Śląsk oczami Tomasza Tomaszewskiego

Problem w tym, że czasopismo o turystyce i geografii jakim jest NG nie zauważa i jego fotoreporter, że niektóre zdjęcia nie są ze Śląska tylko z Zagłębia Dąbrowskiego, które Śląskiem nie jest a ma tylko problem bycia razem ze Śląskie w województwie śląskim. Szkoda, że branżowe i naukowe pismo tego nie odróżnia.

Rewelacja

Urodziłem się i mieszkałem na Śląsku, dlatego taak ucieszył mnie artykuł

Pomimo zaprezentowania Śląska w kolorowej fotografii projekt Pana Tomaszewskiego nadal przedstawia ten region w stereotypowym świetle. Osobiście bardzo lubię tego typu zdjęcia i uważam je za naprawdę dobrą robotę. Należy jednak zwrócić uwagę na fakt, iż w ostatnich latach region przeszedł ogromną metamorfozę. Niestety wiąże się z tym faktem także niszczenie niezwykle cennego dziedzictwa przemysłowego, które w wielu przypadkach jest niespotykane na skalę europejską. Warto rejestrować industrialny krajobraz największej polskiej metropolii bowiem niszczejące unikatowe XIX i XX wieczne kopalnie, huty i fabryki odchodzą do lamusa. Zapraszam na moją stronę internetową ( www.marszal.go.pl ), która także zawiera zdjęcia śląsko – zagłębiowskich miast przedstawionych w technice B&W, która moim zdaniem najlepiej przedstawia duszę tego regionu.

Mieszkam na Śląsku od 1979 roku. Kiedy mówię rodzinie albo znajomym, że kocham to miejsce bardzo, pukaja się w czoło i mówią, że to niemożliwe, żeby takie miejsce mogło się podobać. "Takie" czyli brudne, śmierdzące, czarne... A to nie jest prawda. Śląsk jest miejscem naprawdę pięknym. jest miejscem pełnym kolorów, świateł i cieni. Pamiętam, jak jedna z moich bliskich znajomych osób powiedziała z zaskoczeniem: "Śląsk jest zielony, a nie czarny. Nie wiedziałam, że tu jest tyle zieleni, tyle drzew, że tak pięknie...". A tu JEST pięknie, miejsca są magiczne, ludzie są wspaniali. Ale też jest prawdą, że Śląsk NIE JEST dla leserów - nie dla leni, wałkoni, obiboków. Nie ma tu już samych Ślązaków, przyjechali ludzie z innych regionów, wymieszało się wszystko... Ale jednak ciągle jeszcze mocno istnieje tu etos pracy - coś wyjątkowego, czego nie znalazłam i nie odczułam, jak dotąd, nigdzie indziej tak mocno, jak na Śląsku właśnie.

