xiążęcia Bawarskiego tak był maleńki karzeł, że w pasztecie ze szpadką był utajony. (...) wyskoczywszy ze szpadą, zrazu gości do strachu po tym do śmiechu pobudził wielkiego – pisał w XVIII w. ks. Benedykt Chmielowski w swoim dziele Nowe Ateny, pierwszej polskiej encyklopedii. Opis ten, zestawiony z pigmejami, trafił do rozdziału zatytułowanego Małego świata wielkie cuda, pełnego smoków, cyklopów i innych fantastycznych stworzeń. Rozumowanie ks. Chmielowskiego nie było w minionych stuleciach odosobnione – ludzi chorych na karłowatość postrzegano jako dziwactwa i w takiej roli ściągano na dwory królewskie, by tam zabawiali władców i dworzan. Celowali w tym zwłaszcza hiszpańscy Habsburgowie. Niziołki przewijały się w relacjach z epoki, jak choćby na obrazach Diega Velazqueza. Wielu z nich oprócz pieniędzy – bo efektowny karzeł był dobrze opłacany – zyskało też sławę. Dzienniki z XVIII w. wspominają o Józefie Boruwłaskim, 99-centymetrowym Polaku, o którego walczyły dwory królewskie w całej Europie. Boruwłaski występował m.in. w Wiedniu, Paryżu, Holandii. Cieszył się tak dużymi względami, że dzięki wstawiennictwu króla Stanisława Leszczyńskiego poślubił francuską szlachciankę normalnego wzrostu. Mieszane uczucia Kilka wieków później, w dzisiejszych Chinach, karłowatość wciąż jest obiektem żartów. Nieopodal Kunmingu w Junnanie powstał park rozrywki, w którym karły w przebraniach księżniczek, kowbojów i stewardes tańczą i śpiewają przed gośćmi, a także przyjmują ich w swoich krasnalich domkach. Wyśmiewaj je, kiedy chcesz, szczególnie gdy pomylą się lub potkną o zbyt długą nogawkę – zachęcają organizatorzy przedsięwzięcia. I choć zapewniają o godnym traktowaniu pracowników, turyści oglądają widowisko z mieszanymi uczuciami. Chętnych do pracy w tym osobliwym miejscu jednak nie brakuje, zwłaszcza że jedyny wymóg to wzrost poniżej 130 cm. Właśnie tyle przyjęło się uważać za górną granicę wzrostu osób cierpiących na karłowatość, niezależnie od źródła i postaci chorob…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/75b28e09cbcc22d2c53c7ee7a0d3af97fe45da06-2660773.jpeg
width: 1093
height: 960

Portugalia: Co widać z balkonu Europy?
type: item
date: 2019-09-06T06:00:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: Kuchnia
subject: Lifestyle
subject: portugalia
subject: Sport
subject: Travel
subject: Wolny czas
description: Przede wszystkim ocean. Groźny, piękny i idealny dla surferów. A także zamorskie krainy, które 500 lat temu odkrywali Vasco da Gama czy Magellan. Wciąż rozpalające wyobraźnię Portugalczyków. A co słychać? Fado, najsmutniejszą muzykę świata
encoded: Tramwaj 28 jest żółty, zabytkowy i skrzy piący. Ten sam, który można zobaczyć na pocztówkach, magnesach na lodówkę czy w filmie Wima Wendersa Lisbon Story. Przejeżdża obok XII-wiecznej katedry Najświętszej Maryi Panny, znanej jako Sé, mija najsłynniejszy taras widokowy Portas do Sol. Wspina się brukowanymi uliczkami, tak wąskimi, że co chwilę musi robić przystanek – na przepuszczenie samochodów, a nawet pieszych. Na przykład mnie – bo zdecydowałem się na podejście do Zamku św. Jerzego o własnych siłach. Idę przez najstarszą i wciąż najbiedniejszą dzielnicę miasta. Alfama jako jedyna przetrwała potężne trzęsienie ziemi, które w połowie XVIII w. zniszczyło Lizbonę. W końcu docieram na szczyt, czyli do mauretańskiej twierdzy z XII w., z której roztacza się widok na stolicę Portugalii. Wieczór spędzam w Bairro Alto. I dopiero teraz czuję, że jestem w kraju gorącokrwistych południowców. Senna za dnia dzielnica wieczorem zamienia się w ogromny, tętniący życiem klub. Każde drzwi to inna knajpa. Siadam w jednej z nich i popijając piwo, słucham przechadzającej się między stolikami pieśniarki. Śpiewa a cappella, nie zwracając uwagi na klientów baru. To melancholijne fado, portugalski blues wywodzący się z portowej lizbońskiej biedoty. Muzyka przeżywa renesans i można ją usłyszeć w wielu miejscach na świecie. Nigdzie nie brzmi jednak tak szczerze i prawdziwie jak u źródeł. ODKRYWANIE ODKRYWCÓW Ocean czuć w Lizbonie na każdym kroku. Może to morska bryza, którą wyczuwa się nawet w głębi miasta? Może wszechobecne azulejos, czyli ceramiczne płytki z marynistycznymi wzorami przypominające o zamorskich podbojach Portugalczyków? A przecież stolica Portugalii leży nad słodką rzeką Tag, a nie słonym Atlantykiem. Aby dotrzeć do oceanu, trzeba przejść dalej, na przedmieścia Lizbony. Port w pobliskim Belém pięć wieków temu żegnał wyruszającego w podróż Vasco da Gamę. Poszukujący morskiej drogi do Indii Portugalczyk zapoczątkował całą epokę wielkich odkryć. Pozwoliły one nie tylko rozwinąć…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/439234fdcb68986edd523ffb36b1543d505005af-ed4e8c3.jpeg
width: 1000
height: 667

