Król Hatszepsut

Jest jedną wielką zagadką. Niezależna za życia, również po śmierci nie pozwoliła wydrzeć sobie wszystkich tajemnic. Mimo że rządy królowej Hatszepsut uważa się za raczej pokojowe, tak naprawdę była rewolucjonistką. Próbowała dokonać rzeczy dla starożytnych Egipcjan niemal niemożliwej. Nie tylko zasiadła na tronie faraonów, tradycyjnie zajmowanym przez mężczyzn, ale zamierzała przekazać władzę kolejnej kobiecie.
Następnym królem Egiptu miała być córka królowej – Neferura. Ślady tych planów ujawniają najnowsze odkrycia polskich egiptologów w Świątyni Hatszepsut w Deir el-Bahari.
– Tak naprawdę niewiele wiemy o Hatszepsut – dr Zbigniew Szafrański, który od 1999 r. kieruje Polsko-Egipską Misją Archeologiczno-Konserwatorską Świątyni Królowej Hatszepsut w Deir el-Bahari, jest zmartwiony. – Po śmierci zniszczono jej posągi, skuto wizerunki i imiona wyrzeźbione na ścianach budowli. Trudno nawet dokładnie określić, kiedy się urodziła i zmarła. Została starta z kart historii. Gdyby nie opracowanie Champolliona i piekielnie dokładnego w swych notatkach Lepsiusa, nie dowiedzielibyśmy się w ogóle o istnieniu niezwykłej władczyni. Choć Hatszepsut żyła w XV w. p.n.e., świat usłyszał o niej ponownie dopiero po 3 300 latach.
Doktor Szafrański nie ukrywa fascynacji historią władczyni i jej córki. Wraz ze współpracownikami układa koleje życia królowej jak puzzle, ale całość ciągle jeszcze nie jest czytelna.
Dolina Deir el-Bahari jest częścią usytuowanej na zachodnim brzegu Nilu nekropoli tebańskiej – gigantycznego zespołu grobowców i świątyń. W Deir el-Bahari znajduje się świątynia grobowa Hatszepsut. Na początku XIX w. dotarł do niej francuski egiptolog Jean-Francois Champollion, który kilka lat wcześniej jako pierwszy odczytał zapomniane od tysiącleci hieroglify. Na ścianach zauważył kartusze dwóch władców. Pierwszy należał do znanego historykom faraona Tutmozisa III, drugi jednak go zaskoczył. Ani on, ani żaden inny badacz nie słyszał nigdy o faraonie imieniem Hatszepsut. Jeszcze bardziej zagadkowy był fakt, że postać Hatszepsut zawsze zajmowała honorowe miejsce przed Tutmozisem (byłaby więc ważniejsza niż on) i to, że odnosiły się do niej czasowniki i rzeczowniki rodzaju żeńskiego. Wszystko wyglądało dziwnie, ale Champollion nie zdołał rozwiązać tej łamigłówki.
Dopiero kilkanaście lat później Karl Richard Lepsius umieścił Hatszepsut w poczcie faraonów, a wkrótce rozpoczęto badania w świątyni w Deir el-Bahari. Prowadził je Auguste Mariette, twórca Egipskiej Służby Starożytności, a następnie, w latach 90. XIX w., Edouard Naville.