A mnie żal niektórych starych kopalń, fabryk, które popadają w ruinę, niektórych pięknych budynków. Nikt tam nie zrobi loftów, bo to nie ten poziom zamożności, jak w zagłębiu Ruhry, nie ma chyba szansy na to, by zamienić je na biura, powierzchnie użytkowe, dlatego popadają w ruinę. Pochodzę ze Śląska, ale połowę życia spędziłem w Warszawie, dlatego może i mnie czasem urzeka, jak pięknie tu jest, chociaż nietypowo, bo to nie góry, morze czy jeziora. Warto też wspomnieć o historii innych części Górnego Śląska, trochę dalej od kopalń i hut, tych dzisiejszych. Bardzo ciekawy jest Powiat Tarnogórski. To tutaj chyba zaczęła się historia górnictwa i hutnictwa na Śląsku. Nie wiem, czy wiecie, ale dawno temu osiedlili się na Śląsku przybysze z Irlandii, stąd do dzisiaj w jednej z miejscowości (nie pamiętam dokładnie której, bodajże w Radzionkowie) kwitną elementy gwary rodem z wysp :) Osiedlali się tu Czesi, Słowacy, Polacy, Niemcy - taki tygiel narodów. Pierwsza "stolica" regionu to były Tarnowskie Góry, potem urzędy przeniesiono do Bytomia. Nawiasem mówiąc Bytom jest starszy od Berlina. Gdzieś czytałem, że to pierwsze miasto w Europie, w którym uruchomiono gazowe oświetlenie ulic, potem elektryczne, to tutaj po raz pierwszy w Europie pojechał elektryczny tramwaj (podobno). Szkoda tylko, że nie ma już starego ratusza, który rozpadł się w wyniku szkód górniczych. Byłem zaskoczony, jak pięknie odnowiono jeden z większych placów - śliczne miasto z ciekawą, chociaż mocno przez PRL zaniedbaną architekturą. W Tarnowskich Górach jest kopalnia zabytkowa rud cynku, ołowiu i srebra, gdzie można przepłynąć pod ziemią Sztolnią Czarnego Pstrąga z parku w Reptach Śląskich aż pod rynek w Tarnowskich Górach. tutaj kwitło hutnictwo. W pobliskim Świerklańcu, w pięknym parku, są pozostałości dawnej siedziby rodu księcia von Donnersmarck, największego posiadacza ziemskiego na Górnym Śląsku. Ciekawostka - to stąd pochodzi brama Zoo w Chorzowie i (podobno) lwy przed Pałacem Prezydenckim w Warszawie ;) Niestety ani pałac nazywany Małym Wersalem, nad malowniczym stawem, ani średniowieczny zamek ze zwodzonym mostem nad fosą nie ostały się po wojnie, ale są rzeźby Fremieta wokół pałacowej fontanny, zabytkowy kościółek, Dom Kawalera (http://www.gornyslask.net.pl/park_swierklaniec.htm). W sąsiednim Nakle Śląskim do dzisiaj stoi bajkowy, chociaż mocno podniszczony pałac hrabiego von Donnesmarck. O złożoności historii tych ziem może świadczyć choćby przywrócony kilka lat temu herb Tarnowskich Gór, w którym zawarte są elementy herbarza Piastów Śląskich, ale też Hohezollernów, Bismarcków, Donnesmarcków.

Tomek chyba przeżył jakąś podróż w czasie i trafił na inny Śląsk, bo fenomenalna sieć kolejki wąskotorowej łączącej cały przemysł została niemal całkowicie rozkradziona przez złomiarzy w latach 1995-2005. Pozostał tylko mały ogryzeczek trasy z Bytomia do Miasteczka Śląskiego, która ma już dość "letniskowy" charakter.

Niestety wielu ludzi wciąż twierdzi, że śląsk nie ma nic do zaoferowania oprócz brudnych zaniedbanych dzielnic. Ostatnio miasto z, którego pochodzę "wygrało" konkurs na jedno z najbrzydszych polskich miast ale pytam "czy ktokolwiek z głosujących był tutaj"? Moje miasto ma kilkanaście dzielnic, jest to ogromny obszar i faktem jest, że są cztery strefy gdzie lepiej się nie zapuszczać ale z całą odpowiedzialnością mogę powiedzieć, że jest tu pięknie. Tylko moja dzielnica ma takie połacia lasów, których konno nie da się przejechać całych w kilka godzin, kilkanaście stawów, jezior, urokliwych zakątków. Osiedla utrzymane w czystości, pięknie odnowione stare kamienice, nowo budowane drogi. Do tego wszystkiego dochodzi piękna tradycja. Trzeba tylko chcieć w pewnych miejscach dostrzec tak zwane "drugie dno" a nie oceniać pochopnie.

Spotkania będą odbywać się w innych miastach. Będziemy o tym informować w aktualnościach i kalendarium. Najbliższe odbędzie w Kielcach http://www.national-geographic.pl/aktualnosci/pokaz/spotkanie-autorskie-z-tomaszem-tomaszewskim-kielce-galeria-fotografii-bwazpaf/

Ciekawe.