Delfiny też mają imiona. Czym jeszcze nas zaskoczą?
type: item
date: 2019-09-06T05:00:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: delfiny
subject: Edukacja
subject: Kultura
subject: Travel
subject: zwierzęta
description: O tym, że delfiny to jedne z najinteligentniejszych zwierząt, wiadomo od dawna. Teraz okazuje się, że te morskie ssaki mogą mieć więcej wspólnego z ludźmi, niż nam się wydawało
encoded: Naukowcy z Uniwersytetu w St. Andrews w Szkocji odkryli, że przywołują one towarzyszy za pomocą charakterystycznych gwizdów – różnych dla każdego delfina. Mało tego – wywołane osobniki reagują, powtarzając ten sam dźwięk. Zespół biologów pod kierunkiem dr. Vincenta Janika nagrał pod wodą gwizdy członków liczącego ok. 150 sztuk stada butlonosów w zatoce St. Andrews, po czym odtwarzał je wraz z dźwiękami innych osobników, obserwując reakcje. Za każdym razem delfin reagował jedynie na skopiowany własny gwizd. Średnio w ośmiu na dwanaście przypadków odwracał się, a nawet podpływał do łodzi z badaczami. Osobnicze gwizdy pełniące funkcje imion to zresztą niemal połowa całej komunikacji delfinów. Znają one nie tylko własne sygnały rozpoznawcze, ale także dźwięki, którymi legitymują się inne osobniki ze stada. Nie mają też problemów z poznawaniem nowych częstotliwości. – Wiele zwierząt ma swoje zawołania na określenie drapieżników czy pokarmu, jednak są one dziedziczne, a nie wyuczone. Posługiwanie się nowymi lub poznanymi na różnych etapach życia dźwiękami to w królestwie zwierząt rzadkość. Jest za to wszechobecne u ludzi jako klucz do naszych języków – zauważa dr Stephanie King, współautorka badania.

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/647378f74505231fafe6b56767de12a92012abb3-aee6606.jpeg
width: 733
height: 449

