Duch przygody (1988 – do chwili obecnej)

Były prezydent USA, laureat Pokojowej Nagrody Nobla, Jimmy Carter, stwierdził, że Towarzystwo National Geographic zrobiło więcej niż wszystkie inne znane mu organizacje „dla zbliżenia ludzi z różnych krajów i umożliwiło nam wzajemne poznanie się i zrozumienie”. Opracowaliśmy już mapy całego świata, dotarliśmy do biegunów i zdobyliśmy najwyższe szczyty górskie, ale potrzeba dalszego poznania świata – jego ludów i krajów, zwierząt i roślin, morskich głębin, gorącego jądra Ziemi i jej miejsca wśród galaktyk – jest większa niż kiedykolwiek wcześniej. Poznawanie świata jest zadaniem współczesnego Towarzystwa National Geographic, międzynarodowej organizacji, która kieruje się dobrem całej planety. Jest i pozostanie organizacją potrzebną wszystkim, którzy kochają Ziemię i z zachwytem patrzą na gwiazdy.

Stare kości

Szukanie dinozaurów

W 1907 r. National Geographic zamieścił artykuł „Dziwna i niezwykła bestia” opisujący zamarzniętego mamuta odkopanego w syberyjskiej tundrze. Od tego czasu paleontologia – nauka zajmująca się badaniem życia w dawnych okresach geologicznych – przykuwała uwagę czytelników z ciekawością czekających na wiadomości o prehistorycznych zwierzętach, a zwłaszcza o dinozaurach. Roy Chapman Andrews zaskoczył czytelników odkryciem na surowej pustyni Gobi w Mongolii pierwszego nienaruszonego gniazda z jajami dinozaurów. Andrews pisał o znalezisku w National Geographic ubarwiając swoje doniesienie opowieściami o nieuchwytnych bandytach. Niektórzy sądzą, że Andrews był wzorem filmowego Indiany Jonesa.

W XX w. nastąpił wielki skok w rozwoju paleontologii. Również i w tej dziedzinie Towarzystwo dofinansowało prace wielu największych badaczy, w tym Thomasa Richa i Patricii Vickers-Rich, którzy rzucili światło na „dinozaury ciemności” zamieszkujące Australię w czasach, gdy była ona połączona z Antarktyką. Dzięki tym dotacjom odkryto na Madagaskarze skamieniałe szczątki największego lemura i resztki najstarszych zwierząt roślinożernych w obecnej Nebrasce i Kansas. Paul Sereno, badacz zatrudniony przez Towarzystwo, dokonał wielu niebywałych odkryć – znalazł m.in. skamieniałe szczątki „superkrokodyla” o długości miejskiego autobusu – są to najlepiej zachowane szczątki gigantycznego krokodyla, jakie dotychczas odkryto.

Gra dla cierpliwych

Fotografowanie przyrody: standard doskonałości

Na marginesie s. 104. Dramat śmierci na afrykańskich równinach. Zdjęcie Chrisa Johnsa przedstawiające atak gepardów na antylopę zostało opublikowane w grudniu 1999 roku. Gepardy osiągają w biegu prędkość przekraczającą 100 km/godz., ale nie są tak silne jak inne dzikie koty, dlatego trzymały zaatakowaną antylopę pod wodą, dopóki nie utonęła. Podobnej sceny prawdopodobnie nigdy przedtem nie sfotografowano.

„Wyprawy na łono natury to nie geografia” – krytykował członek rady po obejrzeniu zaskakujących zdjęć wykonanych przez pioniera fotografii zwierząt, George’a Shirasa, opublikowanych w lipcowym numerze National Geographic z 1906 roku. Wbrew takim sądom większość ludzi uważa dziś, że wędrówki na łonie natury są największym osiągnięciem National Geographic.

Nim lepsze filmy, szybsze migawki i teleobiektywy pozwoliły na uzyskanie jeszcze bardziej interesujących zdjęć, fotografowie National Geographic gotowi byli całymi godzinami cierpliwie czekać, znosić dokuczliwe muchy i komary, słońce i upał, deszcz i chłód – wszystkie niemal udręki – byle tylko zrobić akurat takie, a nie inne zdjęcie ptaków w locie lub zwierząt w ruchu.

Dzięki temu w publikacjach Towarzystwa pojawiają się fotografie przyrodnicze wszelkich rodzajów. Ukazują się na stronach magazynów i książek lub w telewizyjnych filmach dokumentalnych. Filmy Wydziału Przyrodniczych Filmów Dokumentalnych (Natural History Film Division) Towarzystwa zdobyły 24 nagrody Emmy i wiele innych, prestiżowych wyróżnień. Fotografie przyrody odgrywają teraz zasadniczą rolę w publikacjach Towarzystwa i pomagają w przedstawianiu świata bez względu na to, czy ukazują zmieniającą się w czasie jabłoń, osobliwe i dziwaczne owady lub nieznane, dziko rosnące kwiaty, odwieczny dramat drapieżnika i ofiary na rozżarzonych równinach Afryki, zaskakujące piękno rafy koralowej i ryb, piękny łuk ciała wyskakującego z wody wieloryba czy niebezpiecznie bliskiego rekina.