Cały świat na haju. Narkotykowe szaleństwo [REPORTAŻ]
type: item
date: 2019-07-24T06:00:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: heroina
subject: kokaina
subject: Kuchnia
subject: Kultura
subject: lsd
subject: marihuana
subject: narkotyki
subject: prawo
subject: stany zjednoczone
subject: Travel
subject: uzależnienie
subject: zdjęcia
description: – Czuję się jak dzieciak w sklepie z cukierkami – Darby Hageman, 31-letnia aktywistka na rzecz depenalizacji marihuany, krzyczała z radości
encoded: W chłodną noc z 5 na 6 grudnia 2012 r. wraz z kilkuset innymi osobami przyszła pod wieżę Space Needle, jak igła wbijającą się w niebo nad amerykańskim Seattle. Gdy wybiła północ, wszyscy wyjęli z kieszeni marihuanowe skręty, po czym świętując nowe przepisy stanowe, zanurzyli się w chmurze konopnego dymu. Prawdę mówiąc, trochę to prawo nagięli – posiadanie niemal do 30 gramów to jedno, palenie na ulicy – co innego. Policja była jednak łaskawa – w okólniku, który kilka tygodni wcześniej wyciekł do internetu, nakazywała funkcjonariuszom ograniczenie się do słownej reprymendy. Tak oto joint zrównany został z niewinną puszką piwa, a stan Waszyngton wyprzedził w lidze liberałów Holandię, której obywatele od lat mogą palić skręty w licencjonowanych coffee shopach. Jeśli wierzyć Herodotowi, pierwsze coffee shopy powstały jednak nie w Amsterdamie, a na ziemiach opanowanych przez Scytów, koczowniczy lud znad Morza Czarnego. Jak relacjonował Grek, rozpalali oni w szałasach ogniska, do których wrzucali liście i nasiona konopi. Powstawała wówczas łaźnia parowa, a Scytowie „wyli z przyjemności”. Wyjącą z podobnej przyczyny Darby Hageman i Scytów dzielą niemal trzy tysiąclecia. Wyjątkowo burzliwe, bo niewiele rzeczy budziło w historii tyle kontrowersji co środki odurzające. Różnymi sposobami – wdychając, wciągając, pijąc, paląc czy żując – zażywały je wszystkie ludy świata. Może poza Inuitami – im natura poskąpiła sąsiedztwa roślin o stymulujących właściwościach. Konopna wigilia Nie potrafimy ustalić, gdzie dokładnie człowiek zetknął się z konopiami po raz pierwszy. Ale za każdym razem, gdy napotykał na swojej drodze Cannabis sativa w którejkolwiek z odmian, szybko ją oswajał. Z konopi robiono przede wszystkim olej i włókna. Te ostatnie były mocne i twarde, lepiej niż len nadawały się więc do wytwarzania ubrań, sznurów, żagli. Konopie to najlepsze włókno, jakie zna ludzkość. Jeśli uszyjesz sobie z nich koszulę, nawet twoje wnuki jej nie znoszą. Marihuana często rosła w ogródkach i…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/d2250b804e90ab8ac2faba44e42fea90735c6015-b7fea67.jpeg
width: 1472
height: 920

Manchester - dlaczego warto go odwiedzić?
type: item
date: 2019-03-29T09:00:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: Porady
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: Kuchnia
subject: manchester
subject: Travel
subject: Wolny czas
description: Od Kalifornii po azjatyckie wioski każde dziecko kojarzy nazwę miasta, momentalnie dodając drugi człon "United". Ale Manchester to nie tylko stolica futbolu.
encoded: 1. Stolica futbolu Przed Old Trafford, gdzie mieści się siedziba Manchester United, ciągną się kolejki. Niezależnie od sympatii klubowych, warto wybrać się do Narodowego Muzeum Piłki Nożnej. 2. Mekka gitary Jeśli nie mecz, to może koncert? To tutaj pierwsze występy dawali Sex Pistols, The Smiths czy Joy Division, zanim na ich punkcie oszalał świat. Dziś w mieście znajduje się druga największa na wyspach hala koncertowa - Manchester Evening News Arena. 3. Studenckie życie Wzdłuż Oxford Street zgromadziły się budynki wydziałów, bibliotek i akademików. 40 tys. mieszkańców miasta to studenci. Wieczorem warto za nimi podążać do Północnej Ćwiartki, gdzie barów jest zatrzęsienie, a życie kwitnie do rana. 4. Na zakupy Manchester Arndale to trzecie pod względem wielkości centrum handlowe w Europie. 200 sklepów, 40 mln klientów rocznie. Każdy znajdzie coś dla siebie. 5. Ale historia! Nowoczesność miesza się z historią. Czuć ją na placu Alberta wśród XIX-wiecznych wiktoriańskich zabudowań miejskiego ratusza. Stumetrowa ratuszowa wieża skrywa 23 dzwony!

manchester-e8b4ff8.jpeg
width: 1000
height: 665

Morskie życie tego miejsca zapiera dech w piersiach. Wybrzeże Południowej Afryki
type: item
date: 2019-02-27T07:44:00.000Z
creator: Adam Robiński
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: kapsztad
subject: Lifestyle
subject: ocean atlantycki
subject: ocean indyjski
subject: republika południowej afryki
subject: Travel
description: Południowa Afryka posiada jedne z najbogatszych wód świata. Trwa jednak debata nad tym, jak w nienaruszonym stanie zachować te zasoby i społeczności rybackie, które są od nich zależne.
encoded: Tekst Kennedy Warne Zdjęcia Thomas P. Peschak U zachodnich wybrzeży Kapsztadu, nieopodal ulubionego przez surferów miejsca zwanego Dungeons („Lochy”), leży niska, płaska wyspa, którą wzięły w posiadanie foki. Drzemią tam, porykują, pielęgnują młode, a co jakiś czas pełzną do Atlantyku, gdzie pływający z fajkami nurkowie mogą oglądać ich igraszki w lasach krasnorostów wokół raf. Słońce połyskuje na pęcherzykach powietrza uwięzionych w ich sierści, a kiedy wykonują salta i odpływają pędem, pozostawiają za sobą smugę bąbelków przywodzących na myśl szampana. Ta wyspa leży w obrębie zastrzeżonej strefy Karbonkelberg, rezerwatu objętego zakazem połowów, będącego częścią znacznie rozleglejszego obszaru chronionego, w skład którego wchodzi większość linii brzegowej Kapsztadu. Karbonkelberg należy do miejsc, w których człowiek, oczarowany wąsatymi pyszczkami fok gapiących mu się w twarz, może pomyśleć, że w oceanicznym świecie wszystko jest w porządku. O ile, tak jak ja to zrobiłem, nie popatrzy w górę i nie dostrzeże szeregu ludzi z ciężkimi workami na plecach pnących się w górę ścieżki biegnącej po zboczu. Odrywając się od gimnastycznych popisów fok, popłynąłem do maleńkiej zatoczki i wyszedłem na brzeg pokryty warstwą wyrzuconych muszli uchowców. Były wielkości miseczek do zupy i połyskiwały perłowymi odcieniami różu i zieleni niczym obrazy zorzy polarnej. Powietrze wypełniał gryzący odór fok i gnijących krasnorostów. Jakiś ibis kroczył pomiędzy muszlami, wydziobując resztki wnętrzności ślimaków. Wspiąłem się na płaski głaz, który przed kilkoma minutami był rzeźnią uchowców. Właśnie tutaj tamci ludzie wydłubywali mięso z muszli i napełniali nim worki. Stroma i kręta ścieżka biegnąca pośród morza dzikich kwiatów prowadzi z tej zatoczki do getta Hangberg. Tym szlakiem co roku transportowane są setki ton nielegalnie odławianych uchowców, w języku afrikaans zwanych perlemoen. Mięso poprzez szereg pośredników i przetwórców trafia do Hongkongu i innych miejsc w Azji, gdzie ucho…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/52a97e38e1be4330694b209ac63774fae9212832-fc8bd28.jpeg
width: 1504
height: 1001

Kalifornijskie kozy pracują w prewencji
type: item
date: 2018-09-21T00:16:01.000Z
creator: Adam Robiński
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: Edukacja
subject: kalifornia
subject: kozy
subject: Kultura
subject: Technologia
subject: Travel
description: Każdego czerwca od lat kilkaset kóz wyjada suchą trawę na terenie Lawrence Berkeley National Laboratory. Wszystko po to, by ograniczyć ryzyko pożarów.
encoded: Kilkaset zwierząt krąży wówczas po kampusie, wyjadając suchą trawę. W czasie gorącego kalifornijskiego zwykły niedopałek rzucony na trawnik może wywołać katastrofalny w skutkach pożar. Placówka z Berkeley Hills wypuściła do internetu film, na którym widać stado przeganiane z jednej części kampusu do drugiej. W skład koziej prewencji wchodzi 800 zwierząt kilku ras. Będą pracować na terenie kampusu przez około pięć lub sześć tygodni. Zobacz: View oEmbed on the source website

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/c7a3ecc8983c5d5748aa4758e09eb584f0c3c7ab-ca754bf.jpeg
width: 1000
height: 664